የኤርትራ ማስታወቂያ ሚኒስቴር‼️
የኢትዮጵያ መንግስት ከጠቅላይ ሚኒስትሩ እስከ ከፍተኛ ወታደራዊ እና የፖለቲካ ባለስልጣናት ድረስ - "የባህር በር ሉዓላዊ መዳረሻ" የሚለውን ለማግኘት በኤርትራ ላይ ግልጽ ጦርነት እንደሚጀምር በግልጽ ሲናገር ቆይቷል ብለዋል።

በሰሜናዊው የኢትዮጵያ ክፍል በተነሳው ጦርነት ምክንያት በማድረግ ከፍተኛ ጄኔራሎች "... ጥቃቱን ስንጀምር በትግራይ አናቆምም፣ሌላኛው ጄኔራል ደግሞ "መቀሌ የሚቆም አይደለም የመጨረሻው መድረሻችን አሰብ ነው" ሲሉ ተደምጠዋል ብለዋል።

ይህ ሂደት አለምአቀፍ ህግን በግልጽ ይጥሳል ያሉ ሲሆን የኤርትራ ሰራዊት በዛሬው ዕለት ወደ ትግራይ መግባቱን በተመለከተ ግን ያሉት ነገር የለም።

Seledadotio
Seledadotio

ኤርትራ "ኢትዮጵያ ራስን በመከላከል ስም ልትወረኝ ነው" ስትል ከሰሰች
#fastmereja I የኤርትራ መንግሥት ፕሬስ ሚኒስቴር እንዳስታወቀው፣ የኢትዮጵያ መንግሥት "ሉዓላዊ የባህር በር ማግኘት" እና የባህርኃይል አቅምን ለመገንባት በሚል ሽፋን በኤርትራ ላይ የጥቃት ጦርነት ለመክፈት እንቅስቃሴ እያደረገ ነው አለ። የኤርትራ መንግሥት ቃለ አቀባይ የማነ ገብረመስቀል ከሰዓታት በፊት እንደገለጹት፣ የኢትዮጵያ ባለሥልጣናት እና ከፍተኛ ወታደራዊ መኮንኖች በሰሜናዊው የኢትዮጵያ ክፍል ከተከሰተው ግጭት ጋር ተያይዞ በኤርትራ ላይ የሐሰት ውንጀላዎችን በመሰንዘር አጀንዳቸውን በ"ራስን የመከላከል" ስም ለመሸፈን እየሞከሩ ነው ብለዋል።

​በመግለጫው እንደሰፈረው፣ በቅርብ ሳምንታት ውስጥ የተሰሙ ከፍተኛ የሰራዊት ጄኔራሎች አስተያየቶች የኢትዮጵያን እውነተኛ አላማ የሚያሳዩ ናቸው። በተለይም አንድ ከፍተኛ ጄኔራል ለአገር ውስጥ ሚዲያ በሰጡት ቃል "ዘመቻውን ስንጀምር ትግራይ ላይ አንቆምም... ዋናው አላማችን ባንዲራችንን ቀይ ባህር ላይ ማቆም ነው" ማለታቸው አሳሳቢ መሆኑን የኤርትራ መንግሥት አመልክቷል። እንዲሁም "መቀሌ ማቆሚያ አይደለችም፣ የመጨረሻ መድረሻችን አሰብ ነው" የሚሉ ንግግሮች የኢትዮጵያን እቅድ ግልጽ የሚያደርጉ እንደሆኑ ገልጿል።

​የኢትዮጵያ መንግሥት ሆን ብሎ ጦርነቱን በራስን መከላከል ስም ለመሸፈን የሚደረገው ጥረት ቀባይነት የሌለው እና ክልላዊ ጸጥታን አደጋ ላይ የሚጥል ነው ሲል የኤርትራው ቃለ አቀባይ ማነ ገብረመስቀል በመግለጫቸው ገልጿል።

ኢትዮጵያ የራሷን የተፈጥሮ ሃብት አቅም ለማስተዋወቅ 3ኛውን የአፍሪካ የተፈጥሮ ሀብት ፖሊሲ ፎረም መጠቀም እንዳለባት ተገለፀ

መስከረም 27 ቀን 2019 ዓ.ም. (አሐዱ ሬድዮ) ኢትዮጵያ ከአፍሪካ ልማት ባንክና ከሌሎች አጋሮች ጋር በመተባበር ያዘጋጀችው 3ኛው የአፍሪካ የተፈጥሮ ሀብት ፖሊሲ ፎረም በሀገራት መካከል ያለውን ኢኮኖሚያዊ ትስስር ማጠናከር ላይ ትኩረት በማድረግ ከማክሰኞ እለት ጀምሮ በአዲስ አበባ እየተካሄደ ይገኛል።

