9 days ago
ጥቂት ስለ ግጥምና ገጣምያን!
ደረጀ በላይነህ
ገጣሚና ሐያሲ
#ethiopia | ግጥም እንደ ቋንቋ ጥንታዊና ሁለንታዊና መግባቢያ ስለሆነ፣ጥንታውያኑ ተጠቅመውበታል፤ዘመናውያኑ ደግሞ ኮትኩተውታል ይላሉ-ፕሮፌሰር ሎረነስ ፐሪኔ።
ግጥም ከሥነ ጽሑፍ ዘውጎች ተወዳጅና አክሊል የሚባለውም እንደ ጥንቅሽ እየተላጠ ተበልቶ ትዝታው ስለማይጠፋ፣የዋሽንቱ ዜማ ከልብ ስለማይገሠሥ ነው።
ዜማዊነቱ ለአይረሴነቱ ሰበብ ሲሆን፣ እምቅነቱ፣ምናባዊነቱ፣ተውኔታዊነት፣ቁጥብነት ወዘተ መለያ ባህርያቱ ናቸው።
ሌላው ብርቅ ከሚያሰኙት አንዱ ደግሞ አተያዩና ፍካሬው ነው። እንደ አልማዝ የተለያዩ ነጸብራቆች ስላሉት የዚያ ብርቅርቅታና ቀለም የገጣሚውን ምናብ ይለካዋል።
ግጥም ይፈላሰፋል፤ግን ፍልስፍና አይደለም። ገጠመኝን አሳምሮ፣በምናብ ወልውሎ ያመጣል እንጂ!
Its primary concern is not with beauty,not philosophical truth,not eith percuation,but with experience. ይላሉ።
ፊትን በመስታወት እንደማየት ይመስላል፤ ጥሬ ምስል አይደለም። ብዙ ቀለም በርካታ ቅርጾች አሉት። ምናልባትም በተሰባበረ መስተዋት እንደማየት ሊሆን ይችላል።.
በቅርጹም ወይ ተራኪ፣ተውኔታዊ፣አሊያም ሌሪክ ይሆንና እንደገና በየፈርጁ ይሸነሸናል።...በተለይ ስሜት ንክር፣ሙዚቃዊ የሆነው ሌሪክ የስሜት ዳንሶች ይዞ በሙሾ ሊያላዝን፣በፍቅር እስክስታ ሊመታ፣በትዝታ ቆርፍዶ እንባው በረዶ ሊሆን ይችላል።...እንጉርጉሮ ቢሆን፣ ጸሎትና ምሕላ፣ሽለላና ቀረርቶም እንደዚሁ።
ቃላት ለግጥም አንዱ መታበያው፣የቁመናው ጌጥ፣የመጋረጃው ዘርፍ ነው።...በተለይ ዘይቤያዊ ቃላት ደመና ላይ ሰቅለው ቼ! በለው የሚሉበት የከፍታው ጉልላት ነው።
ቃላቱንም እማሬያዊና ፍካሬያዊ ብለን ብንለያቸው፣በአብዛኛው ከዘወትራዊው ይልቅ በተምሳሌታዊና አምሳያዊ ትዕምርቶች በወደድነው ሥፍራ ብንዶላቸው ጣማቸው ይጨምራል።
ወይም ስሜት የነሸጠውን ያየንበት ትዝብት ውል ሲልብን፣እንደ መንግሥቱ ለማ፦
በጠራ ጨረቃ በእኩለ ሌሊት
ዓይኖቿ እያበሩ እንደክዋክብት
"ሳማት ሳማት"አሉት"ዕቀፍ ዕቀፋት"
አላወላወለም፤ወጣቱ ታዘዘ፤
ወገቧን አንገቷን፤በእጅና እጁ ያዘ፤
ከንፈሩ በረአድ ወዳፏ ተጠጋ።
-ምንም እንኳ ጡቷ እንደሾህ ቢዋጋ
ጣቷ በመሆኑ የበረዶ አለንጋ፤
ጆሮግንዱን ሰማው በጥፊ ሲናጋ።
በጠራው ጨረቃ በእኩለ ሌሊት
ዋ ጀማሪ መሆን ፤ዋ ተማሪነት፣
ዋ ትዕዛዝ መፈጸም፣ዋ ምክር መስማት።
እንግዲህ ተራኪው ግጥም እንዲህ ያለ መልዕክት፣ሲያስላልፍ ሥዕሉ ደምቋል። ጣቶቿ አለንጋ፤ጡቶቿ ሹል፣ሲል የልጅቷ ዕድሜ ከውስጥ ፤ቁመናው ከላይ ይታዩናል። ከዚህም አልፎ ደግሞ የምንበረብረው ሳጥን አለ። ከንፈሩ ለምን ቀዘቀዘ?...ፈርቷል። የፈራው ለምንድነው?...ልጅቷ እንዳትቆጣ!...ያኔ በዘመኑ ዐውድ ልጃገረ በእጅ መንካት ሽጉጥ ያስመዝዛል። ግን ተማሪ ጓደኞቹ አሳሳቱትና ጥፊ ቀመሰ።ቅምሻ ብቻ አይደለም ተናጋ። ሲናጋ ድምፅ አለው።
እዚህ ጋ ምሰላ ይመጣል- ድምፅ፣እላይ አጎጠጎጤ- ምስል፤ዐይኖችዋ መጉላት-ዕይታ።
ግጥም እንዲህና እንዲያ ነው። ሙዚቃው ያግባባል፤ሐሳቡ ሆድ ይገባል።
ግጥም የየዘመኑን ዳና ያስቀራል ስንል፥ ፖለቲካው፣ሥነ ልቦናው፣ፍልስፍናው ባሕሉ ወዘተ ቀለሙ ውስጥ ታትሞ ይኖራል። የረሃብ ይሆን ጥጋብ፤የጸብ ይሁን ፍቅር የትውልዱን ትዝብት፣ የነውጡን ንፋስ ፈትል ሰማይ ላይ ረጭቶ፣ የትካዜው ፉጨት፣የሳቁን ዜማ፣የትዝታውን ጥላ፤ ሻካራና እሾሁን፣ ሕመምና ጥዝጣዜውን፣ሳቅና ፍካቱን፣...
የአማርኛ ግጥሞች ዕድሜ ብዙ ሩቅ አይደለም።በዚያ ላይ አዳዲስ ፈርጆችን ይዞ አላስደነቀም። ከፖለቲካው ሥርዐትና ርዕዮት ጋር የቀየረው ቅርጽ የለም።ርዕዮቶችን በአንቀልባ እያዘሉ ከማውረድ የተለየ ሚናም አልነበረው። እንደ ፈረንጆቹ፣ወይም እንደላቲኖቹ፣ካልሆነም እንደመካከለኛ ምሥራቋ እሰራኤል የቤት ዐመታት ላይ የመጣው ለውጥ አልተመዘገበም።
ዘውጉን ሳይለቅ የቁመና ለውጥ ያመጣው ባለፉት አርባ ዐመታት ይመስለኛል። ያም ከፖለቲካዊና አገዛዛዊ ሸምቀቆ ጋር ተያይዞ የመጣ መጉበጥ ይመስላል።
አጫጭር ግጥሞች መብዛታቸውም፣የመታከት፣ብዙ ለመተንተን ሰሚ በማጣት የተፈጠረ መሰልቸት ይመስላል፤ዝም ብሎ ለመተንፈስ ብቻ። ቢጨንቀውና ሰሚ ቢያጣ መሬት ቆፍሮ ለመሬት እንዳወራው ሰው ዓይነት።
በዚሁ ተመሳሳይ ዘመን ሌላም ነገር ታይቷል። በግጥሙ መዝጊያ ላይ አንድ መገረሚያ ማምጣት። ትንሽ ቆይቶም፣
የአዳራሽ ግጥሞች በሙዚቃ እየታጀቡ መቅረብ መጀመራቸው ዘለግ ያሉና መድረክ ላይ የሚያቆዩትን አመጣ። እነዚህ የተንዛዙ ግጥሞችን ወደ ኅትመት ሰፈር ሲመጡ ዘልዛላ ሆኑ።
የመጀመሪያ መጻሕፍታቸው ያማሩላቸው ገጣምያን ሳይቀሩ ግጥሞቻቸው ለዛቸውንና እምቅነታቸውን ነጠቋቸው።
ከዚህ ዘመን ገጣምያን አንዷ ሜሮን ጌትነት ነበረች። ሜሮን ነገሮችን የምታይበትና የምትፈትልበት መንገድ ግሩም ነው። "ዙረት" በሚለው የግጥም መጽሐፏ አንገት በሚያስነቀንቁ፣ልብ በሚንጡ ግጥሞቿ አስመሰከረች።
መድረኮች ላይ ስትወጣ ግን፣እንደነምሥራቅ፣እንደነ ዶክተር በድሉ፣አረዘመቻቸው። ከነርዝመቱ ለዛውን ጠብቆ የሚሄደው አሳየኸኝ ረጋሳ ይመስለኛል። ትዕግሥት ማሞም አንዳች የማይረግብ ገሞራ አላት።
በግጥም ኅትመት ዓለም ብዙዎቹ የመጀመሪያ መጽሐፋቸውና ቀጣዮቹ እኩል አይደምቁም። ስስነትና እርግበት ይታይባቸዋል። በዚህ ፈተና ያልወደቀው ጋዜጠኛ ዲበኩሉ ጌታ ነው፤የእነ ደበበ ሰይፉን ደጅ እያንኳኳ ይመስላል።እነ አበረ አያሌው ገና አልተፈተኑም። ትዕግሥት ዓለምነህም ወደፊት በመጀመሪያ ግጥሟ ልክ ከመጣች፣ተዐምር ነው።ቋንቋ፣አተያይዋና Allusion አጠቃቀሟ ድንቅ ነው።
ወደ ሜሮን አዲሱ መጽሐፍ ልምጣ ። ስሜት የሚያሞቁት ከበሮ ድብደባዎች፣በቀጭን የሚመጡት ሳቆቿ ፣አንገት የሚያወዛውዙት ግርምቶች፣በአጫጭር ግጥሞቿ የምታደርጋቸው ተዐምራት የቀነሱ ይመስላል።
ቆንጆ ግጥሞች አሏት?...አዎ። ግን እንደድሮ አይደሉም። አዳዲስ ውበቶችና የቃላት ውበት ጨምራለች።
ግጥሞቿ፣ይስበኩን አይባልም። poetry does not teach:but it inspires.ይላሉ የዘርፉ ሰዎች።...ለነገሩ በዚህ የሚያምኑት ሊቃውንት በርካታ ናቸው።
እስቲ ከሜሮን ልምዘዝ፦
መተላለፍ 2
ሐቀኛ ነጋዴ በአመድ ገበያ ላይ ዱቄት ይዟል ማልዶ፣
የታይታ ሀብታም ሰው በሥጋ ወረፋ ይሰለፋል ማዶ።
ዘመን ሰውነትን ሸቀጥ አርጎ አውጥቶ ዐየን እንደዋዛ፣
የወረቀት ገንዘብ ወርቅ ሕልም እየገዛ።
ይህ ግጥሟ ሐሳቡ ብቻ ሳይሆን የቤት መምቻው ድምፅ ደማቅ ነው። ይህን ያደረጉት አናባቢዎቿ ናቸው። ሐሳቡም ግዙፍና የነፋሱን ዘመን በእፍኝ የሰፈረ ነው። ወርቅ ሕልም ፣በወረቀት እየሸጠ፤ዕንቁ በእሪያዎች ፊት እየተጣለ።
ልበ...
የአንተም ልብ ድንጋይ...
የእኔም ልብ ድንጋይ...
(ለዚያ ነው መሰለኝ)
በተጋጨን ቁጥር በፍቅር የምንጋይ።
ግጥም ሙዚቃ፣ ሥዕልም የተካተቱበት የሥነ ጽሑፍ ዘውግ ሰለሆነ፣ነፍስ ያፍነከንካል ፤ትርዒት ያሳያል።
ጋሽ ጸጋዬ በዘይቤዎቹ መዐዛ፣ በምሰላዎቹ ምትሐት ቀልብ ሲስብ፣ ገብረክርስቶስ በሜሎዲዎቹ ብብት ይኮረኩራል። ደበበ ሐሳብ እንደሽንኩርት እየላጠ ያስደምማል። ሁሉም በየራሳቸው ድንኳን የሚሰጡን ጣ'ም አለ።
ላምቦርን("ዶ/ር)ስለዚህ ሲጽፉ፦ Since every one likes pictures and most find pleasure in music,the common indifference to poetry must be due to a failure to realize that poetry is really both.
ደረጀ በላይነህ
ገጣሚና ሐያሲ
#ethiopia | ግጥም እንደ ቋንቋ ጥንታዊና ሁለንታዊና መግባቢያ ስለሆነ፣ጥንታውያኑ ተጠቅመውበታል፤ዘመናውያኑ ደግሞ ኮትኩተውታል ይላሉ-ፕሮፌሰር ሎረነስ ፐሪኔ።
ግጥም ከሥነ ጽሑፍ ዘውጎች ተወዳጅና አክሊል የሚባለውም እንደ ጥንቅሽ እየተላጠ ተበልቶ ትዝታው ስለማይጠፋ፣የዋሽንቱ ዜማ ከልብ ስለማይገሠሥ ነው።
ዜማዊነቱ ለአይረሴነቱ ሰበብ ሲሆን፣ እምቅነቱ፣ምናባዊነቱ፣ተውኔታዊነት፣ቁጥብነት ወዘተ መለያ ባህርያቱ ናቸው።
ሌላው ብርቅ ከሚያሰኙት አንዱ ደግሞ አተያዩና ፍካሬው ነው። እንደ አልማዝ የተለያዩ ነጸብራቆች ስላሉት የዚያ ብርቅርቅታና ቀለም የገጣሚውን ምናብ ይለካዋል።
ግጥም ይፈላሰፋል፤ግን ፍልስፍና አይደለም። ገጠመኝን አሳምሮ፣በምናብ ወልውሎ ያመጣል እንጂ!
Its primary concern is not with beauty,not philosophical truth,not eith percuation,but with experience. ይላሉ።
ፊትን በመስታወት እንደማየት ይመስላል፤ ጥሬ ምስል አይደለም። ብዙ ቀለም በርካታ ቅርጾች አሉት። ምናልባትም በተሰባበረ መስተዋት እንደማየት ሊሆን ይችላል።.
በቅርጹም ወይ ተራኪ፣ተውኔታዊ፣አሊያም ሌሪክ ይሆንና እንደገና በየፈርጁ ይሸነሸናል።...በተለይ ስሜት ንክር፣ሙዚቃዊ የሆነው ሌሪክ የስሜት ዳንሶች ይዞ በሙሾ ሊያላዝን፣በፍቅር እስክስታ ሊመታ፣በትዝታ ቆርፍዶ እንባው በረዶ ሊሆን ይችላል።...እንጉርጉሮ ቢሆን፣ ጸሎትና ምሕላ፣ሽለላና ቀረርቶም እንደዚሁ።
ቃላት ለግጥም አንዱ መታበያው፣የቁመናው ጌጥ፣የመጋረጃው ዘርፍ ነው።...በተለይ ዘይቤያዊ ቃላት ደመና ላይ ሰቅለው ቼ! በለው የሚሉበት የከፍታው ጉልላት ነው።
ቃላቱንም እማሬያዊና ፍካሬያዊ ብለን ብንለያቸው፣በአብዛኛው ከዘወትራዊው ይልቅ በተምሳሌታዊና አምሳያዊ ትዕምርቶች በወደድነው ሥፍራ ብንዶላቸው ጣማቸው ይጨምራል።
ወይም ስሜት የነሸጠውን ያየንበት ትዝብት ውል ሲልብን፣እንደ መንግሥቱ ለማ፦
በጠራ ጨረቃ በእኩለ ሌሊት
ዓይኖቿ እያበሩ እንደክዋክብት
"ሳማት ሳማት"አሉት"ዕቀፍ ዕቀፋት"
አላወላወለም፤ወጣቱ ታዘዘ፤
ወገቧን አንገቷን፤በእጅና እጁ ያዘ፤
ከንፈሩ በረአድ ወዳፏ ተጠጋ።
-ምንም እንኳ ጡቷ እንደሾህ ቢዋጋ
ጣቷ በመሆኑ የበረዶ አለንጋ፤
ጆሮግንዱን ሰማው በጥፊ ሲናጋ።
በጠራው ጨረቃ በእኩለ ሌሊት
ዋ ጀማሪ መሆን ፤ዋ ተማሪነት፣
ዋ ትዕዛዝ መፈጸም፣ዋ ምክር መስማት።
እንግዲህ ተራኪው ግጥም እንዲህ ያለ መልዕክት፣ሲያስላልፍ ሥዕሉ ደምቋል። ጣቶቿ አለንጋ፤ጡቶቿ ሹል፣ሲል የልጅቷ ዕድሜ ከውስጥ ፤ቁመናው ከላይ ይታዩናል። ከዚህም አልፎ ደግሞ የምንበረብረው ሳጥን አለ። ከንፈሩ ለምን ቀዘቀዘ?...ፈርቷል። የፈራው ለምንድነው?...ልጅቷ እንዳትቆጣ!...ያኔ በዘመኑ ዐውድ ልጃገረ በእጅ መንካት ሽጉጥ ያስመዝዛል። ግን ተማሪ ጓደኞቹ አሳሳቱትና ጥፊ ቀመሰ።ቅምሻ ብቻ አይደለም ተናጋ። ሲናጋ ድምፅ አለው።
እዚህ ጋ ምሰላ ይመጣል- ድምፅ፣እላይ አጎጠጎጤ- ምስል፤ዐይኖችዋ መጉላት-ዕይታ።
ግጥም እንዲህና እንዲያ ነው። ሙዚቃው ያግባባል፤ሐሳቡ ሆድ ይገባል።
ግጥም የየዘመኑን ዳና ያስቀራል ስንል፥ ፖለቲካው፣ሥነ ልቦናው፣ፍልስፍናው ባሕሉ ወዘተ ቀለሙ ውስጥ ታትሞ ይኖራል። የረሃብ ይሆን ጥጋብ፤የጸብ ይሁን ፍቅር የትውልዱን ትዝብት፣ የነውጡን ንፋስ ፈትል ሰማይ ላይ ረጭቶ፣ የትካዜው ፉጨት፣የሳቁን ዜማ፣የትዝታውን ጥላ፤ ሻካራና እሾሁን፣ ሕመምና ጥዝጣዜውን፣ሳቅና ፍካቱን፣...
የአማርኛ ግጥሞች ዕድሜ ብዙ ሩቅ አይደለም።በዚያ ላይ አዳዲስ ፈርጆችን ይዞ አላስደነቀም። ከፖለቲካው ሥርዐትና ርዕዮት ጋር የቀየረው ቅርጽ የለም።ርዕዮቶችን በአንቀልባ እያዘሉ ከማውረድ የተለየ ሚናም አልነበረው። እንደ ፈረንጆቹ፣ወይም እንደላቲኖቹ፣ካልሆነም እንደመካከለኛ ምሥራቋ እሰራኤል የቤት ዐመታት ላይ የመጣው ለውጥ አልተመዘገበም።
ዘውጉን ሳይለቅ የቁመና ለውጥ ያመጣው ባለፉት አርባ ዐመታት ይመስለኛል። ያም ከፖለቲካዊና አገዛዛዊ ሸምቀቆ ጋር ተያይዞ የመጣ መጉበጥ ይመስላል።
አጫጭር ግጥሞች መብዛታቸውም፣የመታከት፣ብዙ ለመተንተን ሰሚ በማጣት የተፈጠረ መሰልቸት ይመስላል፤ዝም ብሎ ለመተንፈስ ብቻ። ቢጨንቀውና ሰሚ ቢያጣ መሬት ቆፍሮ ለመሬት እንዳወራው ሰው ዓይነት።
በዚሁ ተመሳሳይ ዘመን ሌላም ነገር ታይቷል። በግጥሙ መዝጊያ ላይ አንድ መገረሚያ ማምጣት። ትንሽ ቆይቶም፣
የአዳራሽ ግጥሞች በሙዚቃ እየታጀቡ መቅረብ መጀመራቸው ዘለግ ያሉና መድረክ ላይ የሚያቆዩትን አመጣ። እነዚህ የተንዛዙ ግጥሞችን ወደ ኅትመት ሰፈር ሲመጡ ዘልዛላ ሆኑ።
የመጀመሪያ መጻሕፍታቸው ያማሩላቸው ገጣምያን ሳይቀሩ ግጥሞቻቸው ለዛቸውንና እምቅነታቸውን ነጠቋቸው።
ከዚህ ዘመን ገጣምያን አንዷ ሜሮን ጌትነት ነበረች። ሜሮን ነገሮችን የምታይበትና የምትፈትልበት መንገድ ግሩም ነው። "ዙረት" በሚለው የግጥም መጽሐፏ አንገት በሚያስነቀንቁ፣ልብ በሚንጡ ግጥሞቿ አስመሰከረች።
መድረኮች ላይ ስትወጣ ግን፣እንደነምሥራቅ፣እንደነ ዶክተር በድሉ፣አረዘመቻቸው። ከነርዝመቱ ለዛውን ጠብቆ የሚሄደው አሳየኸኝ ረጋሳ ይመስለኛል። ትዕግሥት ማሞም አንዳች የማይረግብ ገሞራ አላት።
በግጥም ኅትመት ዓለም ብዙዎቹ የመጀመሪያ መጽሐፋቸውና ቀጣዮቹ እኩል አይደምቁም። ስስነትና እርግበት ይታይባቸዋል። በዚህ ፈተና ያልወደቀው ጋዜጠኛ ዲበኩሉ ጌታ ነው፤የእነ ደበበ ሰይፉን ደጅ እያንኳኳ ይመስላል።እነ አበረ አያሌው ገና አልተፈተኑም። ትዕግሥት ዓለምነህም ወደፊት በመጀመሪያ ግጥሟ ልክ ከመጣች፣ተዐምር ነው።ቋንቋ፣አተያይዋና Allusion አጠቃቀሟ ድንቅ ነው።
ወደ ሜሮን አዲሱ መጽሐፍ ልምጣ ። ስሜት የሚያሞቁት ከበሮ ድብደባዎች፣በቀጭን የሚመጡት ሳቆቿ ፣አንገት የሚያወዛውዙት ግርምቶች፣በአጫጭር ግጥሞቿ የምታደርጋቸው ተዐምራት የቀነሱ ይመስላል።
ቆንጆ ግጥሞች አሏት?...አዎ። ግን እንደድሮ አይደሉም። አዳዲስ ውበቶችና የቃላት ውበት ጨምራለች።
ግጥሞቿ፣ይስበኩን አይባልም። poetry does not teach:but it inspires.ይላሉ የዘርፉ ሰዎች።...ለነገሩ በዚህ የሚያምኑት ሊቃውንት በርካታ ናቸው።
እስቲ ከሜሮን ልምዘዝ፦
መተላለፍ 2
ሐቀኛ ነጋዴ በአመድ ገበያ ላይ ዱቄት ይዟል ማልዶ፣
የታይታ ሀብታም ሰው በሥጋ ወረፋ ይሰለፋል ማዶ።
ዘመን ሰውነትን ሸቀጥ አርጎ አውጥቶ ዐየን እንደዋዛ፣
የወረቀት ገንዘብ ወርቅ ሕልም እየገዛ።
ይህ ግጥሟ ሐሳቡ ብቻ ሳይሆን የቤት መምቻው ድምፅ ደማቅ ነው። ይህን ያደረጉት አናባቢዎቿ ናቸው። ሐሳቡም ግዙፍና የነፋሱን ዘመን በእፍኝ የሰፈረ ነው። ወርቅ ሕልም ፣በወረቀት እየሸጠ፤ዕንቁ በእሪያዎች ፊት እየተጣለ።
ልበ...
የአንተም ልብ ድንጋይ...
የእኔም ልብ ድንጋይ...
(ለዚያ ነው መሰለኝ)
በተጋጨን ቁጥር በፍቅር የምንጋይ።
ግጥም ሙዚቃ፣ ሥዕልም የተካተቱበት የሥነ ጽሑፍ ዘውግ ሰለሆነ፣ነፍስ ያፍነከንካል ፤ትርዒት ያሳያል።
ጋሽ ጸጋዬ በዘይቤዎቹ መዐዛ፣ በምሰላዎቹ ምትሐት ቀልብ ሲስብ፣ ገብረክርስቶስ በሜሎዲዎቹ ብብት ይኮረኩራል። ደበበ ሐሳብ እንደሽንኩርት እየላጠ ያስደምማል። ሁሉም በየራሳቸው ድንኳን የሚሰጡን ጣ'ም አለ።
ላምቦርን("ዶ/ር)ስለዚህ ሲጽፉ፦ Since every one likes pictures and most find pleasure in music,the common indifference to poetry must be due to a failure to realize that poetry is really both.
11 days ago
ህይወትን በአስቸጋሪው መንገድ ስለመምራት
#ethiopia | “ህይወትን በአስቸጋሪው መንገድ ሲመሩት ቀላል ይሆናል... በቀላሉ መንገድ ለመኖር ሲሞክሩት ግን ከባድ ይሆናል” — Dave Kekich
እራስን መግዛት (ዲሲፕሊን) ማለት ህይወትን በአስቸጋሪው መንገድ መምራት ማለት ነው፤ ይህም ማለት የወደፊት ትልቅና የተሻለ ዋጋን ለማግኘት ሲባል ፈተናዎችንና ዛሬውኑ ካልተደሰትኩባቸው የምንላቸውን አፋጣኝ እርካታዎችን መቋቋም ነው።
ከማንኛውም አይነት አለመመቸት መራቅና በፈለጉት ጊዜ ሁሉ ምቾትን መፈለግ በእርግጥ ይቀላል፤ ነገር ግን በመጨረሻ በዚህ አካሄድ የምናገኘው ነገር ቢኖር፣ የተሻለ ሊሆን የሚችለውን የወደፊት ህይወት ለዛሬ ደስታ ሲባል መስዋዕት ማድረግ ብቻ ነው።
አንድን የፍላጎት ጥንካሬ (passion) የሌለው ሰው ለምሳሌነት እንውሰድ፤ ይህ ሰው ፈተና ሲገጥመው ወዲያውኑ እጁን ይሰጣል። ዋናው የህይወት እሴቱ ምቾት ማግኘት የሆነ ሰው፣ በህይወቱ ውስጥ ጉልህ የሆነ ነገር የማሳካት እድሉ ምን ያህል ነው?
ይህ ሰው በግድ ሊጋፈጠው የሚገባውን ቀውስ እንዴት ሊወጣው ይችላል? ሁልጊዜም ከተፈጥሮ ፈተናዎች ተጠብቆ ለኖረና አስቸጋሪ ወይም የማይመቹ ነገሮችን ሁልጊዜ እየሸሸ ለኖረ ሰው፣ የኋላ ኋላ ቀላል የሚባል ችግር እንኳ ሊሻገሩት የማይችሉት ታላቅ ተራራ ሊሆንበት ይችላል።
አሁን ደግሞ ይህንን ሰው፣ ዲሲፕሊንን ለማዳበር ሲል ህይወቱን በራሱ ፈቃድ አስቸጋሪ ከሚያደርግ ሰው ጋር እናነጻጽረው።
ይህ ሁለተኛው ሰው ፈተናዎችን እንደ ማደጊያ እድል በመቁጠር በደስታ ይቀበላቸዋል። እራሱ ላይ የሚጭናቸው እያንዳንዱ የዲሲፕሊን ፈተናዎች ያጠነክሩታል፤ በዚህም ምክንያት በህይወት ውስጥ የሚያጋጥሙት አስቸጋሪ ነገሮች አያሸንፉትም።
ችግሮችን ፈልጎ ስለሚጋፈጣቸው፣ ቀን በቀን እራሱን ከችግሮች የመከላከል አቅሙን ያዳብራል። ህይወት ያልተጠበቀ ሁኔታን ሲያመጣበት ለመቋቋም ዝግጁ ነው፤ ምክንያቱም፣ ህይወቱን በአስቸጋሪው የዲሲፕሊን መንገድ በመምራቱ የተነሳ ሁልጊዜም ለሚያጋጥመው ችግር ዝግጁ ነው።
ሕይወት ዛሬ ቀለል ብላ ነገ ከምትከብዳችሁ፣ ዛሬ ከበድ ብላ ነገ ብትቀላችሁ ይሻላችኋል!
LIKE & SHARE !!!
Dr-Eyob-Mamo-
#ethiopia | “ህይወትን በአስቸጋሪው መንገድ ሲመሩት ቀላል ይሆናል... በቀላሉ መንገድ ለመኖር ሲሞክሩት ግን ከባድ ይሆናል” — Dave Kekich
እራስን መግዛት (ዲሲፕሊን) ማለት ህይወትን በአስቸጋሪው መንገድ መምራት ማለት ነው፤ ይህም ማለት የወደፊት ትልቅና የተሻለ ዋጋን ለማግኘት ሲባል ፈተናዎችንና ዛሬውኑ ካልተደሰትኩባቸው የምንላቸውን አፋጣኝ እርካታዎችን መቋቋም ነው።
ከማንኛውም አይነት አለመመቸት መራቅና በፈለጉት ጊዜ ሁሉ ምቾትን መፈለግ በእርግጥ ይቀላል፤ ነገር ግን በመጨረሻ በዚህ አካሄድ የምናገኘው ነገር ቢኖር፣ የተሻለ ሊሆን የሚችለውን የወደፊት ህይወት ለዛሬ ደስታ ሲባል መስዋዕት ማድረግ ብቻ ነው።
አንድን የፍላጎት ጥንካሬ (passion) የሌለው ሰው ለምሳሌነት እንውሰድ፤ ይህ ሰው ፈተና ሲገጥመው ወዲያውኑ እጁን ይሰጣል። ዋናው የህይወት እሴቱ ምቾት ማግኘት የሆነ ሰው፣ በህይወቱ ውስጥ ጉልህ የሆነ ነገር የማሳካት እድሉ ምን ያህል ነው?
