(ዘ-ሐበሻ ዜና) በዩክሬን ዋና ከተማ ኪየቭ አቅራቢያ ሩሲያ በሌሊት በፈጸመችው ጥቃት አንድ ህጻንን ጨምሮ ቢያንስ የሶስት ሰዎች ህይወት ማለፉ ተነገረ። ቅዳሜ ማለዳ ላይ ከዋና ከተማዋ በስተምስራቅ በሚገኙ አካባቢዎች ሚሳኤሎች ያረፉ ሲሆን፣ የዓይን እማኞች እጅግ ኃይለኛ የፍንዳታ ድምጾችን መስማታቸውን ገልጸዋል። ይህ ጥቃት የተፈጸመው በመላው ዩክሬን 21 ሰዎችን የገደለ ጥቃት ከተፈጸመ ከጥቂት ቀናት በኋላ ነው።

የክልሉ ወታደራዊ አስተዳደር ኃላፊ ቲሙር ትካቼንኮ እንደገለጹት፣ በተተኮሱት ባላስቲክ ሚሳኤሎች ፍንጣሪዎች እና ስብርባሪዎች አፓርታማዎች እና መኪኖች ላይ ጉዳት ደርሷል፤ በተለየ ህንጻ ላይም እሳት ተነስቷል። በተጨማሪም ሶስት ሌሎች ሰዎች በጥቃቱ መቁሰላቸውን ኃላፊው አክለዋል።

የኪየቭ ከንቲባ ቪታሊ ክሊችኮ በቴሌግራም ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መልእክት፣ የአደጋ ጊዜ ሰራተኞች በአንድ ህንጻ እና የነዳጅ ማጠራቀሚያ ላይ የተነሳውን እሳት ለማጥፋት ርብርብ እያደረጉ መሆኑን አሳውቀዋል። የዩክሬን የመንግስት የአደጋ ጊዜ አገልግሎት (DSNS) በበኩሉ ጋራዦች፣ የንግድ ተቋማት እና ሌሎች ህንጻዎች በእሳት ሲቃጠሉ የሚያሳዩ ምስሎችን በማጋራት "የተጎጂዎች ቁጥር እየተጣራ ነው" ብሏል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ በሰርቢያ የመጀመሪያ የሆነውን ጉብኝት እያደረጉ ይገኛሉ። ዘለንስኪ ዩክሬን የሩሲያን የሚሳኤል ጥቃቶች ለመመከት ያላት አቅም እየተዳከመ መምጣቱን እና የመከላከያ ሚሳኤሎች ክምችት እያለቀ መሆኑን ስጋታቸውን አጋርተዋል።

ከአጋር ሀገራት የሚመጡ ፀረ-ባላስቲክ ስርአቶች መዘግየት "ለአሰቃቂ እልቂት እና ውድመት" እየዳረጋቸው መሆኑን ፕሬዝዳንቱ በሳምንቱ መጀመሪያ ላይ ተናግረው ነበር፤ ጠንካራ የመከላከል አቅም ቢኖራቸው ኖሮ በቅርቡ በደረሱት ገዳይ ጥቃቶች የሰዎችን ህይወት ማትረፍ ይቻል እንደነበርም አስገንዝበዋል። ዘለንስኪ አክለውም ዘንድሮ ከአጋሮች የሚቀርበው የመከላከያ መሳሪያ አቅርቦት "በከፍተኛ ሁኔታ መቀነሱን" ገልጸዋል።

በቅርቡ ዩክሬን በሩሲያ ግዛት ውስጥ በሚገኙ ሁለት የነዳጅ ማጣሪያዎች እና በጥቁር ባህር ላይ በሚንቀሳቀሱ ከሞስኮ ጋር ግንኙነት ባላቸው መርከቦች ላይ ጥቃት መሰንዘሯ ይታወሳል። ዘለንስኪ ይህ ጥቃት ሩሲያ ጦርነቱን "ለማገዝ" የምትጠቀምበትን የነዳጅ ገቢ ለመገደብ ያለመ መሆኑን አስረድተዋል። ሆኖም በቅርቡ የተጀመሩት የሽምግልና ድርድሮች መስተጓጎላቸውን ተከትሎ፣ በሁለቱም ወገኖች መካከል የሚካሄደው የጥቃት ልውውጥ ይበልጥ ተባብሶ ቀጥሏል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ኪንግደም የባህር ንግድ ኦፕሬሽን ማዕከል እንዳስታወቀው፣ ዛሬ [በአካባቢው አቆጣጠር] ማክሰኞ ማለዳ ላይ በኦማን የባህር ዳርቻ አቅራቢያ የምትጓዝ አንዲት የጭነት መርከብ ባልታወቀ ተወንጫፊ መሳሪያ መመታቷን ሪፖርት አድርጋለች። ተቋሙ እንዳብራራው፣ መርከቧ ከኦማኗ ኻሳብ ከተማ በስተሰሜን ምስራቅ 20 የባህር ማይል ርቀት ላይ እየተጓዘች ባለችበት ወቅት ጥቃት እንደደረሰባት በVHF ቻናል 16 የድረሱልኝ ጥሪ አስተላልፋለች።

ይህንን ክስተት ተከትሎ ባለስልጣናት ምርመራ የጀመሩ ሲሆን፣ ዩኬ ኤም ቲ ኦ በቀጠናው የሚያልፉ መርከቦች ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ እና ማንኛውንም አጠራጣሪ እንቅስቃሴ ለሚመለከተው አካል ሪፖርት እንዲያደርጉ አሳስቧል። እስካሁን ድረስ ለዚህ ጥቃት ኃላፊነት የወሰደ አካል የለም።

ይህ የጥቃት ክስተት የተሰማው፣ በቅርቡ በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የተፈጠረውን ወታደራዊ ፍጥጫ ተከትሎ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ዙሪያ ውጥረቱ አይሎ ባለበት ወቅት ነው። ዋሽንግተን በዚሁ ስትራቴጂካዊ የውሃ መስመር ላይ የባህር ላይ ጉዞ ነፃነት እንዲረጋገጥ ለቴህራን ጥሪ ስታቀርብ፣ ኢራን በበኩሏ በባህር ዳርቻዎቿ አቅራቢያ የሚደረጉ የመርከብ እንቅስቃሴዎች በእሷ ቁጥጥር እና እይታ ስር መሆን አለባቸው የሚል ጠንካራ አቋም እያንጸባረቀች ትገኛለች።

ባለፈው ቅዳሜ የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በቀጠናው በተደረገ የሽምግልና ጥረት ምክንያት በኢራን ላይ ሊፈጽሙት የነበረውን ወታደራዊ ጥቃት መሰረዛቸውን መግለጻቸው ይታወሳል። ይሁን እንጂ የኢራን ባለስልጣናት ይህን የፕሬዝዳንቱን ንግግር ውድቅ በማድረግ፣ የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤን ዳግም ክፍት ለማድረግ የተደረሰ ምንም ዓይነት ስምምነት የለም ሲሉ ሪፖርቶቹን አስተባብለዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዝደንት ዶናልድ ትራምፕ ከኢራን ጋር የሚደረገው ድርድር ዛሬ ሰኞ እንደሚቀጥል መናገራቸው ይታወቃል፡፡ ነገር ግን ኢራን ይህንን ዛሬ አስተባብላለች፡፡ እነዚህ ሁለት ተቃራኒ አቋሞች በሁለቱ አገራት መካከል የሚደረገውን ዲፕሎማሲያዊ ጥረት አስቸጋሪ አድርገውታል፡፡ እስካሁን ባለው ሁኔታ የሁለቱን አቋሞች በአጭሩ እንግለፅላችሁ፡፡

ፕሬዝደንት ትራምፕ ከኢራን ጋር የሚደረገው ድርድር ሰኞ እንደሚቀጥል ገልፀው ድርድሩ በሆርሙዝ ሰርጥ ጉዳይና የኢራንን ኒውክሌይር ጦር መሳሪያ የተመለከተ እንደሚሆን ተናግረዋል፡፡ በኢራን ላይ ሊያካሂዱት ያቀዱትን ‹‹ከባድ›› ጥቃት ያቆሙትም አጋሮቻቸው ዲፕሎማሲያዊ መፍትሄ እንዲመርጡ ስላሳሰቧቸው መሆኑን ገልፀዋል፡፡ ትላንት በሰጡት መግለጫ ‹‹በድርድር መልክ እየተነጋገርን ነው፡፡ ይህም ነገ ከሰአት ይጀምራል፡፡›› በማለት በእርግጠኝነት ተናግረው ነበር፡፡

አጋሮቻቸው ድርድሩ እንደሚደረግና ስምምነት ላይም እንደሚደረስ የነገሯቸው መሆኑን ጠቀሱት ትራምፕ ይህ ካልሆነ ግን ‹‹ከሁለተኛው የአለም ጦርነት ወዲህ ትልቁ›› የሚባለውን ጥቃት በኢራን ላይ እንደሚፈፅሙ አስታውቀዋል፡፡ የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቃል አቀባይ ኢስማኤል ባጋይ ግን በአሁኑ ጊዜ ከአሜሪካ ጋር የሚደረግ ምንም ድርድር የሌለ መሆኑን ከመግለፃቸውም በላይ በሚቀጥሉት ቀናት ውስጥም ተደራዳሪዎችን የመላክ እቅድ እንደሌላት አስረድተዋል፡፡ በአሁኑ ጊዜ ሆርሙዝ ሰርጥን በተመለከተ ድርድር እየተካሄደ ያለው ከኦማን ጋር መሆኑን ጠቅሰው ይህ ድርድር ጥሩ እየሄደ መሆኑንም ገልፀዋል፡፡ ይሁንና ከኦማን ጋር በሚደረግ ድርድር ብቻ ሆርሙዝ ሰርጥ እንደማይከፈት አስታውቀው አሜሪካ ጥቃት ከቀጠለች ሁኔታው ባለበት እንደሚቀጥል አስረድተዋል፡፡

ቃል አቀባዩ በዛሬ መግለጫቸው ከአሜሪካ ጋር ለማደራደር አዲስ አስታራቂ እንዳልመጣ ጠቅሰውም በሽምግልናው እየተሳተፉ ያሉት ፓኪስታንና ኳታር ብቻ መሆናቸውን ተናግረዋል፡፡ ቻይና እየጨመረ በመጣው ውጥረት ስጋት እንዳላት በመግለፅ ተጨማሪ ግጭት እንዳይመጣ እየሰራች እንደምትገኝም ጠቅሰዋል፡፡ አክለውም የየመንን ሁኔታ ከኢራን ጋር ማያያዝ ተገቢ አለመሆኑን ተናግረው ‹‹እንዲህ አይነት ጥረቶች ከሀላፊነት ለመሸሽ የሚደረጉ ናቸው›› ብለዋል፡፡

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በጅቡቲ የኢትዮጵያ አምባሳደር የሆኑት አምባሳደር ለገሰ ቱሉ፣ በሰሜን ኢትዮጵያ ለተፈጠረው አውዳሚ ጦርነት መቋጫ የሆነው የፕሪቶሪያ የሰላም ስምምነት ትግበራን በተመለከተ፣ የህወሓት እሳቸው "ጽንፈኛ" ያሉት አመራሮች እያራመዱት ያለው ፖለቲካዊ ትርክት የትግራይን ህዝብ ፍላጎት የረሳ እና የሰላም ሂደቱን አደጋ ላይ የጣለ መሆኑን የሚያብራራ ትችት አወጡ። አምባሳደሩ "TPLF’s rhetoric and Ethiopia’s reality on the ground: When politics forgets people" (የህወሓት ፖለቲካዊ ትርክቶች እና የኢትዮጵያ ነባራዊ ሁኔታ፦ ፖለቲካ ህዝብን ሲረሳ" በሚል ርዕስ በኒው አፍሪካን መጽሔት ድረገጽ ላይ ዛሬ ባሳተሙት ጽሁፍ፣ ዘላቂ ሰላም ሊመጣ የሚችለው አካላት ከግል እና ከፓርቲ ፍላጎት ይልቅ የዜጎችን ደህንነት ሲያስቀድሙ ብቻ መሆኑን አስገንዝበዋል።

አምባሳደሩ በጽሁፋቸው እንዳስመዘገቡት ከጦርነቱ በኋላ እጅግ አሳሳቢ ከሆኑት ጉዳዮች አንዱ የሀገር ውስጥ ተፈናቃዮችን ወደ ቀዬአቸው የመመለስ ስራ ነው። የፌደራል መንግስት ተፈናቃዮች ያለምንም የፖለቲካ ቅድመ ሁኔታ እና መጓተት ወደ ቤታቸው ሊመለሱ ይገባል የሚል ጽኑ አቋም ቢኖረውም፣ ህወሓቶች ግን የሰብዓዊ እርዳታን እና የተፈናቃዮችን ጉዳይ ካልተፈቱ የፖለቲካ አጀንዳዎቻቸው ጋር በማያያዝ የህዝቡን ስቃይ ለፖለቲካ መደራደሪያነት እያዋሉት መሆኑን ኮንነዋል። ቤተሰቦች በፖለቲካዊ ዲስኩር ብቻ ህይወታቸውን መልሰው ሊገነቡ አይችሉም ያሉት አምባሳደሩ፣ በአከራካሪ ግዛቶች ዙሪያም የፌደራል መንግስት ጉዳዩ በህገ-መንግስታዊ ስርአቱ እና በሰላም ስምምነቱ መሰረት እንዲፈታ ጥረት ቢያደርግም፣ አመራሮቹ እነዚህን ተቋማዊ አሰራሮች ውድቅ በማድረግ እና የጊዜያዊ አስተዳደሩን ስልጣን ጥያቄ ውስጥ በማስገባት እንቅፋት እየፈጠሩ ይገኛሉ ብለዋል።

የፕሪቶሪያው ስምምነት ህገ-መንግስታዊ እና ዲሞክራሲያዊ አስተዳደርን ለመገንባት ምርጫ እንዲካሄድ ቢደነግግም፣ ህወሓቶች የፓርቲው የውስጥ ፖለቲካዊ ልዩነቶች እስኪፈቱ በሚል ሰበብ ምርጫን ላልተወሰነ ጊዜ እንዲራዘም እያደረጉ መሆኑ ተገልጿል። በተጨማሪም የፌደራል መንግስት፣ የሃይማኖት አባቶች፣ የሀገር ሽማግሌዎች እና የብሄራዊ ምክክር ኮሚሽን ያቀረቡትን የሽምግልና እና የውይይት ጥሪዎች በተደጋጋሚ ውድቅ ማድረጋቸው የእርቅ እድሎችን እያጠበበው መምጣቱን አምባሳደር ለገሰ አስረድተዋል።

ተቋማትን እያፈረሱ እና የሽግግር ፍትህ ስርአቱን እየተቃወሙ በተመሳሳይ ጊዜ ፍትህ እንፈልጋለን ማለታቸውም ግልጽ የሆነ የተግባር ተቃርኖ መሆኑን አንስተዋል።