የምጣኔ ሃብት ባለሙያ አቶ ዘላለም በቀለ ኢትዮጵያ በምስራቅ አፍሪካም ሆነ በመላው አህጉሪቱ ያለውን የራሷን የኢኮኖሚና የተፈጥሮ ሀብት አቅም በመለየት፣ የንግድ ማስተዋወቅ ስራዎችን በስፋት መስራት እንዳለባት ተነግረዋል ፡፡

ይህ ፎረም አፍሪካውያን ሀገራት በንግድ፣ በፋይናንስና በመሰረተ ልማት ዘርፎች እርስ በርሳቸው በመደጋገፍ ኢኮኖሚያቸውን የሚያሳድጉበት ትልቅ እድል የሚፈጥር እንደሆነም መቁመዋል።

ኢትዮጵያ ፎረሙ እንደ መልካም አጋጣሚ በመጠቀም፣ ለኢኮኖሚ እድገቷ ወሳኝ የሆኑ እንደ የባህር በር እና የንግድ መስመር ያሉ ሀገራዊ አጀንዳዎቿን ለተሳታፊ ሀገራት ለማሳወቅና ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ ለማሰባሰብ መጠቀም አለባት ያሉት ደግሞ መምህርና ፖለቲከኛ ዶ/ር ጌትዬ ትርፌ ናቸው።

ኢትዮጵያን ጨምሮ የአፍሪካ ሀገራት በተፈጥሮ ሀብት የበለጸጉ ቢሆኑም፣ ሀብታቸውን በአግባቡ ባለመጠቀማቸው ተገቢውን ጥቅም እዳላገኙ ባለሙያዎቹ ገልፀዋል ፡፡ በዚህ ረገድ ሀገራቱ በጋራ መስራት እንደሚገባቸው አፅንኦት ሰጥተዋል።

በደረጄ መንግስቱ

#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የኤርትራ አምባሳደር ሶፊያ ተስፋማርያም፣ ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ለዘመናት በኢትዮጵያ ላይ ሲከተለው የቆየውን ፖለቲካዊ አካሄድ እና "የስትራቴጂካዊ መቻቻል" ፖሊሲን በጽኑ የሚተች ሰፋ ያለ ትንታኔ አውጥተዋል። አምባሳደሯ በትንታኔያቸው ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ "የኢትዮጵያን ችግር እንዴት እንፍታው?" የሚል የተሳሳተ ጥያቄ ከማንሳት ይልቅ፣ ለተከታታይ የኢትዮጵያ መንግሥታት ሲሰጥ የነበረውን ያለገደብ የፖለቲካ እና የደህንነት ድጋፍ ሊመረምር ይገባል ብለዋል። ዋናው ችግር የኢትዮጵያ ሕዝብ ሳይሆን፣ መንግሥታት የሀገሪቱን ጂኦ-ፖለቲካዊ አቀማመጥ በመጠቀም ከተጠያቂነት የሚያመልጡበት የውጭ ኃይሎች የድጋፍ ስልት መሆኑን አስረድተዋል።

ከቀዝቃዛው ጦርነት ጊዜ ጀምሮ እስከ አሁን ያለው የብልጽግና ፓርቲ መንግሥት ድረስ፣ ተከታታይ የኢትዮጵያ መሪዎች ሀገሪቱ ያላትን ስትራቴጂካዊ አስፈላጊነት በመጠቀም የውጭ ፖለቲካዊ፣ ወታደራዊ እና የገንዘብ ድጋፍን ማግኘት መቻላቸውን ትንታኔው ያብራራል። ይህ የውጭ ኃይሎች ስትራቴጂካዊ ትብብርም ለመንግሥታቱ እንደ ፖለቲካዊ ጋሻ በማገልገል፣ የሰብዓዊ መብት ጥሰቶች እና የውስጥ ጭቆናዎች ተጠያቂነት እንዳይኖራቸው ማድረጉን አምባሳደሯ ተችተዋል። በዚህም ሳቢያ ተራው ዜጋ ከፍተኛ የሆነ ሰብዓዊ እና ኢኮኖሚያዊ ዋጋ እየከፈለ እንደሚገኝ አክለዋል።