ይህ ሰው በግድ ሊጋፈጠው የሚገባውን ቀውስ እንዴት ሊወጣው ይችላል? ሁልጊዜም ከተፈጥሮ ፈተናዎች ተጠብቆ ለኖረና አስቸጋሪ ወይም የማይመቹ ነገሮችን ሁልጊዜ እየሸሸ ለኖረ ሰው፣ የኋላ ኋላ ቀላል የሚባል ችግር እንኳ ሊሻገሩት የማይችሉት ታላቅ ተራራ ሊሆንበት ይችላል።
አሁን ደግሞ ይህንን ሰው፣ ዲሲፕሊንን ለማዳበር ሲል ህይወቱን በራሱ ፈቃድ አስቸጋሪ ከሚያደርግ ሰው ጋር እናነጻጽረው።
ይህ ሁለተኛው ሰው ፈተናዎችን እንደ ማደጊያ እድል በመቁጠር በደስታ ይቀበላቸዋል። እራሱ ላይ የሚጭናቸው እያንዳንዱ የዲሲፕሊን ፈተናዎች ያጠነክሩታል፤ በዚህም ምክንያት በህይወት ውስጥ የሚያጋጥሙት አስቸጋሪ ነገሮች አያሸንፉትም።
ችግሮችን ፈልጎ ስለሚጋፈጣቸው፣ ቀን በቀን እራሱን ከችግሮች የመከላከል አቅሙን ያዳብራል። ህይወት ያልተጠበቀ ሁኔታን ሲያመጣበት ለመቋቋም ዝግጁ ነው፤ ምክንያቱም፣ ህይወቱን በአስቸጋሪው የዲሲፕሊን መንገድ በመምራቱ የተነሳ ሁልጊዜም ለሚያጋጥመው ችግር ዝግጁ ነው።
ሕይወት ዛሬ ቀለል ብላ ነገ ከምትከብዳችሁ፣ ዛሬ ከበድ ብላ ነገ ብትቀላችሁ ይሻላችኋል!
LIKE & SHARE !!!
Dr-Eyob-Mamo-
1 month ago
የአዋሽ መገበያያ ድህረ-ገጽ (Merchant Portal)
============
ነጋዴዎች ሆይ፣ ባሉበት ቦታ ሆነው ንግድዎን ዛሬውኑ ያዘምኑ!
ከክፍያ እስከ ሪፖርት ሁሉንም በአንድ ቦታ ያግኙ!
ፈጣን፣ ዘመናዊ እና ውጤታማ መፍትሄዎች ከአዋሽ ባንክ ጋር!
ወደ ድህረ-ገፁ ለመግባት የሚከተለውን ሊንክ ይጠቀሙ
https://awashpay.awashbank...
መተግበሪያውን ለማውረድ https://onelink.to/j7fnbz ይጫኑ!
Daldaltoonni, bakka jirtanii har'uma daldala keessan ammayyeessaa!
Kaffaltii daldalaa irraa kaasee hanga gabaasa nagaheetti waan hunda bakka tokkotti argadhaa!
Tajaajila saffisaa, ammayyaa fi gahumsa qabu Baankii Awaash waliin!
Gara marsariitii seenuuf geessituu itti aanu fayyadamaa
https://awashpay.awashbank...
Tajaajilicha karaa appilikeeshinii AwaashBirr-Pro https://onelink.to/j7fnbz buufadhaa. #awashbank #merchant #portal #ethiopia #nurturingliketheriver
============
ነጋዴዎች ሆይ፣ ባሉበት ቦታ ሆነው ንግድዎን ዛሬውኑ ያዘምኑ!
ከክፍያ እስከ ሪፖርት ሁሉንም በአንድ ቦታ ያግኙ!
ፈጣን፣ ዘመናዊ እና ውጤታማ መፍትሄዎች ከአዋሽ ባንክ ጋር!
ወደ ድህረ-ገፁ ለመግባት የሚከተለውን ሊንክ ይጠቀሙ
https://awashpay.awashbank...
መተግበሪያውን ለማውረድ https://onelink.to/j7fnbz ይጫኑ!
Daldaltoonni, bakka jirtanii har'uma daldala keessan ammayyeessaa!
Kaffaltii daldalaa irraa kaasee hanga gabaasa nagaheetti waan hunda bakka tokkotti argadhaa!
Tajaajila saffisaa, ammayyaa fi gahumsa qabu Baankii Awaash waliin!
Gara marsariitii seenuuf geessituu itti aanu fayyadamaa
https://awashpay.awashbank...
Tajaajilicha karaa appilikeeshinii AwaashBirr-Pro https://onelink.to/j7fnbz buufadhaa. #awashbank #merchant #portal #ethiopia #nurturingliketheriver
1 month ago
ይምረጡ | Vote - የብሄራዊ ኩራት ጥሪ
ናትናኤልን የዓለም ሻምፒዮን እናድርገው! 🇪🇹🏆
#ethiopia | ኢትዮጵያዊው የሶፍትዌር መሃንዲስ ናትናኤል ጌታነው በአማዞን (AWS) የዓለም አቀፍ AI ውድድር ላይ ከ10,000 ተወዳዳሪዎች መካከል ተለይቶ ለፍፃሜ ደርሷል! የፈጠረው "Ivy" የተሰኘው መተግበሪያ ኢንተርኔት በሌለበት ሁኔታ ተማሪዎችን የሚያስተምር ድንቅ የቴክኖሎጂ ውጤት ነው።
ናትናኤል በዓለም 1ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጦ የነበረ ቢሆንም፣ አሁን ግን የህንድና የአውሮፓ ተወዳዳሪዎች ከፍተኛ ድምፅ በማሰባሰብ 1ኛነቱን ለመንጠቅ እየተረባረቡ ነው።
ውድድሩ ሊጠናቀቅ የቀረው 34 ሰዓታት ብቻ ነው!
ናትናኤልን ለማሸለም እነዚህን 3 ደረጃዎች ይከተሉ፦
ሊንኩን ይጫኑ፦ የናትናኤል የውድድር ገጽ
ይግቡ (Sign In)፦
በGoogle ወይም በኢሜልዎ "Sign in" ያድርጉ (ይህ ድምፅዎ ትክክለኛ መሆኑን ለማረጋገጥ ነው)።
ላይክ (👍 Like) ያድርጉ፦
የላይክ ምልክቷን በመጫን ናትናኤልን ወደ 1ኛነት ይመልሱት።
የኢትዮጵያዊያን ስኬት የሁላችንም ኩራት ነው፤ በቴክኖሎጂው ዓለም ዋንጫውን ወደ ሀገራችን እናምጣ!
#getu #nathnaelgetaneh #aws #ai #ivyai #ethiopiangenius #voteforethiopia #techinnovation #africarising #ናትናኤልጌታነው #ኢትዮጵያ #አማዞን #ድምፅእንስጥ #ጌጡተመስገን #getutemesgen
ናትናኤልን የዓለም ሻምፒዮን እናድርገው! 🇪🇹🏆
#ethiopia | ኢትዮጵያዊው የሶፍትዌር መሃንዲስ ናትናኤል ጌታነው በአማዞን (AWS) የዓለም አቀፍ AI ውድድር ላይ ከ10,000 ተወዳዳሪዎች መካከል ተለይቶ ለፍፃሜ ደርሷል! የፈጠረው "Ivy" የተሰኘው መተግበሪያ ኢንተርኔት በሌለበት ሁኔታ ተማሪዎችን የሚያስተምር ድንቅ የቴክኖሎጂ ውጤት ነው።
ናትናኤል በዓለም 1ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጦ የነበረ ቢሆንም፣ አሁን ግን የህንድና የአውሮፓ ተወዳዳሪዎች ከፍተኛ ድምፅ በማሰባሰብ 1ኛነቱን ለመንጠቅ እየተረባረቡ ነው።
ውድድሩ ሊጠናቀቅ የቀረው 34 ሰዓታት ብቻ ነው!
ናትናኤልን ለማሸለም እነዚህን 3 ደረጃዎች ይከተሉ፦
ሊንኩን ይጫኑ፦ የናትናኤል የውድድር ገጽ
ይግቡ (Sign In)፦
በGoogle ወይም በኢሜልዎ "Sign in" ያድርጉ (ይህ ድምፅዎ ትክክለኛ መሆኑን ለማረጋገጥ ነው)።
ላይክ (👍 Like) ያድርጉ፦
የላይክ ምልክቷን በመጫን ናትናኤልን ወደ 1ኛነት ይመልሱት።
የኢትዮጵያዊያን ስኬት የሁላችንም ኩራት ነው፤ በቴክኖሎጂው ዓለም ዋንጫውን ወደ ሀገራችን እናምጣ!
#getu #nathnaelgetaneh #aws #ai #ivyai #ethiopiangenius #voteforethiopia #techinnovation #africarising #ናትናኤልጌታነው #ኢትዮጵያ #አማዞን #ድምፅእንስጥ #ጌጡተመስገን #getutemesgen
Sponsored by
Surafel
Test AD
This is the Description.
2 months ago
ስመጥሮቹ የእግርኳስ ከዋክብት ከ "ሌጎ" ማስታወቂያ ስንት ተከፈላቸው?
#ethiopia | ግዙፍ የመጫወቻ አምራች ኩባንያ የሆነው "ሌጎ" (LEGO) የአለም ዋንጫን በማስመልከት በሰራው እና ከፍተኛ ተመልካችን ባገኘው ማስታወቂያ ላይ ለተሳተፉት ስመጥር የእግርኳስ ከዋክብት የከፈለው የገንዘብ መጠን ይፋ ተደረገ።
በማስታወቂያው ላይ ሊዮኔል ሜሲ፣ ክርስቲያኖ ሮናልዶ፣ ኪሊያን ምባፔ እና ቪንሰስ ጁኒየር በአንድ ክፍል ውስጥ ሆነው ይታያሉ።
በተለይም ሊዮኔል ሜሲ በራሱ የኢንስታግራም ማህበራዊ ትስስር ገፅ ላይ ያጋራው ይሄው የቪዲዮ ማስታወቂያ ከ 19 ሚሊዮን በላይ 'ላይክ' (Like) በማግኘት ከፍተኛ ተቀባይነትን አግኝቷል።
ሪፖርቶች እንደሚያመለክቱት ከሆነ፣ ተቋሙ ለነዚህ ከዋክብት በድምሩ በሚሊዮኖች የሚቆጠር ዶላር ክፍያን የፈፀመ ሲሆን፣ ዝርዝሩም እንደሚከተለው ቀርቧል፡
* ክርስቲያኖ ሮናልዶ፡- 3.43 ሚሊዮን ዶላር
* ሊዮኔል ሜሲ፡- 2.59 ሚሊዮን ዶላር
* ኪሊያን ምባፔ፡- 852,000 ዶላር
* ቪንሰስ ጁኒየር፡- 325,000 ዶላር
አንድ አስገራሚ እውነታ ደግሞ ማስታወቂያው በሚቀረፅበት ጊዜ አራቱም ከዋክብት በአካል በአንድ ቦታ ላይ አለመገናኘታቸው ነው። የማስታወቂያው ፕሮዳክሽን ቡድን ቪዲዮውን የበለጠ ተፈጥሯዊ እና እውነተኛ ለማስመሰል ለከዋክብቱ አምሳያ ሰዎችን (stand-ins) በመጠቀም ቀረፃውን እንዳጠናቀቀ ተገልጿል።
Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #lego #footballstars #cristianoronaldo #lionelmessi #mbappe #viniciusjr #sportsnews #footballads #sportbusiness
#ethiopia | ግዙፍ የመጫወቻ አምራች ኩባንያ የሆነው "ሌጎ" (LEGO) የአለም ዋንጫን በማስመልከት በሰራው እና ከፍተኛ ተመልካችን ባገኘው ማስታወቂያ ላይ ለተሳተፉት ስመጥር የእግርኳስ ከዋክብት የከፈለው የገንዘብ መጠን ይፋ ተደረገ።
በማስታወቂያው ላይ ሊዮኔል ሜሲ፣ ክርስቲያኖ ሮናልዶ፣ ኪሊያን ምባፔ እና ቪንሰስ ጁኒየር በአንድ ክፍል ውስጥ ሆነው ይታያሉ።
በተለይም ሊዮኔል ሜሲ በራሱ የኢንስታግራም ማህበራዊ ትስስር ገፅ ላይ ያጋራው ይሄው የቪዲዮ ማስታወቂያ ከ 19 ሚሊዮን በላይ 'ላይክ' (Like) በማግኘት ከፍተኛ ተቀባይነትን አግኝቷል።
ሪፖርቶች እንደሚያመለክቱት ከሆነ፣ ተቋሙ ለነዚህ ከዋክብት በድምሩ በሚሊዮኖች የሚቆጠር ዶላር ክፍያን የፈፀመ ሲሆን፣ ዝርዝሩም እንደሚከተለው ቀርቧል፡
* ክርስቲያኖ ሮናልዶ፡- 3.43 ሚሊዮን ዶላር
* ሊዮኔል ሜሲ፡- 2.59 ሚሊዮን ዶላር
* ኪሊያን ምባፔ፡- 852,000 ዶላር
* ቪንሰስ ጁኒየር፡- 325,000 ዶላር
አንድ አስገራሚ እውነታ ደግሞ ማስታወቂያው በሚቀረፅበት ጊዜ አራቱም ከዋክብት በአካል በአንድ ቦታ ላይ አለመገናኘታቸው ነው። የማስታወቂያው ፕሮዳክሽን ቡድን ቪዲዮውን የበለጠ ተፈጥሯዊ እና እውነተኛ ለማስመሰል ለከዋክብቱ አምሳያ ሰዎችን (stand-ins) በመጠቀም ቀረፃውን እንዳጠናቀቀ ተገልጿል።
Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #lego #footballstars #cristianoronaldo #lionelmessi #mbappe #viniciusjr #sportsnews #footballads #sportbusiness
3 months ago
TECNO CAMON 50 Series: Redefining Professional Imaging Through the Power of Practical AI
At Mobile World Congress 2026, TECNO unveiled the CAMON 50 Series—comprising the CAMON 50 Ultra 5G, CAMON 50 Pro, and CAMON 50—marking a significant leap in AI-powered mobile imaging. The flagship CAMON 50 Ultra 5G features a 50MP Sony LYTIA 700C Ultra Night Camera and a 50MP 3X telephoto lens (on Ultra and Pro models), enhanced by the AI RAW 2.0 imaging engine for exceptional clarity, precision, and low-light performance. Innovations such as Super-Zoom FlashSnap, AI 60X SuperZoom, and the industry-first AI Auto Zoom elevate action capture and portrait photography, while validation from DXOMARK highlights its accurate and inclusive skin tone rendering under $600.
Beyond imaging, the CAMON 50 Series integrates advanced AI to enhance creativity, productivity, security, and durability. Features like the AI Art Gallery, AI Image-to-Video Generator, AI LightMaster 2.0, and the upgraded Ella assistant streamline artistic expression and daily tasks, while TGuard security introduces industry-first off-grid search technology. Powered by the MediaTek Dimensity 7400 Ultimate processor, the series offers a 1.5K 144Hz AMOLED display, IP68/IP69/IP69K protection, up to 6500mAh battery capacity with 45W Super Charge, and FreeLink Bluetooth Long Range communication—delivering a secure, resilient, and intelligently connected user experience.
At Mobile World Congress 2026, TECNO unveiled the CAMON 50 Series—comprising the CAMON 50 Ultra 5G, CAMON 50 Pro, and CAMON 50—marking a significant leap in AI-powered mobile imaging. The flagship CAMON 50 Ultra 5G features a 50MP Sony LYTIA 700C Ultra Night Camera and a 50MP 3X telephoto lens (on Ultra and Pro models), enhanced by the AI RAW 2.0 imaging engine for exceptional clarity, precision, and low-light performance. Innovations such as Super-Zoom FlashSnap, AI 60X SuperZoom, and the industry-first AI Auto Zoom elevate action capture and portrait photography, while validation from DXOMARK highlights its accurate and inclusive skin tone rendering under $600.
Beyond imaging, the CAMON 50 Series integrates advanced AI to enhance creativity, productivity, security, and durability. Features like the AI Art Gallery, AI Image-to-Video Generator, AI LightMaster 2.0, and the upgraded Ella assistant streamline artistic expression and daily tasks, while TGuard security introduces industry-first off-grid search technology. Powered by the MediaTek Dimensity 7400 Ultimate processor, the series offers a 1.5K 144Hz AMOLED display, IP68/IP69/IP69K protection, up to 6500mAh battery capacity with 45W Super Charge, and FreeLink Bluetooth Long Range communication—delivering a secure, resilient, and intelligently connected user experience.
3 months ago
TECNO to Unveil AI-Powered CAMON 50 Series and AI Product Ecosystem at MWC 2026 Launch Event
TECNO will unveil major innovations at Mobile World Congress 2026 in Barcelona on March 1, headlined by the new CAMON 50 Series—its latest flagship imaging and AI smartphone family. Powered by flagship Sony imaging hardware and a dedicated AI computing architecture, the series introduces breakthroughs like Super-Zoom FlashSnap for zero-shutter-lag action shots and AI Auto Zoom for intelligent subject framing. Beyond photography, it serves as a Creative AI Hub with features such as AI Art Gallery, One-Tap FlashMemo, and the Ella AI assistant, delivering smarter, more intuitive everyday experiences.
On March 3, TECNO will also host its AI Ecosystem Product Launch Event, spotlighting its broader AI strategy and announcing a strategic partnership with Tonino Lamborghini. The collaboration debuts a co-created lineup blending high-performance technology with iconic design, including the Tonino Lamborghini TECNO TAURUS (MEGA MINI G1 Pro) gaming mini-PC and POVA Metal Tonino Lamborghini Limited Edition. Attendees can explore these innovations and TECNO’s expanding AI ecosystem—including MEGABOOK laptops, AI wearables, and the upgraded OneLeap interconnection solution.
TECNO will unveil major innovations at Mobile World Congress 2026 in Barcelona on March 1, headlined by the new CAMON 50 Series—its latest flagship imaging and AI smartphone family. Powered by flagship Sony imaging hardware and a dedicated AI computing architecture, the series introduces breakthroughs like Super-Zoom FlashSnap for zero-shutter-lag action shots and AI Auto Zoom for intelligent subject framing. Beyond photography, it serves as a Creative AI Hub with features such as AI Art Gallery, One-Tap FlashMemo, and the Ella AI assistant, delivering smarter, more intuitive everyday experiences.
On March 3, TECNO will also host its AI Ecosystem Product Launch Event, spotlighting its broader AI strategy and announcing a strategic partnership with Tonino Lamborghini. The collaboration debuts a co-created lineup blending high-performance technology with iconic design, including the Tonino Lamborghini TECNO TAURUS (MEGA MINI G1 Pro) gaming mini-PC and POVA Metal Tonino Lamborghini Limited Edition. Attendees can explore these innovations and TECNO’s expanding AI ecosystem—including MEGABOOK laptops, AI wearables, and the upgraded OneLeap interconnection solution.
3 months ago
የሚካኤል በላይነህ (ሚኩ) ቆይታ በይፋ ተለቀቀ! 🔥
ብዙዎቻችሁ በጉጉት ስትጠብቁት የነበረው፣ ከወዳጄና ከታዋቂው ድምፃዊ ሚካኤል በላይነህ (ሚኩ) ጋር ያደረግነው የመጀመሪያ ክፍል ቃለ-ምልልስ አሁን በዩቲዩብ ቻናላችን ላይ ተለቋል!
ተመልካች ብቻ ሳይሆኑ ቀዳሚ ተመልካች ይሁኑ!
ስለ ጥበብ፣ ስለ ሕይወትና ስለ ሙዚቃ ያደረግነውን ጥልቅና አዝናኝ ቆይታ ለማየት አሁኑኑ ሊንኩን ይጫኑ
https://youtu.be/5O2h52Sts...
🙏 ቤተሰብ ይሁኑ፦
ቪዲዮውን ሲመለከቱ፦
Like በማድረግ አጋርነትዎን ያሳዩ፣
Share በማድረግ ለሌሎች ያጋሩ፣
Subscribe በማድረግ ደግሞ የቻናላችን ቋሚ ቤተሰብ ይሁኑ።
#michaelbelayneh #getutemesgen #ethiopianmusic #interview #newvideo #የመጀመሪያክፍል #ጌጡ #ጌጡተመስገን
ብዙዎቻችሁ በጉጉት ስትጠብቁት የነበረው፣ ከወዳጄና ከታዋቂው ድምፃዊ ሚካኤል በላይነህ (ሚኩ) ጋር ያደረግነው የመጀመሪያ ክፍል ቃለ-ምልልስ አሁን በዩቲዩብ ቻናላችን ላይ ተለቋል!
ተመልካች ብቻ ሳይሆኑ ቀዳሚ ተመልካች ይሁኑ!
ስለ ጥበብ፣ ስለ ሕይወትና ስለ ሙዚቃ ያደረግነውን ጥልቅና አዝናኝ ቆይታ ለማየት አሁኑኑ ሊንኩን ይጫኑ
https://youtu.be/5O2h52Sts...
🙏 ቤተሰብ ይሁኑ፦
ቪዲዮውን ሲመለከቱ፦
Like በማድረግ አጋርነትዎን ያሳዩ፣
Share በማድረግ ለሌሎች ያጋሩ፣
Subscribe በማድረግ ደግሞ የቻናላችን ቋሚ ቤተሰብ ይሁኑ።
#michaelbelayneh #getutemesgen #ethiopianmusic #interview #newvideo #የመጀመሪያክፍል #ጌጡ #ጌጡተመስገን
Sponsored by
Surafel
Test AD
This is the Description.
3 months ago
ለማህበራዊ ሚዲያ ተጠቃሚዎች የገንዘብ ሽልማት ተዘጋጀ
ዙሚ ኢንዱስትሪ ኃ/የተ/የግ/ማህበር (ZUMI INDUSTRY PLC) "ሻዶ ባትሪ ይለያል!" በሚል መሪ ቃል አዲስ የልዩ ሽልማት ውድድር ይፋ ማድረጉን አስታወቀ።
ኩባንያው ባወጣው መረጃ መሠረት፣ በድምሩ የ100,000 ብር የሽልማት በጀት የተመደበ ሲሆን፣ ከእነዚህም ውስጥ 20 ዕድለኞች እያንዳንዳቸው የ5,000 ብር ተሸላሚ ይሆናሉ።
👉የውድድሩ መስፈርቶች
ተወዳዳሪዎች በሽልማቱ ለመሳተፍ የሚከተሉትን ቀላል ቅደም ተከተሎች ማሟላት ይጠበቅባቸዋል፦
የድርጅቱን ማህበራዊ ሚዲያ ገጽ መከተል (Follow ማድረግ)።
የማስታወቂያ ጽሁፉን መውደድ (Like ማድረግ)።
በመጨረሻም #ሻዶ_ባትሪ_ይለያል የሚለውን ሃሽታግ በመጠቀም አዝናኝ እና ማራኪ ፅሁፍ በኮሜንት መስጫው ላይ ማስፈር።
ማሳሰቢያ፦ ውድድሩ ለ10 ቀናት ብቻ የሚቆይ ሲሆን፣ አሸናፊዎች በ11ኛው ቀን ይፋ እንደሚደረጉ ተገልጿል።
ይህ ውድድር የኩባንያውን የ"Shadow Super Energy" ባትሪ ምርቶች ለማስተዋወቅና ደንበኞችን ለማበረታታት የታለመ መሆኑ ተመልክቷል።
ሊንኩ ከታች አለላችሁ 👇
https://www.facebook.com/s...
ዙሚ ኢንዱስትሪ ኃ/የተ/የግ/ማህበር (ZUMI INDUSTRY PLC) "ሻዶ ባትሪ ይለያል!" በሚል መሪ ቃል አዲስ የልዩ ሽልማት ውድድር ይፋ ማድረጉን አስታወቀ።
ኩባንያው ባወጣው መረጃ መሠረት፣ በድምሩ የ100,000 ብር የሽልማት በጀት የተመደበ ሲሆን፣ ከእነዚህም ውስጥ 20 ዕድለኞች እያንዳንዳቸው የ5,000 ብር ተሸላሚ ይሆናሉ።
👉የውድድሩ መስፈርቶች
ተወዳዳሪዎች በሽልማቱ ለመሳተፍ የሚከተሉትን ቀላል ቅደም ተከተሎች ማሟላት ይጠበቅባቸዋል፦
የድርጅቱን ማህበራዊ ሚዲያ ገጽ መከተል (Follow ማድረግ)።
የማስታወቂያ ጽሁፉን መውደድ (Like ማድረግ)።
በመጨረሻም #ሻዶ_ባትሪ_ይለያል የሚለውን ሃሽታግ በመጠቀም አዝናኝ እና ማራኪ ፅሁፍ በኮሜንት መስጫው ላይ ማስፈር።
ማሳሰቢያ፦ ውድድሩ ለ10 ቀናት ብቻ የሚቆይ ሲሆን፣ አሸናፊዎች በ11ኛው ቀን ይፋ እንደሚደረጉ ተገልጿል።
ይህ ውድድር የኩባንያውን የ"Shadow Super Energy" ባትሪ ምርቶች ለማስተዋወቅና ደንበኞችን ለማበረታታት የታለመ መሆኑ ተመልክቷል።
ሊንኩ ከታች አለላችሁ 👇
https://www.facebook.com/s...
4 months ago
የዲጂታል ሬሳ ሳጥን፦ የኢትዮጵያ ወጣቶች አእምሮ በ'ላይክ' ሲታረድ
በአዲስ አበባ ጎዳናዎች፣ በክልል ከተሞች የገበያ ማዕከላትና በየቤቱ ሳሎን ውስጥ አንድ የሚሰቀጥጥ ትዕይንት እየተለመደ መጥቷል። ይኸውም ወጣቱ ትውልድ አንገቱን ደፍቶ፣ ዓይኑ በሰማያዊ ብርሃን ታውሮ፣ አውራ ጣቱ ስክሪኑን እየገረፈ የራሱን የአእምሮ መቃብር ሲቆፍር ማየት ነው።
ይህ የቲክቶክ ሱስ ተራ መዝናኛ አይደለም፤ ይልቁንም የትውልዱን የሥነ-ምግባር አጥር የሚያፈርስ፣ የአእምሮውን ክፍል የሚያበሰብስና ሰብአዊነቱን የሚቀማ "ጸጥተኛ ወረርሽኝ" ነው።
የአእምሮ መላሸቅ ሳይንሳዊ ሰቀቀን
ተመራማሪዎች እንደሚገልጹት፣ ማህበራዊ ሚዲያ በተለይም እንደ ቲክቶክ ያሉ አጫጭርና ፈጣን ተንቀሳቃሽ ምስሎች በአእምሯችን ላይ የሚያደርሱት ጉዳት በአስደንጋጭ ሁኔታ ከባድ ነው። በኤም.አር.አይ (MRI) እና በሲቲ ስካን (CT scan) የተገኙ መረጃዎች እንደሚያሳዩት፣ የዲጂታል ሱስ የአእምሮን መዋቅር ይቀይረዋል።
የቅድመ-ግንባር ኮርቴክስ ውድመት፦ ይህ ክፍል የሰው ልጅ ከእንስሳት ተለይቶ በምክንያት እንዲያስብ፣ ስሜቱን እንዲቆጣጠርና የሞራል እሴቶችን እንዲለይ የሚረዳው "ዋናው መሪ" ነው። በቲክቶክ ሱስ ምክንያት ይህ ክፍል ሲመነምን፣ ወጣቱ ለገንዘብና ለ"ቪው" (view) ሲል ክብሩን የሚነካ ተግባር ሲፈጽም አያፍርም። ዛሬ በኢትዮጵያ ቲክቶክ መንደር የምናየው የባህሪ መዛባት—ራቁትን መደነስ፣ ወላጆችን ማዋረድና ቅጥ ያጣ ስድብ—ምንጩ ይሄው የአእምሮ ክፍል መስራት ማቆሙ ነው።
የአሚግዳላ መቆጣት፦ ይህ የስሜት ማዕከል ለጥላቻና ለቁጣ ቅርብ ነው። የቲክቶክ ስልተ-ቀመር (Algorithm) ደግሞ ጥላቻንና ብጥብጥን ቅድሚያ ስለሚሰጥ፣ የወጣቱ አእምሮ ሁልጊዜ በንዴትና በጭንቀት ውስጥ እንዲኖር ያደርገዋል። ዛሬ በሀገራችን የሚታየው የማህበራዊ ትስስር መላላትና በብሄር ላይ የተመሰረተ ዘግናኝ ጥላቻ፣ አእምሯችን ሰብአዊነትን የሚለይበትን "ግራጫ ቁስ" (Gray Matter) በማጣቱ የመጣ ውጤት ነው።
የቲክቶክ መንደር የሐሰት ገነት
ኢትዮጵያዊው የቲክቶክ ዓለም የቁም ቅዠት ሆኗል። በውስጡ የምናያቸው ብዙ ገጸ-ባህሪያት በሙሉ በጭንብል የተሸፈኑ ናቸው።
ሐሰተኛ መሪዎች፦ ትክክለኛ የሃይማኖት ትምህርት የሌላቸው "ሰባኪያን" በስክሪን ፊት ቆመው የዋሁን ህዝብ ግራ ያጋባሉ። ሳይንሳዊ እውቀት የሌላቸው "አነቃቂዎች" (Motivational Speakers) ደግሞ ስራ አጥቶ ለተጨነቀው ወጣት የውሸት የተስፋ ስንቅ ይግቱታል።
የግል ሕይወት ሽያጭ፦ መኝታ ቤት መግባት፣ መብላት፣ መጠጣት፣ ሌላው ቀርቶ ከትዳር አጋር ጋር መጣላትና መታረቅ ሳይቀር ለገበያ ይቀርባል። ይህ "ዲጂታል ናርሲሲዝም" (Digital Narcissism) የተባለ የአእምሮ በሽታ ነው። ራስን ከፍ አድርጎ የማየትና የሌላውን ሰው ስሜት የመርገጥ አባዜ ትውልዱን ወርሶታል።
የድሆች እንባ ንግድ፦ ለጋስ መስለው ለመታየት ምስኪን እናቶችንና ህጻናትን ለካሜራ ሲሳይ የሚያደርጉ "የቲክቶክ ረጂዎች" በዝተዋል። ይህ ሰብአዊነት ሳይሆን የሌላውን ሰው መከራ ለራስ ዝና መሸጫነት መጠቀም ነው።
"ዶፓሚን"፦ የትውልዱ አደገኛ ዕፅ
እያንዳንዱ "ላይክ" (Like) በአእምሮአችን ውስጥ ዶፓሚን የተባለ የደስታ ሆርሞን እንዲረጭ ያደርጋል። ይህ ሆርሞን ልክ እንደ ኮኬይን ሱስ ሰውን ይቆጣጠራል። ወጣቱ "ላይክ" ካላገኘ ይጨነቃል፣ ዲፕሬሽን ውስጥ ይገባል፣ አልፎ ተርፎም ራሱን እስከማጥፋት ይደርሳል።
በቻይና የቲክቶክ ስሪት (Douyin) ላይ ወጣቶች የሚመለከቱት የሳይንስ ፈጠራዎችን፣ የግብርና ጥበብንና የሀገር ፍቅርን ነው። የእኛ ወጣቶች ግን በ"ቻሌንጅ" ስም ራቁታቸውን ሲጨፍሩና በከንቱ ወሬ ጊዜያቸውን ሲገድሉ ይታያሉ። ቻይናውያን ቲክቶክን ዓለምን መቆጣጠሪያ መሣሪያ ሲያደርጉት፣ እኛ ግን ራሳችንን ማጥፊያ መርዝ አድርገነዋል። ስራ ፈትነትን በቲክቶክ ወሬ ለመሸፈን መሞከር "የአእምሮ ስንፍናን" (Intellectual Laziness) ወልዷል።
አስለቃሹ እውነታ፦ የወደፊቱ ጨለማ
ይህ የዲጂታል ሱስ በቆመበት አይቀርም። አሁን ላይ የሚታየው ውጤት ነገ በሀገር ደረጃ ትልቅ ቀውስ ይዞ ይመጣል።
የማህበራዊ ትስስር መፍረስ፦ በአንድ ማዕድ ላይ ተቀምጠው ሁሉም ስልካቸው ውስጥ የሚሸሸጉ ቤተሰቦች በዝተዋል። ፍቅርና መተሳሰብ በ"ኢሞጂ" (Emoji) ተተክቷል።
የትኩረት ማጣት፦ ወጣቱ ከአንድ ደቂቃ በላይ የሚረዝም ጽሁፍ ማንበብ ወይም ትምህርታዊ ቪዲዮ ማየት አይችልም። ትዕግስቱ ተሟጧል። ይህ ደግሞ ነገ ሀገር የሚረከብ ምሁር እንዳይኖር ያደርጋል።
የአካል ጉዳት፦ ተመራማሪዎች እንደገለጹት፣ ይህ ሱስ በትራፊክ አደጋ፣ በግጭትና በአካላዊ ድክመት ይገለጻል። አእምሮው በትክክል ማሰብ ያቆመ ትውልድ ለሀገራዊ ሰላም ትልቅ ስጋት ነው።
ትውልዱን እንዴት ይታደግ?