ዳግም ወታደራዊ ቅስቀሳ እና የዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ስጋት
የሰላም ስምምነቱ ትጥቅ መፍታት፣ ከወታደራዊ መዋቅር መውጣት እና ወደ ሰላማዊ ህይወት መቀላቀልን (DDR) ቅድሚያ ቢሰጥም፣ አመራሮቹ ግን አሁንም ወታደራዊ ቅስቀሳ እያደረጉ፣ ከባድ የጦር መሳሪያዎችን እየደበቁ እና ወጣቶችን በግዴታ እየመለመሉ መሆኑ እጅግ አሳሳቢ መሆኑን አምባሳደሩ ገልጸዋል። ከዓመታት የጦርነት ስቃይ በኋላ ወጣቶች ወደ ትምህርት እና ስራ መመለስ ሲገባቸው ዳግም ለጦርነት መመልመላቸው ተቀባይነት የሌለው ተግባር ነው። ይህ ድርጊታቸው የአውሮፓ ህብረትን እና በሰላም አደናቃፊዎች ላይ የቪዛ ማዕቀብ የጣለችውን አሜሪካን ጨምሮ ዓለም አቀፍ አጋሮችን ጭምር በእጅጉ እንዳሳሰበ አምባሳደሩ አስታውሰዋል።

የትግራይ ህዝብ ከዚህ በላይ ጦርነት እና ስቃይ እንደማይገባው ያሳሰቡት አምባሳደር ለገሰ ቱሉ፣ የፕሪቶሪያው ስምምነት ወደ ዘላቂ ሰላም መሻገሪያ ጠንካራ መሰረት መሆኑን አውቆ ማክበር እንደሚገባ አጽንኦት ሰጥተዋል። ዳግም ወደ ጦርነት እና ወታደራዊ ፉክክር መግባት ትግራይን ብቻ ሳይሆን መላው ኢትዮጵያን አደጋ ላይ የሚጥል መሆኑን በማስጠንቀቅ፣ ፖለቲከኞች የጥቃት ፖለቲካን ትተው ለኢትዮጵያ ህዝብ ሲሉ የዲሞክራሲያዊ ውድድር ፖለቲካን ሊመርጡ እንደሚገባ ጥሪያቸውን አቅርበዋል።

በአምባሳደሩ ጽሁፍ ዙሪያ፣ ይህ መረጃ እስከቀረበበት ጊዜ ድረስ ከሕወሐት ወገን የተሰጠ ምላሽ የለም።

ሀገራዊ ምክክር፡- ኢትዮጵያ የነገ መሠረቷን የምትጥልበት ታሪካዊ ጉዞ
************************

ከሊቅ እስከ ደቂቅ፣ ከምሁሩ እስከ አርሶ አደር፣ ከሸኽ እስከ ቄስ ከከተማው እስከ ገጠሩ ማኅበረሰብ ድረስ "አጀንዳችሁ ሀገርን ያቀናል፤ ብንመክርበት ለመግባባት መንገዳችን ይበጃል" በሚል እምነት ሥራውን የጀመረው የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን፣ በመዲናዋ አዲስ አበባ ተመካካሪዎችን በማሰባሰብ የምክክር ጉባኤውን በይፋ ከጀመረ ቀናትን አስቆጥሯል።

የምክክሩ ሂደት ልዩነቶች እንደ ስጋት ሳይሆኑ፣ እንደ ሀገራዊ ፀጋና በረከት የሚታዩበትን አዲስ የፖለቲካ ባህል ለማጎልበት ያለመ ነው። የተለያዩ ሐሳቦች በመደማመጥ ወደ ጋራ መግባባት የሚያመራ ሂደት እንዲጠናከርም ይጠበቃል።

ኢትዮጵያውያን ከጥንት አያት ቅድመ አያቶቻቸው ያካበቱት ታላቅ ጥበብ ቢኖር አለመግባባቶችን በውይይትና በሽምግልና የመፍታት ባህል ነው። ከዋርካ ሥር በመሰባሰብ ቅራኔዎችን ማለዘብ፣ በባህላዊ የእርቅ ሥርዓቶች ስብራቶችን ጠግኖ ግንኙነቶችን ማደስ የዚህች ሀገር የቆየና የማይነጥፍ እሴት ነው።

ኢትዮጵያ በታሪኳ የጀግንነት ድሎችንና የጥንካሬ ማረጋገጫዎችን እንዳስመዘገበች ሁሉ፣ ፈታኝ የሚባሉ ጊዜያትንም አሳልፋለች።

ያልተፈቱ የፖለቲካ ችግሮች፣ የታሪክ ቅሬታዎች እና የፍትሕ ጉድለቶች በሕዝቦች መካከል እንደ ዘመናት እንቅፋት ሆነው ቆይተዋል። እነዚህ ተግዳሮቶችም አንዳንዴ የግጭትና የመከፋፈል እሳትን እየለኮሱ የአለመግባባት መንፈስ እንዲነግስ አድርገዋል።

ዛሬ ግን ያንን የቁስልና የቅሬታ ምዕራፍ የመዝጊያው ጊዜ ደርሷል። ኢትዮጵያ ከአራቱም ማዕዘን ከተሰባሰቡ በልጆቿ ጥበብ ልዩነቶቿን በጠረጴዛ ዙሪያ ልትፈታ ቁጭ ብላለች።

የዚህ ሀገራዊ ምክክር መዳረሻ ግቡም ግጭቶችን በሰላማዊ መንገድ በመቋጨት፣ ለመጪው ትውልድ የተረጋጋች፣ ያደገችና የተባበረች ኢትዮጵያን ማስረከብ ነው።

ይህ ምክክር ከላይ የተጫነ ውሳኔ ሳይሆን፣ መነሻውን ከታችኛው የኅብረተሰብ ክፍል ያደረገ ሕዝባዊ ሂደት ነው። ከወረዳ ጀምሮ የተካሄደው አጀንዳ የማሰባሰብ ተግባር፣ እያንዳንዱ ዜጋ የችግሩ ተናጋሪ ብቻ ሳይሆን የመፍትሔውም አካል መሆኑን ያረጋገጠ ነበር።

የብዙኃኑ ኢትዮጵያዊ ብሶት፣ ጥያቄ እና የነገ ተስፋ በሂደቱ ውስጥ ተንጸባርቋል። እያንዳንዱ ዜጋም በሀገሩ የወደፊት አቅጣጫ ላይ የራሱን ዐሻራ እንዲያሳርፍ ወርቃማ ዕድል ፈጥሯል።

ውስብስብ ችግሮችን በውይይት የመፍታት፣ ለዘመናት ሥር የሰደዱና ፈታኝ የሆኑ ጉዳዮችን በመግባባት ለመቋጨት እየተካሄደ ያለው የሀገራዊ ምክክር ሂደት፣ የኢትዮጵያን አዲስ አቅጣጫ ያሳያል።

ኢትዮጵያ ከግጭት ይልቅ ውይይትን፣ ከመከፋፈል ይልቅ መግባባትንና አንድነትን የምትመርጥበት ታሪካዊና አዲስ ምዕራፍ ላይ ትገኛለች። ይህ ምዕራፍ ደግሞ የነገዋን ሀገር በፅኑ መሠረት ላይ የመገንባት ታላቅ ጉዞ ነው።

በመቅደላዊት ደረጀ
#ethiopia #ethiopianbroadcastingcorporation #nationbuilding #nationaldialogue

የኢትዮጵያውያን የሽምግልና ሥርዓት፤ የይቅርታና የእርቅ ጥበብ ማኅደር
***********************

የሽምግልና ሥርዓት ኢትዮጵያውያን ከሚኮሩባቸውና በማኅበረሰቡ ዘንድ ከፍተኛ ክብር ከሚሰጣቸው መልካም አገራዊ እሴቶች መካከል አንዱ ነው፡፡

ይህም የሽምግልና ሥነ ሥርዓት በመከባበር እና በመተሳሰብ ላይ የተመሰረተው የሽምግልና ሥርዓት፥ በማኅበረሰቡ ውስጥ የሚፈጠሩ ውስብስብ አለመግባባቶችን ሳይቀር በይቅርታ እና በእርቅ እንዲፈቱ በማድረግ ረገድ የሚጫወተው ሚና ከፍተኛ ነው።

እነዚህ አገር በቀል ዕውቀቶች ማኅበራዊ ትስስርን በማጠናከር ለትውልድ ግንባታ የሚያበረክቱት አስተዋፅኦ የጎላ ሲሆን ለዘመናት በማህበረሰቡ እሴት ውስጥ በመስረፅም የበኩላቸውን በጎ ተፅዕኖ ማሳረፍ ችለዋል ፡፡

ከኢቢሲ ጋር ቆይታ ያደረጉት በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የኢትዮጵያ ጥናትና ምርምር ተቋም የታሪክና የማኅበረሰብ ጥናት ማዕከል ኃላፊ ዘላለም ተፈራ (ዶ/ር)፤ ኢትዮጵያ አለመግባባቶችን ወደ መግባባት የሚያመጡ በርካታ የሽምግልና፣ የአባ ገዳ እና የሲንቄ (ሀዳ ሲንቄ) የመሳሰሉ የዳበሩ እሴቶች ባለቤት መሆኗን አስታውሰዋል።

እነዚህ እሴቶችና ሥነ-ሥርዓቶች በዘፈቀደ በማንኛውም ቦታ የሚከናወኑ ሳይሆኑ፥ በባህላዊም ሆነ በሃይማኖታዊ አመለካከት ትልቅ ትርጉም፣ ክብርና ቦታ ባላቸው ሥፍራዎች እንደሚከናወኑ ኃላፊው ጠቁመዋል።

ኢትዮጵያውያን ማኅበረሰቦች በቋንቋና በባህል ተሳስረው ለዘመናት አብሮ በመኖራቸው ሳቢያ ባህሎችና ቋንቋዎች እርስ በእርስ ተወራርሰው በጋራ የመኖርና ተግዳሮቶችን የመሻገር ጥበቦችን መማማራቸውን ገልጸዋል።

በመሆኑም ልዩነቶቻችን ውበት ሆነው እንዲቀጥሉና አብሮነትን የሚያጠናክሩ የጋራ እሴቶች ላይ በትጋት የመሥራት ባህል ሊዳብር እንደሚገባ አሳስበዋል።

ለዚህም አገራዊ እሴቶቻችንን በመጠቀም ያጋጠሙ ችግሮችን በየደረጃቸው ለይቶ እልባት መስጠትና ዘላቂ መፍትሔ ማምጣት እንደሚገባ ተናግረዋል።

በንፍታሌም እንግዳወርቅ
#ebc #ethiopianculture #socialcohesion #indigenousknowledge

የ4 ሺህ ድምፆች ውክልና፡- ሀገራዊ ምክክሩ የኢትዮጵያን የፖለቲካ ባህል ሲያድስ
*********************

የጥይት ቋንቋን በሰለጠነ የጠረጴዛ ዙሪያ ውይይት የጦር ሜዳ ጀግንነትን ደግሞ በሐሳብ ልዕልና ለመተካት የሚያስችለው አዲስ የታሪክ ምዕራፍ በኢትዮጵያ ተከፍቷል።

የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን 4 ሺህ ተመካካሪዎች ያካተተውን ሰፊ የምክክር መድረክ በአዲስ አበባ በይፋ መጀመሩን ተከትሎ፣ ይህ ታሪካዊ ክስተት ሀገራችን ከጦርነት አዙሪት ወጥታ ወደ ዘላቂ ሰላምና የሀገር ግንባታ የምትሸጋገርበት ወሳኝ ምዕራፍ መሆኑ ተመላክቷል።

በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ በማኅበረሰቡ ዘንድ እንደ ገዳ እና የሽምግልና ሥርዓቶች ያሉ የዳበረ የውይይትና የችግር አፈታት ባህል ቢኖርም፣ የፖለቲካው ማኅበረሰብ ግን ከዚህ እሴት ባለመቅዳቱ "አሸናፊ ወደ ቤተመንግሥት፣ ተሸናፊ ወደ ግዞት" የሚል አጥፊ የፖለቲካ ባህል ስር ሰዶ ቆይቷል።

ይሁንና አሁን የተጀመረው ሀገራዊ ምክክር ይህንን የተዛባ የፖለቲካ ትርክት በማረም ብሔራዊ መግባባትን ለመፍጠር ትልቅ ተስፋ የተጣለበት ሂደት ነው።

በጉዳዩ ዙሪያ ሙያዊ ትንታኔያቸውን የሰጡት የማኅበራዊ ሳይንስ መምህርና ተመራማሪው ረዳት ፕሮፌሰር ጌትነት ተሾመ ኢትዮጵያ ጠንካራ የመንግሥት ምስረታ ታሪክ ያላት ሀገር ብትሆንም፣ በውስጣዊ ክፍፍሎች እና የውጭ ኃይሎች የጂኦ-ፖለቲካ ፍላጎት ምክንያት በሚፈለገው ልክ ማደግ አለመቻሏን ይገልጻሉ።

ይሁንና በአሁኑ ወቅት ኢትዮጵያ በኢኮኖሚ፣ በከተማ ልማት እና በዲፕሎማሲ እያስመዘገበች ያለችውን አበረታች ዕድገት ለማስቀጠል፣ ሀገራዊ ምክክሩ ወቅታዊ እና ወሳኝ መድኃኒት መሆኑን አስምረውበታል።

በየትኛውም የዓለም ክፍል ጦርነት ትርፍ አምጥቶ እንደማያውቅና ይልቁንም አምራች ኃይልን እና ሀገራዊ ኢኮኖሚን እንደሚያወድም ያነሱት ምሁሩ፣ የፖለቲካ ልሂቃን፣ የሚዲያ አካላት እና የሃይማኖት አባቶች አጀንዳዎቻቸውን ኦዲት በማድረግ ለትውልድ የሚሻገር ሀገር ለመገንባት በጋራ ሊቆሙ ይገባል ብለዋል፡፡

በየትኛውም ስሌት የምክክር መድረኩን መጀመር በራሱ ለኢትዮጵያ አንድነት፣ ሰላም እና ልማት ለሚሹ ኃይሎች ታላቅ ድል ተደርጎ ይወሰዳል፡፡

ኢትዮጵያ በርካታ ዓለም አቀፍ ጫናዎችን ተቋቁማ ታላቁን የሕዳሴ ግድብን ጨምሮ የተለያዩ ሀገራዊ ስኬቶችን ማስመዝገብ የቻለች ሲሆን፣ አሁን ደግሞ ዋነኛው የትኩረት አቅጣጫ መሆን ያለበት ዘላቂ የሀገር ግንባታ ነው።

ሀገረ-መንግሥት የመመስረቱ ሂደት ቀደም ብሎ ቢጠናቀቅም በእኩልነትና በመተባበር ላይ የተመሰረተ ጠንካራ ማኅበረሰባዊ አንድነትን ለመፍጠር መመካከር የግድ ይላል።

ባለፈው ታሪክ ውስጥ የተፈጠሩ ቁርሾዎችንና ህመሞችን በዛሬው ዘመን የሰብአዊ መብት መነጽር ከመመዘን ይልቅ፣ ያለፈውን እንደ መማሪያ በመውሰድ ለጋራ የወደፊት ራዕይ በጋራ መሥራት ያስፈልጋል፡፡

በዚህ ዘመን እውነተኛ ጀግንነት የሚለካው በጦር ሜዳ ሳይሆን፣ በጠረጴዛ ዙሪያ በሚደረግ የሰለጠነ ድርድር መሆኑንም ብዙዎች ይስማሙበታል፡፡

ባለፉት አራት ዓመታት ሰፊ የቅድመ-ዝግጅት ሥራዎችን ሲያከናውን የቆየው ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን፣ ከ1 ሺህ 200 በላይ ወረዳዎችን በማዳረስና የኅብረተሰቡን አንገብጋቢ አጀንዳዎች በማሰባሰብ የሁሉንም ድምፅ ያካተተ ዴሞክራሲያዊ ሂደት እያስኬደ ይገኛል።

መላው ማኅበረሰብ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ እየተሳተፈበት የሚገኘው ይህ መድረክ፣ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) "ሁለት ዓመት ከመዋጋት፣ 20 ዓመት መወያየት ይሻላል" በማለት ያስቀመጡትን መርህ በተግባር የሚተረጉም ነው።