በተጨማሪም ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ጎልቶ የመጣውን የቀይ ባህር እና የባህር በር ጉዳይ በተመለከተ፣ አምባሳደር ሶፊያ የኢትዮጵያ ፍላጎት በድርድር፣ በንግድ ስምምነቶች እና በጋራ ተጠቃሚነት ላይ በተመሰረተ ቀጠናዊ ትስስር ሊፈታ እንደሚችል አመላክተዋል። ዓለም አቀፍ ሕግ ወደብ አልባ መሆንን የሌላን ሉዓላዊ አገር ግዛት ወይም የባህር ሃብት የመጠየቅ መብት አድርጎ እንደማይቀይረው በማስገንዘብ፣ የጂኦግራፊያዊ አቀማመጥ እጥረትን ለመፍታት ትብብር እንጂ አዲስ የሉዓላዊነት መብት መፍጠር መፍትሄ አይሆንም ሲሉ ሞግተዋል።

አምባሳደሯ "የኢትዮ-ኤርትራ ቀውስ" እየተባለ የሚራገበው ትርክት፣ የኢትዮጵያን ውስጣዊ የፖለቲካ መከፋፈል እና የትጥቅ ግጭቶች ለመሸፈን በፖለቲካ ልሂቃን እና በግጭት ነጋዴዎች ሆን ተብሎ የተፈበረከ መሆኑን አስታውቀዋል። ኤርትራ ለሚሰነዘሩ ትንኮሳዎች እና አነቃቂ ንግግሮች አጸፋዊ ምላሽ አለመስጠቷን እንደ መባባስ መቆጠር እንደሌለበት እና ይህ እራስን የመግታት እርምጃ ለቀጠናው መረጋጋት ትልቅ አስተዋጽኦ እንዳለው አብራርተዋል። የኢትዮጵያን የውስጥ ችግሮች ውጫዊ በማድረግ ወደ ኤርትራ ማላከክ መፍትሄ እንደማያመጣ ጠቁመዋል።

አምባሳደር ሶፊያ ጽሁፋቸውን ሲቋጩም... ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ የኢትዮጵያን ሕዝብ መደገፍ ቢኖርበትም፣ ለመንግሥት ግን ያለገደብ ነጻ ፈቃድ (መስጠቱን ሊያቆም ይገባል ሲሉ አሳስበዋል። የውጭ አጋሮች ፖለቲካዊ መቻቻልን ከማስቀደም ይልቅ ተጠያቂነትን፣ የዓለም አቀፍ ሕግጋት መከበርን እና የጎረቤት አገራትን ሉዓላዊነት የሚያስከብር ጠንካራ የዲፕሎማሲ አካሄድ ሊከተሉ እንደሚገባ ጥሪ አቅርበዋል።

" ከኢትዮጵያ ጋር ላለን ጠንካራ ግንኙነት ከፍተኛ ዋጋ እንሰጣለን " - ጌዲዮን ሳር

የእስራኤል ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር የሆኑት ጌድዮን ሳር ከኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ጌድዮን ጢሞቲዮስ ጋር በኢትዮጵያ ወቅታዊ ሁኔታዎች እና በሁለትዮሽ ግንኙነት ዙሪያ ውይይት ማካሄዳቸውን ገልጹ።

ሚኒስትሩ ፤ የኢትዮጵያን አንድነትና ጸጥታ አስጠብቆ ማቆየት ለሀገሪቱም ሆነ ለቀጠናው ሰላም ያለው ወሳኝ ሚና ላይ ውይይት ማድረጋቸውን አመልክተዋል።

በምሥራቅ አፍሪካ ቀጠና ሰላምና መረጋጋትን ለማስፈን ሁለቱ አገራት የጋራ ፍላጎት እንዳላቸውና ትብብራቸውን አጠናክረው እንደሚቀጥሉ ገልጸዋል።

እስራኤል ከኢትዮጵያ ጋር ላላት የረጅም ጊዜ ጠንካራ ወዳጅነት ከፍተኛ ዋጋ የምትሰጥ መሆኑን አፅንዖት በመስጠት፣ የሁለቱን አገራት ሁለገብ ግንኙነት ይበልጥ ለማጠናከር ዝግጁ መሆኗን በውይይቱ እንዳረጋገጠች አሳውቀዋል።

ይህ ውይይት የተደረገው የእስራኤል ጎረቤት ግብፅ የቀጠናው ሀገራት የሆኑትን የኤርትራ፣ ሶማሊያ፣ ሱዳን መሪዎች ሀገሯ ላይ ሰብስባ ስለ ቀይ ባህር፣ ስለ አባይ ወንዝ ፣ እስራኤል የሀገርነት እውቅና ስለሰጠቻት ሶማሌላንድ ስለሚሰጣት እውቅናና ድጋፍ ማውገዝ እና ሌሎች ጉዳዮች ላይ መክራ " የጋራ " ያለችውን መግለጫ ካወጣች ከ2 ቀን በኋላ ነው።