ይህ ልብ አንጠልጣይና አሰቃቂ ጉዞ መቆም አለበት። ከመቀበር በፊት መንቃት የግድ ነው።
የንቃተ-ህሊና ዘመቻ፦ ቤተክርስቲያን፣ መስጊድና የትምህርት ተቋማት ስለ ማህበራዊ ሚዲያ ሱስ እንደ አደገኛ ዕፅ ሊሰብኩ ይገባል።
የወላጅ ቁጥጥር፦ ወላጆች ልጆቻቸውን በስልክ አደንዝዘው የራሳቸውን ሰላም ከመፈለግ መቆጠብ አለባቸው። ስልክ የልጅ ማሳደጊያ አይደለም።
የይዘት ፈጠራ ለውጥ፦ በቲክቶክ ላይ ተፅዕኖ ፈጣሪ የሆኑ ወጣቶች ከጭፈራና ከስድብ ወጥተው የፈጠራ ስራዎችን፣ የግብርናና የንግድ ሀሳቦችን ሊያጋሩ ይገባል።
"እኛ እያየን ያለነው የአንድን ትውልድ አእምሮአዊ ሞት ነው" ይላሉ ተመራማሪዎች ።
አእምሯችን ሲበሰብስ፣ ሰብአዊነታችን ይረክሳል። ዛሬውኑ ካልነቃንና ስልካችንን አስቀምጠን ወደ እውነተኛው ዓለም ካልተመለስን፣ ነገ የምናለቅሰው ለጠፋው ገንዘብ ሳይሆን ለረከሰው ሰብአዊነታችንና ለጠፋው ትውልድ ይሆናል።
በሰው ሰራሽ አስተውሎት የተሰራ ምስል
በአዲስ አበባ ጎዳናዎች፣ በክልል ከተሞች የገበያ ማዕከላትና በየቤቱ ሳሎን ውስጥ አንድ የሚሰቀጥጥ ትዕይንት እየተለመደ መጥቷል። ይኸውም ወጣቱ ትውልድ አንገቱን ደፍቶ፣ ዓይኑ በሰማያዊ ብርሃን ታውሮ፣ አውራ ጣቱ ስክሪኑን እየገረፈ የራሱን የአእምሮ መቃብር ሲቆፍር ማየት ነው።
ይህ የቲክቶክ ሱስ ተራ መዝናኛ አይደለም፤ ይልቁንም የትውልዱን የሥነ-ምግባር አጥር የሚያፈርስ፣ የአእምሮውን ክፍል የሚያበሰብስና ሰብአዊነቱን የሚቀማ "ጸጥተኛ ወረርሽኝ" ነው።
የአእምሮ መላሸቅ ሳይንሳዊ ሰቀቀን
ተመራማሪዎች እንደሚገልጹት፣ ማህበራዊ ሚዲያ በተለይም እንደ ቲክቶክ ያሉ አጫጭርና ፈጣን ተንቀሳቃሽ ምስሎች በአእምሯችን ላይ የሚያደርሱት ጉዳት በአስደንጋጭ ሁኔታ ከባድ ነው። በኤም.አር.አይ (MRI) እና በሲቲ ስካን (CT scan) የተገኙ መረጃዎች እንደሚያሳዩት፣ የዲጂታል ሱስ የአእምሮን መዋቅር ይቀይረዋል።
የቅድመ-ግንባር ኮርቴክስ ውድመት፦ ይህ ክፍል የሰው ልጅ ከእንስሳት ተለይቶ በምክንያት እንዲያስብ፣ ስሜቱን እንዲቆጣጠርና የሞራል እሴቶችን እንዲለይ የሚረዳው "ዋናው መሪ" ነው። በቲክቶክ ሱስ ምክንያት ይህ ክፍል ሲመነምን፣ ወጣቱ ለገንዘብና ለ"ቪው" (view) ሲል ክብሩን የሚነካ ተግባር ሲፈጽም አያፍርም። ዛሬ በኢትዮጵያ ቲክቶክ መንደር የምናየው የባህሪ መዛባት—ራቁትን መደነስ፣ ወላጆችን ማዋረድና ቅጥ ያጣ ስድብ—ምንጩ ይሄው የአእምሮ ክፍል መስራት ማቆሙ ነው።
የአሚግዳላ መቆጣት፦ ይህ የስሜት ማዕከል ለጥላቻና ለቁጣ ቅርብ ነው። የቲክቶክ ስልተ-ቀመር (Algorithm) ደግሞ ጥላቻንና ብጥብጥን ቅድሚያ ስለሚሰጥ፣ የወጣቱ አእምሮ ሁልጊዜ በንዴትና በጭንቀት ውስጥ እንዲኖር ያደርገዋል። ዛሬ በሀገራችን የሚታየው የማህበራዊ ትስስር መላላትና በብሄር ላይ የተመሰረተ ዘግናኝ ጥላቻ፣ አእምሯችን ሰብአዊነትን የሚለይበትን "ግራጫ ቁስ" (Gray Matter) በማጣቱ የመጣ ውጤት ነው።
የቲክቶክ መንደር የሐሰት ገነት
ኢትዮጵያዊው የቲክቶክ ዓለም የቁም ቅዠት ሆኗል። በውስጡ የምናያቸው ብዙ ገጸ-ባህሪያት በሙሉ በጭንብል የተሸፈኑ ናቸው።
ሐሰተኛ መሪዎች፦ ትክክለኛ የሃይማኖት ትምህርት የሌላቸው "ሰባኪያን" በስክሪን ፊት ቆመው የዋሁን ህዝብ ግራ ያጋባሉ። ሳይንሳዊ እውቀት የሌላቸው "አነቃቂዎች" (Motivational Speakers) ደግሞ ስራ አጥቶ ለተጨነቀው ወጣት የውሸት የተስፋ ስንቅ ይግቱታል።
የግል ሕይወት ሽያጭ፦ መኝታ ቤት መግባት፣ መብላት፣ መጠጣት፣ ሌላው ቀርቶ ከትዳር አጋር ጋር መጣላትና መታረቅ ሳይቀር ለገበያ ይቀርባል። ይህ "ዲጂታል ናርሲሲዝም" (Digital Narcissism) የተባለ የአእምሮ በሽታ ነው። ራስን ከፍ አድርጎ የማየትና የሌላውን ሰው ስሜት የመርገጥ አባዜ ትውልዱን ወርሶታል።
የድሆች እንባ ንግድ፦ ለጋስ መስለው ለመታየት ምስኪን እናቶችንና ህጻናትን ለካሜራ ሲሳይ የሚያደርጉ "የቲክቶክ ረጂዎች" በዝተዋል። ይህ ሰብአዊነት ሳይሆን የሌላውን ሰው መከራ ለራስ ዝና መሸጫነት መጠቀም ነው።
"ዶፓሚን"፦ የትውልዱ አደገኛ ዕፅ
እያንዳንዱ "ላይክ" (Like) በአእምሮአችን ውስጥ ዶፓሚን የተባለ የደስታ ሆርሞን እንዲረጭ ያደርጋል። ይህ ሆርሞን ልክ እንደ ኮኬይን ሱስ ሰውን ይቆጣጠራል። ወጣቱ "ላይክ" ካላገኘ ይጨነቃል፣ ዲፕሬሽን ውስጥ ይገባል፣ አልፎ ተርፎም ራሱን እስከማጥፋት ይደርሳል።
በቻይና የቲክቶክ ስሪት (Douyin) ላይ ወጣቶች የሚመለከቱት የሳይንስ ፈጠራዎችን፣ የግብርና ጥበብንና የሀገር ፍቅርን ነው። የእኛ ወጣቶች ግን በ"ቻሌንጅ" ስም ራቁታቸውን ሲጨፍሩና በከንቱ ወሬ ጊዜያቸውን ሲገድሉ ይታያሉ። ቻይናውያን ቲክቶክን ዓለምን መቆጣጠሪያ መሣሪያ ሲያደርጉት፣ እኛ ግን ራሳችንን ማጥፊያ መርዝ አድርገነዋል። ስራ ፈትነትን በቲክቶክ ወሬ ለመሸፈን መሞከር "የአእምሮ ስንፍናን" (Intellectual Laziness) ወልዷል።
አስለቃሹ እውነታ፦ የወደፊቱ ጨለማ
ይህ የዲጂታል ሱስ በቆመበት አይቀርም። አሁን ላይ የሚታየው ውጤት ነገ በሀገር ደረጃ ትልቅ ቀውስ ይዞ ይመጣል።
የማህበራዊ ትስስር መፍረስ፦ በአንድ ማዕድ ላይ ተቀምጠው ሁሉም ስልካቸው ውስጥ የሚሸሸጉ ቤተሰቦች በዝተዋል። ፍቅርና መተሳሰብ በ"ኢሞጂ" (Emoji) ተተክቷል።
የትኩረት ማጣት፦ ወጣቱ ከአንድ ደቂቃ በላይ የሚረዝም ጽሁፍ ማንበብ ወይም ትምህርታዊ ቪዲዮ ማየት አይችልም። ትዕግስቱ ተሟጧል። ይህ ደግሞ ነገ ሀገር የሚረከብ ምሁር እንዳይኖር ያደርጋል።
የአካል ጉዳት፦ ተመራማሪዎች እንደገለጹት፣ ይህ ሱስ በትራፊክ አደጋ፣ በግጭትና በአካላዊ ድክመት ይገለጻል። አእምሮው በትክክል ማሰብ ያቆመ ትውልድ ለሀገራዊ ሰላም ትልቅ ስጋት ነው።
ትውልዱን እንዴት ይታደግ?
ይህ ልብ አንጠልጣይና አሰቃቂ ጉዞ መቆም አለበት። ከመቀበር በፊት መንቃት የግድ ነው።
የንቃተ-ህሊና ዘመቻ፦ ቤተክርስቲያን፣ መስጊድና የትምህርት ተቋማት ስለ ማህበራዊ ሚዲያ ሱስ እንደ አደገኛ ዕፅ ሊሰብኩ ይገባል።
የወላጅ ቁጥጥር፦ ወላጆች ልጆቻቸውን በስልክ አደንዝዘው የራሳቸውን ሰላም ከመፈለግ መቆጠብ አለባቸው። ስልክ የልጅ ማሳደጊያ አይደለም።
የይዘት ፈጠራ ለውጥ፦ በቲክቶክ ላይ ተፅዕኖ ፈጣሪ የሆኑ ወጣቶች ከጭፈራና ከስድብ ወጥተው የፈጠራ ስራዎችን፣ የግብርናና የንግድ ሀሳቦችን ሊያጋሩ ይገባል።
"እኛ እያየን ያለነው የአንድን ትውልድ አእምሮአዊ ሞት ነው" ይላሉ ተመራማሪዎች ።
አእምሯችን ሲበሰብስ፣ ሰብአዊነታችን ይረክሳል። ዛሬውኑ ካልነቃንና ስልካችንን አስቀምጠን ወደ እውነተኛው ዓለም ካልተመለስን፣ ነገ የምናለቅሰው ለጠፋው ገንዘብ ሳይሆን ለረከሰው ሰብአዊነታችንና ለጠፋው ትውልድ ይሆናል።
በሰው ሰራሽ አስተውሎት የተሰራ ምስል
4 months ago
የአለቃዎች መነፅር፦ ግምት ወይስ እውነት?
በዘመናዊው የሥራ ዓለም ውስጥ አንድ ትልቅ ክፍተት አለ፤ እርሱም በመሪዎችና በሠራተኞች መካከል ያለው የ"ግምት" (Assumption) ገደል ነው። ብዙ መሪዎች “ሠራተኞች ታማኝ አይደሉም፣ ስለ ጥቅማጥቅም እንጂ ስለ ድርጅቱ ግድ የላቸውም፣ ሰነፎችና አጭበርባሪዎች ናቸው” ሲሉ ያማርሯቸዋል።
እነዚህ መሪዎች ለሠራተኞቻቸው ያደረጉትን ደሞዝ ጭማሪና የደረጃ ዕድገት እንደ ትልቅ ውለታ ይቆጥሩታል፤ ሆኖም ሠራተኛው ከጥቂት ወራት በኋላ መልቀቂያ ሲያስገባ በከፍተኛ ብስጭት “Job hoppers” (ሥራ ዘላዮች) ብለው ይፈርጇቸዋል።
እውነታው ግን ይህ ነው፦ መሪው ሁኔታዎችን የሚረዳበት መንገድ፣ የራሱ አእምሮ የቀባው “ቀለም” ውጤት ነው። የምንሰጠው ቀለም የምናየውን ቀለም ይወስነዋል፤ የምናየው ቀለም ደግሞ ባህሪያችንን ይቀርጻል። ይህ ደግሞ እንደ ሰንሰለት ተያይዞ ወደ ስኬት ወይም ወደ ውድቀት ይመራናል።
1. የግምት እስር ቤትና የሀገራት ውድቀት
ዳሮን አሴሞግሉ እና ጄምስ ሮቢንሰን “Why Nations Fail” በተሰኘው ዝነኛ መጽሐፋቸው፣ ሀገራት የሚበለጽጉትም ሆነ የሚወድቁት በመሪዎቻቸው የአስተሳሰብ ውጤት በሆኑ “ተቋማት” (Institutions) ምክንያት እንደሆነ ያስረዳሉ። መሪዎች ስለ ሕዝባቸው ያላቸው ግምት ተቋማቱ “አሳታፊ” (Inclusive) ወይም “በዝባዥ” (Extractive) እንዲሆኑ ያደርጋል።
እንደ ሰሜን ኮሪያ ያሉ ሀገራት መሪዎች፣ ሕዝባቸውን እንደ ጠላት ወይም ሊቆጣጠሩት እንደሚገባ ኃይል ስለሚገምቱ፣ ፖሊሲዎቻቸው ሁሉ በጥርጣሬና በጭቆና ላይ የተመሰረቱ ናቸው። ይህ ጥርጣሬ የሕዝቡን የፈጠራ ተነሳሽነት ይገድለዋል፤ ውጤቱም ድህነት ይሆናል። መሪዎቹም “አያችሁ ሕዝባችን ሰነፍ ነው” የሚል ድምዳሜ ላይ ይደርሳሉ።
ይህ Self-fulfilling prophecy (ራስን የሚያረጋግጥ ትንቢት) ይባላል።
በተቃራኒው እንደ ደቡብ ኮሪያ ወይም ሲንጋፖር ያሉ ሀገራት መሪዎች፣ “ዜጎቻችን ተገቢውን ትምህርትና ዕድል ካገኙ ዓለምን መለወጥ ይችላሉ” የሚል በጎ ግምት ነበራቸው።
የሲንጋፖሩ መሪ ሊ ኩዋን ዩ፣ ሀገሪቱ ምንም የተፈጥሮ ሀብት በሌላት ሁኔታ “ሰው ብቸኛው ሀብታችን ነው” በሚል ግምት ተነስተው በሰው ኃይል ላይ ኢንቨስት አደረጉ። ዛሬ ሲንጋፖር በዓለም ቀዳሚ የኢኮኖሚ ማዕከል የሆነችው በመሪዎቿ “በጎ ግምት” ምክንያት ነው።
2. የአእምሮ ውስብስብነትና የ"Confirmation Bias" አደጋ
ሳይንስ እንደሚያረጋግጠው የሁለት ሰዎች አእምሮ ፈጽሞ ተመሳሳይ አይደለም። ዳንኤል ካህነማን “Thinking, Fast and Slow” በሚለው መጽሐፉ፣ አእምሯችን መረጃዎችን ለማቀናጀት ሁልጊዜ ወደ ቀላሉ መንገድ እንደሚያደላ ይገልጻል። መሪዎችም ተመሳሳይ ሁኔታን በተለያየ መንገድ ይረዱታል። ለምሳሌ፣ አንደኛው መሪ “ገበያው ገና ያልበሰለና አደገኛ ነው” ብሎ ሲፈራ፣ ሌላኛው ግን “ተፎካካሪ የሌለበት ወርቃማ ዕድል ነው” ብሎ ይጓጓል።
ልዩነቱ ያለው ገበያው ላይ ሳይሆን መሪው ይዞት በሚንቀሳቀሰው “የግምት ክበብ” ውስጥ ነው።
በጣም አስፈሪው የግምት ዓይነት Confirmation Bias (የራስን ሃሳብ ደጋፊ መረጃ ብቻ መልቀም) ነው። አንድ መሪ በስብሰባ ወቅት ላፕቶፑን የከፈተ ሠራተኛ ሲያይ “ትኩረት የለውም” ብሎ ሊገምት ይችላል። በዚህ ግምት የተነሳ መሪው ሠራተኛውን ችላ ይለዋል፤ ሠራተኛውም መገፋቱን ሲረዳ ተሳትፎው ይቀንሳል። በመጨረሻም መሪው “ያልኩት አልቀረም፣ ይኸው አይሳተፍም” ይላል። ነገር ግን ምናልባት ያ ሠራተኛ የመሪውን ቃል በቃል እየመዘገበ የነበረ በጣም ትጉህ አባል ሊሆን ይችላል። መሪው የራሱን ግምት ስላልፈተሸ ብቻ አንድ ትልቅ አቅም ያለውን ሠራተኛ አጣ።
3. የድርጅት ባህልና የ"Psychological Safety" ሚና
አሚ ኤድመንድሰን “The Fearless Organization” በሚለው መጽሐፏ፣ በድርጅቶች ውስጥ “ሥነ-ልቦናዊ ደህንነት” (Psychological Safety) መኖሩ ለስኬት ወሳኝ መሆኑን ትገልጻለች። መሪዎች ስለ ሠራተኞቻቸው ያላቸው “አሉታዊ ግምት” በሠራተኛው ውስጥ ፍርሃትን ይፈጥራል። ሠራተኛው ስህተት ሲሠራ “ሊያታልለኝ ፈልጎ ነው” ተብሎ የሚታሰብ ከሆነ፣ አዳዲስ ሃሳቦችን ማቅረብ ያቆማል።
እንደ Netflix ያሉ ስኬታማ ኩባንያዎች መመሪያቸው “ሠራተኛውን እንደ ጎልማሳ ማክበር” (Treat people like adults) የሚል ነው። እነሱ ሠራተኛው “ስራ ይሸሻል” ብለው አይገምቱም። ለዚህም ነው የዕረፍት ጊዜንና ወጪዎችን ሠራተኛው ራሱ እንዲወስን የፈቀዱት። ውጤቱም እጅግ ከፍተኛ የሆነ የሠራተኛ ምርታማነትና ታማኝነት ሆነ። መሪው ሠራተኛውን ካመነው፣ ሠራተኛው ያንን እምነት ለመጠበቅ ራሱን ይገዛል።
4. መፍትሄው፦ ከግምት እስር ቤት የመውጫ መንገዶች
መሪዎች ውሳኔዎቻቸው በእውነት ላይ የተመሰረቱ እንዲሆኑ ሶስት ዋና ዋና ተግባራትን ማከናወን አለባቸው፦
ሀ. የ"Red Team" ስልትን መጠቀም
ይህ ስልት በብዛት በወታደራዊና በደህንነት ተቋማት (ለምሳሌ በእስራኤል መከላከያ ኃይል) ጥቅም ላይ ይውላል። አንድ መሪ አንድን ውሳኔ ከመወሰኑ በፊት፣ የተወሰኑ ሰዎች ተመድበው የመሪውን ግምት እንዲቃወሙና ስህተቱን እንዲያወጡ ይደረጋል። ይህም መሪው በራሱ አድልዎ (Bias) እንዳይታወር ይረዳዋል።
ለ. የተጋላጭነት ትሕትና (Vulnerability & Humility)
ጂም ኮሊንስ “Good to Great” በሚለው መጽሐፉ፣ ምርጥ መሪዎች (Level 5 Leaders) ስኬት ሲመጣ “ወደ መስኮት” (ቡድናቸውን ለማመስገን)፣ ውድቀት ሲመጣ ደግሞ “ወደ መስታወት” (ራሳቸውን ለመገምገም) እንደሚመለከቱ ይገልጻል። “ተሳስቼ ይሆን?” ብሎ መጠየቅ የመሪነት ድክመት ሳይሆን ጥንካሬ ነው።
ሐ. "Think Again" (ዳግም ማሰብ)
አዳም ግራንት “Think Again” በሚለው መጽሐፉ፣ መሪዎች የራሳቸውን እውነት የሚከላከሉ “ጠበቃዎች” ከመሆን ይልቅ፣ እውነታውን የሚፈትሹ “ሳይንቲስቶች” መሆን እንዳለባቸው ይመክራል። ሳይንቲስት የራሱ ግምት ስህተት መሆኑን ለማረጋገጥ ይጥራል።
መሪዎችም “ይህ ሠራተኛ ስራ ፈት ነው” ብለው ከመደምደማቸው በፊት፣ ተቃራኒውን መረጃ ለማግኘት መጣር አለባቸው።
ማጠቃለያ
መሪነት ሰዎችን ማዘዝ ብቻ ሳይሆን፣ የራስን አእምሮ መጋረጃ መቅደድ ነው። መሪዎች የሚያዩት ዓለም የውጭውን እውነታ ሳይሆን የውስጣቸውን ስሜት ነው። ሠራተኛው "ታማኝ አይደለም" ብለህ ካመንክ፣ ታማኝነቱን የሚገልጹ ድርጊቶችን ማየት ትተህ፣ ጥርጣሬህን የሚያጠናክሩ ስህተቶችን ብቻ ትለቅማለህ።
በመሆኑም ማንኛውንም እርምጃ ከመውሰድህ በፊት ቆም በልና ራስህን ጠይቅ፦ “ይህ የማየው ነገር በእውነት የሆነ ነው ወይስ የራሴ ግምት ውጤት?” መነፅርህን ስታጸዳ፣ ቡድንህም ሆነ ድርጅትህ አዲስ መልክ ይዘው ይታዩሃል። የግምት እስር ቤትህን ስትሰብር፣ የሠራተኞችህን እውነተኛ አቅም ትፈታለህ።
በዘመናዊው የሥራ ዓለም ውስጥ አንድ ትልቅ ክፍተት አለ፤ እርሱም በመሪዎችና በሠራተኞች መካከል ያለው የ"ግምት" (Assumption) ገደል ነው። ብዙ መሪዎች “ሠራተኞች ታማኝ አይደሉም፣ ስለ ጥቅማጥቅም እንጂ ስለ ድርጅቱ ግድ የላቸውም፣ ሰነፎችና አጭበርባሪዎች ናቸው” ሲሉ ያማርሯቸዋል።
እነዚህ መሪዎች ለሠራተኞቻቸው ያደረጉትን ደሞዝ ጭማሪና የደረጃ ዕድገት እንደ ትልቅ ውለታ ይቆጥሩታል፤ ሆኖም ሠራተኛው ከጥቂት ወራት በኋላ መልቀቂያ ሲያስገባ በከፍተኛ ብስጭት “Job hoppers” (ሥራ ዘላዮች) ብለው ይፈርጇቸዋል።
እውነታው ግን ይህ ነው፦ መሪው ሁኔታዎችን የሚረዳበት መንገድ፣ የራሱ አእምሮ የቀባው “ቀለም” ውጤት ነው። የምንሰጠው ቀለም የምናየውን ቀለም ይወስነዋል፤ የምናየው ቀለም ደግሞ ባህሪያችንን ይቀርጻል። ይህ ደግሞ እንደ ሰንሰለት ተያይዞ ወደ ስኬት ወይም ወደ ውድቀት ይመራናል።
1. የግምት እስር ቤትና የሀገራት ውድቀት
ዳሮን አሴሞግሉ እና ጄምስ ሮቢንሰን “Why Nations Fail” በተሰኘው ዝነኛ መጽሐፋቸው፣ ሀገራት የሚበለጽጉትም ሆነ የሚወድቁት በመሪዎቻቸው የአስተሳሰብ ውጤት በሆኑ “ተቋማት” (Institutions) ምክንያት እንደሆነ ያስረዳሉ። መሪዎች ስለ ሕዝባቸው ያላቸው ግምት ተቋማቱ “አሳታፊ” (Inclusive) ወይም “በዝባዥ” (Extractive) እንዲሆኑ ያደርጋል።
እንደ ሰሜን ኮሪያ ያሉ ሀገራት መሪዎች፣ ሕዝባቸውን እንደ ጠላት ወይም ሊቆጣጠሩት እንደሚገባ ኃይል ስለሚገምቱ፣ ፖሊሲዎቻቸው ሁሉ በጥርጣሬና በጭቆና ላይ የተመሰረቱ ናቸው። ይህ ጥርጣሬ የሕዝቡን የፈጠራ ተነሳሽነት ይገድለዋል፤ ውጤቱም ድህነት ይሆናል። መሪዎቹም “አያችሁ ሕዝባችን ሰነፍ ነው” የሚል ድምዳሜ ላይ ይደርሳሉ።
ይህ Self-fulfilling prophecy (ራስን የሚያረጋግጥ ትንቢት) ይባላል።
በተቃራኒው እንደ ደቡብ ኮሪያ ወይም ሲንጋፖር ያሉ ሀገራት መሪዎች፣ “ዜጎቻችን ተገቢውን ትምህርትና ዕድል ካገኙ ዓለምን መለወጥ ይችላሉ” የሚል በጎ ግምት ነበራቸው።
የሲንጋፖሩ መሪ ሊ ኩዋን ዩ፣ ሀገሪቱ ምንም የተፈጥሮ ሀብት በሌላት ሁኔታ “ሰው ብቸኛው ሀብታችን ነው” በሚል ግምት ተነስተው በሰው ኃይል ላይ ኢንቨስት አደረጉ። ዛሬ ሲንጋፖር በዓለም ቀዳሚ የኢኮኖሚ ማዕከል የሆነችው በመሪዎቿ “በጎ ግምት” ምክንያት ነው።
2. የአእምሮ ውስብስብነትና የ"Confirmation Bias" አደጋ
ሳይንስ እንደሚያረጋግጠው የሁለት ሰዎች አእምሮ ፈጽሞ ተመሳሳይ አይደለም። ዳንኤል ካህነማን “Thinking, Fast and Slow” በሚለው መጽሐፉ፣ አእምሯችን መረጃዎችን ለማቀናጀት ሁልጊዜ ወደ ቀላሉ መንገድ እንደሚያደላ ይገልጻል። መሪዎችም ተመሳሳይ ሁኔታን በተለያየ መንገድ ይረዱታል። ለምሳሌ፣ አንደኛው መሪ “ገበያው ገና ያልበሰለና አደገኛ ነው” ብሎ ሲፈራ፣ ሌላኛው ግን “ተፎካካሪ የሌለበት ወርቃማ ዕድል ነው” ብሎ ይጓጓል።
ልዩነቱ ያለው ገበያው ላይ ሳይሆን መሪው ይዞት በሚንቀሳቀሰው “የግምት ክበብ” ውስጥ ነው።
በጣም አስፈሪው የግምት ዓይነት Confirmation Bias (የራስን ሃሳብ ደጋፊ መረጃ ብቻ መልቀም) ነው። አንድ መሪ በስብሰባ ወቅት ላፕቶፑን የከፈተ ሠራተኛ ሲያይ “ትኩረት የለውም” ብሎ ሊገምት ይችላል። በዚህ ግምት የተነሳ መሪው ሠራተኛውን ችላ ይለዋል፤ ሠራተኛውም መገፋቱን ሲረዳ ተሳትፎው ይቀንሳል። በመጨረሻም መሪው “ያልኩት አልቀረም፣ ይኸው አይሳተፍም” ይላል። ነገር ግን ምናልባት ያ ሠራተኛ የመሪውን ቃል በቃል እየመዘገበ የነበረ በጣም ትጉህ አባል ሊሆን ይችላል። መሪው የራሱን ግምት ስላልፈተሸ ብቻ አንድ ትልቅ አቅም ያለውን ሠራተኛ አጣ።
3. የድርጅት ባህልና የ"Psychological Safety" ሚና
አሚ ኤድመንድሰን “The Fearless Organization” በሚለው መጽሐፏ፣ በድርጅቶች ውስጥ “ሥነ-ልቦናዊ ደህንነት” (Psychological Safety) መኖሩ ለስኬት ወሳኝ መሆኑን ትገልጻለች። መሪዎች ስለ ሠራተኞቻቸው ያላቸው “አሉታዊ ግምት” በሠራተኛው ውስጥ ፍርሃትን ይፈጥራል። ሠራተኛው ስህተት ሲሠራ “ሊያታልለኝ ፈልጎ ነው” ተብሎ የሚታሰብ ከሆነ፣ አዳዲስ ሃሳቦችን ማቅረብ ያቆማል።
እንደ Netflix ያሉ ስኬታማ ኩባንያዎች መመሪያቸው “ሠራተኛውን እንደ ጎልማሳ ማክበር” (Treat people like adults) የሚል ነው። እነሱ ሠራተኛው “ስራ ይሸሻል” ብለው አይገምቱም። ለዚህም ነው የዕረፍት ጊዜንና ወጪዎችን ሠራተኛው ራሱ እንዲወስን የፈቀዱት። ውጤቱም እጅግ ከፍተኛ የሆነ የሠራተኛ ምርታማነትና ታማኝነት ሆነ። መሪው ሠራተኛውን ካመነው፣ ሠራተኛው ያንን እምነት ለመጠበቅ ራሱን ይገዛል።
4. መፍትሄው፦ ከግምት እስር ቤት የመውጫ መንገዶች
መሪዎች ውሳኔዎቻቸው በእውነት ላይ የተመሰረቱ እንዲሆኑ ሶስት ዋና ዋና ተግባራትን ማከናወን አለባቸው፦
ሀ. የ"Red Team" ስልትን መጠቀም
ይህ ስልት በብዛት በወታደራዊና በደህንነት ተቋማት (ለምሳሌ በእስራኤል መከላከያ ኃይል) ጥቅም ላይ ይውላል። አንድ መሪ አንድን ውሳኔ ከመወሰኑ በፊት፣ የተወሰኑ ሰዎች ተመድበው የመሪውን ግምት እንዲቃወሙና ስህተቱን እንዲያወጡ ይደረጋል። ይህም መሪው በራሱ አድልዎ (Bias) እንዳይታወር ይረዳዋል።
ለ. የተጋላጭነት ትሕትና (Vulnerability & Humility)