በመሆኑም፣ ይህ በሺዎች የሚቆጠሩ ኢትዮጵያውያን በአንድ አዳራሽ የተሰባሰቡበት ታሪካዊ የምክክር መድረክ፣ ዜጎች ልዩነቶቻቸውን በሰለጠነ መንገድ በማንሸራሸር ለነገዋ ኢትዮጵያ ጠንካራ መሰረት የሚጥሉበት ወርቃማ እድል ነው፡፡

በበረከት ሽመልስ
#ethiopia #ethiopianbroadcastingcorporation #nationaldialogue #nationbuilding #ebcdotstream

የአበጋር ሥርዓት ለሰላም …

አዲስ አበባ፣ ሰኔ 29፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) በኢትዮጵያ ዘላቂ ሰላምን ለማስፈንና ብሔራዊ አንድነትን ለመገንባት በሚደረገው ወሳኝ የሀገራዊ ምክክር ሒደት ውስጥ፣ የሀገር በቀል ዕውቀቶችና የባሕላዊ ዕርቅ ሥርዓቶች ሚና በቀላሉ የሚታይ አይደለም።

ለዚህ ደግሞ በአማራ ክልል በወሎ አካባቢ ለዘመናት የዘለቀው እና ማሕበረሰባዊ መስተጋብርን በማጠናከር ረገድ ትልቅ አቅም ያለው የ“አበጋር” የባሕላዊ ዳኝነትና የሽምግልና ሥርዓት በምሳሌነት የሚጠቀስ ታላቅ የሀገር ሃብት ነው።

ይህ ሥርዓት ከግለሰቦች አለመግባባት ጀምሮ እስከ ደም መቃባት የደረሱ ከባድ ማሕበረሰባዊ ቀውሶችን ያለ ምንም የመንግሥት የኃይል መዋቅር፣ በእውነትና በፈሪሃ ፈጣሪ ላይ ብቻ ተመስርቶ የመፍታት ጥበብ ያለው ሥርዓት ነው።

አንዱ ወገን አሸናፊ ሌላኛው ደግሞ ተሸናፊ ሆኖ ስለሚወጣ ቁርሾውና ቂሙ ለትውልድ የመሸጋገር ዕድል ካለው የመደበኛው የፍርድ ቤት ክርክር የሚለየው የአበጋር ሥርዓት ዋነኛ ፍልስፍናው ‘ሁለቱም አሸናፊ’ የሚያደርገውን እና ሁለቱንም ወገኖች የሚያስማማ የፍትሕ መርህን ይከተላል።

በአበጋር ሥርዓት በዳይ ጥፋቱን አምኖ ይቅርታ የሚጠይቅበት፣ ለተበደለው አካልም ተገቢው ካሳ የሚሰጥበት እና ሁለቱም ወገኖች ቂማቸውን አጥፍተው ወደ ቀድሞው የማሕበራዊ ትስስር ሕይወታቸው የሚመለሱበት በመሆኑ የነገን ቁርሾ ከሥሩ ነቅሎ መጣል የሚያስችል ሥርዓት አለው።

ይህ ዓይነቱ ዘላቂ ሰላምን የማምጣት አቅም አሁን ሀገሪቱ ለምትገኝበትና ዘላቂ አንድነትን ለምትሻበት የሀገራዊ ምክክር ሒደት እጅግ ተፈላጊና መሠረታዊ ግብዓት የመሆን ከፍተኛ አቅም ይዟል።

ሌላው የአበጋር ሥርዓት መገለጫ ለፍትሕ መረጋገጥ የሚሰጠው ፍጹም ታማኝነትና ከማንኛውም ዓይነት ሙስና የጸዳ መሆኑ ሲሆን÷ በሥርዓቱ ውስጥ የሚሳተፉ ሽማግሌዎች የሰውን እጅ የማያዩ የእውነትና የሕሊና ሰዎች በመሆናቸው በማኅበረሰቡ ዘንድ ያላቸው ቅቡልነት እጅግ ከፍተኛ ነው።

ማኅበረሰቡ ለአበጋሮች ቃል የሚገዛበትና የሚታመንበት የሕግ ልቦና ያለው ይህ ሥርዓት የራሱ የሆነ ‘ቁና ሰፊ’ በመባል የሚታወቅ የሕግ አውጪ እና ‘ቁና ሰፋሪ’ በመባል የሚታወቅ ሕግ ተርጓሚ መዋቅር ያቅፋል።

ከዚህ በተጨማሪ በዓመት አንድ ጊዜ በመሰብሰብ ሕጉን የመከለስና ከዘመኑ ጋር በማስማማት ራሱን በራሱ እያደሰ የመጣ ሕያው የሕግ ተቋም መሆን ችሏል።

ይህ የባሕል ዕሴት ከማንነት፣ ከብሔርና ከሃይማኖት ልዩነት የጸዳ መሆኑ ለሀገራዊ ምክክሩ ያለውን ፋይዳ የጎላ ያደርገዋል።

ከየትኛውም የሀገሪቱ ክፍል የመጣ ማንኛውም ሰው ችግር ሲገጥመው ያለ ምንም የባዕድነት ስጋት እኩል ፍትሕና አቀባበል እንዲያገኝ የሚያደርገው ሥርዓቱ ኢትዮጵያውያን የጋራ የሰላም እሴቶችና ታሪካዊ መስተጋብሮች እንዳሏቸው ትልቅ ማሳያ ነው።

በአሁኑ ወቅት ኢትዮጵያ እያከናወነች በምትገኘው የሀገራዊ ምክክር ሒደት ውስጥ ስኬትን ለማስመዝገብ፣ እንደ አበጋር ያሉ የሀገር በቀል የግጭት አፈታትና የዕርቅ ሥርዓቶችን ማዕከል ማድረግ ይገባል።

እነዚህን እሴቶች በደንብ አጥንቶ፣ መዝግቦና አደራጅቶ መጠቀም የሕዝቦችን ዘላቂ ሰላምና አብሮነት ለማረጋገጥ ያለውን ሚና ከግምት ውስጥ በማስገባት እና ለእነዚህ የሀገር ሀብት ልዩ ትኩረትና ድጋፍ በመስጠት፣ ከማኅበረሰቡ ተሰሚነት ካላቸው የሀገር ሽማግሌዎች ጋር በቅንጅት መሥራት ያስፈልጋል።

የሀገር ሰላም እና አንድነት በዘላቂነት ሊረጋገጥ የሚችለው ከውጭ በሚመጡ ፍልስፍናዎች ሳይሆን፣ እንደ አበጋር ካሉ ከኢትዮጵያውያን ሥነ ልቦና፣ እምነትና ነባራዊ አስተሳሰብ ውስጥ ተጨምቀው ከወጡ የውስጥ የሰላም መሣሪያዎች ጋር ማስተሳሰር ሲቻል ነው።

በዮናስ ጌትነት

የአውሮፓ ሕብረት ተደጋጋሚ መግለጫ ስለ ትግራይና ስለ ህወሓት 

የአውሮፓ ሕብረት በኢትዮጵያ ልዑክ በሰሜን ኢትዮጵያ በተለይም በትግራይ ክልል እየታየ ባለው ወቅታዊ ውጥረት ላይ ያለውን ከፍተኛ ስጋት ገልጿል። 

ሕብረቱ ባወጣው መግለጫ መሠረት የሕዝባዊ ወያኔ ሓርነት ትግራይ (ህወሓት) በቅርቡ የወሰዳቸውን እርምጃዎች ማለትም ትይዩ የሆነ የክልል ምክር ቤት ማቋቋሙንና በክልሉ ውስጥ በአንድ ወገን የሚደረገውን የውትድርና ምልመላ በጥብቅ ኮንኗል። 

እነዚህ ተግባራት እ.ኤ.አ በ2022 በፕሪቶሪያ የተፈረመውን ዘላቂ ግጭት ማቆም ስምምነት ደንቦችንና ግዴታዎችን በግልጽ የሚጥሱ መሆናቸውን ልዑኩ አስገንዝቧል። 

ስምምነቱ ወደ ነበረበት እንዲመለስና በተግባር ላይ እንዲውል ሁሉም ወገኖች አስቸኳይ ውይይት እንዲጀምሩ ጠይቋል። 

የአፍሪካ ሕብረት ከፍተኛ ተወካይ ፕሬዝዳንት ኦሊሴጉን ኦባሳንጆ በክልሉ ዘላቂ ሰላምና መረጋጋትን ለማስፈን የሚያደርጉትን የሽምግልና ጥረት ሕብረቱ ሙሉ በሙሉ እንደሚደግፍም አስታውቋል።

Seledadotio
Seledadotio

ኢትዮጵያ ታከናውናለች፡- ስኬታማ ዲፕሎማሲ
************************

"ኢትዮጵያ ወደፊት ለመመንጠቅ (to leap) ቆርጣ የተነሳች ሀገር ናት" ሲሉ ጠቅላይ ሚኒስትሩ በንግግራቸው መክፈቻ ላይ ያነሱት ሀሳብ፣ ሀገራችን በዲፕሎማሲው መስክ እያስመዘገበች ያለውን ስኬት ቁልጭ አድርጎ ያሳያል።

እጅግ ተለዋዋጭና በኃያላን ፉክክር በተሞላው የዓለም አቀፍ ፖለቲካ ውስጥ፣ ኢትዮጵያ "የመደመር" እሳቤን በመከተል ፈተናዎችን ወደ ድል እየቀየረች፣ የዓለምን መድረክ በብቃት እየመራች ትገኛለች።

የኢትዮጵያን ዲፕሎማሲ የቀየረው መሠረታዊ የሪፎርም አቅጣጫ፣ የውጭ ግንኙነትን በጥርጣሬና በስጋት ላይ ከተመሠረተ "የህልውና መር" (Survival-driven) አካሄድ አውጥቶ፣ ትብብርንና የጋራ ተጠቃሚነትን ወደሚያስቀድም "የልዕልና መር" (Excellence-driven) አቅጣጫ ማሸጋገሩ ነው።

ብልፅግና ፓርቲ፣ የውጭ ግንኙነት በአንድ ኃያል ወገን ደጋፊ መሆን ላይ ሳይመሰረት፣ "ለራሳችን ኃያል መሆንን" ማዕከል ያደረገ ነፃና ሚዛናዊ የዲፕሎማሲ አቅጣጫ ይከተላል።

ይህ መደመራዊ የውጭ ግንኙነት ፍልስፍና፣ አገራት በውጭ ግንኙነታቸው ከፉክክር ይልቅ ትብብርን እንዲመርጡ፣ የቅርብም ሆነ የሩቅ አገሮችን በባላንጣነት ከመፈረጅ ወጥተው ፍላጎቶቻቸውን በሰከነ ንግግር እንዲያስጠብቁ የሚያደርግ ጥበብ ነው።

በዚህ የሪፎርም አቅጣጫ ከተመዘገቡት ታላላቅ የዲፕሎማሲ ድሎች መካከል፣ የኢትዮጵያ የBRICS (ብሪክስ) ሙሉ አባል መሆን በግንባር ቀደምትነት ይጠቀሳል። ከ40 በላይ አገራት ለአባልነት በጠየቁበት መድረክ ተመራጭ መሆን መቻላችን፣ ጠቅላይ ሚኒስትሩ እንዳሉት ኢትዮጵያ "ዝቅተኛ ግምቶችን ሰብራ" እንደምትነሳ ያሳየ ታሪካዊ እምርታ ነው።

ይህ አባልነት ለሀገራችን ሰፊ የኢንቨስትመንትና የገበያ ዕድል የፈጠረ የዲፕሎማሲ ብስለት ማሳያ ነው።

ሁለተኛው ታላቅ ድል፣ የሕዳሴ ግድብን በስኬት ማጠናቀቅ እና የአባይ ወንዝ የትብብር ማዕቀፍ ስምምነትን (CFA) ወደ ሥራ ማስገባት ነው።

ጉዳዩን ወደ ተ.መ.ድ. የጸጥታው ምክር ቤት በመውሰድ አገራችንን ምክንያታዊ ላልሆነ ጫና ሲዳርግ የነበረውን እንቅስቃሴ፣ "ለአፍሪካዊ ችግር አፍሪካዊ መፍትሔ" በሚል መርህ በዲፕሎማሲያዊ ጥበብ መመከት ተችሏል።

ይህ ስኬት ኢትዮጵያ የመበልጸግ ፍላጎቷ ፊት የሚቆም ማናቸውንም ኃይል እንደማትታገስ ግልጽ መልዕክት ያስተላለፈ፣ "የአፍሪካ ራሷን የመቻል ምልክት" ሆኖ የተመዘገበ ነው።

በተጨማሪም የባሕር በር ባለቤትነትና ተጠቃሚነት አጀንዳን ከተዳፈነበት በማውጣት፣ ኢትዮጵያ ከነበረችበት የጂኦ-ስትራተጂካዊ ጥገኝነት እንድትወጣና የዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ለፍትሐዊ ጥያቄዋ እውቅና እንዲሰጥ ማድረግ ተችሏል።

በ"ዜጋ ተኮር ዲፕሎማሲ" ደግሞ፣ በመካከለኛው ምስራቅና አውሮፓ ካሉ በርካታ ሀገራት ጋር የሥራ ስምሪት ስምምነቶችን በመፈረም፣ ለዜጎቻችን ሰፊ የሥራ ዕድል መፍጠርና በአስቸጋሪ ሁኔታ ውስጥ የነበሩ ከ500 ሺህ በላይ ዜጎችን ወደ ሀገራቸው በክብር መመለስ ተችሏል።

በአረንጓዴ አሻራ ባስመዘገብነው ውጤት COP32ን ለማዘጋጀት መመረጣችን፣ እንዲሁም ለሱዳን እና ደቡብ ሱዳን ሰላም የሰራነው አኩሪ የሽምግልና ሥራ፣ ኢትዮጵያ የአፍሪካ የሰላምና የዲፕሎማሲ ማዕከልነቷን እንዳጸናች ያሳያል።

በእርግጥም ጠቅላይ ሚኒስትሩ እንዳሉት "ከለውጡ በስተጀርባ የዜጎች ሕይወት እየተቀየረ ነው"፤ ይህ የኢትዮጵያ ስኬታማ ዲፕሎማሲም ሀገራችንን ወደ አዲስ የብልጽግና ከፍታ የሚያሸጋግራት ኃያል ክንድ ሆኗል!

በአዶኒያስ ወልደአረጋይ

Ethiopian Broadcasting Corporation #ኢትዮጵያ #ዲፕሎማሲ

የአንድነትን ድልድይ የሚገነባ ወሳኝ መሳሪያ...