እስራኤል፣ ጠንካራ ከሚባሉ የኢትዮጵያ ወዳጅ ሀገራት መካከል አንዷ ስትሆን ኢትዮጵያ የባህር በር ለማግኘት የምታደርገውን ጥረት በይፋ ወጥተው ከደገፉ እና ከኢትዮጵያ ጎን ነን ካሉ ሀገራት በግንባር ቀደምትነት ትጠቀሳለች።

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መስከረም 26 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia #egypt በግብፅ ፕሬዚዳንት አብዱልፈታህ አል-ሲሲ ጥሪ በግብፅ ኒው ኤል-አለሚን ከተማ የግብፅ እንዲሁም የኢትዮጵያ ጎረቤታች የሆኑት የሱዳን ፣ የኤርትራ እና የሶማሊያ የመሪዎች ስብሰባ ተካሂዶ ነበር። ስብሰባው ላይ የነበሩት ፦ - የግብጹ ፕሬዚዳንት አብዱል ፈታህ አልሲሲ - የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ (በግብፅ አውሮፕላን ተልኮላቸው ወደ ግብፅ የሄዱ) - የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ…

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢፌዴሪ ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀስላሴ መንግስት በ2019 በጀት ዓመት ትኩረት አድርጎ የሚሰራባቸውን ዋና ዋና አቅጣጫዎች እና ሀገራዊ ግቦችን ይፋ አድርገዋል።

ፕሬዚዳንቱ በንግግራቸው እንዳብራሩት .. ዘንድሮ ሰላምን፣ ህብረትን እና የሀገርን አንድነት ማስቀደም ቀዳሚ ትኩረት ይሆናል። ከዚህም ጋር ተያይዞ በፌደራል መንግስት እና በክልሎች መካከል ያለውን የስራ ቅንጅት እንከን አልባ ማድረግ፣ እንዲሁም በሀገራዊ ምክክሩ የቀረቡ የምክረ-ሃሳቦችን ወደ ተግባር መቀየር ዋነኛ ተግባራት መሆናቸውን አስታውቀዋል። የሀገሪቱን የውጭ ግንኙነት ከተቀባይነት ወደ ተጽዕኖ ፈጣሪነት ለማሸጋገር፣ ወዳጆችን ለማብዛት እና ቀጠናዊ ሰላምን ለማረጋገጥ እንደሚሰራም ጠቁመዋል።

በኢኮኖሚው ዘርፍ መንግስት በያዝነው በጀት ዓመት የ10.1 በመቶ እድገት ለማስመዝገብ በትጋት እንደሚሰራ ፕሬዚዳንቱ ገልጸዋል። ከዚህም በተጨማሪ የዋጋ ግሽበትን ወደ ነጠላ አሃዝ ዝቅ ማድረግ፣ የታክስ ገቢን ከጠቅላላ የሀገር ውስጥ ምርት (GDP) አንጻር ወደ 9.62 በመቶ ማሳደግ፣ የፕሮጀክቶች አፈጻጸምን ማዘመን፣ እንዲሁም አስተማማኝ የባህር በርን በሰላማዊ መንገድ እና በጋራ ጥቅም መርህ ማረጋገጥ ቁልፍ የኢኮኖሚ ግቦች መሆናቸው ተገልጿል።

በማህበራዊ እና መሰረተ ልማት ዘርፎችም ሰፊ ስራዎች የታቀዱ ሲሆን፤ የኤሌክትሪክ ተደራሽነትን 65 በመቶ፣ የጤና መድህን ሽፋንን 85 በመቶ፣ እንዲሁም የተማሪዎች ምገባ ሽፋንን 70 በመቶ ለማድረስ ግብ ተቀምጧል። የውሃ ተጠቃሚነትን በስፋት ማዳረስ፣ የደን ሽፋንን አሁን ካለበት 26 በመቶ ከፍ ማድረግ እና የፍትህ ዘርፉን ይበልጥ ማዘመን ሌሎች የትኩረት አቅጣጫዎች ናቸው።

በመጨረሻም በዓለም አቀፍ መድረክ ኢትዮጵያ ኃላፊነት የተቀበለችበትን 32ኛውን የአየር ንብረት ለውጥ ጉባኤ (COP 32) በስኬት ለማዘጋጀት ትኩረት ተሰጥቶ የሚሰራ ሲሆን፣ በበጀት ዓመቱም ከ1.6 ሚሊዮን በላይ የውጭ ጎብኚዎችን ወደ ሀገር ውስጥ ለመሳብ ሁለገብ ጥረት ይደረጋል ብለዋል።