ጂም ኮሊንስ “Good to Great” በሚለው መጽሐፉ፣ ምርጥ መሪዎች (Level 5 Leaders) ስኬት ሲመጣ “ወደ መስኮት” (ቡድናቸውን ለማመስገን)፣ ውድቀት ሲመጣ ደግሞ “ወደ መስታወት” (ራሳቸውን ለመገምገም) እንደሚመለከቱ ይገልጻል። “ተሳስቼ ይሆን?” ብሎ መጠየቅ የመሪነት ድክመት ሳይሆን ጥንካሬ ነው።
ሐ. "Think Again" (ዳግም ማሰብ)
አዳም ግራንት “Think Again” በሚለው መጽሐፉ፣ መሪዎች የራሳቸውን እውነት የሚከላከሉ “ጠበቃዎች” ከመሆን ይልቅ፣ እውነታውን የሚፈትሹ “ሳይንቲስቶች” መሆን እንዳለባቸው ይመክራል። ሳይንቲስት የራሱ ግምት ስህተት መሆኑን ለማረጋገጥ ይጥራል።
መሪዎችም “ይህ ሠራተኛ ስራ ፈት ነው” ብለው ከመደምደማቸው በፊት፣ ተቃራኒውን መረጃ ለማግኘት መጣር አለባቸው።
ማጠቃለያ
መሪነት ሰዎችን ማዘዝ ብቻ ሳይሆን፣ የራስን አእምሮ መጋረጃ መቅደድ ነው። መሪዎች የሚያዩት ዓለም የውጭውን እውነታ ሳይሆን የውስጣቸውን ስሜት ነው። ሠራተኛው "ታማኝ አይደለም" ብለህ ካመንክ፣ ታማኝነቱን የሚገልጹ ድርጊቶችን ማየት ትተህ፣ ጥርጣሬህን የሚያጠናክሩ ስህተቶችን ብቻ ትለቅማለህ።
በመሆኑም ማንኛውንም እርምጃ ከመውሰድህ በፊት ቆም በልና ራስህን ጠይቅ፦ “ይህ የማየው ነገር በእውነት የሆነ ነው ወይስ የራሴ ግምት ውጤት?” መነፅርህን ስታጸዳ፣ ቡድንህም ሆነ ድርጅትህ አዲስ መልክ ይዘው ይታዩሃል። የግምት እስር ቤትህን ስትሰብር፣ የሠራተኞችህን እውነተኛ አቅም ትፈታለህ።
4 months ago
የዲጂታል መጋረጃ፡ በማህበራዊ ሚዲያ "ፍጹም" ጥንዶች እና በእውነተኛው ህይወት መካከል ያለው ገደል
በ21ኛው ክፍለ ዘመን ፍቅር አዲስ አድራሻ አግኝቷል። ይህ አድራሻ በፎቶ ማጣሪያዎች (filters) የታጀበ፣ በልብ ቅርጽ (likes) የሚመዘን እና በሰከንዶች ውስጥ ለዓለም የሚታይ "ዲጂታል መድረክ" ሆኗል። ነገር ግን በዚህ ደማቅ መጋረጃ በስተጀርባ፣ በፒክስል የማይገለጽ፣ በ"Emoji" የማይተረጎም እና አንዳንዴም እጅግ ስብርባሪ የሆነ እውነታ አለ።
1. የ"ፍጹምነት" ተረት እና የንጽጽር ወጥመድ
በማህበራዊ ሚዲያ ገጾች ላይ የምናያቸው ጥንዶች ሁልጊዜም በሳቅ የተሞሉ፣ ምርጥ ልብሶችን የለበሱ እና በውድ ሆቴሎች የሚዝናኑ ይመስላሉ። ይህ "Curated Reality" ወይም ተለይቶ የተመረጠ እውነታ ይባላል።
ታዋቂው ደራሲና ፈላስፋ አለን ዴ ቦታን እንዲህ ይላል፦ “ፍቅር በፎቶግራፍ ላይ እንደሚታየው ቀላል አይደለም፤ ፍቅር ማለት አብሮ ከመሳቅ ይልቅ፣ አብሮ በችግር ውስጥ መጽናት ነው።” ማህበራዊ ሚዲያ ግን ይህንን የፅናት ጉዞ አያሳየንም። ይልቁንም፣ የሌሎችን የህይወት "ድምቀት" (highlights) ከራሳችን "ከመጋረጃ ጀርባ" (behind-the-scenes) ህይወት ጋር እንድናወዳድር ያስገድደናል።
ተመራማሪዎች ይህንን "Social Comparison Theory" ይሉታል። ሰዎች የራሳቸውን ግንኙነት ዋጋ የሚሰጡት ከሌሎች ጋር በማነፃፀር ሲሆን፣ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ የሚታየው ሰው ሰራሽ ፍጹምነት በገሃዱ ዓለም ጥንዶች መካከል የዝቅተኝነት ስሜት እና "ግንኙነታችን እንደ እነሱ ለምን አልደመቀም?" የሚል ቅሬታ ይፈጥራል።
2. ሁልጊዜ መገኘት (Constant Availability)፦ የግንኙነቶች አዲሱ እስር ቤት
ቴክኖሎጂ "ፍቅርን" ከርቀት አቀራርቧል፤ ነገር ግን "ነጻነትን" ነጥቋል። "Online" መሆን ማለት "ለእኔ ዝግጁ ነህ" ማለት በሆነበት ዘመን፣ ፈጣን ምላሽ አለመስጠት እንደ መናቅ ወይም እንደ መለወጥ ይቆጠራል።
ደራሲ ሸሪ ታርክል "Alone Together" በሚለው መጽሐፏ እንደምትገልጸው፣ ቴክኖሎጂ በሰዎች መካከል ያለውን ጥልቅ ግንኙነት ወደ ጥሬ መረጃ ልውውጥ ቀይሮታል። “ስልካችን ሁልጊዜ በእጃችን መሆኑ፣ ለትዳር አጋራችን የምንሰጠውን ትኩረት ይከፋፍለዋል። በአካል እያለን በሃሳብ ግን ተለይተናል” ትላለች።
የስነ-ልቦና ተመራማሪዎች ይህንን "Technostress" ብለውታል።
አጋርዎ መልእክትዎን አይቶ ምላሽ ሳይሰጥ ሲቀር የሚፈጠረው ጭንቀት፣ "Seen" የሚለው ምልክት የሚያስከትለው የጥርጣሬ ደመና እና "Last Seen" መቼ እንደነበር መከታተል፣ ግንኙነቶችን በታማኝነት ሳይሆን በቁጥጥር ላይ የተመሰረቱ እንዲሆኑ እያደረጋቸው ነው።
3. የማረጋገጫ ጥማት (The Validation Loop)
ዛሬ ብዙ ጥንዶች የሚኖሩት ለራሳቸው ሳይሆን ለተመልካች ነው። አንድ ፎቶ ተለጥፎ የሚገኘው የ"Like" ብዛት የግንኙነቱን ጥንካሬ እንደሚለካ መስፈርት ተወስዷል።
ተመራማሪዎች እንደሚሉት፦ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ ግንኙነታቸውን አብዝተው "ፖስት" የሚያደርጉ ሰዎች፣ በውስጣቸው ከፍተኛ የደህንነት ስሜት ማጣት (Insecurity) ያለባቸው ሊሆኑ ይችላሉ።
ይህ "Relationship Contingent Self-Esteem" ይባላል። ማለትም፣ የግለሰቡ በራስ የመተማመን ስሜት የሚወሰነው በግንኙነቱ ስኬት እና ያ ግንኙነት በሌሎች ዘንድ በሚያገኘው አድናቆት ላይ ነው።
ደራሲ ሚላን ኩንደራ እንደሚለው፣ “ህይወት በሌሎች እይታ ውስጥ የምትኖር ትዕይንት ከሆነች፣ እውነተኛ ማንነት ይጠፋል።” ጥንዶች በማህበራዊ ሚዲያ ላይ "ደስተኛ" ለመምሰል በሚያደርጉት ጥረት፣ እውነተኛ ደስታቸውን ሊያጡት ይችላሉ።
4. የ"ተሻለ አማራጭ አለ" ስነ-ልቦና (The Paradox of Choice)
ማህበራዊ ሚዲያ እና የፍቅር መተግበሪያዎች (Dating Apps) አለምን አንድ መንደር አድርገዋታል። ይህ ግን "ከዚህ የተሻለ ሰው አላጣም" የሚል የተሳሳተ ስሜት ይፈጥራል።
የስነ-ልቦና ባለሙያው ባሪ ሽዋርትዝ "The Paradox of Choice" በሚለው ስራው፣ አማራጮች በበዙ ቁጥር ሰዎች እርካታ ያጣሉ ይላል። በአንድ ግንኙነት ውስጥ ችግር ሲፈጠር፣ ችግሩን ከመፍታት ይልቅ ወደ ሌላ "አዲስ እና ማራኪ" መስሎ ወደሚታይ ሰው መሸጋገር ቀላል ሆኗል። ይህም ለፍቅር ግንኙነቶች አስፈላጊ የሆነውን "ትዕግስት" እና "መስዋዕትነት" አዳክሞታል።
5. የዲጂታል ማንበብና መጻፍ አስፈላጊነት (Emotional Digital Literacy)
ማህበራዊ ሚዲያ ራሱ ክፉ አይደለም፤ ነገር ግን እኛ የምንጠቀምበት መንገድ ግንኙነታችንን ሊያጸናው ወይም ሊያፈርሰው ይችላል። ተመራማሪዎች "ዲጂታል ማንበብና መጻፍ" (Digital Literacy) ለስሜታዊ ጤንነት ወሳኝ መሆኑን ያሳስባሉ።
ይህም ማለት፦
👉ስክሪኑ ላይ የሚታየው "ፍጹምነት" ተስተካክሎ የቀረበ (Edited) መሆኑን መረዳት።
👉ከአጋር ጋር ያለን ግንኙነት ከስልካችን በላይ ዋጋ እንዳለው ማወቅ።
👉ግጭቶችን በማህበራዊ ሚዲያ አዝዋሪ ውስጥ ሳይሆን፣ ፊት ለፊት ተቀምጦ በመነጋገር መፍታት።
ማጠቃለያ
ፍቅር በሁለት ሰዎች መካከል ያለ ምሥጢር ነው። ማህበራዊ ሚዲያ ግን ይህንን ምሥጢር ወደ "ህዝባዊ ትርኢት" ቀይሮታል። እውነተኛ ፍቅር የሚለካው በፎቶው ጥራት ሳይሆን በልቡ ቅንነት፣ በ"Comment" ብዛት ሳይሆን በቃላት ታማኝነት፣ እና በ"Online" መገኘት ሳይሆን በችግር ጊዜ አብሮ በመቆም ነው።
እንደ ደራሲያን እይታ፣ ፍቅር "ውብ ስዕል" ሳይሆን "የሚታረስ መሬት" ነው። መሬቱ ደግሞ ጭቃ፣ ድካም እና ላብ አለበት። በማህበራዊ ሚዲያ ላይ ጭቃውን አንመለከትም፤ ነገር ግን ያለ ጭቃው ምርት የለም።
ወደ እውነተኛው ህይወት እንመለስ፤ ስልካችንን እናጥፋና የአጋራችንን አይን እንይ። እውነተኛው ፍቅር ያለው እዚያ ነው።
በ21ኛው ክፍለ ዘመን ፍቅር አዲስ አድራሻ አግኝቷል። ይህ አድራሻ በፎቶ ማጣሪያዎች (filters) የታጀበ፣ በልብ ቅርጽ (likes) የሚመዘን እና በሰከንዶች ውስጥ ለዓለም የሚታይ "ዲጂታል መድረክ" ሆኗል። ነገር ግን በዚህ ደማቅ መጋረጃ በስተጀርባ፣ በፒክስል የማይገለጽ፣ በ"Emoji" የማይተረጎም እና አንዳንዴም እጅግ ስብርባሪ የሆነ እውነታ አለ።
1. የ"ፍጹምነት" ተረት እና የንጽጽር ወጥመድ
በማህበራዊ ሚዲያ ገጾች ላይ የምናያቸው ጥንዶች ሁልጊዜም በሳቅ የተሞሉ፣ ምርጥ ልብሶችን የለበሱ እና በውድ ሆቴሎች የሚዝናኑ ይመስላሉ። ይህ "Curated Reality" ወይም ተለይቶ የተመረጠ እውነታ ይባላል።
ታዋቂው ደራሲና ፈላስፋ አለን ዴ ቦታን እንዲህ ይላል፦ “ፍቅር በፎቶግራፍ ላይ እንደሚታየው ቀላል አይደለም፤ ፍቅር ማለት አብሮ ከመሳቅ ይልቅ፣ አብሮ በችግር ውስጥ መጽናት ነው።” ማህበራዊ ሚዲያ ግን ይህንን የፅናት ጉዞ አያሳየንም። ይልቁንም፣ የሌሎችን የህይወት "ድምቀት" (highlights) ከራሳችን "ከመጋረጃ ጀርባ" (behind-the-scenes) ህይወት ጋር እንድናወዳድር ያስገድደናል።
ተመራማሪዎች ይህንን "Social Comparison Theory" ይሉታል። ሰዎች የራሳቸውን ግንኙነት ዋጋ የሚሰጡት ከሌሎች ጋር በማነፃፀር ሲሆን፣ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ የሚታየው ሰው ሰራሽ ፍጹምነት በገሃዱ ዓለም ጥንዶች መካከል የዝቅተኝነት ስሜት እና "ግንኙነታችን እንደ እነሱ ለምን አልደመቀም?" የሚል ቅሬታ ይፈጥራል።
2. ሁልጊዜ መገኘት (Constant Availability)፦ የግንኙነቶች አዲሱ እስር ቤት
ቴክኖሎጂ "ፍቅርን" ከርቀት አቀራርቧል፤ ነገር ግን "ነጻነትን" ነጥቋል። "Online" መሆን ማለት "ለእኔ ዝግጁ ነህ" ማለት በሆነበት ዘመን፣ ፈጣን ምላሽ አለመስጠት እንደ መናቅ ወይም እንደ መለወጥ ይቆጠራል።
ደራሲ ሸሪ ታርክል "Alone Together" በሚለው መጽሐፏ እንደምትገልጸው፣ ቴክኖሎጂ በሰዎች መካከል ያለውን ጥልቅ ግንኙነት ወደ ጥሬ መረጃ ልውውጥ ቀይሮታል። “ስልካችን ሁልጊዜ በእጃችን መሆኑ፣ ለትዳር አጋራችን የምንሰጠውን ትኩረት ይከፋፍለዋል። በአካል እያለን በሃሳብ ግን ተለይተናል” ትላለች።
የስነ-ልቦና ተመራማሪዎች ይህንን "Technostress" ብለውታል።
አጋርዎ መልእክትዎን አይቶ ምላሽ ሳይሰጥ ሲቀር የሚፈጠረው ጭንቀት፣ "Seen" የሚለው ምልክት የሚያስከትለው የጥርጣሬ ደመና እና "Last Seen" መቼ እንደነበር መከታተል፣ ግንኙነቶችን በታማኝነት ሳይሆን በቁጥጥር ላይ የተመሰረቱ እንዲሆኑ እያደረጋቸው ነው።
3. የማረጋገጫ ጥማት (The Validation Loop)
ዛሬ ብዙ ጥንዶች የሚኖሩት ለራሳቸው ሳይሆን ለተመልካች ነው። አንድ ፎቶ ተለጥፎ የሚገኘው የ"Like" ብዛት የግንኙነቱን ጥንካሬ እንደሚለካ መስፈርት ተወስዷል።
ተመራማሪዎች እንደሚሉት፦ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ ግንኙነታቸውን አብዝተው "ፖስት" የሚያደርጉ ሰዎች፣ በውስጣቸው ከፍተኛ የደህንነት ስሜት ማጣት (Insecurity) ያለባቸው ሊሆኑ ይችላሉ።
ይህ "Relationship Contingent Self-Esteem" ይባላል። ማለትም፣ የግለሰቡ በራስ የመተማመን ስሜት የሚወሰነው በግንኙነቱ ስኬት እና ያ ግንኙነት በሌሎች ዘንድ በሚያገኘው አድናቆት ላይ ነው።
ደራሲ ሚላን ኩንደራ እንደሚለው፣ “ህይወት በሌሎች እይታ ውስጥ የምትኖር ትዕይንት ከሆነች፣ እውነተኛ ማንነት ይጠፋል።” ጥንዶች በማህበራዊ ሚዲያ ላይ "ደስተኛ" ለመምሰል በሚያደርጉት ጥረት፣ እውነተኛ ደስታቸውን ሊያጡት ይችላሉ።
4. የ"ተሻለ አማራጭ አለ" ስነ-ልቦና (The Paradox of Choice)
ማህበራዊ ሚዲያ እና የፍቅር መተግበሪያዎች (Dating Apps) አለምን አንድ መንደር አድርገዋታል። ይህ ግን "ከዚህ የተሻለ ሰው አላጣም" የሚል የተሳሳተ ስሜት ይፈጥራል።
የስነ-ልቦና ባለሙያው ባሪ ሽዋርትዝ "The Paradox of Choice" በሚለው ስራው፣ አማራጮች በበዙ ቁጥር ሰዎች እርካታ ያጣሉ ይላል። በአንድ ግንኙነት ውስጥ ችግር ሲፈጠር፣ ችግሩን ከመፍታት ይልቅ ወደ ሌላ "አዲስ እና ማራኪ" መስሎ ወደሚታይ ሰው መሸጋገር ቀላል ሆኗል። ይህም ለፍቅር ግንኙነቶች አስፈላጊ የሆነውን "ትዕግስት" እና "መስዋዕትነት" አዳክሞታል።
5. የዲጂታል ማንበብና መጻፍ አስፈላጊነት (Emotional Digital Literacy)
ማህበራዊ ሚዲያ ራሱ ክፉ አይደለም፤ ነገር ግን እኛ የምንጠቀምበት መንገድ ግንኙነታችንን ሊያጸናው ወይም ሊያፈርሰው ይችላል። ተመራማሪዎች "ዲጂታል ማንበብና መጻፍ" (Digital Literacy) ለስሜታዊ ጤንነት ወሳኝ መሆኑን ያሳስባሉ።
ይህም ማለት፦
👉ስክሪኑ ላይ የሚታየው "ፍጹምነት" ተስተካክሎ የቀረበ (Edited) መሆኑን መረዳት።
👉ከአጋር ጋር ያለን ግንኙነት ከስልካችን በላይ ዋጋ እንዳለው ማወቅ።
👉ግጭቶችን በማህበራዊ ሚዲያ አዝዋሪ ውስጥ ሳይሆን፣ ፊት ለፊት ተቀምጦ በመነጋገር መፍታት።
ማጠቃለያ
ፍቅር በሁለት ሰዎች መካከል ያለ ምሥጢር ነው። ማህበራዊ ሚዲያ ግን ይህንን ምሥጢር ወደ "ህዝባዊ ትርኢት" ቀይሮታል። እውነተኛ ፍቅር የሚለካው በፎቶው ጥራት ሳይሆን በልቡ ቅንነት፣ በ"Comment" ብዛት ሳይሆን በቃላት ታማኝነት፣ እና በ"Online" መገኘት ሳይሆን በችግር ጊዜ አብሮ በመቆም ነው።
እንደ ደራሲያን እይታ፣ ፍቅር "ውብ ስዕል" ሳይሆን "የሚታረስ መሬት" ነው። መሬቱ ደግሞ ጭቃ፣ ድካም እና ላብ አለበት። በማህበራዊ ሚዲያ ላይ ጭቃውን አንመለከትም፤ ነገር ግን ያለ ጭቃው ምርት የለም።
ወደ እውነተኛው ህይወት እንመለስ፤ ስልካችንን እናጥፋና የአጋራችንን አይን እንይ። እውነተኛው ፍቅር ያለው እዚያ ነው።
4 months ago
አዲስ አበባ አህጉራዊ ኃላፊነቷን በብቃት በመወጣት፣ ለአፍሪካውያን ወንድሞቻችንና እህቶቻችን የጋራ መማማሪያ መድረክ መሆኗን ዳግም አረጋግጣለች።
ዛሬ በአህጉራችን መዲና አዲስ አበባ፣ ከተለያዩ የአፍሪካ ከተሞች ከመጡ ከንቲባዎች እና ከክልል አስተዳዳሪዎች ጋር ፍሬያማ የአቻ ለአቻ የመማማሪያ መድረክ እያካሄድን እንገኛለን።
በተባበሩት መንግሥታት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (UNECA) አማካኝነት በአፍሪካ ከተሞች የፋይናንስ አስተዳደር (Financial Management) አፈፃፀም ላይ በተካሄደው ጥልቅ የዳሰሳ ጥናት መሠረት፤ አዲስ አበባ ከተመዘነችባቸው 6 መስፈርቶች ውስጥ በ5ቱ የላቀ አፈፃፀም በማስመዝገቧ ልምድ እንድታካፍል ተመርጣለች።
ጥናቱ ከተካሄደባቸው ስድስት የአፍሪካ ከተሞች (ናይሮቢ፣ ዳሬሰላም፣ ሉሳካ፣ ኪጋሊ እና ያውንዴ) መካከል አዲስ አበባ የተሻለ አፈፃፀም በማስመዝገብ ቀዳሚ መሆን ችላለች። በተለይም የገቢ እና የፋይናንስ ሀብት አስተዳደርን በማዘመን ረገድ ከተማችን የጀመረችው ሪፎርም ውጤታማና ለአፍሪካ ከተሞች አርአያ መሆኑን የጥናቱ ግኝት አመላክቷል።
ይህ ስኬት፤ ከተማችን ከምትሰበስበው አጠቃላይ ገቢ ውስጥ 71 በመቶውን ለልማት ሥራዎች በመመደብ፣ የዜጎችን ዘላቂ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ ስናደርግ የቆየነው የሪፎርም ጉዞ ውጤማነት ማሳያ ነው።
ዛሬ ከተለያዩ ከተሞች ለልምድ ልውውጥ የመጡት ተሳታፊ ከንቲባዎች እነዚህን የሪፎርም ሥራዎች በአካል በመጎብኘት፣ አዲስ አበባ በፋይናንስ እና በገቢዎች ስራ አቅሟን እንዴት ገንብታ ወደ ተግባራዊ ለውጥ እንደቀየረችው ሰፊ ተሞክሮ የምታካፍል ይሆናል።
ይህ መድረክ የአፍሪካ ከተሞችን የወደፊት ዕጣ ፈንታ በጋራ የምንቀርጽበት ታሪካዊ አጋጣሚ ነው።
በመጨረሻም፣ ለዚህ ጥናት መሳካትና ለከተማችን እውቅና ለሰጡት ለተባበሩት መንግስታት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (UNECA)፣ እንዲሁም የውጤቱ ባለቤት ለሆኑት ለአዲስ አበባ ነዋሪዎችና ለሥራ ባልደረቦቼ ሁሉ የላቀ ምስጋናዬን አቀርባለሁ።
አዲስ አበባ የአፍሪካ የብልጽግና ተምሳሌት ሆና ትቀጥላለች!
ፈጣሪ ኢትዮጵያን እና ሕዝቦቿን ይባርክ!
Addis Ababa has once again reaffirmed its continental leadership by serving as a platform for mutual learning among our African brothers and sisters.
Today, in our continental capital, we are hosting a productive peer-to-peer learning forum with mayors and regional administrators from various African cities.
According to an in-depth survey conducted by the United Nations Economic Commission for Africa (UNECA) on the financial management performance of African cities, Addis Ababa was selected to share its experience after achieving outstanding results in five of the six key metrics evaluated.
Among the six African cities surveyed (Nairobi, Dar Es Salaam, Lusaka, Kigali, and Yaoundé), Addis Ababa emerged as the top performer. The findings specifically highlighted that the reforms our city initiated in modernizing revenue and financial resource management are both effective and serve as a blueprint for other African cities.
This success is a testament to the effectiveness of our reform journey, through which we have allocated 71% of the city’s total revenue to development projects to ensure the sustainable benefit of our citizens.
The visiting mayors and participants will personally tour these reform projects today. Addis Ababa will share its extensive experience in building financial and revenue capacity and translating that capacity into tangible, transformative change.
This forum represents a historic opportunity for us to collectively shape the future of African cities.
Finally, I would like to extend my deepest gratitude to the UNECA for conducting this study and recognizing our city, as well as to the residents of Addis Ababa and my colleagues, who are the true owners of this achievement.
Addis Ababa will continue to be a symbol of African prosperity!
May God bless Ethiopia and its people!