አዲስ አበባ፣ ሰኔ 16፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ሀገር በቀል እውቀቶች ከትውልድ ወደ ትውልድ የተሸጋገሩ ልምዶች፣ እሴቶች፣ ባህላዊ ሥርዓቶች፣ የማህበረሰብ የአኗኗር ዘይቤዎች እና ከምንም በላይ ደግሞ የሀገር ሃብት ናቸው።

እነዚህ እውቀቶች ሀገራዊ ችግሮችን በውይይት፣ በመግባባት እና በሰላማዊ መንገድ ለመፍታት ወሳኝ ሚና ይጫወታሉ።

ብዝሃ ባህልና ብዝሃ ቋንቋ ያላት ኢትዮጵያ በታሪኳ ይህንን ትልቅ ሃብት ብሔራዊ አንድነትን ለማጽናት፣ እርቅ እና ሰላምን ዘላቂ መንገድ ለማድረግ እና ማህበራዊ መስተጋብርን ለማጽናት ስትጠቀምበት ኖራለች።

አለመግባባቶችን እና ግጭቶችን በባህላዊ የእርቅ ሥነ ሥርዓት የሚፈቱ፣ ቂም በቀልና ጥላቻን የሚያስቀሩ እንዲሁም የሰላምና አብሮነት መሠረት የሆኑ የበርካታ እሴቶች ባለቤት የሆነችው ኢትዮጵያ ዛሬም ይህንኑ መንገድ በመጠቀም ችግሮቿን እየፈታች ቀጥላለች።

ሀገራዊ አንድነትን ለማጠናከር እና ብሔራዊ መግባባትን ለማስፈን ምክክር ወርቃማው አማራጭ መሆኑን ከጥንት ጀምሮ የሚረዱት ኢትዮጵያዊያን በአካታች ሀገራዊ ምክክር ችግሮቻቸውን ለመፍታት በምክክር ሒደት ውስጥ እያለፉ ይገኛሉ።

ኢትዮጵያ በልዩነቶች መካከል ድልድይ የሚገነባና ለዘመናት የቆዩ ማኅበራዊና ፖለቲካዊ ቅራኔዎችን መፍታት የሚያስችል ሀገራዊ ምክክር ስታደርግ የነበሯትን እሴቶች እንደ ግብዓት እየተጠቀመች ነው።

ይህ ታሪካዊ ምክክር ስኬታማ እንዲሆን ሀገር በቀል የውይይትና የምክክር እሴቶች በግብዓትነት ጥቅም ላይ መዋላቸው ደግሞ አስተዋጽኦው ከፍተኛ መሆኑ አያጠያይቅም፡፡

ኢትዮጵያ ካሏት ወርቃማ የችግር አፈታት እሴቶች መካከል አንዱ ሽምግልና ነው፤ ሰዎች ተጣልተው ወደ ሽምግልና ይመጣሉ፤ ሽማግሌዎችም በነፍስ የሚፈላለጉ ሰዎችን ጭምር ያስታርቃሉ፥ ይቅር ያባብላሉ።

በሁሉም የኢትዮጵያ አካባቢ ግጭቶች በአዛውንቶች፣ በሃይማኖት መሪዎች እና የማህበረሰብ ውስጥ በተከበሩ አባላት አማካኝነት በውይይት ይፈታሉ።

እነዚህ የሽምግልና ሒደቶች በመተማመን፣ በይቅርታ እና በፍትሕ ላይ የተመሠረቱ በመሆናቸው ዘላቂ መፍትሔ ያመጣሉ፥ ይቅርታውም ከልብ ይሆናል።

የኢትዮጵያ ባህሎች ሰላምን በሽምግልና የሚያጸኑ እንዲሁም ጥልን በካሳና በግሳጼ የሚያጠፉ ሲሆኑ፥ በሀገራዊ ምክክር ሒደቱም ግብዓት ሆነው የሚፈለገው ውጤት እውን እንዲሆን እየተደረገ ይገኛል።

በብርሃኑ አበራ

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራኑ ፕሬዝዳንት ማሱድ ፔዜሽኪያን በፓኪስታን ዋና ከተማ ኢስላማባድ በቴህራን እና በዋሽንግተን መካከል እየተካሄደ ያለውን ድርድር አስመልክተው በሰጡት መግለጫ፣ አገራቸው በባሊስቲክ ሚሳኤሎቿ ጉዳይ ላይ ምንም አይነት ድርድር እንዳላደረገች እና ወደፊትም ፈጽሞ እንደማታደርግ አቋማቸውን በግልጽ አስታውቀዋል፡፡

ፕሬዝዳንቱ በመግለጫቸው አሜሪካ በድርድር ሂደት ላይ እያሉ ሁለት ጊዜ ጥቃት ስለሰነዘረችባቸው በእሷ ላይ እምነት እንደሌላቸው ቢገልጹም፣ አሁንም ግን ለውይይት እና ለሰላም ያላቸውን ዝግጁነት አረጋግጠዋል። በቀጣይ በሚኖሩት ድርድሮች ላይም ኢራን ጠንካራ ጎኖቿን እና ብሔራዊ ጥቅሟን አጥብቃ እንደምትይዝ በማስገንዘብ፣ በሚሳኤል ፕሮግራሟ ጉዳይ ላይ የትኛውንም ድርድር እንደማትቀበል አጽንኦት ሰጥተዋል።

በሌላ በኩል ቴህራን ፓኪስታን ለድርድሩ መሳካት እና ለመግባቢያ ስምምነቱ መፈረም ላደረገችው የሽምግልና እና የማመቻቸት ሚና ከፍተኛ ምስጋና አቅርባለች። በተለይም የፓኪስታን ጠቅላይ ሚኒስትር እና የጦር አዛዡ ያደረጉትን ከፍተኛ ጥረት እና የተጫወቱትን አዎንታዊ ሚና ፕሬዝዳንቱ አድንቀዋል። አያይዘውም የምዕራብ እስያ ቀጠና እድገት እና ብልጽግና ሊረጋገጥ የሚችለው በሰላም፣ በጸጥታ እና አገራት በሚያደርጉት ቀጣናዊ ትብብር ላይ የተመሰረተ መሆኑን ኢራን እንደምታምን አስታውቀዋል።

ኳታር የአደራዳሪነት ሚናዋን አጠናክራ እንደምትቀጥል አረጋገጠች

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኳታር የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር፣ የሀገሪቱ ጠቅላይ ሚኒስትር እና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር የሆኑት ሼክ መሀመድ ቢን አብዱልረህማን አል ታኒ በስዊዘርላንድ እየተካሄደ ባለው የድርድር መድረክ መክፈቻ ላይ ያደረጉትን ንግግር የሚያሳይ ተንቀሳቃሽ ምስል አጋርቷል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ በንግግራቸው... ኳታር የመጨረሻ መፍትሄ ላይ እስክንደርስ ድረስ ይህንን የሽምግልና ሂደት ለመደገፍ ለጀመረችው አጋርነት እስከ መጨረሻው ቁርጠኛ ሆና እንደምትቀጥል አረጋግጠዋል።
አክለውም፣ ለቀጠናችን የተሻለ ሰላም፣ ብልጽግና እና ብሩህ ተስፋ ያለው የነገ ጊዜ ለማምጣት በሚደረገው ጥረት ኳታር ሁልጊዜም ቢሆን አስተማማኝ አጋር ሆና እንደምትዘልቅ ቃል ገብተዋል።

ምክክር፦ ብቸኛው የፈተናዎቻችን ማለፊያ
*****************

ኢትዮጵያ በዘመናት ፈተና ውስጥ አልፋ ለዛሬ የደረሰችው በሕዝቦቿ ልዩ መስተጋብር እና ጥብቅ አንድነት ነው።

ታሪካችንን ወደኋላ ስንቃኝ በሕብረት ጦርነቶችን አሸንፈን የጋራ ነጻነታችንን ያስከበርን፣ በአንድ መሶብ ዙሪያ ከብበን በጋራ የበላን፣ "እኔ ልደፋልህ/ልደፋልሽ" መባባልን የመሰለ ድንቅ ባህል ያዳበርን ሕዝቦች ነን።

ሀገር በባዕዳን ተደፈረች ሲባል የውስጥ ልዩነታችንን ወደ ጎን ትተን ወደ ጦር ሜዳ የተመምነው እና ኢትዮጵያን በፈተናዎች ውስጥ ጠብቀን ያኖርነው በዚህ የጋራ ሥነ-ልቦና ነው።

ይሁን እና ይህ ሁሉ ታሪክ እያለን ዛሬ ላይ "በአንድ ጠረጴዛ ዙሪያ ቁጭ ብለን በመመካከር ችግሮቻችንን መፍታት ለምን ተሳነን?" የሚለው ጥያቄ አፋጣኝ ምላሽ የሚሻ ጉዳይ ነው።

የዘመናዊው የኢትዮጵያ ፖለቲካ አመጣጥ ከታሪካዊ እሴቶቻችን ጋር በእጅጉ የተላተመ ነው። የፖለቲካው ስብራት ያመጣው ትልቁ መጥፎ ጠባሳ የጋራ ትርክትን አዳክሞ የልዩነት፣ የመጠፋፋት እና የጥላቻ ትርክትን ማንገሡ ነው።

አንዱን አግልሎ እና ሙሉ ለሙሉ አሸንፎ ሥልጣን ላይ የመውጣት የዜሮ ድምር ፖለቲካ የኢትዮጵያ ትልቁ በሽታ ነው።

ይህ አካሄድ እርስ በርስ የመደጋገፍና ችግርን የመካፈል መልካም ባህላችንን በመሸርሸር፣ “እኔ ካልመራሁ ሀገር ትፍረስ” ወደሚል አደገኛና ራስ ወዳድነት የተሞላበት አስተሳሰብ አሸጋግሮናል።

ይህ የውስጥ መከፋፈልና ቀውስ ደግሞ ለውጭ ኃይሎች ጣልቃ ገብነትና ተፅዕኖ ሰፊ በር ከፍቷል።

ኢትዮጵያ በዚህ የታሪክ አዙሪት ውስጥ ስታልፍ ሥጣኔዋን ማስቀጠል ተስኗታል። በሕብረት ለነጻነት በጦር የተዋደቁት ልጆቿ ድህነትን ለማጥፋት ባለመተባበራቸው የተሟላ ሉዓላዊነቷን ማረጋገጥ ተስኗት ኖራለች።

የሚያሳዝነው እውነታ ይህን የፖለቲካ ቋጠሮ ለመፍታት የሚያስችል ለዘመናት የኖረ ድንቅ ሀገር በቀል የሽምግልና እና የዕርቅ ባህል እያለን በበቂ ሁኔታ አለመጠቀማችን ነው።

ችግሮቻችንን ከማኅበረሰባዊ እሴቶቻችን፣ ከሃይማኖት አባቶች ተሰሚነት እንዲሁም እንደ ገዳ፣ የጆካ፣ አባጋር፣ መካባን ከመሳሰሉ ጠንካራ ማኅበረሰባዊ የፍትሕ እና የዕርቅ ሥርዓቶቻችን ማዕቀፍ ውጪ በሆነ መንገድ ለመፍታት መሞከራችን ከባድ ዋጋ አስከፍሎናል።

ከውጭ በገቡ ፖለቲካዊ ርዕዮተ ዓለሞች ብቻ ለመጓዝ መሞከራችን እና ባህላዊ የዕርቅ ሥርዓቶቻችንን ከፖለቲካ መጠቀሚያነት ነጻ አድርገን አለማጎልበታችን ለዛሬው የውይይት ባህል መጥፋት ትልቁን ድርሻ ይወስዳል።

ታዲያ አሁን ምን ማድረግ አለብን?

መፍትሔው ወደ አውዳችን መመለስ ነው። የውጭ ተፅዕኖን ለመቋቋም መጀመሪያ የራስን ቤት ማጽዳት እና ሕብረትን ማጠናከር የግድ ይላል።

ፖለቲከኞች እና የሐሳብ መሪዎች የመሸናነፍ ሳይሆን የመደማመጥ እንዲሁም ለሀገር ሰላም ሲሉ ግትር የሆነ አቋምን የማለዘብ ባህልን በተግባር ሊያሳዩ ይገባል።

በተለይም ወጣቱ ትውልድ በዲጂታሉ ዓለም ያለውን ስሜታዊነት ወደ ጎን በመተው ምክንያታዊ ውይይቶችን ሊያበረታታ ይገባል።

ሚዲያው፣ የትምህርት ሥርዓቱ፣ የኪነ-ጥበብ ዘርፉ ካለፉት ቁስሎች ይልቅ ወደ ፊት በሚያገናኙን የጋራ እሴቶች እና የወደፊት ዕጣ ፈንታችን ላይ ሊያተኩር ግድ ይላል።

በዚህ ወሳኝ የታሪክ ምዕራፍ ላይ የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን ሚና እጅግ የጎላ ነው። ኮሚሽኑ የጠፋውን የጠረጴዛ ዙሪያ ውይይት ለመመለስ የተዘረጋ ዘመናዊ የቤተሰብ መሶባችን ሊሆን ይገባዋል።

አሁን የተጀመሩት የምክክር ሂደቶች ሁሉን አሳታፊ፣ ከፖለቲካዊ ጨዋታ ነጻ የሆኑ እና እውነተኛ ማኅበረሰባዊ ስብራቶቻችንን የሚጠግኑ እንዲሆኑ የሚቻለው ሁሉ ተደርጓል።

ሀገራዊ ምክክሩ ባህላዊ የዕርቅ እሴቶቻችንን ከዘመናዊ የመንግሥት ግንባታ ጋር አዋሕዶ የዘለቄታ ሰላም የምናመጣበት ታላቅ ዕድል ነው።

በጠረጴዛ ዙሪያ የማይፈታ የትኛውም የፖለቲካ ችግር በጦር ሜዳ ዘላቂ መፍትሔ እንደማያገኝ ታሪካችን ከበቂ በላይ አስተምሮናል።

በመሆኑም ሁላችንም ወደኋላ ከጎተተን የ“እኔ እበልጥ” ክፉ ልማድ ወጥተን ለምክክሩ ስኬት የበኩላችንን ልንወጣ ይገባል።

በለሚ ታደሰ
#ethiopia #ebc #nationaldialogue #dotstream #peacebuilding #nationalunity

ሀገራዊ ምክክር እና ሀገር በቀል የእርቅ ዕሴቶች...