ታዬ እነዚህን ብለዋል፡ -

* የሀገራችን የኤሌክትሪክ ተደራሽነት 65 በመቶ የሚያድግ ይሆናል።
* የውሃ ተጠቃሚነት በስፋት እንዲዳረስ ይደረጋል።
* የጤና መድህን ሽፋን ወደ 85 በመቶ እንዲያድግ ይደረጋል።
* የደን ሽፋን አሁን ካለበት 26 በመቶ ከፍ እንዲል ይደረጋል።
* የመሶብ አገልግሎት ማዕከላት ቁጥር እንዲበራከቱና ከፍ እንዲሉ ይደረጋል።
* የተማሪዎች ምገባ ሽፋን 70 በመቶ እንዲያድግ ይደረጋል።
* የሀገራችን የፍትህ ዘርፍ የበለጠ እንዲዘምን ይደረጋል።
* በሀገራዊ ምክክር የቀረቡ የምክረ ሃሳቦች ወደ ተግባራ እንዲገቡ ይደረጋል።
* አሰማማኝ የባህር መሻታችን በጋራ ጥቅም፣ ሰጥቶ በመቀበል እና በሰላማዊ መንገድ እውን እንዲሆን ጥረት ይደረጋል።
* አጠቃላይ የታክስ ገቢ ከጠቅላላ የሀገር ውስጥ ምርት አንጻር ወደ 9.62 በመቶ ከፍ እንዲል ይደረጋል።
* የዋጋ ግሽበት ወደ ነጠላ አሃዝ እንዲወርድ ይደረጋል።
* አጠቃላይ የታክስ ገቢም ከፍ እንዲል ይደረጋል።
* በዓለም መድረክ ኢትዮጵያ ኃላፊነት የተቀበለችው 32ኛው የአየር ንብረት ለውጥ ጉባኤ (ኮፕ 32) ዝግጅት ሀገራችን ለጉዳዩ ያላትን ከፍ ያለ የሃሳብ እና የተግባር ተርታ በዓለም ፊት የምታሳይበት በመሆኑ፣ በቁም ነገሩ ወይም በሰብስቴንሲቭ ጉዳዮች እና በመሰናዶ ዝግጅት የተሟላለት እና ተጠቃሽ ጉባኤ እንዲሆን ይሰራል።
* በተጨማሪም ከ1.6 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ኢትዮጵያን እንዲጎበኙ ሁለገብ ጥረት ይደረጋል።
* እነዚህንም በማሳካት የኢኮኖሚ እድገታችን 10.1 በመቶ እንዲሆን በትጋት የሚሰራ ይሆናል።

"የባህር በር ይኖረን ዘንድ ያደረግነው ጥረት ዓለም አቀፋዊ ተቀባይነትና ይሁንታ እንዲያገኝ መሠረት መጣሉ ኢትዮጵያ በጋራ የማደግና የመበልጸግ የመሻት በጎ ሐሳቧን ያሳየ ነው" ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ በፓርላማ አሁን ካደረጉት ንግግር #geopolitics #newsupdate #ethiopian #redsea

" ... በቀጠናው ጉዳይ ላይ የምትወስን መሆኗን በሰዎች ችሮታ ሳይሆን በጉልበቷ ታረጋግጣለች ! " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)

ኢትዮጵያ በአፍሪካ ቀንድና በቀጠናው ያላትን ሚና ማንም በሚሰጣት ችሮታ ሳይሆን በገዛ አቅሟና ጉልበቷ እንደምታረጋግጥ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ገለጹ። 

ጠቅላይ ሚኒስትሩ፤ " ኢትዮጵያ በቀጠናው አንከር (መሰረት) ሀገር ብቻ ሳትሆን፣ በቀጠናዊ ጉዳዮች ላይ ሁነኛና ወሳኝ ተዋናይ መሆኗን በተግባር የምታሳይበት ምዕራፍ ላይ ትገኛለች " ብለዋል።  

" ኢትዮጵያ በቀጠናችን አንከር ሀገር መሆኗ ብቻ ሳይሆን በቀጠናው ጉዳይ ላይ የምትወስን መሆኗን በሰዎች ችሮታ ሳይሆን በጉልበቷ ታረጋግጣለች ኢትዮጵያ ፎክረው እንደሚገዙ ሳይሆን ተጋድለው ነፃነታቸውን እንደሚያስከብሩ ድንቅዬ ጀግኖች ሀገር ዳግም ፍላጎቶቿን በራሷ መንገድ ታረጋግጣለች " ሲሉ አስገንዝበዋል።  

ሀገሪቱ ባለፉት ዓመታት በውስጥና በውጭ በርካታ ፈተናዎች፣ ዘመቻዎችና ጫናዎች ቢደቀኑባትም ሉዓላዊነቷንና ክብሯን አስጠብቃ መቀጠሏን ጠቁመዋል።