ዛሬ በአህጉራችን መዲና አዲስ አበባ፣ ከተለያዩ የአፍሪካ ከተሞች ከመጡ ከንቲባዎች እና ከክልል አስተዳዳሪዎች ጋር ፍሬያማ የአቻ ለአቻ የመማማሪያ መድረክ እያካሄድን እንገኛለን።
በተባበሩት መንግሥታት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (UNECA) አማካኝነት በአፍሪካ ከተሞች የፋይናንስ አስተዳደር (Financial Management) አፈፃፀም ላይ በተካሄደው ጥልቅ የዳሰሳ ጥናት መሠረት፤ አዲስ አበባ ከተመዘነችባቸው 6 መስፈርቶች ውስጥ በ5ቱ የላቀ አፈፃፀም በማስመዝገቧ ልምድ እንድታካፍል ተመርጣለች።
ጥናቱ ከተካሄደባቸው ስድስት የአፍሪካ ከተሞች (ናይሮቢ፣ ዳሬሰላም፣ ሉሳካ፣ ኪጋሊ እና ያውንዴ) መካከል አዲስ አበባ የተሻለ አፈፃፀም በማስመዝገብ ቀዳሚ መሆን ችላለች። በተለይም የገቢ እና የፋይናንስ ሀብት አስተዳደርን በማዘመን ረገድ ከተማችን የጀመረችው ሪፎርም ውጤታማና ለአፍሪካ ከተሞች አርአያ መሆኑን የጥናቱ ግኝት አመላክቷል።
ይህ ስኬት፤ ከተማችን ከምትሰበስበው አጠቃላይ ገቢ ውስጥ 71 በመቶውን ለልማት ሥራዎች በመመደብ፣ የዜጎችን ዘላቂ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ ስናደርግ የቆየነው የሪፎርም ጉዞ ውጤማነት ማሳያ ነው።
ዛሬ ከተለያዩ ከተሞች ለልምድ ልውውጥ የመጡት ተሳታፊ ከንቲባዎች እነዚህን የሪፎርም ሥራዎች በአካል በመጎብኘት፣ አዲስ አበባ በፋይናንስ እና በገቢዎች ስራ አቅሟን እንዴት ገንብታ ወደ ተግባራዊ ለውጥ እንደቀየረችው ሰፊ ተሞክሮ የምታካፍል ይሆናል።
ይህ መድረክ የአፍሪካ ከተሞችን የወደፊት ዕጣ ፈንታ በጋራ የምንቀርጽበት ታሪካዊ አጋጣሚ ነው።
በመጨረሻም፣ ለዚህ ጥናት መሳካትና ለከተማችን እውቅና ለሰጡት ለተባበሩት መንግስታት የአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን (UNECA)፣ እንዲሁም የውጤቱ ባለቤት ለሆኑት ለአዲስ አበባ ነዋሪዎችና ለሥራ ባልደረቦቼ ሁሉ የላቀ ምስጋናዬን አቀርባለሁ።
አዲስ አበባ የአፍሪካ የብልጽግና ተምሳሌት ሆና ትቀጥላለች!
ፈጣሪ ኢትዮጵያን እና ሕዝቦቿን ይባርክ!
Addis Ababa has once again reaffirmed its continental leadership by serving as a platform for mutual learning among our African brothers and sisters.
Today, in our continental capital, we are hosting a productive peer-to-peer learning forum with mayors and regional administrators from various African cities.
According to an in-depth survey conducted by the United Nations Economic Commission for Africa (UNECA) on the financial management performance of African cities, Addis Ababa was selected to share its experience after achieving outstanding results in five of the six key metrics evaluated.
Among the six African cities surveyed (Nairobi, Dar Es Salaam, Lusaka, Kigali, and Yaoundé), Addis Ababa emerged as the top performer. The findings specifically highlighted that the reforms our city initiated in modernizing revenue and financial resource management are both effective and serve as a blueprint for other African cities.
This success is a testament to the effectiveness of our reform journey, through which we have allocated 71% of the city’s total revenue to development projects to ensure the sustainable benefit of our citizens.
The visiting mayors and participants will personally tour these reform projects today. Addis Ababa will share its extensive experience in building financial and revenue capacity and translating that capacity into tangible, transformative change.
This forum represents a historic opportunity for us to collectively shape the future of African cities.
Finally, I would like to extend my deepest gratitude to the UNECA for conducting this study and recognizing our city, as well as to the residents of Addis Ababa and my colleagues, who are the true owners of this achievement.
Addis Ababa will continue to be a symbol of African prosperity!
May God bless Ethiopia and its people!
5 months ago
"ድምፅ አልባ" አደጋ
የዝምተኛ ፍቺ አደገኛ ምልክቶች (Red Flags)
#ethiopia | በተለይ "ግጭት አለመኖሩ የሰላም ምልክት ሳይሆን የመለያየት ምልክት ሊሆን ይችላል" የሚለው ነጥብ በጣም ወሳኝ ነው። ብዙ ሰዎች በቤታቸው ጩኸት ስለሌለ ብቻ ትዳራቸው ሰላም እንደሆነ ያስባሉ፤ ነገር ግን ዝምታው የ"ሰላም" ሳይሆን የ"ተስፋ መቁረጥ" ውጤት ሊሆን ይችላል።
የዝምተኛ ፍቺ አደገኛ ምልክቶች (Red Flags)
ምልክትና ማብራሪያ
የጋራ ቤት፣ የተለያየ ዓለም
በአካል አብሮ መኖር፣ ነገር ግን በሃሳብ እና በስሜት መራራቅ (Living like roommates)።
የወሬ ድርቅ | ስለ ስሜት፣
ስለ ህልም ወይም ስለ ፍራቻ ማውራት ቀርቶ ወሬው "መብራት ተከፈለ?" በሚሉ የቤት ውስጥ ጉዳዮች ብቻ ይወሰናል።
ግድየለሽነት (Apathy)
መጣላት እንኳን ትርጉም እንደሌለው ስለሚሰማቸው ዝምታን ይመርጣሉ። ፍቅር ሲሞት ጥላቻ ሳይሆን "ግድየለሽነት" ይተካል።
ለሰው እይታ መኖር
ለልጆች፣ ለቤተሰብ ወይም ለጎረቤት ሲባል ብቻ "ባልና ሚስት" መስሎ መታየት።
ቁልፍ የመፍትሄ እርምጃዎች
ጸሐፊው እንዳስቀመጡት፣ ይህ ሁኔታ የፍጻሜ ውሳኔ ሳይሆን የማንቂያ ደወል ሊሆን ይችላል።
* የዝምታውን ግድግዳ መስበር፡
"የራቅን እየመሰለኝ ነው" ብሎ ደፍሮ መናገር የመጀመሪያው የፈውስ እርምጃ ነው።
* የባለሙያ እርዳታ፡
አንዳንድ ጊዜ ችግሩ ስር የሰደደ ሲሆን የሶስተኛ ወገን (የጋብቻ አማካሪ / ቴራፒስት) እገዛ ያስፈልጋል።
* ራስን መለስ ብሎ ማየት፡
የራስን ደስታ እና የአይምሮ ጤና መጠበቅ ለግንኙነቱም ጤና ወሳኝ ነው።
ማስታወሻ:
ዝምተኛ ፍቺ ቀስ በቀስ የሚገድል መርዝ ነው። መድኃኒቱ ደግሞ ግልጽነት እና በጊዜ መንቃት ነው።
ሰላም ለኢትዮጵያ
ዳዊት ይዘንጋው / ዳይተም /
የዝምተኛ ፍቺ አደገኛ ምልክቶች (Red Flags)
#ethiopia | በተለይ "ግጭት አለመኖሩ የሰላም ምልክት ሳይሆን የመለያየት ምልክት ሊሆን ይችላል" የሚለው ነጥብ በጣም ወሳኝ ነው። ብዙ ሰዎች በቤታቸው ጩኸት ስለሌለ ብቻ ትዳራቸው ሰላም እንደሆነ ያስባሉ፤ ነገር ግን ዝምታው የ"ሰላም" ሳይሆን የ"ተስፋ መቁረጥ" ውጤት ሊሆን ይችላል።
የዝምተኛ ፍቺ አደገኛ ምልክቶች (Red Flags)
ምልክትና ማብራሪያ
የጋራ ቤት፣ የተለያየ ዓለም
በአካል አብሮ መኖር፣ ነገር ግን በሃሳብ እና በስሜት መራራቅ (Living like roommates)።
የወሬ ድርቅ | ስለ ስሜት፣
ስለ ህልም ወይም ስለ ፍራቻ ማውራት ቀርቶ ወሬው "መብራት ተከፈለ?" በሚሉ የቤት ውስጥ ጉዳዮች ብቻ ይወሰናል።
ግድየለሽነት (Apathy)
መጣላት እንኳን ትርጉም እንደሌለው ስለሚሰማቸው ዝምታን ይመርጣሉ። ፍቅር ሲሞት ጥላቻ ሳይሆን "ግድየለሽነት" ይተካል።
ለሰው እይታ መኖር
ለልጆች፣ ለቤተሰብ ወይም ለጎረቤት ሲባል ብቻ "ባልና ሚስት" መስሎ መታየት።
ቁልፍ የመፍትሄ እርምጃዎች
ጸሐፊው እንዳስቀመጡት፣ ይህ ሁኔታ የፍጻሜ ውሳኔ ሳይሆን የማንቂያ ደወል ሊሆን ይችላል።
* የዝምታውን ግድግዳ መስበር፡
"የራቅን እየመሰለኝ ነው" ብሎ ደፍሮ መናገር የመጀመሪያው የፈውስ እርምጃ ነው።
* የባለሙያ እርዳታ፡
አንዳንድ ጊዜ ችግሩ ስር የሰደደ ሲሆን የሶስተኛ ወገን (የጋብቻ አማካሪ / ቴራፒስት) እገዛ ያስፈልጋል።
* ራስን መለስ ብሎ ማየት፡
የራስን ደስታ እና የአይምሮ ጤና መጠበቅ ለግንኙነቱም ጤና ወሳኝ ነው።
ማስታወሻ:
ዝምተኛ ፍቺ ቀስ በቀስ የሚገድል መርዝ ነው። መድኃኒቱ ደግሞ ግልጽነት እና በጊዜ መንቃት ነው።
ሰላም ለኢትዮጵያ
ዳዊት ይዘንጋው / ዳይተም /
6 months ago
ባል በማኅበራዊ ሚዲያ የሌሎች ሴቶችን ፎቶ 'መውደድ' ወይም like ማድረግ የጋብቻን መሠረት የሚያፈርስ ተግባር ነው ተባለ
በቱርክ ውስጥ በቅርቡ የተሰጠው አንድ የፍርድ ቤት ውሳኔ፣ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ የሚፈጸሙ ድርጊቶች በፍቺ ክሶች ውስጥ ከፍተኛ የሕግ ተጽዕኖ ሊያሳድሩ እንደሚችሉ የሚያሳይ ታሪካዊ ምዕራፍ ሆኗል።
ከካይሰሪ ከተማ የመጣች አንዲት ሴት ባሏ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ሌሎች ሴቶችን ፎቶ በተደጋጋሚ Like ማድረጉ የጋብቻን ክብር የሚያጎድፍና መተማመንን የሚጎዳ መሆኑን በመግለጽ ባሏን ከሰሰች።
ፍርድ ቤቱ የባለቤቱን የኦንላይን እንቅስቃሴ መረመረና ሚስቱ ያቀረበችውን ክስ ተቀብሏል። ዳኞቹም ባልየው በትዳሩ መፍረስ ላይ 'ከባድ ጥፋተኛ' መሆኑን በመወሰን ለሚስቱ ካሳና የፍች ቀለብ እንዲከፍል ትዕዛዝ አስተላለፈዋል።
ዳኞቹ ፎቶ 'መውደድ' በቀጥታ የዝሙት ድርጊት ባይሆንም፣ በትዳር ውስጥ ያለውን ሥነ ልቦናዊ መተማመን የሚያዳክም እና የጋብቻን መረጋጋት የሚያናጋ ተግባር እንደሆነ ገልጸዋል።
ይህ ታሪካዊ ውሳኔ በቱርክ ውስጥ የዲጂታል ባህሪዎች በፍቺ ጉዳዮች ላይ ከባድ የሕግ ውጤት ሊያስከትሉ እንደሚችሉ ያረጋገጠ ሲሆን፣ የቤተሰብ ሕግን በተመለከተ አዲስ አቅጣጫ ጠቋሚ ሆኗል።
seledadotio
seledadotio
በቱርክ ውስጥ በቅርቡ የተሰጠው አንድ የፍርድ ቤት ውሳኔ፣ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ የሚፈጸሙ ድርጊቶች በፍቺ ክሶች ውስጥ ከፍተኛ የሕግ ተጽዕኖ ሊያሳድሩ እንደሚችሉ የሚያሳይ ታሪካዊ ምዕራፍ ሆኗል።
ከካይሰሪ ከተማ የመጣች አንዲት ሴት ባሏ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ሌሎች ሴቶችን ፎቶ በተደጋጋሚ Like ማድረጉ የጋብቻን ክብር የሚያጎድፍና መተማመንን የሚጎዳ መሆኑን በመግለጽ ባሏን ከሰሰች።
ፍርድ ቤቱ የባለቤቱን የኦንላይን እንቅስቃሴ መረመረና ሚስቱ ያቀረበችውን ክስ ተቀብሏል። ዳኞቹም ባልየው በትዳሩ መፍረስ ላይ 'ከባድ ጥፋተኛ' መሆኑን በመወሰን ለሚስቱ ካሳና የፍች ቀለብ እንዲከፍል ትዕዛዝ አስተላለፈዋል።
ዳኞቹ ፎቶ 'መውደድ' በቀጥታ የዝሙት ድርጊት ባይሆንም፣ በትዳር ውስጥ ያለውን ሥነ ልቦናዊ መተማመን የሚያዳክም እና የጋብቻን መረጋጋት የሚያናጋ ተግባር እንደሆነ ገልጸዋል።
ይህ ታሪካዊ ውሳኔ በቱርክ ውስጥ የዲጂታል ባህሪዎች በፍቺ ጉዳዮች ላይ ከባድ የሕግ ውጤት ሊያስከትሉ እንደሚችሉ ያረጋገጠ ሲሆን፣ የቤተሰብ ሕግን በተመለከተ አዲስ አቅጣጫ ጠቋሚ ሆኗል።
seledadotio
seledadotio
6 months ago
የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ (Public Validation)የማህበረሰብ ስነልቦና መዛነፍ እና ግልብነትን ማስፋፋት...
(የሀብታሙ ደባሱ አዲሱ ሀሳብ)
#ethiopia | ዛሬ በተለየ እይታ ነገረ -ሀሳቤን ለማቅረብ እወዳለሁ በዘመናችን ያለው ፈጣን የቴክኖሎጂ እና የማኅበራዊ መስተጋብር ለውጥ ወጣቱ ትውልድ ትኩረት የሚፈልግባቸውን እና ማንነቱን የሚመዝንባቸውን መመዘኛዎች እየቀየረ ነው።
"የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ" (Public Validation) ተብሎ የሚጠራው ይህ ክስተት፣ በተለይ በማኅበራዊ ሚዲያ (Social Media) መድረኮች በሚፈጠረው ተጽዕኖ፣ የአብዛኛው ወጣት ስነልቦናዊ መሠረት እየሆነ መጥቷል።
ይሁንና፣ይህ ፍለጋ ከግል ማንነት ምስረታ አልፎ፣ የማኅበረሰብ ስነልቦናዊ መዛነፍ እና አዋቂና ብልሆችን የመዘንጋት ተለምዷዊ ክስተት እንዲከሰት ምክንያት እየሆነ ነው።በዚህም ወጣቶች ለነገ መሰረታቸው የእውቀት ምንጭ የሆኑ ሥራዎች ላይ ከማተኮር ይልቅ ቅቡልነት ለማግኘት የሚያደርጉት ጥረት እርቃንን ወደ አደባባይ እስከ ማቅርብ ደርሷል ።
ይህን ማህበረሰባዊ ህመም በጊዜ ካላከምነው የመረጃ መተራመስ (Information disorder ) ሊያስከትለው የሚችለው በህፃናት ፣በታዳጊዎች እና በወጣቶች ህይወት ላይ ከፍተኛ ፈተና ነው ። እስኪ ነገሩ በአስታውሎት እንመልከተው :-
🔴 የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ (Public Validation) እና የወጣቶች ፈተና:- ዛሬ የወጣቶች የትኩረት ማዕከል ከቤተሰብ እና ከአካባቢው እውነታ ወደ ዲጂታል መድረኮች ተቀይሯል። የ'ላይኮች' (Likes)፣ 'አስተያየቶች' (Comments) እና 'ተከታዮች' (Followers) ቁጥር የግለሰቡን ክብደት፣ ተቀባይነት እና ዋጋ የሚለካበት ዋና መመዘኛ እየሆነ መጥቷል። ማኅበራዊ ሚዲያ ለሚያቀርበው ነገር ፈጣን ምላሽ (ትኩረት) ማግኘት ወጣቶች ከረጅም ጊዜ ልፋትና ትዕግስት ይልቅ ፈጣንና ጊዜያዊ እርካታን እንዲመርጡ ያደርጋል። ( ትምህርት እና ንባብ ሰፊ የአንጎል ሥራ የሚጠይቁ ትግባራትን መሸሽ )
🔴የማይጨበጥ ምስል (Unrealistic self image ):-ወጣቶች ሌሎች ከፍ አድርገው የሚመለከቱትን 'ምርጥ' ማንነታቸውን ለመፍጠርና ለማሳየት ይገደዳሉ።ይህም በውስጣቸው ባለው እውነተኛ ማንነት እና በሚያሳዩት የውጭ ምስል መካከል የስነልቦና ክፍተት እንዲፈጠር ያደርጋል። (ሌላን ሰው ለመምሰል የሚደረግ ጥረት) ከመጠን ያለፈ ውድድር ትኩረት ለማግኘት የሚደረገው ዘለቄታ የሌለው ውድድር ለጭንቀት (Anxiety)፣ ለድብርት (Depression) እና ከማኅበረሰቡ የመገለል ስሜት (Social Isolation) እንዲጨምር ያደርጋል። (ትናንት በተካሄደው የቲክቶክ ሽልማት ያልተሸለሙ ተሳታፊዎች እንደተመለከትኩት ጭንቀት ውስጥ የገቡ ይመስላል )
🔴የማኅበረሰብ ስነልቦናዊ መዛነፍ፦
የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ የግለሰቡን ስነልቦና ብቻ ሳይሆን መላውን ማኅበረሰብ የሚነካ መዛነፍ ያስከትላል።የእውነት እና የውሸት መደበላለቅ በሰፊው የብዙኃን ትኩረት የተሰጠው ሐሳብ ወይም መረጃ፣ ትክክለኛነቱ ሳይረጋገጥ በቀላሉ "እውነት" ተብሎ የመወሰድ አዝማሚያ ይጨምራል። የጥራት (Quality) ደረጃ ከብዛት (Quantity) በታች ይሆናል።
🔴የጥልቅ ውይይት መጥፋት:፦ውስብስብ እና ጥልቅ የሆኑ ጉዳዮች በትዊተር (Twitter) ወይም በቲክቶክ (TikTok) በፈጣን ቅብብሎሽ ውስጥ ሲቀርቡ፣ በወጉ የመተንተንና የመወያየት ዕድል ይዘጋል።ጥልቀት የሌለው የገጽታ ግንዛቤ (Superficial Understanding) ይስፋፋል።
🔴የጋራ እሴቶች መናድማኅበራዊ ትኩረት በጊዜያዊ ፋሽን (Trend) እና ስሜታዊ ይዘቶች ላይ ያተኮረ ሲሆን፣ ለዘመናት የቆዩ ማኅበራዊ፣ ባህላዊና የሞራል እሴቶች ቦታ ያጣሉ፤ ነውር የሚባል ነገር እየቀረ ድንቁርና በአደባባይ ቦታ ያገኛል ።
🔴 አዋቂና ብልሆችን የመዘንጋት ተለምዷዊ ክስተት እና ግልብነትን ማስፋፋት ፦ ከላይ በተጠቀሱት ምክንያቶች የተነሳ፣ ወጣቱ ትውልድ ለረጅም ጊዜ በሕይወትና በእውቀት ልምምድ ያካበቱትን አዋቂዎችንና ብልሆችን ምክርና ተሞክሮ ዋጋ የመንሳት እና የመዘንጋት አዝማሚያ እየተስተዋለ ነው።የትውልድ ክፍተት (Generational Gap) መስፋት ፈጣን የዲጂታል ቴክኖሎጂ ለውጦች ወጣቶችን በአዲስ "ቋንቋ" እና "እሴት" እንዲመሩ ያደርጋቸዋል።ይህ ደግሞ ከአዋቂዎች ጋር ያላቸውን የመግባቢያ ድልድይ ያፈርሳል።ሙያዊ የዩኒቨርስቲ እውቀት በሊቃውንት የተመሰከረ ጠልቅ እውቀት እየተረሳ የጨረባ የስብዕና ግንባታ እንደ አዎቂነት እየተወሰደ ነው ።
✍️ እንደ መውጫ⁉️
በመጨረሻም፣ የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ የወጣቶችን የጊዜያዊ እርካታ ፍላጎት ሊያረካ ቢችልም፣የዘላቂነት ጥበብን እና ጥልቅ የማኅበረሰብ ትስስርን የሚያሳጣ አደገኛ መንገድ ነው። ሁላችንም እውነተኛ እሴት የሚገኘው ከውስጣዊ ማንነት እና ከተከማቸ የጥበብ ምንጭ እንጂ፣ ከዲጂታል ምላሾች ብዛት አለመሆኑን መገንዘብ ይኖርብናል።ይህንም ለልጆቻችን ምን እንደምናስተምራቸው ቆም ብለን ማሰብ ወይም የማህበረሰብ ንግግር ( community conversation ) የሚስፈልግ ይመስለኛል ።
Ethiopia 🇪🇹
ለበለጠ ወዳጅነት የፃሃፊውን የኤክስ(X) እና የፌስቡክ ገፅ ይከታተሉ :-
🔗የኤክስ(X)ገፅ:-https://x.com/HDebasu?t=eR...
🔗የፌስቡክ:-https://www.facebook.com/s...
መልካም እሁድ 🙏
(የሀብታሙ ደባሱ አዲሱ ሀሳብ)
#ethiopia | ዛሬ በተለየ እይታ ነገረ -ሀሳቤን ለማቅረብ እወዳለሁ በዘመናችን ያለው ፈጣን የቴክኖሎጂ እና የማኅበራዊ መስተጋብር ለውጥ ወጣቱ ትውልድ ትኩረት የሚፈልግባቸውን እና ማንነቱን የሚመዝንባቸውን መመዘኛዎች እየቀየረ ነው።
"የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ" (Public Validation) ተብሎ የሚጠራው ይህ ክስተት፣ በተለይ በማኅበራዊ ሚዲያ (Social Media) መድረኮች በሚፈጠረው ተጽዕኖ፣ የአብዛኛው ወጣት ስነልቦናዊ መሠረት እየሆነ መጥቷል።
ይሁንና፣ይህ ፍለጋ ከግል ማንነት ምስረታ አልፎ፣ የማኅበረሰብ ስነልቦናዊ መዛነፍ እና አዋቂና ብልሆችን የመዘንጋት ተለምዷዊ ክስተት እንዲከሰት ምክንያት እየሆነ ነው።በዚህም ወጣቶች ለነገ መሰረታቸው የእውቀት ምንጭ የሆኑ ሥራዎች ላይ ከማተኮር ይልቅ ቅቡልነት ለማግኘት የሚያደርጉት ጥረት እርቃንን ወደ አደባባይ እስከ ማቅርብ ደርሷል ።
ይህን ማህበረሰባዊ ህመም በጊዜ ካላከምነው የመረጃ መተራመስ (Information disorder ) ሊያስከትለው የሚችለው በህፃናት ፣በታዳጊዎች እና በወጣቶች ህይወት ላይ ከፍተኛ ፈተና ነው ። እስኪ ነገሩ በአስታውሎት እንመልከተው :-
🔴 የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ (Public Validation) እና የወጣቶች ፈተና:- ዛሬ የወጣቶች የትኩረት ማዕከል ከቤተሰብ እና ከአካባቢው እውነታ ወደ ዲጂታል መድረኮች ተቀይሯል። የ'ላይኮች' (Likes)፣ 'አስተያየቶች' (Comments) እና 'ተከታዮች' (Followers) ቁጥር የግለሰቡን ክብደት፣ ተቀባይነት እና ዋጋ የሚለካበት ዋና መመዘኛ እየሆነ መጥቷል። ማኅበራዊ ሚዲያ ለሚያቀርበው ነገር ፈጣን ምላሽ (ትኩረት) ማግኘት ወጣቶች ከረጅም ጊዜ ልፋትና ትዕግስት ይልቅ ፈጣንና ጊዜያዊ እርካታን እንዲመርጡ ያደርጋል። ( ትምህርት እና ንባብ ሰፊ የአንጎል ሥራ የሚጠይቁ ትግባራትን መሸሽ )
🔴የማይጨበጥ ምስል (Unrealistic self image ):-ወጣቶች ሌሎች ከፍ አድርገው የሚመለከቱትን 'ምርጥ' ማንነታቸውን ለመፍጠርና ለማሳየት ይገደዳሉ።ይህም በውስጣቸው ባለው እውነተኛ ማንነት እና በሚያሳዩት የውጭ ምስል መካከል የስነልቦና ክፍተት እንዲፈጠር ያደርጋል። (ሌላን ሰው ለመምሰል የሚደረግ ጥረት) ከመጠን ያለፈ ውድድር ትኩረት ለማግኘት የሚደረገው ዘለቄታ የሌለው ውድድር ለጭንቀት (Anxiety)፣ ለድብርት (Depression) እና ከማኅበረሰቡ የመገለል ስሜት (Social Isolation) እንዲጨምር ያደርጋል። (ትናንት በተካሄደው የቲክቶክ ሽልማት ያልተሸለሙ ተሳታፊዎች እንደተመለከትኩት ጭንቀት ውስጥ የገቡ ይመስላል )
🔴የማኅበረሰብ ስነልቦናዊ መዛነፍ፦
የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ የግለሰቡን ስነልቦና ብቻ ሳይሆን መላውን ማኅበረሰብ የሚነካ መዛነፍ ያስከትላል።የእውነት እና የውሸት መደበላለቅ በሰፊው የብዙኃን ትኩረት የተሰጠው ሐሳብ ወይም መረጃ፣ ትክክለኛነቱ ሳይረጋገጥ በቀላሉ "እውነት" ተብሎ የመወሰድ አዝማሚያ ይጨምራል። የጥራት (Quality) ደረጃ ከብዛት (Quantity) በታች ይሆናል።
🔴የጥልቅ ውይይት መጥፋት:፦ውስብስብ እና ጥልቅ የሆኑ ጉዳዮች በትዊተር (Twitter) ወይም በቲክቶክ (TikTok) በፈጣን ቅብብሎሽ ውስጥ ሲቀርቡ፣ በወጉ የመተንተንና የመወያየት ዕድል ይዘጋል።ጥልቀት የሌለው የገጽታ ግንዛቤ (Superficial Understanding) ይስፋፋል።
🔴የጋራ እሴቶች መናድማኅበራዊ ትኩረት በጊዜያዊ ፋሽን (Trend) እና ስሜታዊ ይዘቶች ላይ ያተኮረ ሲሆን፣ ለዘመናት የቆዩ ማኅበራዊ፣ ባህላዊና የሞራል እሴቶች ቦታ ያጣሉ፤ ነውር የሚባል ነገር እየቀረ ድንቁርና በአደባባይ ቦታ ያገኛል ።
🔴 አዋቂና ብልሆችን የመዘንጋት ተለምዷዊ ክስተት እና ግልብነትን ማስፋፋት ፦ ከላይ በተጠቀሱት ምክንያቶች የተነሳ፣ ወጣቱ ትውልድ ለረጅም ጊዜ በሕይወትና በእውቀት ልምምድ ያካበቱትን አዋቂዎችንና ብልሆችን ምክርና ተሞክሮ ዋጋ የመንሳት እና የመዘንጋት አዝማሚያ እየተስተዋለ ነው።የትውልድ ክፍተት (Generational Gap) መስፋት ፈጣን የዲጂታል ቴክኖሎጂ ለውጦች ወጣቶችን በአዲስ "ቋንቋ" እና "እሴት" እንዲመሩ ያደርጋቸዋል።ይህ ደግሞ ከአዋቂዎች ጋር ያላቸውን የመግባቢያ ድልድይ ያፈርሳል።ሙያዊ የዩኒቨርስቲ እውቀት በሊቃውንት የተመሰከረ ጠልቅ እውቀት እየተረሳ የጨረባ የስብዕና ግንባታ እንደ አዎቂነት እየተወሰደ ነው ።
✍️ እንደ መውጫ⁉️
በመጨረሻም፣ የአብዛኛውን ሰው ትኩረት ፍለጋ የወጣቶችን የጊዜያዊ እርካታ ፍላጎት ሊያረካ ቢችልም፣የዘላቂነት ጥበብን እና ጥልቅ የማኅበረሰብ ትስስርን የሚያሳጣ አደገኛ መንገድ ነው። ሁላችንም እውነተኛ እሴት የሚገኘው ከውስጣዊ ማንነት እና ከተከማቸ የጥበብ ምንጭ እንጂ፣ ከዲጂታል ምላሾች ብዛት አለመሆኑን መገንዘብ ይኖርብናል።ይህንም ለልጆቻችን ምን እንደምናስተምራቸው ቆም ብለን ማሰብ ወይም የማህበረሰብ ንግግር ( community conversation ) የሚስፈልግ ይመስለኛል ።
Ethiopia 🇪🇹
ለበለጠ ወዳጅነት የፃሃፊውን የኤክስ(X) እና የፌስቡክ ገፅ ይከታተሉ :-
🔗የኤክስ(X)ገፅ:-https://x.com/HDebasu?t=eR...
🔗የፌስቡክ:-https://www.facebook.com/s...
መልካም እሁድ 🙏
Sponsored by
Surafel
Test AD
This is the Description.