አዲስ አበባ፣ ሰኔ 1፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በአሁኑ ወቅት ዘላቂ ሰላምን ለመገንባት፣ ብሔራዊ መግባባትን ለመፍጠር እንዲሁም ታሪካዊና መዋቅራዊ ቅሬታዎችን በውይይት ለመፍታት ታላቅ የብሔራዊ ምክክር ሂደት እያካሄደች ትገኛለች።

የዚህ ጉዞ ስኬት የሚወሰነው ከውጭ በሚቀዱ የፖለቲካ ቀመሮች ሳይሆን ማህበረሰቡ ለዘመናት ጠብቆ ባቆያቸውና ከማንነቱ ጋር በተሳሰሩ የሰላምና የዕርቅ ዕሴቶች ላይ መመስረት ሲችል ብቻ ነው።

ኢትዮጵያ ከ80 በላይ ብሔረሰቦች የሚኖሩባት የባህልና የማንነት ሕብረቀለም እንደመሆኗ መጠን እያንዳንዱ ማህበረሰብ ግጭቶችን የሚፈታበት፣ ፍትህን የሚያሰፍንበት እና የተናጋ ማህበራዊ ትስስርን የሚያድስበት የራሱ የሆነ ሀገር በቀል የዕርቅ ሥርዓት አለው።

ከእነዚህ ውድና ሕያው ማህበራዊ ዕሴቶች መካከል በደቡብ ኢትዮጵያ የሚገኘው የደራሼ ብሔረሰብ ባህላዊ የዕርቅ ሥርዓት “ደሃ” ተጠቃሽ ነው።

በደራሼ ማህበረሰብ ዘንድ “ደሃ” ወይም ሽምግልና ማለት እንዲሁ ግጭት ሲከሰት ብቻ የሚደረግ የጊዜያዊ ስምምነት ሂደት አይደለም። ይልቁንም ፍትህ የሚረጋገጥበት፣ የበደለ የሚጠየቅበት፣ የተበደለ የሚካስበትና ጠቅላላው ማህበራዊ ኑሮ ሕጋዊና ሞራላዊ እውቅና የሚያገኝበት ጠንካራ ዕሴት ነው።

ይህንን ሥርዓትን የሚመሩትና የሚያስፈጽሙት መሪዎች “ካዳያ” በመባል ይታወቃሉ። እነዚህ መሪዎች የሚመረጡት በማህበረሰቡ ሕገ-ህሊና ውስጥ ባሉ ጥብቅ መስፈርቶች ሲሆን÷ የካዳያዎች የሥልጣን ዘመን ሁለት ዓመት ብቻ ነው።

ይህ የሚያሳየው በባህላዊ ሥርዓት ውስጥ የሥልጣን ሽግግርና ለሌሎች ዕድል የመስጠት የዴሞክራሲ መርህ ቀድሞውኑ የነበረ መሆኑ ነው።

የደራሼ የዕርቅና የፍርድ ተግባር የሚከናወነው የማህበረሰቡ መረጃ የሚለዋወጥበት፣ ወጣቶችና አዛውንቶች የሚገናኙበት ዋነኛ ማዕከል በሆነው “ሞራ” በሚባል ጥላ በሚሰጡ ታላላቅ ዛፎች ሥር ድንጋዮች እንደ እርከን ከፍ ተደርገው በተዘጋጁ የሸንጎ ስፍራዎች ላይ ነው።

በደራሼ ባህል ሞራ ላይ ተከስሶ መቆም ትልቅ ማህበራዊ ውርደት ተደርጎ ይቆጠራል። ይህ ማህበራዊ ሞራል ሰዎች ወንጀልና ጥፋት ከመስራታቸው በፊት ራሳቸውን እንዲገቱ ያደርጋቸዋል።

የደሃ የዳኝነት ሂደት ፍፁም ሰላማዊና ሥርዓታዊ ሲሆን÷ ተበዳዩ አቤቱታውን ካቀረበ በኋላ ተከሳሹ በምስክሮች ፊት እንዲቀርብ ይጠራል። ተከሳሹ የቀረበውን ጥሪ አሻፈረኝ ካለ የመንግሥት ጣልቃ ገብነት ሳይኖር ማህበረሰባዊ ማዕቀብ ይጣልበታል።

በዳዩ በጥፋቱ ካመነ ደግሞ ሌላው አስደናቂ እሴት ይታያል፤ የካሳውን ክፍያ ጥፋተኛው ግለሰብ ብቻውን ሳይሆን የጎሳው አባል በሙሉ አዋጥቶ እንዲከፈል ይደረጋል።

ይህ እኔነትን ወደ እኛነት የሚቀይርና የአንዱ ጥፋት የሁሉንም ትኩረት እንዲስብ የሚያደርግ የጋራ ኃላፊነት መገለጫ ሲሆን÷ ዕርቁ የሚደመደመው ፍፁም ማህበራዊ ትስስርን በሚያድስ ታላቅ በዓል ነው።

ለዕርቁ ማሳረጊያ የሚሆን “ጨቃ” የተባለው ባህላዊ መጠጥና ምግብ የሚዘጋጀው የጎሳ አባላት እህል አዋጥተው በጋራ በመሥራት ነው።

በዕርቁ ቀን ከተበዳይና ከበዳይ ወገን የመጣው ምግብና መጠጥ አንድ ላይ ተደባልቆ በአንድ ማዕድ ይበላል። ፅዋቸውን ካነሱበት ሰዓት ጀምሮ ቁርሾው ሙሉ በሙሉ ተረስቶ ቀኑን በደስታ ያሳልፋሉ።

የደራሼ “ደሃ” ሥርዓት አሁን ኢትዮጵያ ለጀመረችው ብሔራዊ የምክክር ሂደት እጅግ ጠቃሚ የሆኑ ስልቶችንና ፍልስፍናዎችን ማበርከት ይችላል።

የዘመናዊው የፍትህ ሥርዓት ጥፋተኛውን መቅጣት ላይ ብቻ ሲያተኩር÷ የደሃ ሥርዓት ግን ትኩረቱ የተበላሸውን ግንኙነት ማደስ ላይ ነው።

ሀገራዊ ምክክሩም እንደ ደራሼ ዕርቅ ሥርዓት ይቅርታንና ማህበራዊ ፈውስን ማምጣት ላይ ሊያተኩር ይገባል።

ዘመናዊነት ማለት የራስን መልካም እሴት መጣል ሳይሆን ባለው ሀገር በቀል እውቀት ላይ ሳይንሳዊ ጥናት በማድረግ እሴት መጨመር መሆኑን መገንዘብ ያስፈልጋል።

የሀገራዊ ምክክር ኮሚሽንም ሆነ መላው ሕዝብ እነዚህን ሕያው የሆኑ የባሕል ዕሴቶችን ለሀገራዊ መግባባት ሊጠቀምባቸው ይገባል።

የደራሼ ባህላዊ የዕርቅ ሥርዓት የሚያስተምረን ታላቅ እውነት ቢኖር ችግሮቻችንን እኛው ራሳችን በራሳችን መድረክ በጥበብና በፍቅር መፍታት እንችላለን የሚለውን ዘላለማዊ ሀቅ ነው።

የፍርድ ቤት መር አስማሚነት
ከባህላዊ እና ሃይማኖታዊ የሽምግልና ሥርዓት
#ethiopia | የፌዴራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ተግባራዊ እያደረገ ያለውን የፍርድ ቤት መር አስማሚነት አሰራር ይበልጥ ለማጎልበት እና የህብረተሰቡን ተሳትፎ ከፍ ለማድረግ የሚያስችል የምክክር መድረክ ከድሬዳዋ ከተማ አስተዳደር ከንቲባ ጽሕፈት ቤት ጋር በመተባበር ተካሄደ።

በውይይቱ ላይ የድሬዳዋ ከተማ የባህል ሽማግሌዎች፣ የአባ ገዳዎች፣ የኡጋዞች እና የሃይማኖት አባቶች ተገኝተዋል።

በመድረኩ ላይ የሃገር ሽማግሌዎችና የሃይማኖት አባቶች በፍርድ ቤት መር አስማሚነት ሥርዓት ውስጥ በንቃት በመሳተፍ የፍትህ አገልግሎትን ተደራሽ ለማድረግ በሚችሉበት ሁኔታ ላይ ሰፊ ውይይት ተደርጓል።

በተለይም ድሬዳዋ የተለያዩ ብሔር ብሔረሰቦችና ሃይማኖቶች መኖሪያ እንደመሆኗ፣ ዘመናዊውን የፍርድ ቤት መር አስማሚነት ከባህላዊ ሽምግልና እና ሃይማኖታዊ እሴቶች ጋር አቀናጅቶ መሄድ አስፈላጊ እንደሆነ ተገልጿል።

በምክክር መድረኩ ላይ የፌዴራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ፕሬዝዳንት ክቡር አቶ ፉአድ ኪያር እና የድሬዳዋ ከተማ አስተዳደር ከንቲባ ክቡር አቶ ከድር ጁሃር ተገኝተዋል።

በቀጣይ ፍርድ ቤቱ ከከተማ አስተዳደሩ ጋር የመግባቢያ ስምምነት በመፈራረም፣ ለዘርፉ አዲስ ለሚቀላቀሉ አስማሚዎች የህግ እና የአሰራር ሥልጠና በመስጠት ወደ ተግባራዊ ትግበራ እንደሚገባ ታውቋል።
#ፍርድቤት #ፍትህ #ሽምግልና #ባህል #ሃይማኖት #ድሬዳዋ #ኢትዮጵያ #legal #mediation #culture #religion #diredawa #ethiopia #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኳታር መንግስት ለተባበሩት መንግስታት ድርጅት (ተመድ) ቻርተር ያለውን ሙሉ ቁርጠኝነት በማረጋገጥ፣ በቻርተሩ ላይ እየተፈጸሙ ያሉ ተደጋጋሚ ጥሰቶች በአስቸኳይ እንዲቆሙ ጥሪ አቀረበ። ኳታር በተመድ ማዕከልነት እና በቻርተሩ ላይ የተመሰረተውን ዓለም አቀፍ ስርዓት ለማጠናከር የምታደርገውን ጥረት እንዲሁም ቀጠናዊ እና ዓለም አቀፋዊ አጋርነቷን አጠናክራ እንደምትቀጥል አስታውቃለች።

ይህ የተገለጸው በኒውዮርክ የድርጅቱ ዋና መስሪያ ቤት “የተመድ ቻርተርን ማክበር እና በተመድ ላይ የተመሰረተውን ዓለም አቀፍ ስርዓት ማጠናከር” በሚል ርዕስ በተካሄደው ከፍተኛ የውይይት መድረክ ላይ፣ በተመድ የኳታር ቋሚ መልዕክተኛ በሆኑት ሼክ አሊያ አህመድ ቢን ሰይፍ አል-ታኒ አማካኝነት ነው። መልዕክተኛዋ በመግለጫቸው፣ ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት ማብቂያ በኋላ የተመሰረተው የተመድ ቻርተር የህግ ሰነድ ብቻ ሳይሆን የጦርነትን አደጋ ለመከላከል ቃል የተገባበት የሞራል ስምምነት መሆኑን አስምረውበታል።

አክለውም አሁን ያለው በቻርተር ላይ የተመሰረተው ዓለም አቀፍ ስርዓት፣ የሀገራትን ሉዓላዊነት እና የግዛት አንድነት በሚጥሱ አደገኛ ጥቃቶች ምክንያት ከዚህ ቀደም ታይቶ ለማይታወቅ ፈተና መጋለጡን ጠቁመዋል። እነዚህ ጥቃቶች የተመድን ተዓማኒነት የሚሸረሽሩ በመሆናቸው፣ ለቻርተሩ ቁርጠኛ የሆነ እና በተባበሩት መንግስታት በኩል ብዝሃነትን የሚያጠናክር እውነተኛ የፖለቲካ ፍላጎት ማምጣት በእጅጉ እንደሚያስፈልግ አስረድተዋል። አሁን ያሉትን ዓለም አቀፋዊ ፈተናዎች ለመፍታት ከቻርተሩ አላማዎች እና ከተመድ ምስረታ ግቦች ጋር የሚጣጣም የጋራ ዓለም አቀፋዊ ምላሽ እንደሚያስፈልግም መልዕክተኛዋ አብራርተዋል።
በዚህ ረገድ ሼክ አሊያ የቻርተሩን መርሆዎች ሙሉ በሙሉ መተግበር አስፈላጊ መሆኑን አጽንኦት ሰጥተው፣ የቻርተሩን ድንጋጌዎች በሚተረጉሙበት ወቅት አድልዎ ከማድረግ መቆጠብ ወሳኝ መሆኑን አመልክተዋል። በተጨማሪም በሀገራት መካከል ያለውን የሉዓላዊነት እኩልነት መርህ በማጉላት፣ በተለይም አሁን ባለው የዓለም አቀፍ ህግ እና የዓለም አቀፍ የሰብአዊ ህግ ግልጽ ጥሰቶች መሃል የኃይል እርምጃ መውሰድ ወይም በኃይል መዛት ሊከለከል እንደሚገባ አሳስበዋል።
የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የነባሩ ዓለም አቀፍ ስርዓት ዋነኛ ማዕቀፍ ሆኖ መቀጠሉ ወሳኝ መሆኑን ኳታር እንደምትገነዘብ ያነሱት መልዕክተኛዋ፣ ስርዓቱ የሃያ አንደኛውን ክፍለ ዘመን ተግዳሮቶች መቋቋም የሚችል፣ ሁሉን አቀፍ እና ውጤታማ እንዲሆን የተመድ ተቋማዊ ማሻሻያ በፍጥነት ሊተገበር እንደሚገባ አሳስበዋል። ተቋሙ ተልዕኮውን በሚገባ እንዲወጣ በፋይናንስ፣ በሰው ኃይል እና በተቋማዊ አቅም ሊጠናከር እንደሚገባም ጠቁመዋል።

ከዚህ ጋር ተያይዞ ግጭትን የመከላከል ስርዓት ላይ ኢንቨስት ማድረግ እና የግጭቶችን መንስኤዎች መፍታት ወሳኝ መሆኑን የገለጹት መልዕክተኛዋ፣ ኳታር ሽምግልናን እና የመከላከያ ዲፕሎማሲን የውጭ ጉዳይ ፖሊሲዋ ዋነኛ ምሰሶ አድርጋ እንደምትጠቀም አስታውሰዋል። ኳታር የተኩስ አቁም ስምምነቶችን፣ የፖለቲካ እስረኞች ልውውጥን፣ የግጭት አፈታት እና የሰላም ስምምነቶችን በተለያዩ አህጉራት በማመቻቸት የተመድ ስትራቴጂካዊ አጋር እና ታማኝ ዓለም አቀፍ አደራዳሪ መሆኗን አስመስክራለች ብለዋል።

የኳታር መንግስት በአሜሪካ እና በኢራን እስላማዊ ሪፐብሊክ መካከል ፓኪስታን እየመራች ላለው የሽምግልና ጥረት ምስጋናዋን እንደምታቀርብ እና ጥረቱንም እንደምትደግፍ አረጋግጠዋል። በቀጠናው ውጥረትን ለማርገብ፣ ሰላም እና መረጋጋትን ለማምጣት የሚያስችሉ እነዚህን የሽምግልና ጥረቶች ኳታር ሙሉ በሙሉ እንደምትደግፍም መልዕክተኛዋ አረጋግጠዋል።

አብረን ከርመን አብረን ሳንሆን ቀረን!