" በግንባርም ፣ በሚዲያም ፣ በሰይፍም ፣ በሰልፍም ፣ በውሸትም ፣ በሐሜትም ፣ በተንኮልም፣ በሸረባም ባገኙት የትግል ሜዳ ሁሉ ከጉዟችን ሊያደናቅፉን መከራቸውን አዩ፤ ኢትዮጵያን ግን አልቻሏትም፤ አይችሏትም " ሲሉም ተደምጠዋል።  

ኢትዮጵያ በታሪኳ ውድቀቷ ሲናፈቅ ጠንክራ የመውጣት፣ መበተኗ ሲጠበቅ ተሰብስባ የመቆም ትንግርታዊ ማንነት እንዳላት ያነሱት ጠቅላይ ሚኒስትሩ፤ ሉዓላዊ ፍላጎቶቿን፣ የቀጠናዊ ትስስርና የልማት ውጥኖቿን በራሷ መንገድና ብርታት ማሳካት እንደምትችል አረጋግጠዋል።  

በተጨማሪ የኢትዮጵያ ዘላቂ ህልውናና ጥንካሬ የሚረጋገጠው በየዘመኑ የሚገጥማትን " የማስቀጠል ፈተና " በማሸነፍ፣ የውስጥ አንድነትን በማጠናከር እና ዘላቂ አዲስ ሥልጣኔን በጋራ ጥረት በመገንባት ብቻ መሆኑን ለምክር ቤቱ አባላትና ለመላው የኢትዮጵያ ሕዝብ ጥሪያቸውን አስተላልፈዋል።

ሙሉ ንግግር ፦ https://www.youtube.com/li...

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia " ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር (የባህር በር) እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ኢትዮጵያን ለቀጣይ አምስት ዓመታት በጠቅላይ ሚኒስትርነት እንዲመሩ በህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የተሾሙት ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ንግግር አድርገዋል። በዚህም ንግግራቸው በርካታ ጉዳዮችን አንስተዋል። ካነሷቸው ጉዳዮች አንዱ የባህር በር ጉዳይ ነው። " ጎረቤቶቻችን በተፈጥሮ ያገኘናቸው…

" ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር (የባህር በር) እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)

ኢትዮጵያን ለቀጣይ አምስት ዓመታት በጠቅላይ ሚኒስትርነት እንዲመሩ በህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የተሾሙት ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ንግግር አድርገዋል።

በዚህም ንግግራቸው በርካታ ጉዳዮችን አንስተዋል። ካነሷቸው ጉዳዮች አንዱ የባህር በር ጉዳይ ነው።

" ጎረቤቶቻችን በተፈጥሮ ያገኘናቸው ወዳጆቻችን ናቸው " ያሉት ጠ/ሚ ዐቢይ (ዶ/ር) " ከሁሉም ጎረቤቶች ጋር በሰላም ፣ በጋራ ጥቅምና በትብብር የመስራት መርሃችንን እንገፋበታለን " ብለዋል።

" ነገር ግን የኢትዮጵያ ስልጣኔ ያለ ባህር በር እውን ሊሆን አይችልምና በሰጥቶ መቀበል መርህ ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " ሲሉ ተናግረዋል።

ሌላው ያነሱት የመከላከያን ጉዳይ ነው።

" የኢትዮጵያን ታላቅነት፣ የዓለምና የአካባቢያችን ወቅታዊ ሁኔታ ብሎም የወደፊቱን የዓለም አካሄድ ያገናዘበ የመከላከያ ኃይል እንዲኖረን እንሰራለን " ብለዋል።

" በቀጣናችን የአየር የበላይነት ለመፍጠር የሚያስችል አቅም ኢትዮጵያ ትገነባለች። የሚኖረን መከላከያ ዘመናዊ ፣ ፈጣሪ፣ ሁሌም ዝግጁ ብቁና ንቁ በየአውዶቹ የመሰማራት አቅምና ቁመና ያለው ይሆናል " ሲሉ ገልጸዋል።

" ችግሮች ሳይፈጠሩ በፊት አስቀድሞ ማወቅና መግታት ከመጡም መከላከል ከባሰም እንደ አባቶቹ እንደልማዱ ማሸነፍ የሚችል ኃይል ሆኖ ይገነባል " ሲሉ ተናግረዋል።

ሙሉ ንግግር ፦ https://www.youtube.com/li...