6 months ago
30ኛው የምስራቅ አፍሪካ የህግ ማህበረሰብ ጉባኤና ጥናታዊ ኮንፈረንስ በቀን 17/03/2018 እለት በድምቀት ተጀመረ ፤
* በጉባኤው ከ 800 በላይ የተለያዩ ሀገር ተወካዮች እየተሳተፉ ይገኛሉ ፤
#ethiopia | 30ኛው የምስራቅ አፍሪካ የህግ ማህበረሰብ ጉባኤና ጥናታዊ ኮንፈረንስ ትናንት ህዳር 17 ቀን 2018ዓ.ም በአዲስ አበባ ከተማ በይፋ ሲከፈት የአፍሪካ ጠበቆች ማህበራት ህብረት PALU እና የኢትዮጵያ ጠበቆች ማህበር ፕሬዚደንት አቶ #ቴዎድሮስ ጌታቸው የእንኳን ደህና መጣችሁ መልእክት ካስተላለፉ በኃላ የመክፈቻ ንግግራቸውን አቅርበዋል::
በንግግራቸውም "በአህጉራችን አፍሪካ እየገጠሙ ያሉ ከህግ የበላይነት መሸርሸር ጋር የህግ ባለሙያዎች ሊኖራቸው ስለሚገባው ሚና፤ የህግ ሙያ አስተዳደር በሀገራቱ መካከል ስለሚገኝበት አንፃራዊ ሁኔታ ፤ እንዲሁም በፍጥነት እየተለወጠ ላለው የህግ አገልግሎት ባህሪና አዳዲስ ተግዳሮቶች ላይ አስፈላጊ ምላሽ፤ የእፍሪካ መንግስታት የእዳ መጠን መጨመር በአግባቡ የተነደፉ ስልቶች እንደሚያስፈልጋቸው" አውስተዋል::
በመቀጠል ንግግራቸውን ያቀረቡት የምስራቅ አፍሪካ የህግ ማህበረሰብ ፕሬዚደንት ሚር #ራማዳን አቡባከር ሲሆኑ ለተደረገላቸው የተለየ አቀባበል እና የተቀናጀና ያማረ መስተንግድዎ በህግ ማህበረሰቡ ስም ይፋዊ ምስጋናቸውን አቅርበዋል::
በመቀጠል የእለቱን መልእክቶች ያስተላለፉት የኮመን ዌልዝ ሀገራት ረዳት ዋና ፀሃፊ የተከበሩ ፕሮፌሰር #ሉዊስ ፍራንቼሺ ሲሆኑ; ከእርሳቸው በመቀጠል የ Safari Com Group ዋና ስራ አስፈፃሚ ሚር #ዊም ቫንሄልፑቴ ናቸው::
ከዚህ በመቀጠል አጠቃላይ ተሳታፊዎች በ 3 በመከፈል በመረጧቸው ዘርፎች በአለም አቀፍ ባለሙያዎች የሚቀርቡ ፓነሎችን እየተካፈሉ ቀጥለዋል::
በርካታ ኢትዮጵያውያን የህግ ባለሙያዎች ማህበራቸው ባመቻቸው እድል በመጠቀም በሰልጣኝነት እንዲሁም በፅሁፍ አቅራቢነት እየተሳተፉ ይገኛሉ::
ጉባኤው እየቀጠለ የሚገኝ ሲሆን ተከታታይ መረጃዎችን እናቀርባለን::
መረጃውን #share #like በማድረግ እንድታጋሩልን እንጠይቃለን::
የኢትዮጵያ ፌደራል ጠበቆች ማህበር
ህዳር 18 ቀን 2018ዓ.ም
አዲስ አበባ፤
* በጉባኤው ከ 800 በላይ የተለያዩ ሀገር ተወካዮች እየተሳተፉ ይገኛሉ ፤
#ethiopia | 30ኛው የምስራቅ አፍሪካ የህግ ማህበረሰብ ጉባኤና ጥናታዊ ኮንፈረንስ ትናንት ህዳር 17 ቀን 2018ዓ.ም በአዲስ አበባ ከተማ በይፋ ሲከፈት የአፍሪካ ጠበቆች ማህበራት ህብረት PALU እና የኢትዮጵያ ጠበቆች ማህበር ፕሬዚደንት አቶ #ቴዎድሮስ ጌታቸው የእንኳን ደህና መጣችሁ መልእክት ካስተላለፉ በኃላ የመክፈቻ ንግግራቸውን አቅርበዋል::
በንግግራቸውም "በአህጉራችን አፍሪካ እየገጠሙ ያሉ ከህግ የበላይነት መሸርሸር ጋር የህግ ባለሙያዎች ሊኖራቸው ስለሚገባው ሚና፤ የህግ ሙያ አስተዳደር በሀገራቱ መካከል ስለሚገኝበት አንፃራዊ ሁኔታ ፤ እንዲሁም በፍጥነት እየተለወጠ ላለው የህግ አገልግሎት ባህሪና አዳዲስ ተግዳሮቶች ላይ አስፈላጊ ምላሽ፤ የእፍሪካ መንግስታት የእዳ መጠን መጨመር በአግባቡ የተነደፉ ስልቶች እንደሚያስፈልጋቸው" አውስተዋል::
በመቀጠል ንግግራቸውን ያቀረቡት የምስራቅ አፍሪካ የህግ ማህበረሰብ ፕሬዚደንት ሚር #ራማዳን አቡባከር ሲሆኑ ለተደረገላቸው የተለየ አቀባበል እና የተቀናጀና ያማረ መስተንግድዎ በህግ ማህበረሰቡ ስም ይፋዊ ምስጋናቸውን አቅርበዋል::
በመቀጠል የእለቱን መልእክቶች ያስተላለፉት የኮመን ዌልዝ ሀገራት ረዳት ዋና ፀሃፊ የተከበሩ ፕሮፌሰር #ሉዊስ ፍራንቼሺ ሲሆኑ; ከእርሳቸው በመቀጠል የ Safari Com Group ዋና ስራ አስፈፃሚ ሚር #ዊም ቫንሄልፑቴ ናቸው::
ከዚህ በመቀጠል አጠቃላይ ተሳታፊዎች በ 3 በመከፈል በመረጧቸው ዘርፎች በአለም አቀፍ ባለሙያዎች የሚቀርቡ ፓነሎችን እየተካፈሉ ቀጥለዋል::
በርካታ ኢትዮጵያውያን የህግ ባለሙያዎች ማህበራቸው ባመቻቸው እድል በመጠቀም በሰልጣኝነት እንዲሁም በፅሁፍ አቅራቢነት እየተሳተፉ ይገኛሉ::
ጉባኤው እየቀጠለ የሚገኝ ሲሆን ተከታታይ መረጃዎችን እናቀርባለን::
መረጃውን #share #like በማድረግ እንድታጋሩልን እንጠይቃለን::
የኢትዮጵያ ፌደራል ጠበቆች ማህበር
ህዳር 18 ቀን 2018ዓ.ም
አዲስ አበባ፤
6 months ago
ከፍት የሥራ ማስታወቂያ
ለምሳሌ 300 የከባድ መኪና ሾፌሮች ይፈለጋሉ
External Vacancy Announcement: MCG Construction PLC would like to invite interested and qualified applicants to fill the following vacant positions.
🗓Registration Date: 10 (Ten) working days from the first date of the announcement.
Salary: Negotiable and attractive.
Language: Amharic, English, or Afan Oromo.
Terms of Employment: Permanent.
📍Bishoftu Surrounding Area
📌How to Apply: Interested applicants who fulfill the requirements shall submit a copy of non-returnable documents in person.
📞Contact us
Tel: 8474,
0111723305
Telegram: https://t.me/mcgconplc
Tiktok: tiktok.com/mcg.construction
https://t.me/mcgconplc1
Email: mcgcon.etgmail.com
Website: mcg.et
P.O. Box 23206/1000
📢Address: Addis Ababa, around Semien Hotel, on the way to Afincho Ber, on the 1st floor of Adu Building.
ለምሳሌ 300 የከባድ መኪና ሾፌሮች ይፈለጋሉ
External Vacancy Announcement: MCG Construction PLC would like to invite interested and qualified applicants to fill the following vacant positions.
🗓Registration Date: 10 (Ten) working days from the first date of the announcement.
Salary: Negotiable and attractive.
Language: Amharic, English, or Afan Oromo.
Terms of Employment: Permanent.
📍Bishoftu Surrounding Area
📌How to Apply: Interested applicants who fulfill the requirements shall submit a copy of non-returnable documents in person.
📞Contact us
Tel: 8474,
0111723305
Telegram: https://t.me/mcgconplc
Tiktok: tiktok.com/mcg.construction
https://t.me/mcgconplc1
Email: mcgcon.etgmail.com
Website: mcg.et
P.O. Box 23206/1000
📢Address: Addis Ababa, around Semien Hotel, on the way to Afincho Ber, on the 1st floor of Adu Building.
7 months ago
ያለህን አካፍል!
ያላፍነውን ችግር፤ የደረስንበትን ስኬት እናጋራው!
አነሰም በዛም እየኖርን ነው። በቀናት ምልልስ ውስጥ ያለፍነው ችግር እንዴት እንዳለፍነው፣ የደረስንበትን ስኬት እንዴት እንደደረስን መንገዳችንን ለሌሎች እናካፍለው። በዚህ ውስጥ ከእኛ ጥቂቷ ልምድ የሆነ ሰው ትልቅ የህይወትን ድልድይ በጥበብ ያልፍበታል። ልምድን በማጋራት ውስጥ ችግራችንን በቸርነቱ ያሳለፈን፤ ስኬታችን ላይ በተዓምር ያደረሰን እግዚያብሔር ይመሰገንበታል።
እኔም አባቴን ባጣሁት በዓመቴ የሀዘኔን ጊዜ በፈጣሪ ቸርነት እንዴት እንዳሳለፍኩት፤ ስራዬ ሁሉ በተበላሸ ጊዜ ለአመታት እንዴት ተጉዤ ዛሬ እንደደረስኩ በኖርኳት ጥቂቷ ዕድሜዬ የገባኝን እውነት በIbex Media ላይ በነበረኝ ቆይታ አጋርቻችኋለሁና እየገባችሁ እዩት። (ሊንኩ ኮሜንት ላይ አለላችሁ።)
በነገራችን ላይ ስራ ከራስ ይጀምራል ብዬ የራሴን ታሪክ በማካፈል Ibex Media ላይ የተኖሩ ግን ያልተነገሩ ታሪኮችን፣ 2ኛ የመኖር ዕድር ያገኙ የእግዚያብሔር መሀሪነትን የሚመሰክሩ ነፍሶችን፣ ለፅድቅ ሂወታችን ስንቅ የሚሆኑን ድጋፋችንን የሚሹ ጓዳዎችን የምፈትሽበት አሪፍ ፕሮግራም ማቅረብ ጀምሬያለሁ።
ያው Subscribe, Shere & Like በማድረግ ወዳጅነታችሁን አሳዩኝ ለማለት ነው።
https://youtu.be/hrahN7KmB...
ያላፍነውን ችግር፤ የደረስንበትን ስኬት እናጋራው!
አነሰም በዛም እየኖርን ነው። በቀናት ምልልስ ውስጥ ያለፍነው ችግር እንዴት እንዳለፍነው፣ የደረስንበትን ስኬት እንዴት እንደደረስን መንገዳችንን ለሌሎች እናካፍለው። በዚህ ውስጥ ከእኛ ጥቂቷ ልምድ የሆነ ሰው ትልቅ የህይወትን ድልድይ በጥበብ ያልፍበታል። ልምድን በማጋራት ውስጥ ችግራችንን በቸርነቱ ያሳለፈን፤ ስኬታችን ላይ በተዓምር ያደረሰን እግዚያብሔር ይመሰገንበታል።
እኔም አባቴን ባጣሁት በዓመቴ የሀዘኔን ጊዜ በፈጣሪ ቸርነት እንዴት እንዳሳለፍኩት፤ ስራዬ ሁሉ በተበላሸ ጊዜ ለአመታት እንዴት ተጉዤ ዛሬ እንደደረስኩ በኖርኳት ጥቂቷ ዕድሜዬ የገባኝን እውነት በIbex Media ላይ በነበረኝ ቆይታ አጋርቻችኋለሁና እየገባችሁ እዩት። (ሊንኩ ኮሜንት ላይ አለላችሁ።)
በነገራችን ላይ ስራ ከራስ ይጀምራል ብዬ የራሴን ታሪክ በማካፈል Ibex Media ላይ የተኖሩ ግን ያልተነገሩ ታሪኮችን፣ 2ኛ የመኖር ዕድር ያገኙ የእግዚያብሔር መሀሪነትን የሚመሰክሩ ነፍሶችን፣ ለፅድቅ ሂወታችን ስንቅ የሚሆኑን ድጋፋችንን የሚሹ ጓዳዎችን የምፈትሽበት አሪፍ ፕሮግራም ማቅረብ ጀምሬያለሁ።
ያው Subscribe, Shere & Like በማድረግ ወዳጅነታችሁን አሳዩኝ ለማለት ነው።
https://youtu.be/hrahN7KmB...
7 months ago
ጭንቀታም እና በትምህርት ደካማ አድርጓቸዋል— ማኅበራዊ ሚዲያ በወጣቶች ላይ እንዴት ጉዳት እያደረሰ እንደሆነ የሚያሳዩ አስደንጋጭ ሪፖርቶች
ዕድሜያቸው ከ15 ዓመት በታች የሆኑ ህጻናት የማኅበራዊ ድረ-ገጾችን እንዳይጠቀሙ መከልከል በብዙ ሀገራት የተለያዩ ተነሳሽነቶች አሉ።
የዚህ ሀሳብ አቀንቃኞች እንደሚሉት በስልኮች ስክሪን ላይ ለረጅም ጊዜ ማፍጠጥ በልጆች ላይ ጎጂ ውጤት እንዳላቸው በመረጃ አስደግፈው ይከራከራሉ።
የምዕራባውያን መገናኛ ብዙኃን በቅርብ ጊዜ ሪፖርት ካደረጓቸው ጥናቶች መካከል አነስተኛ ክፍል እነሆ፦
ዳንኤል ሶፊ በኤል ፓይስ ጋዜጣ ላይ እንደፉት፣ ወጣቶች ቀውስ ውስጥ ናቸው፣ በጣም አዝነዋል፣ ተጨንቀዋል፣ እና የመንፈስ ጭንቀት ተሰምቷቸዋል።
በአሜሪካው PLOS One ሳይንሳዊ መጽሔት ላይ የወጣውን አንድ ጽሑፍ ጠቅሰዋል፣ ይህም በአሁኑ ጊዜ ከወጣቶች የበለጠ ደስተኛ ያልሆነ የዕድሜ ቡድን እንደሌለ አረጋግጧል። ቀደም ሲል ሁለተኛው በጣም ደስተኛ ቡድን ነበሩ፣ አሁን ግን የደስታ ደረጃቸው የወደቀው እነሱ ብቻ ናቸው። በተለይ በጣም የተጎዱት በአጠቃላይ ከ12 እስከ 24 ዓመት ዕድሜ ያላቸው ወጣቶች ናቸው። ጥናቱ የተመሠረተው ከ40 በላይ በሆኑ አገሮች ውስጥ በተደረጉ የዳሰሳ ጥናቶች ላይ ነው።በPLOS One ዘገባ መሠረት፣ በወጣቶች መካከል ያለው ደስታ ማጣት በፈረንጆቹ 2012 አካባቢ በከፍተኛ ሁኔታ መጨመር ጀመረ። ታዲያ ዓለም አቀፍ ተጽዕኖ ለመፍጠር ያኔ ምን ተከሰተ? አንደኛው መላምት ይህንን ቀውስ ከማኅበራዊ ሚዲያዎች እና ከስማርት ስልኮች መበራከት ጋር ያያይዙታል።
የ"ጭንቀት የሞላበት ትውልድ" መጽሐፍ ደራሲ የሆኑት የሶሺዮሎጂ ባለሙያ ጆናታን ሃይድ፣ በእነዚህ ቴክኖሎጂዎች እና በወጣቶች የአእምሮ ጤንነት መበላሸት መካከል ያለውን የምክንያት ግንኙነት የሚያረጋግጡ ብዙ የተለያዩ ጥናቶች እንዳሉ ያስረዳሉ፦ "ማኅበራዊ ሚዲያ የመንፈስ ጭንቀትና የጭንቀት ከፍተኛ መንስኤ ነው፣ ከእነዚህም መታወክዎች ጋር ለተያያዙ ባህሪያት በትንሹ የሚታይ ትስስር ብቻ አይደለም።"
ሃይድ እንደሚሉት፣ ችግሩ በ Instagram ወይም በ TikTok በመሰሉ መድረኮች የሚመጣው ጭንቀት ወይም መገለል ብቻ አይደለም፤ ነገር ግን እነዚህ መረቦች ወጣቶች የሚግባቡበትን መንገድ ሙሉ በሙሉ ለውጠውታል።
ስለዚህ፣ አንድ ወጣት የአእምሮ ጤንነቱን ለመጠበቅ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን ለማቆም ቢወስን፣ ከእኩዮቹ ማኅበራዊ ሕይወት ስለሚቆረጥ፣ እንዲያውም የባሰ ስሜት ሊሰማው ይችላል።
ሃይድ ይህንን "የአውታረ መረብና የእኩዮች ተጽዕኖ" ብለው ይጠሩታል፦ ሁሉም ሰው ከስርአቱ ቢወጣ የተሻለ ስሜት የሚሰማው፣ ነገር ግን ብቻውን ያደረገ ሰው ሁሉ ደግሞ ተነጥሎ የሚቀርበት፣ ሙሉ ትውልድ በውስጡ ታስሮ የገባበት ስርአት ነው።
እንደ ሃይድ አባባል፣ የዛሬው ትውልድ በእውነተኛው ዓለም ከመጠን በላይ የተጠበቀ ሲሆን፣ በምናባዊው ዓለም ደግሞ በቂ ጥበቃ የሌለው ነው፦ "ከቤት ውጭ የልጆች ነፃነት እየተገደበ ሲሄድ፣ በበይነመረብና በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ደግሞ ፍጹም ጥበቃ የላቸውም"
እርሳቸው እንደሚጠቁሙት፣ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን የመጠቀም ዕድሜ እስከ 14 ዓመት ድረስ መዘግየት አለበት። በተጨማሪም ኤል ፓይስ (El Pais) እንደዘገበው፣ ሰው ሠራሽ ብልህነት አስተውሎት ከራሳቸው ከማኅበራዊ ድረ-ገጾች የበለጠ በወጣቶች ላይ ጎጂ ሊሆን እንደሚችል ያስጠነቅቃሉ።
"የሚንቀሳቀስ ኢላማ"
NPR አዲስ ጥናት ላይ ሪፖርት አድርጓል፤ ይህም የሚያሳየው ማኅበራዊ ሚዲያዎችን ብዙ የሚጠቀም ልጅ፣ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን በጣም ትንሽ ወይም ምንም ከማይጠቀሙት ልጆች ጋር ሲነጻጸር፣ በወጣትነት ዕድሜ ወቅት የንባብ፣ የመዝገበ ቃላት እና የማስታወስ ችሎታ ፈተናዎች ላይ አነስተኛ ውጤት ያስመዘግባል።
"ይህ ከመላው አገሪቱ ከሚገኙ ትምህርት ቤቶች ስንሰማው የነበረውን ብዙ ነገር የሚያረጋግጥ ነው፤ ይኸውም ልጆች ቀደም ሲል እንደሚያደርጉት የማተኮር እና የመማር ከፍተኛ ችግር እየገጠማቸው ነው፤ ይህም ምናልባት ማኅበራዊ ሚዲያ መረጃን የማስኬድ ችሎታቸውን በለወጠበት መንገድ የተነሳ ነው።"
አብዛኞቹ ቀደም ሲል የተደረጉ ጥናቶች በማኅበራዊ ሚዲያ አጠቃቀም በልጆች የአእምሮ ጤንነት ላይ በሚያመጣው ተፅዕኖ ላይ ያተኮሩ ቢሆንም፣ በተለይም በትምህርት ሰዓት የሚደረግ የማኅበራዊ ሚዲያ አጠቃቀም ትምህርትን እንዴት እንደሚጎዳ መረዳት ወሳኝ ነው።
"ብዙ ትምህርት ቤቶች በአሁኑ ጊዜ ስልኮችን ስለመከልከል እያሰቡ መሆኑን ማስታወስ ያስፈልጋል" ሲሉ የጥናቱ ደራሲ እና የካሊፎርኒያ ዩኒቨርሲቲ፣ ሳን ፍራንሲስኮ የሕፃናት ሐኪም የሆኑት ጄሰን ናጋታ ተናግረዋል።
የአሜሪካ የሥነ ልቦና ማኅበር የስትራቴጂና ውህደት ኃላፊ የሆኑት ፕሪንስቲን ደግሞ "ልጆች የሚንቀሳቀስ ኢላማ መሆናቸውን መረዳት አስፈላጊ ነው" ይላሉ። "ከሁለት፣ ከሦስት፣ ከአምስት ዓመት በኋላ፣ ከፍተኛ ተጠቃሚ በሆኑ ልጆችና ብዙም ባልተጠቀሙት መካከል ስላሉ በጣም ጉልህ ልዩነቶች ልንነጋገር እንችላለን።" ብለዋል።
ጥናቱ እንዳመለከተው አብዛኞቹ ልጆች — ወደ ሁለት ሦስተኛ የሚጠጉት — ዕድሜያቸው 13 ዓመት ሳይሞላቸው ማኅበራዊ ሚዲያ መጠቀም ይጀምራሉ፣ አማካኝ ተጠቃሚ ደግሞ ሦስት የማኅበራዊ ሚዲያ መገለጫዎች (profiles) አሉት። ከፍተኛ የሆነ ሱስን የሚመስሉ ምልክቶች፣ከ10-14 ዓመት ዕድሜ ባላቸው ልጆች ላይ ከስማርት ስልክ አጠቃቀም ጋር የተያያዙ ናቸው።
ናጋታ "ስማርት ስልኮች ካሏቸው ልጆች መካከል ግማሾቹ በስልካቸው ላይ የሚያጠፉትን ጊዜ እንደሚያጡ ይናገራሉ" ብለዋል።
ፕሪንስቲን ደግሞ "ልጆች ከእኩዮቻቸው በሚያገኙት መውደዶች (likes)፣ አስተያየቶች፣ ግብረመልሶች እና መውደዶች ላይ ከመጠን በላይ ስሜታዊ እየሆኑ መሆኑን እየተመለከትን ነው። እነዚህ ግኝቶች የአዲሶቹን ጥናቶች ውጤቶች ለማስረዳት ይረዳሉ። አእምሮአቸው ለማኅበራዊ ሚዲያ ተግባራት እንዲመች ተደርጎ እየተገነባ ከሆነ፣ ሊያደርጓቸው ለሚገቡ ሌሎች ነገሮች የማመቻቸት እድላቸው አነስተኛ መሆኑ በጣም ምክንያታዊ ነው" ይላሉ።
ሲኤንኤን በዘገባው በ165 አገሮች ውስጥ በ2 ሚሊዮን ሰዎች ላይ የተደረገ ሌላ ጥናት እንደሚያመለክተው፣ ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች በሆኑ ሕፃናት ስማርት ስልክ መጠቀም ከአጥፍቶ ጠፊነት ሐሳቦች፣ ደካማ ስሜታዊ ቁጥጥር፣ ዝቅተኛ የራስ ግምት እና ከእውነታው የመለየት (detachment from reality) ጋር የተቆራኘ መሆኑን አረጋግጧል፤ በተለይም በሴት ልጆች መካክል ይህ ከፍ ያለ ነው።
ውጤቶቹ በጣም ግልጽ በመሆናቸው ተመራማሪዎች ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች የሆኑ ህጻናት ስማርት ስልክ እና ማኅበራዊ ሚዲያ እንዳይጠቀሙ ለመከላከል ዓለም አቀፍ ገደቦች እንዲጣል እየመከሩ ነው።
የጥናቱ ዋና ፀሀፊ ፣ የሳፒየን ላብስ መስራች እና ዋና ሳይንቲስት የሆኑት ታራ ቲያጋራጃን "ይህ ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች ለሆኑ ሕፃናት ስማርት ስልክ ተደራሽነትን ለመገደብ እንዲሁም ወጣቶች ለሚጋለጡበት ዲጂታል አካባቢ ይበልጥ ግልጽ የሆኑ ደንቦችን ለማውጣት አስቸኳይ እርምጃዎችን ይጠይቃል" ብለዋል።
በዚህ ረገድ አመላካች የሆነው በዘ ጋርዲያን ላይ በኤሚሊ ሴመር የተጻፈው ርዕስ ነው፦ "የሕፃናት የሥነ ልቦና ሐኪም እንደመሆኔ መጠን ስማርት ስልኮች በልጆች የአእምሮ ጤንነት ላይ የሚያደርጉትን አይቻለሁ — ያስፈራል። አስደንጋጭም ነውም" ይላል።
ዕድሜያቸው ከ15 ዓመት በታች የሆኑ ህጻናት የማኅበራዊ ድረ-ገጾችን እንዳይጠቀሙ መከልከል በብዙ ሀገራት የተለያዩ ተነሳሽነቶች አሉ።
የዚህ ሀሳብ አቀንቃኞች እንደሚሉት በስልኮች ስክሪን ላይ ለረጅም ጊዜ ማፍጠጥ በልጆች ላይ ጎጂ ውጤት እንዳላቸው በመረጃ አስደግፈው ይከራከራሉ።
የምዕራባውያን መገናኛ ብዙኃን በቅርብ ጊዜ ሪፖርት ካደረጓቸው ጥናቶች መካከል አነስተኛ ክፍል እነሆ፦
ዳንኤል ሶፊ በኤል ፓይስ ጋዜጣ ላይ እንደፉት፣ ወጣቶች ቀውስ ውስጥ ናቸው፣ በጣም አዝነዋል፣ ተጨንቀዋል፣ እና የመንፈስ ጭንቀት ተሰምቷቸዋል።
በአሜሪካው PLOS One ሳይንሳዊ መጽሔት ላይ የወጣውን አንድ ጽሑፍ ጠቅሰዋል፣ ይህም በአሁኑ ጊዜ ከወጣቶች የበለጠ ደስተኛ ያልሆነ የዕድሜ ቡድን እንደሌለ አረጋግጧል። ቀደም ሲል ሁለተኛው በጣም ደስተኛ ቡድን ነበሩ፣ አሁን ግን የደስታ ደረጃቸው የወደቀው እነሱ ብቻ ናቸው። በተለይ በጣም የተጎዱት በአጠቃላይ ከ12 እስከ 24 ዓመት ዕድሜ ያላቸው ወጣቶች ናቸው። ጥናቱ የተመሠረተው ከ40 በላይ በሆኑ አገሮች ውስጥ በተደረጉ የዳሰሳ ጥናቶች ላይ ነው።በPLOS One ዘገባ መሠረት፣ በወጣቶች መካከል ያለው ደስታ ማጣት በፈረንጆቹ 2012 አካባቢ በከፍተኛ ሁኔታ መጨመር ጀመረ። ታዲያ ዓለም አቀፍ ተጽዕኖ ለመፍጠር ያኔ ምን ተከሰተ? አንደኛው መላምት ይህንን ቀውስ ከማኅበራዊ ሚዲያዎች እና ከስማርት ስልኮች መበራከት ጋር ያያይዙታል።
የ"ጭንቀት የሞላበት ትውልድ" መጽሐፍ ደራሲ የሆኑት የሶሺዮሎጂ ባለሙያ ጆናታን ሃይድ፣ በእነዚህ ቴክኖሎጂዎች እና በወጣቶች የአእምሮ ጤንነት መበላሸት መካከል ያለውን የምክንያት ግንኙነት የሚያረጋግጡ ብዙ የተለያዩ ጥናቶች እንዳሉ ያስረዳሉ፦ "ማኅበራዊ ሚዲያ የመንፈስ ጭንቀትና የጭንቀት ከፍተኛ መንስኤ ነው፣ ከእነዚህም መታወክዎች ጋር ለተያያዙ ባህሪያት በትንሹ የሚታይ ትስስር ብቻ አይደለም።"
ሃይድ እንደሚሉት፣ ችግሩ በ Instagram ወይም በ TikTok በመሰሉ መድረኮች የሚመጣው ጭንቀት ወይም መገለል ብቻ አይደለም፤ ነገር ግን እነዚህ መረቦች ወጣቶች የሚግባቡበትን መንገድ ሙሉ በሙሉ ለውጠውታል።
ስለዚህ፣ አንድ ወጣት የአእምሮ ጤንነቱን ለመጠበቅ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን ለማቆም ቢወስን፣ ከእኩዮቹ ማኅበራዊ ሕይወት ስለሚቆረጥ፣ እንዲያውም የባሰ ስሜት ሊሰማው ይችላል።
ሃይድ ይህንን "የአውታረ መረብና የእኩዮች ተጽዕኖ" ብለው ይጠሩታል፦ ሁሉም ሰው ከስርአቱ ቢወጣ የተሻለ ስሜት የሚሰማው፣ ነገር ግን ብቻውን ያደረገ ሰው ሁሉ ደግሞ ተነጥሎ የሚቀርበት፣ ሙሉ ትውልድ በውስጡ ታስሮ የገባበት ስርአት ነው።
እንደ ሃይድ አባባል፣ የዛሬው ትውልድ በእውነተኛው ዓለም ከመጠን በላይ የተጠበቀ ሲሆን፣ በምናባዊው ዓለም ደግሞ በቂ ጥበቃ የሌለው ነው፦ "ከቤት ውጭ የልጆች ነፃነት እየተገደበ ሲሄድ፣ በበይነመረብና በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ ደግሞ ፍጹም ጥበቃ የላቸውም"
እርሳቸው እንደሚጠቁሙት፣ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን የመጠቀም ዕድሜ እስከ 14 ዓመት ድረስ መዘግየት አለበት። በተጨማሪም ኤል ፓይስ (El Pais) እንደዘገበው፣ ሰው ሠራሽ ብልህነት አስተውሎት ከራሳቸው ከማኅበራዊ ድረ-ገጾች የበለጠ በወጣቶች ላይ ጎጂ ሊሆን እንደሚችል ያስጠነቅቃሉ።
"የሚንቀሳቀስ ኢላማ"
NPR አዲስ ጥናት ላይ ሪፖርት አድርጓል፤ ይህም የሚያሳየው ማኅበራዊ ሚዲያዎችን ብዙ የሚጠቀም ልጅ፣ ማኅበራዊ ሚዲያዎችን በጣም ትንሽ ወይም ምንም ከማይጠቀሙት ልጆች ጋር ሲነጻጸር፣ በወጣትነት ዕድሜ ወቅት የንባብ፣ የመዝገበ ቃላት እና የማስታወስ ችሎታ ፈተናዎች ላይ አነስተኛ ውጤት ያስመዘግባል።
"ይህ ከመላው አገሪቱ ከሚገኙ ትምህርት ቤቶች ስንሰማው የነበረውን ብዙ ነገር የሚያረጋግጥ ነው፤ ይኸውም ልጆች ቀደም ሲል እንደሚያደርጉት የማተኮር እና የመማር ከፍተኛ ችግር እየገጠማቸው ነው፤ ይህም ምናልባት ማኅበራዊ ሚዲያ መረጃን የማስኬድ ችሎታቸውን በለወጠበት መንገድ የተነሳ ነው።"
አብዛኞቹ ቀደም ሲል የተደረጉ ጥናቶች በማኅበራዊ ሚዲያ አጠቃቀም በልጆች የአእምሮ ጤንነት ላይ በሚያመጣው ተፅዕኖ ላይ ያተኮሩ ቢሆንም፣ በተለይም በትምህርት ሰዓት የሚደረግ የማኅበራዊ ሚዲያ አጠቃቀም ትምህርትን እንዴት እንደሚጎዳ መረዳት ወሳኝ ነው።
"ብዙ ትምህርት ቤቶች በአሁኑ ጊዜ ስልኮችን ስለመከልከል እያሰቡ መሆኑን ማስታወስ ያስፈልጋል" ሲሉ የጥናቱ ደራሲ እና የካሊፎርኒያ ዩኒቨርሲቲ፣ ሳን ፍራንሲስኮ የሕፃናት ሐኪም የሆኑት ጄሰን ናጋታ ተናግረዋል።
የአሜሪካ የሥነ ልቦና ማኅበር የስትራቴጂና ውህደት ኃላፊ የሆኑት ፕሪንስቲን ደግሞ "ልጆች የሚንቀሳቀስ ኢላማ መሆናቸውን መረዳት አስፈላጊ ነው" ይላሉ። "ከሁለት፣ ከሦስት፣ ከአምስት ዓመት በኋላ፣ ከፍተኛ ተጠቃሚ በሆኑ ልጆችና ብዙም ባልተጠቀሙት መካከል ስላሉ በጣም ጉልህ ልዩነቶች ልንነጋገር እንችላለን።" ብለዋል።
ጥናቱ እንዳመለከተው አብዛኞቹ ልጆች — ወደ ሁለት ሦስተኛ የሚጠጉት — ዕድሜያቸው 13 ዓመት ሳይሞላቸው ማኅበራዊ ሚዲያ መጠቀም ይጀምራሉ፣ አማካኝ ተጠቃሚ ደግሞ ሦስት የማኅበራዊ ሚዲያ መገለጫዎች (profiles) አሉት። ከፍተኛ የሆነ ሱስን የሚመስሉ ምልክቶች፣ከ10-14 ዓመት ዕድሜ ባላቸው ልጆች ላይ ከስማርት ስልክ አጠቃቀም ጋር የተያያዙ ናቸው።
ናጋታ "ስማርት ስልኮች ካሏቸው ልጆች መካከል ግማሾቹ በስልካቸው ላይ የሚያጠፉትን ጊዜ እንደሚያጡ ይናገራሉ" ብለዋል።
ፕሪንስቲን ደግሞ "ልጆች ከእኩዮቻቸው በሚያገኙት መውደዶች (likes)፣ አስተያየቶች፣ ግብረመልሶች እና መውደዶች ላይ ከመጠን በላይ ስሜታዊ እየሆኑ መሆኑን እየተመለከትን ነው። እነዚህ ግኝቶች የአዲሶቹን ጥናቶች ውጤቶች ለማስረዳት ይረዳሉ። አእምሮአቸው ለማኅበራዊ ሚዲያ ተግባራት እንዲመች ተደርጎ እየተገነባ ከሆነ፣ ሊያደርጓቸው ለሚገቡ ሌሎች ነገሮች የማመቻቸት እድላቸው አነስተኛ መሆኑ በጣም ምክንያታዊ ነው" ይላሉ።
ሲኤንኤን በዘገባው በ165 አገሮች ውስጥ በ2 ሚሊዮን ሰዎች ላይ የተደረገ ሌላ ጥናት እንደሚያመለክተው፣ ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች በሆኑ ሕፃናት ስማርት ስልክ መጠቀም ከአጥፍቶ ጠፊነት ሐሳቦች፣ ደካማ ስሜታዊ ቁጥጥር፣ ዝቅተኛ የራስ ግምት እና ከእውነታው የመለየት (detachment from reality) ጋር የተቆራኘ መሆኑን አረጋግጧል፤ በተለይም በሴት ልጆች መካክል ይህ ከፍ ያለ ነው።
ውጤቶቹ በጣም ግልጽ በመሆናቸው ተመራማሪዎች ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች የሆኑ ህጻናት ስማርት ስልክ እና ማኅበራዊ ሚዲያ እንዳይጠቀሙ ለመከላከል ዓለም አቀፍ ገደቦች እንዲጣል እየመከሩ ነው።
የጥናቱ ዋና ፀሀፊ ፣ የሳፒየን ላብስ መስራች እና ዋና ሳይንቲስት የሆኑት ታራ ቲያጋራጃን "ይህ ዕድሜያቸው ከ13 ዓመት በታች ለሆኑ ሕፃናት ስማርት ስልክ ተደራሽነትን ለመገደብ እንዲሁም ወጣቶች ለሚጋለጡበት ዲጂታል አካባቢ ይበልጥ ግልጽ የሆኑ ደንቦችን ለማውጣት አስቸኳይ እርምጃዎችን ይጠይቃል" ብለዋል።
በዚህ ረገድ አመላካች የሆነው በዘ ጋርዲያን ላይ በኤሚሊ ሴመር የተጻፈው ርዕስ ነው፦ "የሕፃናት የሥነ ልቦና ሐኪም እንደመሆኔ መጠን ስማርት ስልኮች በልጆች የአእምሮ ጤንነት ላይ የሚያደርጉትን አይቻለሁ — ያስፈራል። አስደንጋጭም ነውም" ይላል።
7 months ago
አዲስ የኢትዮጵያ ሬስቶራንት 🇪🇹 🇺🇸
✨ Discover Addis Ethiopian Restaurant – Oakland, California ✨
Step into a world of authentic Ethiopian flavors and warm, soulful hospitality. 🌿
Make Addis your home base in Oakland — where the aroma of berbere meets the rhythm of the city.