ፋናን እንደተቀላቀልኩ አንድ ሳምንት የተሻገረኝ አይመስለኝም። በወቅቱ 7ኛ ፎቅ ላይ ከነበረው የጋዜጠኞች መሥሪያ (Workstation) እና መሰባሰቢያ ቦታ ተቀምጦ የነበረ አንድ ባለ ጆሮ-ገብ ድምፅ ከወትሮ በተለየ ስሜት ውስጥ ሆኖ ወደ ተቀመጠበት እንድጠጋው በእጁ አመለከተኝ። እዚያ ተቋም ስንገናኝ ለሁለተኛ ጊዜ ቢሆንም፣ ሰላምታውና አቀባበሉ ለከረመ ወዳጅ ይመስል ነበር።

የግራ እጁን ሁለት ጣቶች አገጩ ላይ ጭኖ፣ በቀኝ እጁ ከደረቱ ትይዩ ካስቀመጠው ወፍራም የግል ኮምፒውተር (PC) “መለስተኛ ሳጥን ብንለው😂” ውስጥ ፋይል መበርበር ጀመረ። “ይሄ ልጅ ከተዋወቅን ገና ሁለተኛ ሰላምታ ስሰጠው ነው፤ ምን ይዞብኝ ይሆን?” ብዬ ሳስብ፣ ከመቅጽበት የሆነ ፎቶ አወጣና፣ “ይሄ ልጅ አንተ ነህ አይደል?” አለኝ።

ፎቶውን ሳይ እራሴን ለመካድ ዳዳኝ። ለካስ ዩኒቨርሲቲ ተማሪ እያለን፣ እነሱ ከአ/አ ዩኒቨርሲቲ ለትምህርታዊ ጉዞ ወደ ባህርዳር ዩኒቨርሲቲ በመጡ ጊዜ፣ የJOCOSA ፕሬዝዳንት ስለነበርኩ አቀባበልና ግብዣ (የውሃ😂) አድርጌላቸው ነበር። በዚያ ጊዜ ያስቀረነውን ፎቶ ነው መዞ ያሳየኝ። እኔ ግን በፍጹም አላስታወስኩትም ነበር። የተማሪነት ጊዜው አዳነ ከጋዜጠኛው አዳነ ጋር የተራራቁ ናቸው።

ከአዴ ጋር የጓደኝነት ውላችን ከዚያች ቀን የጀመረ ይመስለኛል። ከዚያ ጊዜ ጀምሮ ደስ የሚል ቤተሰባዊ ጓደኝነት ፈጥረን ኖረናል። በእኔ ወሳኝ ደስታና ሐዘን ውስጥ እሱ አለ፤ እኔም በተመሳሳይ።

እኔ ባለቤቴን ሳጭ፣ ሽምግልና ከሄዱት ውስጥ አዴ አንዱ ነው። ሳገባም ሚዜዬ ነበር። በተቃራኒው፣ እሱ “እጮኛውን ታገቢኛለሽ?” ሲል ከተገኙት ጥቂት ወዳጆቹ መካከል እኔ ነበርኩ። ሽምግልና ከሄዱት ታላላቅ ሰዎች መካከልም ተገኝቻለሁ።ይሄን ጋብቻ በህግ ለማፅናት ቀበሌ ተገኝተው የጋብቻ ውል(80) ሲፈራረሙም አንዱ እማኝ ነበርኩ።

ይህን ሂደት በታላቅ ሥርዓት ለመቋጨትና ለሰርጉ ሲሰናዳም፣ ሚዜው ሆኜ ከአጠገቡ ለመቆም እኔ ብቻ ሳልሆን፣ ውድ ባለቤቴም የእሱ ባለቤት ሚዜ ሆና የማይረሳውን ቀን በጋራ ለማሳለፍ አቅደን፣ ልብስ ተለክተን፣ መኪና ተከራይተን ዝግጁ ብንሆንም፣ ሰርጉ ሳምንት ሲቀረው በሥራ ምክንያት ከአገር መውጣት ግዴታ ሆነብኝ።

ከዓመታት በፊት ማግባቱን ሲወስንና ሲያሳውቀኝ፣ ቀን ቆጥረን የጋብቻ እቅድ አውጥተን፣ እንደ ወንድም ቀኑን በጋራ ናፍቀን እንደከረምን ሰዎች፣ በዚህ ውብ ቀን አጠገቡ አለመቆም የሚፈጥረው ስሜት ከባድ ቢሆንም፣ መልካም ምኞትን ከማስፈር ውጪ ሌላ አማራጭ የለም።

አዴ እና B2 መልካም ጋብቻ እንዲሆንላችሁ ከውዷ ባለቤቴ ጋር እንመኝላችኋለን።
Haikemikael_Debisa

ሰላም! እንዴት አመሻችሁ?
----------------------------
የአረንጓዴ አብዮት….

የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ኢትዮጵያውያንን ከዳር እስከ ዳር ለተመሳሳይ ሀገራዊ ዓላማ ያሰለፈ ታላቅ ሀገራዊ አብዮት ነው፡፡

ይህ ታላቅ የተፈጥሮ ሀብት የልማት እቅድ በአሁኑ ወቅት በአፍሪካ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ ትልቅ ትኩረት እና አድናቆት ያገኘ የአካባቢ ጥበቃ ሞዴል ለመሆን በቅቷል።

ፕሮግራሙ በኢትዮጵያ የአየር ንብረት ለውጥን ለመከላከል፣ የደን ሽፋንን ለማሳደግ እና የምግብ ዋስትናን ለማረጋገጥ ውሏል፡፡

በ2011 ዓ.ም በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ሀሳብ አመንጪነት የተጀመረ ይህ ብሔራዊ የችግኝ ተከላ ፕሮግራም፣ ከተጀመረ ጊዜ አንስቶ እስከ አሁን ከ48 ቢሊዮን በላይ ችግኞች እንዲተከሉ ምክንያት ሆኗል።

በዘመቻው በተከናወኑ ተከታታይ ስራዎች የሀገሪቱ የደን ሽፋን በከፍተኛ ሁኔታ አድጎ 23.6 በመቶ ደርሷል።

በዚህ ዓመት የሁለተኛው ምዕራፍ ማብቂያ በአጠቃላይ 50 ቢሊዮን ችግኞችን ለመትከል የታለመ ሲሆን፣ ይህም በየዓመቱ በአማካይ 7.5 ቢሊዮን ችግኞች ይተከላሉ እንደ ማለት ነው።

ሐምሌ 2017 ዓ.ም በተደረገ የአንድ ቀን ታላቅ የችግኝ ተከላ ዘመቻ ብቻ ከ714 ሚሊዮን በላይ ችግኞችን በአንድ ጀምበር በመትከል አዲስ የዓለም ክብረ ወሰን ተመዝግቧል።

በአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር የተራቆቱ መሬቶችን መልሶ ከማልበስ ባለፈ ለኢኮኖሚ እመርታ ትልቅ ትኩረት ተሰጥቷል። በመርሃ ግብሩ የተተከሉት ችግኞችም ያለምክንያት አልተተከሉም፡፡

ከ56 በመቶ በላይ የሚሆነው የጥምር ደን እርሻ ሲሆን፣ ለአርሶ አደሩ ተጨማሪ ገቢና የምግብ ዋስትናን የሚያረጋግጡ እንደ አቮካዶ፣ ማንጎ እና ፓፓያ ያሉ የፍራፍሬ ችግኞች እንዲሁም ለመኖ የሚያገለግሉ ዕፅዋትን ያካተተ ነው።

ሌላኛውና ሁለተኛው አይነት ለአፈር ጥበቃ፣ ለውሃ አካላት መነቃቃት እና ለአካባቢ ጥበቃ የሚውሉ የሀገር በቀል የእፅዋት ዝርያዎች ናቸው።

ሦስተኛው እና በምክንያት የተተከሉት የችግኝ አይነቶች ለከተማ ውበት የሚውሉት ያጠቃልላል፡፡ እነዚህም የከተማ የአየር ንብረትን ለማስተካከል እና ለጽዳትና ውበት የተተከሉ ዛፎች ናቸው።

ችግኝ በመትከላችን የውሃ አካላትን ማዳን ችለናል፡፡ ከሀገራችን ተርፈንም የበረሃማነትን መስፋፋት ከጎረቤት ሀገራት ጋር በጋራ ለመግታት፣ ቀጣናዊ አጋርነቷን በመፍጠር አህጉራዊ ትስስርን ማሳደግ ችለናል፡፡

በዚሁ በርትተን ከቀጠልን የሀገራችን የደን ሽፋን አሁን ካለው በላይ በማሳደግ ከዓለም አቀፍ የካርበን ሽያጭ ልማት የምናገኘው ኢኮኖሚያዊ ጥቅም እያደገ ይመጣል።

ይህንንም ለማሳካት አሁን ያለውን የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ከአበው ብሂል ጋር ማስተሳሰር ያሻናል፡፡

በእኛ በኢትዮጵያውያን ዘንድ ችግኝ መትከልና መንከባከብ ትልቅ ስፍራ ይሰጠዋል፡፡

አብያተ ክርስቲያናት እና ገዳማት ዙሪያን ብንመለከት ከጥንት ጀምሮ በዛፍ የመሸፈን ባህል አለን፡፡

ገዳ ስርዓት ለዛፍ ትልቅ ስፍራ ይሰጣል፡፡ ያለ አግባብ ዛፍ የቆረጠ ሰው መቀጮው ከባድ ነው፡፡

በሀገራችን ዛፍ ከጥላነት ያለፈ ትርጉም አለው፡፡ በህይወት እያለን ጥላ ከለላ፣ በዘላቂ ማረፊያም በጥንት እንደ ምልክት ይተከል ነበር፡፡

ዛፍን ለሽምግልና እና ለባህላዊ ስነ-ስርዓቶች መጠቀም የተለመደ ነው። ቤተሰብ ለቀጣይ ልጆቻቸው መሬት ሲያወርሱ ዛፍ ተክለው የማስረከብ የቆየ ልማድ አላቸው።

በመሆኑም መልካም ባህላችንን ከአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ጋር በመደመር የተፈጥሮ ሃብት ጥበቃ ህልማችንን እናሳካለን፡፡

የውስጥ አንድነት - የባዕዳንን ሴራ መስበሪያ መሣሪያ
*****************

(የዕለቱ መልዕክት)

የአንድ ሀገር ሕልውና እና የሕዝቦች ሁለንተናዊ ብልጽግና መሠረቱ የማይናወጥ ዘላቂ ሰላም ነው። አባቶቻችን “ሰላም ለቤት፣ ፍቅር ለጎረቤት” የሚሉት በምክንያት ነው፤ ሰላም ልማት የሚፋጠንበት እና ጠንካራ ሀገረ-መንግሥት የሚገነባበት የሕልውናችን መሠረት ነውና።

ሰላም ሲጠፋ ግን የሀገር መረጋጋት ይናጋል፣ የቆሙበት ምድርም ይንሸራተታል። ባለፉት ዘመናት የታሪክ ትርክቶቻችን ወጥ የሆነ ሀገራዊ መግባባት ከመፍጠር ይልቅ፣ አንዱን ወገን ባለቤት ሌላውን ደግሞ ባዕድ የሚያደርጉ ፅንፈኛ አመለካከቶች መፈልፈያ ሆነው ቆይተዋል። ይህም የጋራ ማንነትን ከመገንባት ይልቅ ቅራኔን እና ቂምን በማስቀደም፣ ለውስጣዊ ግጭቶች መባባስ ማገዶ ሆኖ አገልግሏል።

“አጥር ሲፈርስ አውሬ ይገባል” እንዲሉ በተለይም ጠንካራ እና ገለልተኛ ተቋማት ያልነበሩ መሆኑ፣ የፖለቲካ ልዩነቶችን በሰላማዊ መንገድ ከመፍታት ይልቅ ወደ ግጭት እንዲያመሩ በማድረግ የሰላም እጦቱን ስር የሰደደ የታሪክ ጠባሳ አድርጎታል።

ከዚህ በተጨማሪ የኢትዮጵያ መልክዓ-ምድራዊ መገኛ ለሰላሟ መታወክ ሌላኛው ተጠቃሽ ምክንያት ነው። የቀይ ባሕር አቅራቢያ መሆኗ እና የዓባይ ወንዝ መገኛነቷ፣ ታሪካዊ ጠላቶች በውስጥ ጉዳያችን ላይ እጃቸውን እንዲያሰረዝሙ እና ምቀኝነት እንዲያሳድሩ በር ከፍቷል።

እነዚህ የውጭ ኃይሎች በውስጣችን ያሉ ጥቃቅን ልዩነቶችን በማጉላት ሀገራችን እንድትዳከም ሌት ተቀን ይሠራሉ። “ባንዳ ካልረዳ፣ የውጭ ጠላት አይጎዳ” እንደሚባለው ሁሉ፣ ይህ የባዕዳን ሴራ የሚፈጸመው ደግሞ የሀገርን ሕልውና ለግል እና ለቡድን ጥቅም ሲሉ አሳልፈው በሚሰጡ የሀገር ውስጥ ሆድ አደሮች አማካኝነት ነው።

እነዚህ ኃይሎች የታሪካዊ ጠላቶቻችንን እኩይ አጀንዳ ወደ ውስጥ በማስረግ እና ሕዝባዊ መከፋፈልን በመፍጠር፣ ሀገራችን በራሷ ዜጎች እንድትዳከም ሲያደርጉ ቆይተዋል፤ አሁንም ከዚህ የክህደት ተግባራቸው አልተቆጠቡም።

ይህንን የጥፋት እና የታሪክ አዙሪት ለመስበር እንዲሁም በሰላማዊ መንገድ የሚደረግ የፖለቲካ ውድድርን ለማስፈን የለውጡ መንግሥት ባለፉት ዓመታት ረጅም ርቀት ተጉዟል። ሀገርን ወደ ብልፅግና ለማሻገር የጸና ሰላም እና የቀና ሥርዓት ወሳኞች ናቸው። ስለሆነም ለሰላም ያለው ዕሳቤ ከመደበኛው “ጦርነት አለመኖር” ትርጓሜ የሰፋ እና ጥልቅ መሆን አለበት።

ይህ ዕሳቤ ሦስት ቁልፍ ምሰሶዎችን ያቀፈ ነው፤ አንደኛው ለግጭት መንሥኤ የሆኑ መዋቅራዊ ችግሮች ማለትም ድህነት፣ ኢ-ፍትሐዊነት እና መገለል የተቀረፉበት አዎንታዊ ሰላም መገንባት ሲሆን ሁለተኛው የኢትዮጵያ ሰላም ከጎረቤቶቿ ሰላም ጋር በእጅጉ የተቆራኘ መሆኑን በማመን ለቀጣናዊ ሰላም መከበር የመሪነት ሚና መጫወት ነው። ሦስተኛው እና ዋነኛው ደግሞ የአፍሪካ ችግር በአፍሪካውያን መፍትሔ በሚለው መርሕ መሠረት፣ ማንኛውንም ውስጣዊም ሆነ አህጉራዊ ግጭቶች በራሳችን ባህላዊ እና ዘመናዊ የሰላም እሴቶች፣ በሽምግልና እና በእርቅ መፍታት ነው።

ኢትዮጵያ ያለችበት ቀጣና ማዕበል የበዛበት እና ውስብስብ ቢሆንም፣ ሀገራችን ግን የሰላም ደሴት ሆና ሰላሟን በማጽናት ሁለንተናዊ ዕድገቷን እያሳለጠች እና የልማት ስበት ማዕከልነቷን እያጠናከረች ትገኛለች።

“ሰላምን ማስፈን ከራስ ይጀምራል” በሚል መርሕ በቀድሞው ሥርዓት በአሸባሪነት የተፈረጁ እና በሐሳብ ልዩነት ተሰስደው የነበሩ የፖለቲካ ኃይሎች ያለምንም ቅድመ ሁኔታ ወደ ሀገር ውስጥ ገብተው ሰላማዊ እንቅስቃሴ እንዲያደርጉ ታሪካዊ ጥሪ ተደርጎላቸዋል፤ በአሁኑ ወቅትም በሰላማዊ መንገድ እየተንቀሳቀሱ ይገኛሉ።

ከዚህም በላይ ከጎረቤት ሀገራት ጋር በፈጠርነው የዲፕሎማሲ፣ የፀጥታ እና የኢኮኖሚ (የኤሌክትሪክ ኃይል፣ የመሠረተ ልማት እና የንግድ) ትሥሥር ምክንያት የእጅ አዙር ጥቃት ሥጋቶች፣ ሽብርተኝነት እና ድንበር ተሸጋሪ ወንጀሎች በከፍተኛ ሁኔታ እንዲገቱ ተደርጓል።

የመከላከያ እና የደኅንነት ተቋሞቻችንም ከፖለቲካ ወገንተኝነት የፀዱ፣ የሀገርን ዳር ድንበር ብቻ የሚጠብቁ እና ዘመናዊ ቴክኖሎጂ የታጠቁ ሆነው በታማኝነት ተገንብተዋል።

በአጠቃላይ አስተማማኝ ሰላምን ማረጋገጥ የሚቻለው የአሸናፊ እና ተሸናፊነትን፣ የቂም እና የቁርሾን ፖለቲካ ማክሰም ሲቻል ነው።

ታሪካዊ ቁስሎችን የምናክመውም በዕርቅ እና በሰላም መንገድ እንጂ በበቀል አይደለም፤ በቀል ማዕበልን እንጂ መረጋጋትን አይወልድምና።