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia #pm የህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)ን የኢፌዴሪ ጠቅላይ ሚኒስትር አድርጎ ሾሟል። ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ኢትዮጵያን ለተጨማሪ 5 ዓመት ለመምራት ቃለ መሃላ ፈጽመዋል። መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም @tikvahethiopia

የአራቱ ሀገራት መሪዎች በቀይ ባህር ጉዳይ ከቀጣናው ሀገራት ውጭ ማንም አይመለከታቸውም አሉ፤ በዓባይ ወንዝ ላይ ደግሞ የግብፅን አቋም አንፀባረቁ!

ግብፅ፣ ኤርትራ እና ሱዳን በሰሜን ኢትዮጵያ ባለው ጦርነት እጃቸው አለበት በሚል ክስ ከቀረበባቸው በኋላ ሱዳንን ጨምረው ባካሄዱት ስብሰባ፤ የቀይ ባህር ጉዳይ የሚመለከተው ተዋሳኝ ሀገራትን እንጂ ሌሎችን አይደለም ሲሉ አቋም ያዙ፡፡ በስም አይጥቅሱ እንጂ ኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄን ከ2015 ዓ.ም ክረምት አንስቶ እያንጸባረቀች መሆኑ ይታወቃል፡፡

በግብጹ ፕሬዝዳንት አብዱል ፋታህ አል-ሲሲ አስተናጋጅነት፤ የኤርትራው ፕሬዝዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ የሶማሊያው ፕሬዝዳንት ሐሰን ሼኽ ሞሃሙድ እና የሱዳን ሉዓላዊ የሽግግር ምክር ቤት ሊቀመንበር ጄነራል አብዱል ፋታህ አል-ቡርሃን የተሳተፉበት አራትዮሽ የምክክር ጉባኤ ትናንትና መስከረም 24 ቀን 2019 ዓ.ም  በግብጿ አዲስ ከተማ ኤል አላሜይን ከተማ ተካሂዶ የጋራ አቋማቸውን ይፋ አድርገዋል።

መሪዎቹ በጋራ ያወጡት መግለጫ፤ የኤል-አላሜይን ስምምነት  በቀጣናዊና ወቅታዊ ጉዳዮች፣ በፖለቲካዊ፣ በንግድ እና በኢኮኖሚ ትብብር እንዲሁም በአካባቢያዊ መረጋጋት ዙሪያ ላይ ያተኮረ መሆኑን ያመላክታል።

መሪዎቹ ኢትዮጵያ በተደጋጋሚ በምታነሳው የቀይ ባህር ጉዳይ ላይ ሰፊ ወይይት አድርገዋል።

በቀይ ባህር ላይ የካርጎና መርከቦች የነፃ ዝውውር መብት መከበር እንዳለበት መሪዎቹ ያረጋገጡ ሲሆን፣ የቀይ ባህር አስተዳደር እና ቁጥጥር ብቸኛ ኃላፊነትና መብት ቀይ ባህር ዳርቻ ላይ ያሉ ሀገራት ብቻ እንደሆነ ገልጸዋል።

የዓባይ ወንዝን ጨምሮ ድንበር ተሻጋሪ ወንዞችን የሚገዙ ዓለም አቀፍ ህጎች መከበር እንዳለባቸው የጠቀሰው የመሪዎቹ መግለጫ፣ ጉዳት የሚመጣ መሆን እንደለሌበት ጠቅሰው በቅድሚያ  ማስታወ፣ በምክክርና በስምምነት መስራት አስፈላጊ ነው ሲሉ አሳስበዋል።

አክለውም፤ የታችኛውን የዓባይ ተፋሰስ ሀገራት የውሃ ጥቅም የሚጎዱ ማንኛቸውንም በአንድ ወገን ብቻ የሚወሰዱ እርምጃዎች  በጽኑ እንደሚቃወሙ አስታውቀዋል። ግብፅ፤ ኢትዮጵያን የተናጠል እርምጃ እየወሰደች መሆኗን ስትገልጽ መቆየቷ የሚታወስ ሲሆን ይህ የጋራ መግለጫቸውም የተለመደውን የግብፅን አቋም ያንፀባረቀ ነው።

በሌላ በኩል ደግም የሶማሊያ የግዛት አንድነትና ሉዓላዊነት ሙሉ በሙሉ እንደሚደግፉ የገለፁት መሪዎቹ፣ የሶማሊያን ግዛታዊ አንድነት የሚሸረሽሩ ማንኛቸውንም ጣልቃ ገብነቶች፣ በተለይም ለሶማሊላንድ የሉዓላዊ ሀገርነት እውቅና የመስጠት ጥረቶችን ውድቅ ማድረጋቸውን አስታውቀዋል። በተጨማሪም ሶማሊያ ሽብርተኝነትን ለመዋጋት የምታደርገውን ጥረት በመደገፍ ለአፍሪካ ህብረት የማረጋጋት ተልእኮ (አውሶም) ዘላቂ በጀት እንዲመደብ ጥሪ አቅርበዋል።