የሰላም፣ የፍቅርና የአብሮነት ማዕድ ተቋደስናል።
እሰይ! - እጅሽ ይባረክ
Join us for special tasting menus, hands-on cooking classes, and cultural events that celebrate the heart of Ethiopia.
Turn your next date night into a romantic culinary escape with our exclusive offers. 💫
Hands washed. Food plated. Hearts open.
Share a traditional feast on soft, tangy injera — a meal made to connect hearts and cultures.
🍲 Halaal-friendly & Gluten-free options
🌱 Loved by Vegans & Non-Vegans alike
💚 Hearty, Healthy & Wholesome
ADDIS
OAKLAND ROOTS. ETHIOPIAN SOUL.
#addisethiopianrestaurant #oaklandeats #tasteofafrica #authenticethiopianfood #ethiopiancuisine #africandining #oaklandrestaurants 🇪🇹 🇪🇷 🇺🇸
✨ Discover Addis Ethiopian Restaurant – Oakland, California ✨
Step into a world of authentic Ethiopian flavors and warm, soulful hospitality. 🌿
Make Addis your home base in Oakland — where the aroma of berbere meets the rhythm of the city.
የሰላም፣ የፍቅርና የአብሮነት ማዕድ ተቋደስናል።
እሰይ! - እጅሽ ይባረክ
Join us for special tasting menus, hands-on cooking classes, and cultural events that celebrate the heart of Ethiopia.
Turn your next date night into a romantic culinary escape with our exclusive offers. 💫
Hands washed. Food plated. Hearts open.
Share a traditional feast on soft, tangy injera — a meal made to connect hearts and cultures.
🍲 Halaal-friendly & Gluten-free options
🌱 Loved by Vegans & Non-Vegans alike
💚 Hearty, Healthy & Wholesome
ADDIS
OAKLAND ROOTS. ETHIOPIAN SOUL.
#addisethiopianrestaurant #oaklandeats #tasteofafrica #authenticethiopianfood #ethiopiancuisine #africandining #oaklandrestaurants 🇪🇹 🇪🇷 🇺🇸
7 months ago
በልጆቻችን “ከሰኞ እስከሰኞ ትምህርት ቤት የመዋል ውሳኔ” ላይ የግሌ አስተያየት
(መላኩ ብርሃኑ)
#ethiopia | አንድ እንደዋዛ ሳናብላላው ያለፈ ፣ ቢያንስ በኔ እይታ ከጥቅሙ ጉዳቱ የሚያመዝን የከተማው አስተዳደር ውሳኔ አለ፡፡ የ11ኛና የ12ኛ ክፍል ተማሪዎች የትምህርት ሰዓት ጭማሪ ጉዳይ፡፡
የአዲስ አበባ አስተዳደር ትምህርት ቢሮ ከሰሞኑ “የ11ኛ እና 12ኛ ክፍል ተማሪዎችን ውጤት ለማሻሻል” በሚል ምክንያት በከተማዋ የሚገኙ የግልና የመንግሥት የሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ተማሪዎች፤ ከሰኞ እስከ አርብ እስከ ምሽቱ 12 ሰዓት እንዲማሩ ፣ ጠዋት ደግሞ በአንድ ሰዓት ወደ ትምህትት ቤት እንዲገቡ ፣ በተጨማሪም በተመረጠ ትምህርት ቤት አንድ ላይ ቅዳሜና እሁድ እንዲማሩ የሚያስገድድ መመሪያ አውጥቷል፡፡
እርግጥ ነው...የ12ኛ መልቀቂያ ፈተና ከሚፈተኑ ተማሪዎች መካከል ወደዩኒቨርሲቲ የሚያልፉት እጅግ አናሳ ቁጥር ያላቸው ብቻ መሆናቸው እንደወላጅ እኛን፣ እንደአስተዳዳሪ አካልም መንግስትን ማሳሰቡ ተገቢ ነው፡፡ ትምህርት ሚኒስቴር እንደባለቤት በየዓመቱ የወደቁ ተማሪዎችን ቁጥር ለወላጅ ከማርዳት በተሻለ ለዚህ አሳሳቢ ችግር መፍትሄ ማፈላለግ ግዴታው ነበር፡፡በዚህ ዙሪያ ምን እየሰራ እንደሆነ እኔ አልሰማሁም፡፡
የአዲስ አበባ ትምህርት ቢሮ ግን ከሰሞኑ ይህንን ‘የመውደቅ ምጣኔ’ 'በማለፍ ምጣኔ' ለመቀየር ብሎ ያወጣውን አስገዳጅ መመሪያ ሰምቻለሁ፡፡ በግሌ ይህ ውሳኔ የተጠና እና ሳይንሳዊ ነው ብዬ አላምንም፡፡
በራሴ ቤት ትዝብት ልጀምር፡፡ ናኒዬ ዘንድሮ 10ኛ ክፍል ናት፡፡ ትምህርት ከተጀመረ ቀን አንስቶ ከኛ ጋር ቁጭ ብላ ለማውራት ደቂቃ ጊዜ እንኳን የላትም፡፡ ከትምህርት ቤት መጣች ፣ ጥቂት እረፍት አድርጋ ሃይል ሰበሰበች …ከዚያ ክፍሏ ገብታ እስከእኩለ ሌሊት ከትምህርት ቤትና ከኦንላይን ምንጮች ጋር ትንቅንቅ ላይ ናት፡፡ ጥናትና የቤት ስራ ብቻ ሳይሆን ያልገቧትን ሃሳቦች ማብራሪያ ፍለጋ ኦንላይን ምንጮችን ስታስስ ታመሻለች፡፡ በቀን ያለማጋነን ከ13 ሰዓት በላይ ትምህርት ላይ ነው የምታሳልፈው፡፡
እኔ በበኩሌ ራስን እረፍት በመንሳት የማጥናትና መማር ሂደትን ብዙም ባልደግፍም ከምትማራቸው ትምህርቶች ብዛት፣ በላይ በላይ ከሚሰጡ አሳይመንቶችና ከሚላኩት ፓወርፖይንቶች ብዛት፣ በአንድ ሳብጀክት ብቻ በየቀኑ ከሚሸፍኑት ፖርሽን ብዛት፣ ጠለቅ ብላ ለመረዳት ከምታስሳቸው ኦንላይን ምንጮች ብዛት ወዘተ አንጻር ሳየው “እንዲህም ሆና ቀኑ በበቃትና ጫናውን ተቋቁማ ከዘለቀች ጥሩ ነው” ብዬ ማለፍ ግድ ሆኖብኛል፡፡ የናኒ ጥቂት እረፍት ቅዳሜና እሁድ ከሰዓት ሰንበት ትምህርት ቤት ለመሄድ ከደብተሯ የምትለያይበት ጊዜ ብቻ ነው፡፡ ዓላማዋ ሩቅ ስለሆነ ዛሬ በልጅ ጉልበቷ አቅሙን ከሰጣት ‘ እንግዲህ ትቻለው’ ብዬ ትቻታለሁ፡፡
ናኒ እንደምትነግረኝ ከሆነ አሁን አሁን በትምህርት ቤት መምህራን ከሚሰጣቸው ትምህርት በላይ ከመጽሃፍትና ኦንላይን በሚገኙ አጋዠ ግብዓቶች በንባብ የሚገኘው ዕውቀት ጥልቅ እና የበለጠ ደጋፊ ነው፡፡ “መምህራኖቻችን መሰረታዊውን ጉዳይ ብቻ ያስጨብጡናል፣ እኛ ደግሞ ከዚህም ከዚያም ፈላልገን በርዕሰጉዳዩ ላይ አንብበንና ሰርተን እውቀታችንን እናሰፋለን’ ነው ያለችኝ፡፡ ከ2 ዓመት በኋላ ለሚጠብቃት ፈተና ራሷን እያዘጋጀችበት ያለችበት መንገድም ይኼው ነው፡፡ አዲሱ ውሳኔ ግን ገና ከአሁኑ ውጤታማነቷ ላይ ተጽዕኖ እንዳያሳድር በጣም አስግቷታል፡፡
አስተዳደሩ ተማሪዎች ከሚማሩበት ጊዜ ይልቅ የሚያርፉበት ጊዜ የበለጠ መስሎት በተገበረው አዲስ መመሪያ መሰረት ግን ናኒ ከሚቀጥለው አመት በኋላ ከሰኞ እስከሰኞ ከአዳር በመለስ ውሎዋ ሁሉ ትምህርት ቤት ሊሆን ነው፡፡
በነበረው አሰራርና መምህራንና ተማሪዎች በተስማሙበት አካሄድ የክፍል ትምህርት አማራጭ ምንጮች ተጨምረውበት ካልተነበበ በመምህራን ገለጻ ብቻ የማይገፋ ነው፡፡ አሁን ግን ተመልሶ ወደክፍል ጥገኝነትና ሁሉንም ነገር በመምህራን ትከሻ ላይ ወደመጣል ሊሸጋገር ነው፡፡ ያ ደግሞ በአንጻራዊነት ሲታይ ተማሪዎች ከአንድ ከተቀነበበ ከባቢ ወጥተው ጥቂት እያረፉም ብዙ እየሰሩም የሚያካሂዱትን የቤት ውስጥና የላይብረሪ ጥናት ጊዜያቸውን ሙሉ በሙሉ ይበላባቸዋል፡፡
ትምህርት በተፈጥሮው የተጠና የእረፍት ጊዜ ከሌለው በጣም አሰልቺ ሂደት ነው፡፡ በትምህርት ቤቶች ውስጥ ከክፍል ትምህርት ባለፈ extracurricular activities የሚደረጉት ይህንን መሰልቸት ለማስቀረትም ጭምር ነው፡፡ የሰው ልጅ አንድን ነገር ምን ቢወደው በተመሳሳይ ሁኔታ ሲያገኘው ይሰለቸዋል፣ ይጠላዋል፡፡ ይህ ተፈጥሮ ነው፡፡
ተማሪዎች በቀን የተወሰነ ሰዓት፣ በሳምንትም እንዲሁ ተሰልቶ ሰፋ ላለ ሰዓታት እረፍት ቢያደርጉ ይመከራል፡፡ ለግል ንጽህና መጠበቂያ ፣ ለሃይማኖታዊ ስርዓት መከታተያ፣ ከቤተሰብ ጋር ጊዜ ለመውሰጃ እና ለመወያያ የሚሆን ጊዜ በጣም ያስፈልጋቸዋል፡፡ School- Life Balance መተግበር ካልቻሉ Burnout ሊያደርጉ ይችላሉ፡፡ ይህ ደግሞ እንኳን የታቀደውን ውጤት ሊያመጣ ጭራሽ ብዙ ተማሪዎችን ከመስመር ሊያስወጣና ወዳልተፈለገ ጭንቀት፣ መንሸራተት እና ማፈግፈግ ሊመራ ይችላል የሚል ስጋት አለኝ፡፡ ብዙ የትምህርት ባለሙያዎችም እየተናገሩ ያሉት ይህንን ነው፡፡
ለመሆኑ ይህ ውሳኔ ምን አይነት ጥናት ተደርጎበትና በምን መልክ አዋጪ ይሆናል ተብሎ ነው ተግባራዊ እንዲደረግ የታዘዘው? ምን ያህልስ ሳይንሳዊ ነው?
ከኛ በእጅጉ የራቀው የሰለጠነው አለም ውጤት ለማምጣት የትምህርትና ጥናት ጊዜን ማርዘም ሳይሆን አጭር ግን ደግሞ በጣም ውጤታማ በሆነ መንገድ መጠቀምን ይመክራል፣ የትምህርት አመራሩም በዚሁ መንገድ የተቃኘ ነው፡፡
ቻይና እኮ ከዘንድሮ ጀምሮ በወሰደችው እርምጃ እስከ12ኛ ክፍል ያሉ ተማሪዎች በግዴታ ክፍል ውስጥ የተወሰነ ጊዜ እንቅልፍ እንዲተኙ አዝዛለች፡፡ ሲታጠፍ ወንበር፣ ሲዘረጋ አልጋ የሚሆን አዲስ ሞዴል የተማሪዎች ወንበር በሁሉም ግዛቶች ትምህርት ቤቶች ተግባራዊ አንዲሆን አድርጋለች፡፡ ጥቂት ‘ናፕ’ ማድረግ ዐዕምሮን ያድሳል፣ ውጤታማ ያደርጋል ብላለች፡፡ ዝም ብላ አይደለም፣ ሰፊ ጥናት ተደርጎ የተደረሰበት መደምደሚያ ነው፡፡
እኛ ሃገር ምን አዲስ ነገር ተዘጋጀ? ምንም፡፡ ሰዓትና ቀን ግን ተጨመረ፡፡ በዚያ ጀርባና መቀመጫ በሚቆረቁር ዴስክ ላይ ለሰዓታት ተቀምጦ መዋል የሚፈጥረው የራሱ የጤና ችግር እንዳለ ሆኖ መምህራንስ በሳምንት ከ40 ሰዓት በላይ በማስተማር አይደክሙም ወይ? ተማረዎችስ ቢሆኑ ምን ትምህርት ቢወዱ በሂደቱ መሰልቸት ውስጥ አይገቡም ወይ? ክፍል ውስጥ ታፍኖ እያንቀላፉና እያዛጉ መማር ምን ረብ ሊያስገኝ ነው? አስተዳደሩስ ቢሆን ለምን የዚህን አዲስ ውሳኔ Rationale በይፋ አይነግረንም? ትምህርት በግድ ስለተቀጠቀጠ ውጤት ይመጣል ብሎ ማሰብ መነሻው ምን ይሆን?
በእውነት ለመናገር ይህ ጉዳይ እንደወላጅ እጅግ በጣም አሳስቦኛል፡፡ ብዙ ወላጆች ተቃውመውታል የተባለውን ይህንን አካሄድ 'ኦልሬዲ የተወሰነ ነገር ነው፣ ለናንተ ለማሳወቅ እንጂ የሚቀየር ነገር የለም' ብሎ ወደትግበራ መግባት የጤና ነው? ለመሆኑ ትምህርት ሚኒስቴር ግን ይህንን ያውቃል? ይደግፋል? እናንተስ ልክ ነው ትላላችሁ? መገናኛ ብዙሃንስ ምነው ዝም አላችሁ? ምንም አልገባችሁም ማለት ነው?
እንደወላጅም፣ እንደባለሙያም በጉዳዩ ላይ ሃሳብ እንለዋዋጥ እስኪ፡፡
Education should not become a burden for children at all !! Pressure from teachers and the sheer volume of homework, including holiday classes and assignments, can detract from learning and lead to stress and burnout, making education feel like a chore instead of a privilege.
(መላኩ ብርሃኑ)
#ethiopia | አንድ እንደዋዛ ሳናብላላው ያለፈ ፣ ቢያንስ በኔ እይታ ከጥቅሙ ጉዳቱ የሚያመዝን የከተማው አስተዳደር ውሳኔ አለ፡፡ የ11ኛና የ12ኛ ክፍል ተማሪዎች የትምህርት ሰዓት ጭማሪ ጉዳይ፡፡
የአዲስ አበባ አስተዳደር ትምህርት ቢሮ ከሰሞኑ “የ11ኛ እና 12ኛ ክፍል ተማሪዎችን ውጤት ለማሻሻል” በሚል ምክንያት በከተማዋ የሚገኙ የግልና የመንግሥት የሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ተማሪዎች፤ ከሰኞ እስከ አርብ እስከ ምሽቱ 12 ሰዓት እንዲማሩ ፣ ጠዋት ደግሞ በአንድ ሰዓት ወደ ትምህትት ቤት እንዲገቡ ፣ በተጨማሪም በተመረጠ ትምህርት ቤት አንድ ላይ ቅዳሜና እሁድ እንዲማሩ የሚያስገድድ መመሪያ አውጥቷል፡፡
እርግጥ ነው...የ12ኛ መልቀቂያ ፈተና ከሚፈተኑ ተማሪዎች መካከል ወደዩኒቨርሲቲ የሚያልፉት እጅግ አናሳ ቁጥር ያላቸው ብቻ መሆናቸው እንደወላጅ እኛን፣ እንደአስተዳዳሪ አካልም መንግስትን ማሳሰቡ ተገቢ ነው፡፡ ትምህርት ሚኒስቴር እንደባለቤት በየዓመቱ የወደቁ ተማሪዎችን ቁጥር ለወላጅ ከማርዳት በተሻለ ለዚህ አሳሳቢ ችግር መፍትሄ ማፈላለግ ግዴታው ነበር፡፡በዚህ ዙሪያ ምን እየሰራ እንደሆነ እኔ አልሰማሁም፡፡
የአዲስ አበባ ትምህርት ቢሮ ግን ከሰሞኑ ይህንን ‘የመውደቅ ምጣኔ’ 'በማለፍ ምጣኔ' ለመቀየር ብሎ ያወጣውን አስገዳጅ መመሪያ ሰምቻለሁ፡፡ በግሌ ይህ ውሳኔ የተጠና እና ሳይንሳዊ ነው ብዬ አላምንም፡፡
በራሴ ቤት ትዝብት ልጀምር፡፡ ናኒዬ ዘንድሮ 10ኛ ክፍል ናት፡፡ ትምህርት ከተጀመረ ቀን አንስቶ ከኛ ጋር ቁጭ ብላ ለማውራት ደቂቃ ጊዜ እንኳን የላትም፡፡ ከትምህርት ቤት መጣች ፣ ጥቂት እረፍት አድርጋ ሃይል ሰበሰበች …ከዚያ ክፍሏ ገብታ እስከእኩለ ሌሊት ከትምህርት ቤትና ከኦንላይን ምንጮች ጋር ትንቅንቅ ላይ ናት፡፡ ጥናትና የቤት ስራ ብቻ ሳይሆን ያልገቧትን ሃሳቦች ማብራሪያ ፍለጋ ኦንላይን ምንጮችን ስታስስ ታመሻለች፡፡ በቀን ያለማጋነን ከ13 ሰዓት በላይ ትምህርት ላይ ነው የምታሳልፈው፡፡
እኔ በበኩሌ ራስን እረፍት በመንሳት የማጥናትና መማር ሂደትን ብዙም ባልደግፍም ከምትማራቸው ትምህርቶች ብዛት፣ በላይ በላይ ከሚሰጡ አሳይመንቶችና ከሚላኩት ፓወርፖይንቶች ብዛት፣ በአንድ ሳብጀክት ብቻ በየቀኑ ከሚሸፍኑት ፖርሽን ብዛት፣ ጠለቅ ብላ ለመረዳት ከምታስሳቸው ኦንላይን ምንጮች ብዛት ወዘተ አንጻር ሳየው “እንዲህም ሆና ቀኑ በበቃትና ጫናውን ተቋቁማ ከዘለቀች ጥሩ ነው” ብዬ ማለፍ ግድ ሆኖብኛል፡፡ የናኒ ጥቂት እረፍት ቅዳሜና እሁድ ከሰዓት ሰንበት ትምህርት ቤት ለመሄድ ከደብተሯ የምትለያይበት ጊዜ ብቻ ነው፡፡ ዓላማዋ ሩቅ ስለሆነ ዛሬ በልጅ ጉልበቷ አቅሙን ከሰጣት ‘ እንግዲህ ትቻለው’ ብዬ ትቻታለሁ፡፡
ናኒ እንደምትነግረኝ ከሆነ አሁን አሁን በትምህርት ቤት መምህራን ከሚሰጣቸው ትምህርት በላይ ከመጽሃፍትና ኦንላይን በሚገኙ አጋዠ ግብዓቶች በንባብ የሚገኘው ዕውቀት ጥልቅ እና የበለጠ ደጋፊ ነው፡፡ “መምህራኖቻችን መሰረታዊውን ጉዳይ ብቻ ያስጨብጡናል፣ እኛ ደግሞ ከዚህም ከዚያም ፈላልገን በርዕሰጉዳዩ ላይ አንብበንና ሰርተን እውቀታችንን እናሰፋለን’ ነው ያለችኝ፡፡ ከ2 ዓመት በኋላ ለሚጠብቃት ፈተና ራሷን እያዘጋጀችበት ያለችበት መንገድም ይኼው ነው፡፡ አዲሱ ውሳኔ ግን ገና ከአሁኑ ውጤታማነቷ ላይ ተጽዕኖ እንዳያሳድር በጣም አስግቷታል፡፡
አስተዳደሩ ተማሪዎች ከሚማሩበት ጊዜ ይልቅ የሚያርፉበት ጊዜ የበለጠ መስሎት በተገበረው አዲስ መመሪያ መሰረት ግን ናኒ ከሚቀጥለው አመት በኋላ ከሰኞ እስከሰኞ ከአዳር በመለስ ውሎዋ ሁሉ ትምህርት ቤት ሊሆን ነው፡፡
በነበረው አሰራርና መምህራንና ተማሪዎች በተስማሙበት አካሄድ የክፍል ትምህርት አማራጭ ምንጮች ተጨምረውበት ካልተነበበ በመምህራን ገለጻ ብቻ የማይገፋ ነው፡፡ አሁን ግን ተመልሶ ወደክፍል ጥገኝነትና ሁሉንም ነገር በመምህራን ትከሻ ላይ ወደመጣል ሊሸጋገር ነው፡፡ ያ ደግሞ በአንጻራዊነት ሲታይ ተማሪዎች ከአንድ ከተቀነበበ ከባቢ ወጥተው ጥቂት እያረፉም ብዙ እየሰሩም የሚያካሂዱትን የቤት ውስጥና የላይብረሪ ጥናት ጊዜያቸውን ሙሉ በሙሉ ይበላባቸዋል፡፡
ትምህርት በተፈጥሮው የተጠና የእረፍት ጊዜ ከሌለው በጣም አሰልቺ ሂደት ነው፡፡ በትምህርት ቤቶች ውስጥ ከክፍል ትምህርት ባለፈ extracurricular activities የሚደረጉት ይህንን መሰልቸት ለማስቀረትም ጭምር ነው፡፡ የሰው ልጅ አንድን ነገር ምን ቢወደው በተመሳሳይ ሁኔታ ሲያገኘው ይሰለቸዋል፣ ይጠላዋል፡፡ ይህ ተፈጥሮ ነው፡፡
ተማሪዎች በቀን የተወሰነ ሰዓት፣ በሳምንትም እንዲሁ ተሰልቶ ሰፋ ላለ ሰዓታት እረፍት ቢያደርጉ ይመከራል፡፡ ለግል ንጽህና መጠበቂያ ፣ ለሃይማኖታዊ ስርዓት መከታተያ፣ ከቤተሰብ ጋር ጊዜ ለመውሰጃ እና ለመወያያ የሚሆን ጊዜ በጣም ያስፈልጋቸዋል፡፡ School- Life Balance መተግበር ካልቻሉ Burnout ሊያደርጉ ይችላሉ፡፡ ይህ ደግሞ እንኳን የታቀደውን ውጤት ሊያመጣ ጭራሽ ብዙ ተማሪዎችን ከመስመር ሊያስወጣና ወዳልተፈለገ ጭንቀት፣ መንሸራተት እና ማፈግፈግ ሊመራ ይችላል የሚል ስጋት አለኝ፡፡ ብዙ የትምህርት ባለሙያዎችም እየተናገሩ ያሉት ይህንን ነው፡፡
ለመሆኑ ይህ ውሳኔ ምን አይነት ጥናት ተደርጎበትና በምን መልክ አዋጪ ይሆናል ተብሎ ነው ተግባራዊ እንዲደረግ የታዘዘው? ምን ያህልስ ሳይንሳዊ ነው?