ወደፊትም ሰላምን የሚያደፈርሱ ኃይላትን በሕግ ማስከበር መግታት ብቻ ሳይሆን ለግጭት ምክንያት የሆኑ አለመግባባቶችን በውይይት እና በንግግር ለመፍታት የተጀመሩ ሥራዎችን ዳር ማድረስ ያስፈልጋል።

እንደ ሀገር ሁለንተናዊ ብልጽግናችንን የሚያፀና ገዥ ትርክት ግንባታችንን አጠናክረን መቀጠል ይኖርብናል። ሰላምን፣ ትብብርን እና አብሮነትን ብቸኛ አማራጭ በማድረግ የምንከተለው የሰላም መንገድ ዛሬን ብቻ ሳይሆን ነገንም የሚያሻግር፣ ለልጆቻችን የምትመች እና የተከበረች ሀገር የምናስረክብበት ብቸኛው እና አስተማማኙ ጎዳና ነው።

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል
#ebc #ethiopia #ebcdotstream #peace #narrative

የሰላም ድርድር መቋረጥ፣ የሆርሙዝ ሰርጥ አዳዲስ ክልከላዎች እና የባራካህ የኑክሌር ጣቢያ ጥቃት
**************

በመካከለኛው ምሥራቅ የሰላም ድርድር ጥረቶች፣ በሆርሙዝ ሰርጥ የባሕር ላይ መተላለፊያ ቁጥጥር እና በተመዘገቡ የጸጥታ ስጋቶች ዙሪያ አዳዲስ ክስተቶች ተመዝግበዋል።

በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የነበረው ቀጥተኛ ድርድር መቋረጡን ተከትሎ ዲፕሎማሲያዊ ውጥረቱ ያሻቀበ ሲሆን፣ የንግድ መርከቦች እንቅስቃሴን ለመቆጣጠርም አዳዲስ እርምጃዎች እየተወሰዱ ይገኛሉ።

የፓኪስታን የሀገር ውስጥ ጉዳይ ሚኒስትር ሞህሲን ናቅቪ አስቀድሞ ያልተገለጸ የሁለት ቀናት ይፋዊ የሥራ ጉብኝት ለማድረግ ቴህራን መግባታቸውን የፓኪስታኑ ‘ዶን’ ጋዜጣ ዲፕሎማቲክ ምንጮችን ጠቅሶ ዘግቧል።

ይህ አስቸኳይ ጉብኝት የተደረገው የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ የኢራንን የቅርብ ጊዜ የሰላም አማራጭ ውድቅ ማድረጋቸውን ተከትሎ፣ የሰላም ድርድሩ ሙሉ በሙሉ እንዳይደናቀፍ ለማድረግ የተጀመረው የሽምግልና ጥረት አካል መሆኑ ተገልጿል።

የኢራኑ ‘ተስኒም’ የዜና ወኪል በበኩሉ፣ ሚኒስትሩ ከኢራን አቻቸው ኤስካንዳር ሞሜኒ እና ከፓርላማ አፈ-ጉባኤ መሐመድ ባጌር ጋሊባፍ ጋር ተገናኝተው በዋሽንግተን እና ቴህራን መካከል ያለውን የሰላም ድርድር ማስቀጠል በሚቻልበት ሁኔታ ላይ መምከራቸውን ጠቁሟል።

ዘ ኒው ዮርክ ታይምስ እንዳስነበበው፣ ፕሬዚዳንት ትራምፕ የኢራንን የሰላም ሃሳብ ውድቅ ቢያደርጉም፤ ኢራን የኑክሌር መርሐ ግብሯን ለ20 ዓመታት እንድታግድ የሚጠይቅ አማራጭ አቅርበዋል።

ይሁን እንጂ የኢራን ባለሥልጣናት በአሜሪካ ወገን ምንም ዓይነት ተጨባጭ የዲፕሎማሲ አካሄድ ለውጥ አልታየም ሲሉ መተቸታቸውን መህር የዜና ወኪል ዘግቧል።

የሆርሙዝ ሰርጥን በተመለከተ ኢራን የባሕር ላይ መተላለፊያውን ለመቆጣጠር አዲስ “ሙያዊ የአሠራር ሥርዓት” ያለችውን የቁጥጥር ሥርዓት ይፋ እንደምታደርግ አስታውቃለች።

የኢራን ፓርላማ የብሔራዊ ደኅንነት ኮሚቴ ሰብሳቢ ኢብራሂም አዚዝን ጠቅሶ ሮይተርስ እንደዘገበው፣ አዲሱ አሠራር ከኢራን ጋር ለሚተባበሩ የንግድ መርከቦች ብቻ ቅድሚያ የሚሰጥ ሲሆን፣ የአሜሪካ ደጋፊ ለሆኑ መርከቦች ግን ዝግ ይሆናል።

በተጨማሪም ኢራን በዲጂታል እና በቢትኮይን ክፍያ የሚሠራ “ሆርሙዝ ሴፍ” የተባለ አዲስ የባሕር ላይ መድን ይፋ ማድረጓን ፋርስ የዜና ወኪል አረጋግጧል።

በሆርሙዝ ሰርጥ ያለው የባሕር ላይ ትራፊክ አሁንም እንደቀዘቀዘ መሆኑን እና አንዳንድ የአውሮፓ ሀገራት መርከቦቻቸው በሰላም እንዲያልፉ ከኢራን አብዮታዊ ዘብ (IRGC) ጋር ድርድር መጀመራቸውን ብሉምበርግ ዘግቧል።

በሌላ በኩል የቀጣናውን ሰላም ይበልጥ አሳሳቢ የሚያደርግ ክስተት ተመዝግቧል። በተባበሩት ዓረብ ኢምሬቶች በሚገኘው የባራካህ የኑክሌር ኃይል ማመንጫ ጣቢያ ላይ የድሮን ጥቃት ደርሷል።

‘አሶሺዬትድ ፕሬስ' እንደዘገበው ጥቃቱ ከኃይል ማመንጫው የውስጠኛው አጥር ውጭ በሚገኝ የኤሌክትሪክ ጄነሬተር ላይ እሳት ቢያስነሳም፣ የኢምሬቶች ባለሥልጣናት እሳቱን በፍጥነት መቆጣጠር መቻሉን እና ምንም ዓይነት የጨረር ስጋትም ሆነ የሰው ጉዳት አለመድረሱን አረጋግጠዋል።

ዓለም አቀፍ የአቶሚክ ኃይል ኤጀንሲ (IAEA) ዋና ዳይሬክተር ራፋኤል ግሮሲ ጥቃቱን “ተቀባይነት የሌለው” ሲሉ አውግዘውታል።

በመካከለኛው ምሥራቅ በአንድ በኩል ዲፕሎማሲያዊ የሰላም ጥረቶች ቢቀጥሉም፣ በሌላ በኩል እየተከሰቱ ያሉ የጸጥታ ስጋቶች ቀውሱ ወደ ከፋ ጦርነት እንዳያመራ ከፍተኛ ስጋት መፍጠራቸውን ዓለም አቀፍ የጂኦፖለቲካ ተንታኞች በማስጠንቀቅ ላይ ይገኛሉ።

በለሚ ታደሰ
#middleeastcrisis #peacetalks #straitofhormuz #diplomacy #globalenergy

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ ቴህራን በዋሽንግተን ላይ "ምንም ዓይነት እምነት እንደሌላት" እና ድርድር የምትፈልገው አሜሪካ በጉዳዩ ላይ እውነተኛ እና ቁርጠኛ ከሆነች ብቻ መሆኑን ገለጹ። ሚኒስትሩ ይህንን የተናገሩት በኒው ዴልሂ በሚካሄደው የብሪክስ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች ስብሰባ ላይ ተገኝተው ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ ሲሆን፣ ጦርነቱን ለማቆም የሚደረገው ድርድር አሁንም እንደተቋረጠ መሆኑን ጠቁመዋል።

አለም አቀፍ ትኩረት የሳበውን የሆርሙዝ የባህር መስመር በተመለከተ ሚኒስትሩ ማብራሪያ ሰጥተዋል። ከቴህራን ጋር በጦርነት ውስጥ ከሚገኙት በስተቀር ሁሉም መርከቦች በመስመሩ ማለፍ እንደሚችሉ ያረጋገጡት አራግቺ፣ ለማለፍ የሚፈልጉ መርከቦች ግን ከኢራን የባህር ኃይል ጋር ቅንጅት ማድረግ እንዳለባቸው አሳስበዋል። በዚሁ ስትራቴጂካዊ የባህር መስመር ዙሪያ ያለው ሁኔታ "እጅግ ውስብስብ" መሆኑንም አክለዋል።

ከአሜሪካ የሚመጡ "እርስ በርሳቸው የሚጣረሱ መልእክቶች" ዋሽንግተን ለድርድር ያላትን እውነተኛ ፍላጎት እንድትጠራጠር እንዳደረጋት ሚኒስትሩ ገልጸዋል። በፓኪስታን አደራዳሪነት የተጀመረው የሽምግልና ሂደት ሙሉ ለሙሉ ባይከሽፍም "በችግር ውስጥ" መሆኑን አስረድተዋል። ኢራን ለዲፕሎማሲ ዕድል ለመስጠት የተኩስ አቁሙን ለማስቀጠል ጥረት እያደረገች ቢሆንም፣ አስፈላጊ ሆኖ ከተገኘ ግን ወደ ጦርነቱ ለመመለስም ዝግጁ መሆኗን አስጠንቅቀዋል።

የአራግቺ መግለጫ የወጣው ዛሬ አርብ ሲሆን፣ ይህ የሆነው የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ በኢራን ላይ ያላቸው ትዕግስት እያለቀ መሆኑን ከተናገሩ ከጥቂት ሰዓታት በኋላ ነው። ትራምፕ ከቻይናው ፕሬዚዳንት ሺ ጂንፒንግ ጋር ባደረጉት ውይይት ቴህራን የባህር መስመሩን ዳግም እንድትከፍት መስማማታቸውን መግለጻቸው ይታወሳል። በዚህ ጉዳይ ላይ ያተኮሩት የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ፣ "ኢራን የችግሩ መፍትሄ አካል መሆን የሚችል ማንኛውንም አገር፣ በተለይም ቻይናን ታደንቃለች" በማለት ሀገራቸው ያላትን አቋም አንጸባርቀዋል።

ለሀገራዊ ምክክሩ ግብዓት የሆነ ሀብት

አዲስ አበባ፣ ግንቦት 6፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ አለመግባባቶችን እና ግጭቶችን በባህላዊ የእርቅ ሥነ ሥርዓት የሚፈቱ፣ ቂም በቀልና ጥላቻን የሚያስቀሩ፣ የሰላምና አብሮነት መሠረት የሆኑ የበርካታ እሴቶች ባለቤት ናት።

ሀገራዊ አንድነትን ለማጠናከር እና ብሔራዊ መግባባትን ለማስፈን ምክክር ወርቃማው አማራጭ ነው።

ኢትዮጵያ በልዩነቶች መካከል ድልድይ የሚገነባና ለዘመናት የቆዩ ማኅበራዊና ፖለቲካዊ ቅራኔዎችን መፍታት የሚያስችል ሀገራዊ ምክክር እያደረገች ትገኛለች።

ይህ ታሪካዊ ምክክር ስኬታማ እንዲሆን ሀገር በቀል የውይይትና የምክክር እሴቶች በግብዓትነት ጥቅም ላይ እየዋሉ ነው።

ብዙ ጊዜ ሰዎች ተጣልተው ወደ ሽምግልና ይመጣሉ። ሽማግሌዎችም በነፍስ የሚፈላለጉ ሰዎችን ጭምር ያስታርቃሉ። ይቅር ያባብላሉ።

አብዛኞቹ የኢትዮጵያ ባህሎች ሰላምን በሽምግልና የሚያጸኑ እንዲሁም ጥልን በካሳና በግሳጼ የሚያጠፉ ናቸው።

ከእነዚህ ባህሎች መካከል ‎የዘላቂ ሰላም መሰረት የሆነው “ዱቡሻ እና የዱቡሻ ወጋ” ተጠቃሽ ነው።

‎የጋሞ አባቶች በእጃቸው እርጥብ ሳር ከያዙ ቁጣ ይበርዳል፡፡ ለፀብ ወይም ለበቀል የተነሳ ማንኛውም አካል ጥቃት ለመሰንዘር የያዘውን ቁሳቁስ መሬት ያስቀምጥና ጉዳዩ “በዱቡሻ” ሥርዓት እንዲታይ ይደረጋል፡፡
‎
ጥላቻን በማስወገድ የሰላምና አብሮነት መሠረት የሆነው “ዱቡሻ እና የዱቡሻ ወጋ” በቅንነት ተጀምሮ በእውነት የሚቋጭ ባህላዊ የፍትህ ሥርዓት ነው።

ከግጭት ይልቅ ሰላምን እና ፍቅርን፣ ከመለያየት አንድነትን እና አብሮነትን የሚያስቀድመው ሥርዓቱ በጥንት ጊዜ በጋሞ አባቶች እና እናቶች ይመራ የነበረ ያልተፃፈ ሕግ ነው።
‌‎
‎ዱቡሻ የሚለው የጋሞኛ ቃል ትርጉሙ "ባህላዊ የሕዝብ መሰብሰቢያ አደባባይ" ማለት ሲሆን÷ ይህም በሕዝቦች መካከል የአንድነትና የጥንካሬ ምልክት ሆኗል።

በአብዛኛው በዛፎች ሥር፣ በለምለም ሳር አካባቢ፣ በድንጋዮች በተከበበ እና በባህላዊ መቀመጫዎች ባጌጠ ቦታ ላይ ሥርዓቱ ይከናወናል።
‎
‎ይህ የመሰብሰቢያ ቦታ የጋሞ ሕዝብ ከመሪው ጋር እየተገናኘ በጋሞ ባህላዊ የፖለቲካ ሥርዓት ሕግና ደንብ የሚያወጣበት የተከበረ ስፍራ ነው።

‎በዚህ ስፍራ መዋሸት ቅጣቱ እርግማን እንዲሁም ከማኅበረሰቡና ከማኅበራዊ አገልግሎቶች መገለል በመሆኑ በዳይም ተበዳይም ለእውነት ተገዢ ይሆናሉ።

‎"ዱቡሻ እና የዱቡሻ ወጋ" ለዘመናዊ የአስተዳደር ሥርዓት መጎልበት ትልቅ አስተዋፅኦ ያበረከተ፣ የብሔረሰቡ የሰላም ምልክት፣ የሕዝቦችን አንድነት የሚያጠናክር እና የተደበቀውን እውነት የሚገልጥ ታሪካዊ እሴት ነው።

ይህ እሴት በቅርስነት እንዲጠበቅ እና በተባበሩት መንግሥታት የትምህርት፣ የሳይንስና የባህል ድርጅት (ዩኔስኮ) እንዲመዘገብ ጥረት እየተደረገ ይገኛል።

‎የጋሞ ሕዝብ ባህላዊ የፍትህ ሥርዓትን ለአብነት አነሳን እንጂ በኢትዮጵያ አለመግባባቶችን እና ግጭቶችን በባህላዊ ሽምግልና እና እርቅ ሥነ ሥርዓት መፍታት የሚቻልባቸው በርካታ እሴቶች እንዳሉ ይታወቃል።

‎የኢትዮጵያ ሀገራዊ ምክክር ኮሚሽን በተለይ ለምክክር ሒደቱ ጠቃሚ የሆኑ ሀገር በቀል እሴቶችን በግብዓትነት ጥቅም ላይ እያዋለ ይገኛል።

በብርሃኑ አበራ

የፍ/ቤት የክርክር መዝገብ እንዲዘጋ ተወሠነ
#ethiopia | በእነ ኃይሌ ገብረስላሴና በእነ ዶክተር አሸብር ወልደጊዮርጊስ ኦሎምፒክ ኮሚቴ መካከል የነበረው የፍ/ቤት የክርክር መዝገብ እንዲዘጋ ተወሠነ

ከአንድ ዓመት በላይ የፈጀው በእነ ኃይሌ ገብረስላሴና በእነ ዶክተር አሸብር ወልደጊዮርጊስ ኦሎምፒክ ኮሚቴ መካከል የነበረው የፍ/ቤት ክርክር እንዲዘጋ ተወሠነ

በእነ ኃይሌ ገብረስላሴና በእነ የተከበሩ ዶ/ር አሸብር ወልደጊዮርጊስ መካከል የተፈጠረው አለመግባባት በመደበኛ ፍ/ቤት ላሉፉት ሁለት ዓመታት ሲታይ መቆየቱ ይታወሳል።

በእነዚህ ሁለት ዓመታት ለሚጠጋ ጊዜ እነ ኃይሌ በፍ/ቤት የኦሎምፒክን ማንኛውንም እንቅስቃሴ ሲያሳግዱ የእነ ዶክተር አሸብር ኦሎምፒክ በበኩሉ ዕገዳውን ሲያስነሳ ዓመታትን ቅርጥፍ አድርጎ መብላቱ ይታወሳል።

አሁን ከደቂቃዎች በፊት ከሀትሪክ ስፖርት ኦፊሺያል ታማኝ ምንጮች እንዳገኘነው ዜና ከሆነ ድል ወደእነ ዶክተር አሸብር እንዳዘነበለች ይጠቁማል።

እንደ እነዚሁ ታማኝ የመረጃ ምንጮቻችን ከሆነ የሁለቱን ወገኖች ክስ ሲመረምር የነበረው የኢ.ፊ.ድ.ሪ የፌዴራል ከፍተኛ ፍ/ቤት ልደታ ምድብ ዛሬ በዋለው ችሎት በሁለቱ ወገንች መካከል የተከፈተው የክርክር መዝገብ እንዲዘጋና መዝገቡ ወደ መዝገብ ቤት እንዲመለስ ውሳኔ አሳልፏል።

እንደ እነዚሁ ታማኝ የሀትሪክ የመረጃ ምንጮች ከሆነ ጉዳዩን ከአንድ ዓመት በላይ ሲመረምር የነበረው ፍ/ቤት ስፖርታዊ ጉዳዮች መፈታት ያለባቸው በስፖርቱ ህግና ደንቦች እንጂ በመደበኛ ፍ/ቤቶች አይደለም በማለት የክርክር መዝገቡ እንዲዘጋ ውሳኔ መተላለፉና መዝገቡ ተዘግቶ ወደ መዝገብ ቤት እንዲመለስ የመጨረሻ ውሳኔ መሠጠቱን እነዚሁ ምንጮቻችን ጨምረው ገልፀውልናል።

በቅርቡ የቅዱስ ጊዮርጊስ ስፖርት ማህበር ከአስተዳደር ችግር ጋር በተያያዘ በተፈጠረ ችግር በደጋፊዎች ክስ ቢመሠረትም ጉዳዩ በሽምግልና ቢፈታም ጉዳዩን ወደ መደበኛ ፍ/ቤት የወሠዱት ከሳሾች ጉዳያቸውን በስፖርቱ ህግ የማይፈቱና ክሱን የማያነሱ ከሆነ ፌዴሬሽኑ ክለቡን አግዳለሁ ማለቱ የሚዘነጋ አይደለም።

✍️✍️በጋዜጠኛ ይስሀቅ በላይ(ሀትሪክ ስፖርት ኦፊሺያል)

በአሜሪካ እና በኢራን መካከል ያለው ጦርነት ሊያበቃ ነው? አዲሱ ስምምነት ምን ይዟል?
********************

ኢራን ከአሜሪካ የቀረበላትን አዲስ የውሳኔ ሃሳብ እየመረመረች መሆኑን ያስታወቀች ሲሆን፣ ሁለቱ ወገኖች በባህረ ሰላጤው ያለውን ጦርነት በይፋ ለማቆም በሚያስችል የመግባቢያ ሰነድ ላይ ለመስማማት መቃረባቸው ተሰምቷል።

የፓኪስታን እና ሌሎች ከሽምግልና ሂደቱ ጋር ግንኙነት ያላቸው ምንጮች እንደገለጹት፣ ስምምነቱ ጦርነቱን የሚገታ ባለ 14 ነጥብ የውሳኔ ሃሳብ የያዘ ነው።

ይህ የአንድ ገጽ ሰነድ እንደ የኑክሌር መርሃ ግብር ያሉ ውስብስብ ጉዳዮችን ለጊዜው ወደ ጎን በመተው፣ ይልቁንም በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ በኩል ያለውን የመርከብ ጉዞ መክፈት፣ በኢራን ላይ የተጣሉ ማዕቀቦችን ማንሳት እና በቀጣይ ውይይቶች በኑክሌር መርሃ ግብሩ ላይ ገደቦችን ስለማድረግ በሚሉ ነጥቦች ላይ ትኩረት ያደርጋል።

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ፣ ሀገራቸው አቋሟን በሽምግልናው ግንባር ቀደም ሚና ባላት ፓኪስታን በኩል የምታሳውቅ መሆኑን ተናግረዋል።

ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በማህበራዊ ሚዲያ ባሰፈሩት ጽሑፍ "ኢራን በተስማማንበት ጉዳይ ላይ ከተስማማች" ጦርነቱ ሊያበቃ እንደሚችል የገለጹ ቢሆንም፣ ስምምነት ለመፈረም ፊት ለፊት ለመገናኘት ግን ገና መሆኑን ለኒውዮርክ ፖስት ተናግረዋል።

በሌላ በኩል የአሜሪካ ወታደራዊ አጋር የሆነችው እስራኤል ስለ ስምምነቱ መቃረብ መረጃው እንደሌላት ገልጻ፣ ለተጨማሪ ወታደራዊ እንቅስቃሴ ዝግጅት እያደረገች መሆኑን አስታውቃለች።

በመሀመድ ፊጣሞ
#ebc #iran #usa #peacedeal #donaldtrump #gulfwar #worldpolitics

"ኢራን ያቀረበችው አዲስ የሰላም ዕቅድ አላረካኝም፦ ፕሬዚዳንት ትራምፕ
********************

ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ የሁለት ወሩን የአሜሪካ-ኢራን ጦርነት ለማስቆም ከቴህራን የቀረበውን አዲስ የሰላም ሀሳብ ብዙም አላረካኝም በማለት ገልጸውታል።

ትራምፕ በዋይት ሀውስ በሰጡት መግለጫ፣ ኢራን ስምምነት ለማድረግ ብትፈልግም ያቀረበችው ሀሳብ ግን ተቀባይነት የሌላቸው ነጥቦች እንዳሉበት ገልጸዋል።

"ኢራን ስምምነት ትፈልጋለች፤ ምክንያቱም ወታደራዊ አቅሟ ተሟጥጧል" ያሉት ትራምፕ፣ በቀረበው ሰነድ ግን እንዳልረኩ እና ኢራን መስማማት የምትችልበት ደረጃ ላይ መሆኗን እንደሚጠራጠሩ ተናግረዋል።

በኢራን ከፍተኛ አመራሮች መካከል "ከባድ አለመግባባት" እንዳለ የገለጹት ፕሬዚዳንቱ፣ ይህም የሰላም ሂደቱን አስቸጋሪ እንዳደረገው ጠቁመዋል።

ፓኪስታን በሽምግልናዋ የቀጠለች ሲሆን፣ አዲሱን የኢራን የሰላም ሀሳብ ለአሜሪካ ያቀረቡት የፓኪስታን ባለስልጣናት ናቸው።

ትራምፕ ለፓኪስታን ጠቅላይ ሚኒስትር ሼህባዝ ሸሪፍ እና ለሀገሪቱ ፊልድ ማርሻል አሲም ሙኒር ያላቸውን አክብሮት ገልጸዋል።

በአሁኑ ወቅት ያላቸው አማራጭ "ወይ ስምምነት ማድረግ ወይም ኢራንን በከባድ ወታደራዊ እርምጃ ማጥፋት" እንደሆነ ፕሬዚዳንት ትራም በግልጽ ተናግረዋል።

የዩናይትድ ስቴትስ ማዕከላዊ ዕዝ (CENTCOM) ወታደራዊ አማራጮችን አጥንቶ እንዳቀረበላቸውም የተናገሩት ፕሬዚዳንቱ ከሰብዓዊነት አንጻር በቦምብ የመደብደብ እርምጃን እንደማይመርጡ ጠቁመዋል።

በነስሩ ጀማል
#middleeast #peacetalks #iran #us #trump #ebc

ሰሞኑን ሶሻል ሚዲያ ላይ እምብዛም ባይሆን አነጋጋሪ ከነበሩት ነገሮች አንዱ ልጃችሁን ለልጃችን የሚባልበትን "የሽምግልና" ስርአት የተመለከተ ነው። እና ብዙ ሰዎች አሁን ባለው የሽምግልና ስርአት ደስተኛ አይደሉም፣ ባህላችን ተበረዟልም ይላሉ።

እንደውም አንዲት ቲክቶክ ላይ የምትታወቅ ጎልማሳ ሴት ቃል በቃልም ባይሆን ምን ስትል ሰማኋት..

"አሁን ያለው የሽምግልና ስርአት በጣም ባህላችንን የጣሰ ነው። እኔ በጣም ብዙ ሀገር ዞርያለሁ አይቻለሁ ስለኛ ሀገር ባህልም ሳወራ ከማወራቸው ነገሮች አንዱ ስለሽምግልና ባህላችንም ጭምር ነው። አሁን እየተደረገ ያለው ነገር ግን ባህላችን አይደለም። ለሽምግልና የሚመጣውን ቤት የሚያክል #አበባ ..ሰርግ የሚያስንቅ ድግስ ምናምን ስናይ ሴቷን በገንዘብ የመግዛት(ቤተሰቧቿ የመሸጥ) ያህል ነው" እንደዛ አይነት የሚል ሀሳብ አንስታለች።

በግሌ ምናልባት ተጥሷል ከሚባለው ባህል ትክክል ነው ብዬ የማስበው ልክ እንደ ሰርግ ቀን ለሽምግልና ቀን ባልየው መጥቶ አብሮ የሚውለው፣ የሚጨፍረው ፕሮግራሙን የሚካፈለው ነገር ነው። ከዛ ባለፈ ግን ሰው afford ማድረግ እስከቻለና አቅሙ እስካለው ድረስ የቱንም ያህል ወጪ አውጥቶ ፕሮግራሙን ደመቅ አድርጎ ሽምግልና ቢልክ ምንድነው ችግሩ? በዛ ደረጃስ የሚያወቃቅስ ነው?

ወጣቷ የህግ ባለሙያ እና አንቂ እለኒ ጎንፋ

አሁን እኔ ባህል ማለት ምን ማለት እንደሆነ ጠፎቶብኝ እኮ አደለም , ባህል ማለት የሕዝቦች የአኗኗር ዘይቤ ወይም መንገድ ነው ከሚሉት ውስጥ ነኝ , ሀገራችን ላይ አብረናቸው እየኖሩ ያሉ ብዙ ህዝብ የሚጎዱ ነገሮች እያሉ ለምንድነው ይሄን ያህል ጉዳት የማያስከትል የጋብቻ ሽምግልና አላላክ ላይ ችክ የተባለው ነው ? ለማለት የፈለኩት , ገባችሁ ?

የጋብቻ ሽምግልና አላላክ ላይ ባህሉ ተጥሷል በሚል በተደጋጋሚ የሰላ ትችት ሲስጥ ይታያል ሀሳባቸው ትክክል ሊሆን ይችላል ግን የኢትዮጵያ ትክክለኛ እና የምርም ሰው እየጎዳ ያለው ባህል የትኛው ነው? የእርስ በእርስ ጦርነቱ ነው? ዘረኝነቱ ነው? ውይስ በየቀኑ የሚሰማው የሴት ልጅ ጥቃት ነው ? ለምንድነው ሽምግልና አላላኩ ላይ ችክ ያላችሁት? ሌሎችም ብዙ የተጣሱ ባህሎች ይኖራሉ ዞር ዞር በሉ እስቲ

"ፓኪስታን ገለልተኛ አይደለችም" በቴህራንና በዋሽንግተን ድርድር ላይ አዲስ ውዝግብ
#ethiopia | ​የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ በኦማንና በፓኪስታን እያደረጉት ያለው የዲፕሎማሲ "ጥረት" በሀገር ቤት ተቃውሞ ገጠመው። የኢራን ብሔራዊ ደህንነትና የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ ኮሚሽን ቃል አቀባይ ኢብራሂም ሬዛኢ፤ ፓኪስታን በአሜሪካና በኢራን መካከል ለሚደረገው ድርድር "ትክክለኛ አስታራቂ አይደለችም" ሲሉ በግልጽ ተናግረዋል።
​እንደ ሬዛኢ ገለጻ፣ ፓኪስታን ለሽምግልና የሚያስፈልገው ተዓማኒነትና ገለልተኝነት ይጎድላታል።

​የኢራኑ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ ከሰሞኑ በኢስላማባድ ከጠቅላይ ሚኒስትር ሼህባዝ ሻሪፍ ጋር ተወያይተዋል። ይሁን እንጂ ኢብራሂም ሬዛኢ በኤክስ (X) ገፃቸው ላይ ባሰፈሩት ጠንከር ያለ መልዕክት የሚከተሉትን ነጥቦች አንስተዋል፦

​ፓኪስታን ምንም እንኳ ጥሩ ጎረቤት ብትሆንም፣ ለዋሽንግተን ስለምታደላ ለድርድር ምቹ አይደለችም።

​ፓኪስታን አሜሪካን በግልጽ ከመተቸት ትቆጠባለች፤ ይህም ከአስታራቂነት ባህሪ ጋር ይጋጫል።

​አሜሪካ በሊባኖስ ጉዳይና በታገዱ የኢራን ንብረቶች ላይ የገባችውን ቃል እንድትፈጽም ፓኪስታን አስፈላጊውን ተፅዕኖ አልፈጠረችም።
​
​የኢራን ሚዲያዎች እንደሚጠቁሙት፣ የሰላም ድርድሩ ከኑክሌር ፋይል በዘለለ ስሱና ወሳኝ የሆኑ ጉዳዮችን አካቷል፦

፦ አዲስ የህግ ማዕቀፍ ማዘጋጀት።

​፦ ኢራን ላለፉት ዓመታት ለደረሰባት ኪሳራ ካሳ መጠየቅ።

​፦ ተጨማሪ ወታደራዊ እርምጃዎች እንዳይወሰዱ ዋስትና ማግኘት።

​፦ በአሜሪካ የተጣሉ የባህር ላይ ገደቦችን ማንሳት።

​በአንድ በኩል ሚኒስትር አራግቺ በኢስላማባድና በሙስካት የዲፕሎማሲ ደጃፎችን ሲያንኳኩ፣ በሌላ በኩል በቴህራን ያሉ ህግ አውጪዎች የአደራዳሪውን ማንነት ጥያቄ ውስጥ መክተታቸው ድርድሩን ምን ያህል ውስብስብ እንደሚያደርገው አመላካች ሆኗል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን) #getutemesgen #getu
​#ኢራን #ፓኪስታን #አሜሪካ #ዲፕሎማሲ #የሰላምድርድር #መካከለኛው ምስራቅ #ዜና #iran #pakistan #usa