ከኛ በእጅጉ የራቀው የሰለጠነው አለም ውጤት ለማምጣት የትምህርትና ጥናት ጊዜን ማርዘም ሳይሆን አጭር ግን ደግሞ በጣም ውጤታማ በሆነ መንገድ መጠቀምን ይመክራል፣ የትምህርት አመራሩም በዚሁ መንገድ የተቃኘ ነው፡፡
ቻይና እኮ ከዘንድሮ ጀምሮ በወሰደችው እርምጃ እስከ12ኛ ክፍል ያሉ ተማሪዎች በግዴታ ክፍል ውስጥ የተወሰነ ጊዜ እንቅልፍ እንዲተኙ አዝዛለች፡፡ ሲታጠፍ ወንበር፣ ሲዘረጋ አልጋ የሚሆን አዲስ ሞዴል የተማሪዎች ወንበር በሁሉም ግዛቶች ትምህርት ቤቶች ተግባራዊ አንዲሆን አድርጋለች፡፡ ጥቂት ‘ናፕ’ ማድረግ ዐዕምሮን ያድሳል፣ ውጤታማ ያደርጋል ብላለች፡፡ ዝም ብላ አይደለም፣ ሰፊ ጥናት ተደርጎ የተደረሰበት መደምደሚያ ነው፡፡
እኛ ሃገር ምን አዲስ ነገር ተዘጋጀ? ምንም፡፡ ሰዓትና ቀን ግን ተጨመረ፡፡ በዚያ ጀርባና መቀመጫ በሚቆረቁር ዴስክ ላይ ለሰዓታት ተቀምጦ መዋል የሚፈጥረው የራሱ የጤና ችግር እንዳለ ሆኖ መምህራንስ በሳምንት ከ40 ሰዓት በላይ በማስተማር አይደክሙም ወይ? ተማረዎችስ ቢሆኑ ምን ትምህርት ቢወዱ በሂደቱ መሰልቸት ውስጥ አይገቡም ወይ? ክፍል ውስጥ ታፍኖ እያንቀላፉና እያዛጉ መማር ምን ረብ ሊያስገኝ ነው? አስተዳደሩስ ቢሆን ለምን የዚህን አዲስ ውሳኔ Rationale በይፋ አይነግረንም? ትምህርት በግድ ስለተቀጠቀጠ ውጤት ይመጣል ብሎ ማሰብ መነሻው ምን ይሆን?
በእውነት ለመናገር ይህ ጉዳይ እንደወላጅ እጅግ በጣም አሳስቦኛል፡፡ ብዙ ወላጆች ተቃውመውታል የተባለውን ይህንን አካሄድ 'ኦልሬዲ የተወሰነ ነገር ነው፣ ለናንተ ለማሳወቅ እንጂ የሚቀየር ነገር የለም' ብሎ ወደትግበራ መግባት የጤና ነው? ለመሆኑ ትምህርት ሚኒስቴር ግን ይህንን ያውቃል? ይደግፋል? እናንተስ ልክ ነው ትላላችሁ? መገናኛ ብዙሃንስ ምነው ዝም አላችሁ? ምንም አልገባችሁም ማለት ነው?
እንደወላጅም፣ እንደባለሙያም በጉዳዩ ላይ ሃሳብ እንለዋዋጥ እስኪ፡፡
Education should not become a burden for children at all !! Pressure from teachers and the sheer volume of homework, including holiday classes and assignments, can detract from learning and lead to stress and burnout, making education feel like a chore instead of a privilege.
Sponsored by
Surafel
Test AD
This is the Description.
7 months ago
Excited to share that the new Forbes Africa magazine is spotlighting Ethiopia’s dynamic growth across multiple sectors!
I had the privilege of contributing an interview focusing on Ethiopia’s tourism sector exploring our rich heritage, sustainable initiatives, and the unique experiences that make our country a must-visit destination.
It’s inspiring to see our story being shared on a continental platform like Forbes Africa!
Download the issue here 👇
https://cms.forbesafrica.c...
Discover how Ethiopia is positioning itself as a global tourism hub and learn more about the exciting developments in other sectors driving Africa’s growth!
#visitethiopia 🇪🇹 #landoforigins #forbesafrica #ethiopiarising #tourism #innovation #culturemeetsopportunity #proudlyethiopian
I had the privilege of contributing an interview focusing on Ethiopia’s tourism sector exploring our rich heritage, sustainable initiatives, and the unique experiences that make our country a must-visit destination.
It’s inspiring to see our story being shared on a continental platform like Forbes Africa!
Download the issue here 👇
https://cms.forbesafrica.c...
Discover how Ethiopia is positioning itself as a global tourism hub and learn more about the exciting developments in other sectors driving Africa’s growth!
#visitethiopia 🇪🇹 #landoforigins #forbesafrica #ethiopiarising #tourism #innovation #culturemeetsopportunity #proudlyethiopian
7 months ago
ኒና ግርማ- ‘’ዎላሎ አይሲ ጋይ’’
#ethiopia | ተወዳጇ ድምፃዊ ኒና ግርማ ዎላሎ አይሲ ጋይ የተሰኘ አዲስ ነጠላ ዜማ የሙዚቃ ቪዲዮ በራሷ የዩቱብ ቻናል ተለቋል።
ሙዚቃ ቅንብር- ካሙዙ ካሳ(Shakura studio)
ዜማ-የህዝብ ፣ ተጨማሪ ዜማ ጊልዶ ካሳ
ግጥም-የህዝብ፣ እና ዲዲ ጋጋ
ዳይሬክተር -ካሙዙ ካሳ
16 film production
ከስር ያለውን ሊንክ በመጫን ሙዚቃወእን ይመልከቱ ቻናሉን subscrib, share, like ያድርጉ👇 https://youtu.be/kjPVHbi7a...
#ethiopia | ተወዳጇ ድምፃዊ ኒና ግርማ ዎላሎ አይሲ ጋይ የተሰኘ አዲስ ነጠላ ዜማ የሙዚቃ ቪዲዮ በራሷ የዩቱብ ቻናል ተለቋል።
ሙዚቃ ቅንብር- ካሙዙ ካሳ(Shakura studio)
ዜማ-የህዝብ ፣ ተጨማሪ ዜማ ጊልዶ ካሳ
ግጥም-የህዝብ፣ እና ዲዲ ጋጋ
ዳይሬክተር -ካሙዙ ካሳ
16 film production
ከስር ያለውን ሊንክ በመጫን ሙዚቃወእን ይመልከቱ ቻናሉን subscrib, share, like ያድርጉ👇 https://youtu.be/kjPVHbi7a...
7 months ago
ኒና ግርማ- ‘’ዎላሎ አይሲ ጋይ’’
#ethiopia | ተወዳጇ ድምፃዊ ኒና ግርማ ዎላሎ አይሲ ጋይ የተሰኘ አዲስ ነጠላ ዜማ የሙዚቃ ቪዲዮ በራሷ የዩቱብ ቻናል ተለቋል።
ሙዚቃ ቅንብር- ካሙዙ ካሳ(Shakura studio)
ዜማ-የህዝብ ፣ ተጨማሪ ዜማ ጊልዶ ካሳ
ግጥም-የህዝብ፣ እና ዲዲ ጋጋ
ዳይሬክተር -ካሙዙ ካሳ
16 film production
ከስር ያለውን ሊንክ በመጫን ሙዚቃወእን ይመልከቱ ቻናሉን subscrib, share, like ያድርጉ👇
https://youtu.be/kjPVHbi7a...
8 months ago
በFacebook እና በ TikTok የምናቃት "ሚጣ ቅመም" የ 50,000 ብር ቻሌንጅ በ ድምፃዊ ይነቃቸው ተፈሪ ቀርቦላታል !!!
https://www.facebook.com/s...
በተለያዩ ስራዎቹ የምናውቀው ሙዚቃን ተምረው ከሚጫወቱ ሙዚቀኞች ውስጥ አንዱ ይነቃቸው ተፈሪ ከነ ዳዊት ፍሬው ሐይሉ ፣ አማኑኤል ይልማ፣ ኤልያስ መልካ እና ከሌሎች ታዋቂ ያገራችን ሙዚቀኞች ጋር በያሬድ ሙዚቃ ት/ቤት በ ክላርኔት፣ ፒያኖ፣ ክራር መሳሪያዎች ተመርቆ የሙዚቃ ስራውን ለማቅረብ ወደ ወደውጭ ሐገር ከወጣ በሗላ በስደት ከ20 ዓመት በላይ ቆይቶ እንሆ «ልቤን ስሚው" የተሰኘውን ሌላኛውን አዲስ ነጠላ ዜማ ወደናንተ በራሱ YouTube Channel አድርሷል ::
ይህም በእንዲህ እንዳለ "ሚጣ ቅመም" በመባል የምናቃት ህፃን ልጅ ሙዚቃው 50.000 እይታ ካስገባችው 50,000 ብር እንደሚሸልማት ቃል ገብቶላታል
ሙዚቃውን በመስማት Comment , like, Share በማድረግ ሚጣ ቅመምን የ 50.000 ብር ተሸላሚ እናርጋት
ዋናውን ሙዚቃ እዚህ ያገኙታል
https://youtu.be/mtz2On6gD...
https://www.facebook.com/s...
በተለያዩ ስራዎቹ የምናውቀው ሙዚቃን ተምረው ከሚጫወቱ ሙዚቀኞች ውስጥ አንዱ ይነቃቸው ተፈሪ ከነ ዳዊት ፍሬው ሐይሉ ፣ አማኑኤል ይልማ፣ ኤልያስ መልካ እና ከሌሎች ታዋቂ ያገራችን ሙዚቀኞች ጋር በያሬድ ሙዚቃ ት/ቤት በ ክላርኔት፣ ፒያኖ፣ ክራር መሳሪያዎች ተመርቆ የሙዚቃ ስራውን ለማቅረብ ወደ ወደውጭ ሐገር ከወጣ በሗላ በስደት ከ20 ዓመት በላይ ቆይቶ እንሆ «ልቤን ስሚው" የተሰኘውን ሌላኛውን አዲስ ነጠላ ዜማ ወደናንተ በራሱ YouTube Channel አድርሷል ::
ይህም በእንዲህ እንዳለ "ሚጣ ቅመም" በመባል የምናቃት ህፃን ልጅ ሙዚቃው 50.000 እይታ ካስገባችው 50,000 ብር እንደሚሸልማት ቃል ገብቶላታል
ሙዚቃውን በመስማት Comment , like, Share በማድረግ ሚጣ ቅመምን የ 50.000 ብር ተሸላሚ እናርጋት
ዋናውን ሙዚቃ እዚህ ያገኙታል
https://youtu.be/mtz2On6gD...
Sponsored by
Surafel
Test AD
This is the Description.
8 months ago
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
#ethiopia | Both Chef Marcus Samuelsson and Aynalem Zeleke Bekele embody a proud celebration of Ethiopia’s culinary heritage while connecting it to the wider world. Marcus, born in Ethiopia and raised in Sweden, transforms his global experiences into a flavorful dialogue between continents — blending Ethiopian spices, Swedish precision, and American creativity at Marcus DC. Similarly, Aynalem, co-owner of Beteseb Restaurant in Silver Spring, carries Ethiopia’s warmth and family spirit into every dish, offering authentic flavors wrapped in hospitality that feels like home. Together, they represent the new face of Ethiopian excellence — chefs who honor their roots, elevate their culture, and proudly share Ethiopia’s rich taste and tradition with the world.
Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
***
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
MARCUS DC
NoMa, D.C. Contemporary American
Critics sometimes fret after writing raves. Will the new iod on the block rest on its press or keep up the pace? Marcus DC, from celebrity chef Marcus
Samuelsson, gets better every visit. Look around the dining room, and you'll see an engaged audience that reflects the city's diversity, tucking into food that combines the talent's born-in-Ethi-opia, raised-in-Sweden background and the day to-day skill of chef Anthony Jones. The Maryland native is behind the best-selling crab rice, a riot of flavor made possible by rice infused with a rousing Nigerian red pepper and tomato sauce and adoruments including okra, fennel and uni,
as well as crab. A few dishes are reimagined staples that
Samuelsson jokingly calls "the Quincy Jones songs at everyone's party" Read: steak tartare, seasoned here like Ethiopian tartare, which Marcus DC builds with jerk sea thiopian kitfo, and tuna soned diced fish, injera and an onion broth. Other creations are even more sore personal. Cured salmon and charred cucumber show up in a goldenberry broth, light yet assertive with ginger, mint and lemon juice. "Swediopian" is an edible bio. If I'm not inhaling a feast of crab rice, I'm swooning over roast chicken glazed with sweet-tangy mumbe
sauce. The most-ordered dessert in a restaurant alive with color is a whimsical coconut cake, presented on a trolley and sliced tableside by pastry chef Rachel Sherriffe. The interior finds layers of pink
and yellow vanilla-rum cake alternating with coconut jam; the flourishes include a rummy sorbet to balance the sweetness. On a busy night, whipped cream and a bracing strawberry shrub Sherriffe might roll up to 20 celebranta. "Not everything has to be so serious" in upscale dining, she says-and she's right.
222 M St. NE, DC. marcusde.com. 202-280-2288 Mains 527 to $150 (for shareable 32-ounce dry-aged tomahawk). Dinner Monday through Saturday Indoor and outdoor seating, Takeout available, no delivery Sound check: 77 decibels/Must speak with raised voice. Accessibility: A ramp in the hotel lobby foods into the dining room, ADA compitant restroom. Theres are also tws ADA-compliant bar seats
Gerbin Zuniga drops off food for Crystal Fulwood and Brandon Batiste at Marcus DC's bar. Celebrity chef Marcus Samuelsson draws on his boru-in-Ethiopla, raised-in-Sweden background.
***
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
Beteseb Restaurant
SILVER SPRING, MD. ETHIOPIAN
DECLARING "THE BEST" Ethiopian restaurant in a region overstocked with them is a challenge. While their menus tend to read alike, they distinguish themselves with fine points. Let's just say Beteseb Restaurant in Silver Spring is where I think about going most often when I need my kitfo and vegetable fix. No other Ethiopian spot of my acquaintance has a more compelling physical menu. It comes in the shape of a round of injera, with lush, life-size photos of some of the dishes you can order.
mitmita My current fascination is dullet: boiled, ground beef tripe seasoned with cardamom, jalapeño and a torch song trilogy rounded out with garlic, onion and butter. I like to pair the offal with one of the top vegetable combinations around, a garden of delights gathering lentils in three colors: near-melting cabbage, garlicky collard greens and an orange puddle of shiro, chickpea
flour stew shot through with onion, garlic and berbere.
Thought has gone into the 50-seat storefront, a wall of which reflects a shade of yellow lentils and a corner of which displays woven baskets and wine. A silver-toned silhouette of Addis Ababa adds to the interior appeal. Beteseb translates from Amharic to "family," which sums up both the business owned by chef Darmyelesh Alemu and her brother, Aynalem Zeleke, and the chef's philosophy. "We want you to feel like family when you come in," she says. Done!
8201 Georgia Ave., Silver Spring, Maryland.
betesebrestaurant.com. 301-448-1625. Mains $15 to $32. Breakfast, lunch and dinner daily. Indoor seating only. Takeout available; no delivery. Sound check: 65 decibels/Conversation is easy. Accessibility: No barriers to entry; ADA-compliant restroom.
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
THE WASHINGTON POST SUNDAY, OCTOBER 13, 2025
After a quarter-century of reviewing restaurants, donning disguises and turning down photos, Tom Sietsema says goodbye
BY TOM STETSEMA
#ethiopia | Both Chef Marcus Samuelsson and Aynalem Zeleke Bekele embody a proud celebration of Ethiopia’s culinary heritage while connecting it to the wider world. Marcus, born in Ethiopia and raised in Sweden, transforms his global experiences into a flavorful dialogue between continents — blending Ethiopian spices, Swedish precision, and American creativity at Marcus DC. Similarly, Aynalem, co-owner of Beteseb Restaurant in Silver Spring, carries Ethiopia’s warmth and family spirit into every dish, offering authentic flavors wrapped in hospitality that feels like home. Together, they represent the new face of Ethiopian excellence — chefs who honor their roots, elevate their culture, and proudly share Ethiopia’s rich taste and tradition with the world.
Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
***
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
MARCUS DC
NoMa, D.C. Contemporary American
Critics sometimes fret after writing raves. Will the new iod on the block rest on its press or keep up the pace? Marcus DC, from celebrity chef Marcus
Samuelsson, gets better every visit. Look around the dining room, and you'll see an engaged audience that reflects the city's diversity, tucking into food that combines the talent's born-in-Ethi-opia, raised-in-Sweden background and the day to-day skill of chef Anthony Jones. The Maryland native is behind the best-selling crab rice, a riot of flavor made possible by rice infused with a rousing Nigerian red pepper and tomato sauce and adoruments including okra, fennel and uni,
as well as crab. A few dishes are reimagined staples that
Samuelsson jokingly calls "the Quincy Jones songs at everyone's party" Read: steak tartare, seasoned here like Ethiopian tartare, which Marcus DC builds with jerk sea thiopian kitfo, and tuna soned diced fish, injera and an onion broth. Other creations are even more sore personal. Cured salmon and charred cucumber show up in a goldenberry broth, light yet assertive with ginger, mint and lemon juice. "Swediopian" is an edible bio. If I'm not inhaling a feast of crab rice, I'm swooning over roast chicken glazed with sweet-tangy mumbe
sauce. The most-ordered dessert in a restaurant alive with color is a whimsical coconut cake, presented on a trolley and sliced tableside by pastry chef Rachel Sherriffe. The interior finds layers of pink
and yellow vanilla-rum cake alternating with coconut jam; the flourishes include a rummy sorbet to balance the sweetness. On a busy night, whipped cream and a bracing strawberry shrub Sherriffe might roll up to 20 celebranta. "Not everything has to be so serious" in upscale dining, she says-and she's right.
222 M St. NE, DC. marcusde.com. 202-280-2288 Mains 527 to $150 (for shareable 32-ounce dry-aged tomahawk). Dinner Monday through Saturday Indoor and outdoor seating, Takeout available, no delivery Sound check: 77 decibels/Must speak with raised voice. Accessibility: A ramp in the hotel lobby foods into the dining room, ADA compitant restroom. Theres are also tws ADA-compliant bar seats
Gerbin Zuniga drops off food for Crystal Fulwood and Brandon Batiste at Marcus DC's bar. Celebrity chef Marcus Samuelsson draws on his boru-in-Ethiopla, raised-in-Sweden background.
***
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
Beteseb Restaurant
SILVER SPRING, MD. ETHIOPIAN
DECLARING "THE BEST" Ethiopian restaurant in a region overstocked with them is a challenge. While their menus tend to read alike, they distinguish themselves with fine points. Let's just say Beteseb Restaurant in Silver Spring is where I think about going most often when I need my kitfo and vegetable fix. No other Ethiopian spot of my acquaintance has a more compelling physical menu. It comes in the shape of a round of injera, with lush, life-size photos of some of the dishes you can order.
mitmita My current fascination is dullet: boiled, ground beef tripe seasoned with cardamom, jalapeño and a torch song trilogy rounded out with garlic, onion and butter. I like to pair the offal with one of the top vegetable combinations around, a garden of delights gathering lentils in three colors: near-melting cabbage, garlicky collard greens and an orange puddle of shiro, chickpea
flour stew shot through with onion, garlic and berbere.
Thought has gone into the 50-seat storefront, a wall of which reflects a shade of yellow lentils and a corner of which displays woven baskets and wine. A silver-toned silhouette of Addis Ababa adds to the interior appeal. Beteseb translates from Amharic to "family," which sums up both the business owned by chef Darmyelesh Alemu and her brother, Aynalem Zeleke, and the chef's philosophy. "We want you to feel like family when you come in," she says. Done!
8201 Georgia Ave., Silver Spring, Maryland.
betesebrestaurant.com. 301-448-1625. Mains $15 to $32. Breakfast, lunch and dinner daily. Indoor seating only. Takeout available; no delivery. Sound check: 65 decibels/Conversation is easy. Accessibility: No barriers to entry; ADA-compliant restroom.
Tom Sietsema's 40 best restaurants in the D.C. area
THE WASHINGTON POST SUNDAY, OCTOBER 13, 2025
After a quarter-century of reviewing restaurants, donning disguises and turning down photos, Tom Sietsema says goodbye
BY TOM STETSEMA
8 months ago
ግዙፉ የማሪሊን ሞንሮ ሐውልት 'ጊዜያዊ ዣንጥላ' ሆኖ አገለገለ
#ethiopia | በቅርቡ ዓለም አቀፍ የመገናኛ ብዙሃን ዘገባዎች የቺካጎን ዝናብ መጠለያ ሆኖ ስላገለገለ አንድ ግዙፍ ሐውልት በስፋት አቅርበው ነበር።
ይህ ግዙፍ የማሪሊን ሞንሮ ሐውልት፣ ባልተጠበቀ ሁኔታ የዝናብ መጠለያ ሆኖ ማገልገሉ አስገርሟል።
የሆሊውድዋን ኮከብ የማሪሊን ሞንሮን ታዋቂውን 'ነፋስ ቀሚሷን ሲያነሳ' የሚያሳይ ትዕይንት ተከትሎ የተሰራው እና 26 ጫማ (ከ8 ሜትር በላይ) የሚረዝመው ይህ ሐውልት፣ በቺካጎ ከተማ ለእይታ በቆየበት ጊዜ በከባድ ዝናብ የተያዙ ሰዎች ያልተጠበቀ አገልግሎት ሰጥቷል።
አንዳንድ አስተያየት ሰጪዎች ሐውልቱ ውበትን ከመስጠት ባሻገር፣ በመሠረቱ ባልተጠበቀ ሁኔታ ተግባራዊ ጠቀሜታ ማሳየቱ የመዝናኛ አጋጣሚ ፈጥሯል ሲሉ ገልጸዋል።
ይህ ሐውልት ታዋቂዋን የሆሊውድ ኮከብ ማሪሊን ሞንሮን የሚወክል ነው። ማሪሊን ሞንሮ (ትክክለኛ ስሟ ኖርማ ጂን ሞርተንሰን) በ1950ዎቹ እና በ1960ዎቹ መጀመሪያ በአሜሪካ የፊልም ኢንዱስትሪ ላይ የነገሠች ታላቅ ተዋናይት፣ ሞዴል እና ዘፋኝ ነበረች።
በዘመኗ ከነበሩት ታላላቅ የጾታ ምልክቶች አንዷ በመሆን የዓለምን ቀልብ ስባ የኖረች ሲሆን፣ በተለይም በፊልሞቿ ላይ የምትታወቅበትን "ብልህ ያልሆነች ፀጉራም ሴት" ገፀ ባህሪ በመጫወት እጅግ ስኬታማ ሆናለች።
ከታዋቂ ፊልሞቿ መካከል Some Like It Hot እና The Seven Year Itch ተጠቃሽ ናቸው። ማሪሊን ሞንሮ የ36 ዓመቷ ወጣት እያለች በ1962 ዓ.ም ሕይወቷ ያለፈ ሲሆን፣ ታሪኳና ውበቷ እስከ ዛሬ ድረስ ብዙዎችን ያነጋግራል።
እሷን የሚያሳየው እና "ፎረቨር ማርሊን" (Forever Marilyn) የሚል ስያሜ የተሰጠው ሐውልት ወደ 26 ጫማ የሚረዝም ሲሆን፣ በአሁኑ ጊዜ በቋሚነት ለእይታ የቀረበው በአሜሪካ፣ በካሊፎርኒያ ግዛት ውስጥ በሚገኘው ፓልም ስፕሪንግስ (Palm Springs) ከተማ የከተማው መናፈሻ ውስጥ ነው።
ሐውልቱ በፓልም ስፕሪንግስ የቱሪዝም ዘርፍ ውስጥ ቁልፍ ከሆኑ መስህቦች አንዱ በመሆን፣ በአካባቢው የፊልም ታሪክ ላይ የነበራትን ተፅዕኖ በሕይወት እንዲኖር ያደርጋል ተብሏል ያለው መናኸሪያ ሬዲዮ ዘግቧል።
#ethiopia | በቅርቡ ዓለም አቀፍ የመገናኛ ብዙሃን ዘገባዎች የቺካጎን ዝናብ መጠለያ ሆኖ ስላገለገለ አንድ ግዙፍ ሐውልት በስፋት አቅርበው ነበር።
ይህ ግዙፍ የማሪሊን ሞንሮ ሐውልት፣ ባልተጠበቀ ሁኔታ የዝናብ መጠለያ ሆኖ ማገልገሉ አስገርሟል።
የሆሊውድዋን ኮከብ የማሪሊን ሞንሮን ታዋቂውን 'ነፋስ ቀሚሷን ሲያነሳ' የሚያሳይ ትዕይንት ተከትሎ የተሰራው እና 26 ጫማ (ከ8 ሜትር በላይ) የሚረዝመው ይህ ሐውልት፣ በቺካጎ ከተማ ለእይታ በቆየበት ጊዜ በከባድ ዝናብ የተያዙ ሰዎች ያልተጠበቀ አገልግሎት ሰጥቷል።
አንዳንድ አስተያየት ሰጪዎች ሐውልቱ ውበትን ከመስጠት ባሻገር፣ በመሠረቱ ባልተጠበቀ ሁኔታ ተግባራዊ ጠቀሜታ ማሳየቱ የመዝናኛ አጋጣሚ ፈጥሯል ሲሉ ገልጸዋል።
ይህ ሐውልት ታዋቂዋን የሆሊውድ ኮከብ ማሪሊን ሞንሮን የሚወክል ነው። ማሪሊን ሞንሮ (ትክክለኛ ስሟ ኖርማ ጂን ሞርተንሰን) በ1950ዎቹ እና በ1960ዎቹ መጀመሪያ በአሜሪካ የፊልም ኢንዱስትሪ ላይ የነገሠች ታላቅ ተዋናይት፣ ሞዴል እና ዘፋኝ ነበረች።
በዘመኗ ከነበሩት ታላላቅ የጾታ ምልክቶች አንዷ በመሆን የዓለምን ቀልብ ስባ የኖረች ሲሆን፣ በተለይም በፊልሞቿ ላይ የምትታወቅበትን "ብልህ ያልሆነች ፀጉራም ሴት" ገፀ ባህሪ በመጫወት እጅግ ስኬታማ ሆናለች።
ከታዋቂ ፊልሞቿ መካከል Some Like It Hot እና The Seven Year Itch ተጠቃሽ ናቸው። ማሪሊን ሞንሮ የ36 ዓመቷ ወጣት እያለች በ1962 ዓ.ም ሕይወቷ ያለፈ ሲሆን፣ ታሪኳና ውበቷ እስከ ዛሬ ድረስ ብዙዎችን ያነጋግራል።
እሷን የሚያሳየው እና "ፎረቨር ማርሊን" (Forever Marilyn) የሚል ስያሜ የተሰጠው ሐውልት ወደ 26 ጫማ የሚረዝም ሲሆን፣ በአሁኑ ጊዜ በቋሚነት ለእይታ የቀረበው በአሜሪካ፣ በካሊፎርኒያ ግዛት ውስጥ በሚገኘው ፓልም ስፕሪንግስ (Palm Springs) ከተማ የከተማው መናፈሻ ውስጥ ነው።
ሐውልቱ በፓልም ስፕሪንግስ የቱሪዝም ዘርፍ ውስጥ ቁልፍ ከሆኑ መስህቦች አንዱ በመሆን፣ በአካባቢው የፊልም ታሪክ ላይ የነበራትን ተፅዕኖ በሕይወት እንዲኖር ያደርጋል ተብሏል ያለው መናኸሪያ ሬዲዮ ዘግቧል።
8 months ago
Hi everyone, this message is from Melat:
Tonight is the FEC fundraising deadline, and our campaign has already broken records. We’ve received support from over 2,100 individuals — more than any challenger in this race has ever gotten in over a decade. That’s real grassroots momentum.
We’re building something different. No corporate PAC money. No lobbyist checks. Just everyday people chipping in what they can — $5, $10, $20 — to power a campaign that actually represents them.
An organizer here in Denver once told me that fundraising is just another form of organizing. And if we’re serious about getting money out of politics, then we have to take responsibility for funding the movements we believe in. That means pooling our resources to elect candidates who’ve already committed to rejecting corporate PACs and lobbyist money, including from groups like AIPAC.
I'm running to fight for:
🏨 Medicare for All
🏡 A robust housing-first program
📈 An economy that works for everyone
The only way we can truly challenge the powers that be is by uniting our efforts in this fight. This campaign is proof that it’s possible, but to keep going, we need to hit our goal by midnight.
If you’ve already donated, thank you. Truly. If not, there’s still time. Every contribution — no matter the amount — is a statement of belief in a better future. Let’s show what’s possible when we organize together.
Join us: https://secure.actblue.com...
Tonight is the FEC fundraising deadline, and our campaign has already broken records. We’ve received support from over 2,100 individuals — more than any challenger in this race has ever gotten in over a decade. That’s real grassroots momentum.
We’re building something different. No corporate PAC money. No lobbyist checks. Just everyday people chipping in what they can — $5, $10, $20 — to power a campaign that actually represents them.
An organizer here in Denver once told me that fundraising is just another form of organizing. And if we’re serious about getting money out of politics, then we have to take responsibility for funding the movements we believe in. That means pooling our resources to elect candidates who’ve already committed to rejecting corporate PACs and lobbyist money, including from groups like AIPAC.
I'm running to fight for:
🏨 Medicare for All
🏡 A robust housing-first program
📈 An economy that works for everyone
The only way we can truly challenge the powers that be is by uniting our efforts in this fight. This campaign is proof that it’s possible, but to keep going, we need to hit our goal by midnight.
If you’ve already donated, thank you. Truly. If not, there’s still time. Every contribution — no matter the amount — is a statement of belief in a better future. Let’s show what’s possible when we organize together.
Join us: https://secure.actblue.com...