በተጨማሪም ለሱዳን ሉዓላዊነት፣ አንድነት እና ህጋዊ ብሔራዊ ተቋማት አለን ያሉትን ድጋፍ እናረጋግጣለን ያሉ ሲሆን ከህጋዊ ተቋማት ውጪ ትይዩ አካላትን ማቋቋምም ሆነ የውጭ ቅጥረኛ ተዋጊዎችን ማሳተፍ ተቀባይነት እንደሌለው አሳስበዋል።አራቱ ሀገራት የጉባኤውን ውሳኔዎችና ስምምነቶች አፈጻጸም የሚከታተል እና በየጊዜው እየተሰበሰበ ቅንጅታቸውን የሚያጠናክር በጋራ የሚከታተል ቡድን ለማቋቋም ተስማምተዋል።

[Addis Maleda]
@YeneTube FikerAssefa

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፅ፣ የኤርትራ፣ የሶማሊያ እና የሱዳን መሪዎች በግብፇ ኤል-አላሜይን ከተማ ያልተጠበቀ የአራትዮሽ ጉባኤ አካሂደዋል። መሪዎቹ በቀጠናው እየተባባሰ ለመጣው ግጭት፣ በተለይም በሱዳን እና በሰሜን ኢትዮጵያ ለሚያገረሸው ጦርነት ሰላማዊ መፍትሄ እንዲፈለግ ጥሪ ቢያቀርቡም፤ ከስብሰባው በኋላ ያወጡት የጋራ መግለጫ ግን በቀጥታ የኢትዮጵያን ብሔራዊ የውጭ ፖሊሲዎች የሚሞግት ሆኖ ተገኝቷል።

የጋራ መግለጫው "የቀይ ባህር አስተዳደር የባህር ዳርቻ ሀገራት ብቻ መብት ነው" በማለት የኢትዮጵያን የባህር በር ፍላጎት በግልፅ ሲቃወም፤ በናይል ወንዝ ላይ "የአንድ-ወገን እርምጃ የታችኛውን ተፋሰስ ሀገራት ይጎዳል" በማለት የታላቁን ህዳሴ ግድብን አጀንዳ በድጋሚ ኮንኗል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ በሰሜን ኢትዮጵያ ጦርነቱ ዳግም አገርሽቶ የፌደራል መንግስት ኃይሎች የትግራይ ክልል ዋና ከተማ የሆነችውን መቀሌን ዳግም መቆጣጠራቸው ተዘግቧል። አዲስ አበባ ጎረቤቶቿን (ግብፅ፣ ሱዳን እና ኤርትራን) አማፂያንን በመደገፍ ብትከስምም፣ ሶስቱም ሀገራት ክሱን አስተባብለዋል። ይባስ ብሎ የኤርትራው የማስታወቂያ ሚኒስትር፣ "ኢትዮጵያ ኤርትራን ለማጥቃት የውሸት ሰበብ እየፈለገች ነው" ሲሉ በማህበራዊ ትስስር ገፃቸው ከባድ ክስ ሰንዝረዋል።

የፖለቲካ ተንታኞች ይህንን ክስተት ሲያብራሩ፣ ግብፅ የኢትዮጵያን ታሪካዊ ጎረቤቶች በአንድ በማሰባሰብ ጠንካራ የዲፕሎማሲያዊ እና የደህንነት ከበባ እየፈጠረች መሆኑን ያሳያል ይላሉ። ኢትዮጵያ በአንድ ጊዜ ከምስራቅ በሶማሊያ፣ ከምዕራብ በሱዳን፣ እና ከሰሜን በኤርትራ በኩል በከፍተኛ ጫና ውስጥ ወድቃለች። አዲስ አበባ የውስጥ ጦርነቷን በአጭሩ ቋጭታ ይህንን የተናበበ የውጭ ጥምረት መቋቋም ካልቻለች፣ የቀንድ አፍሪካ ጂኦ-ፖለቲካ ወደ ባሰ የደህንነት ስጋት ሊያመራ እንደሚችል ተገምቷል።
_____
🗣️ ውድ የዘ-ሐበሻ ቤተሰቦች... እናንተስ ምን ታስባላችሁ?
ይህ አዲሱ በግብፅ አቀናባሪነት የተመሰረተው የአራቱ ሀገራት ጥምረት በኢትዮጵያ ላይ ምን ዓይነት ተፅዕኖ ያመጣል? የውስጥ አንድነታችንንስ ለማስጠበቅ ምን መደረግ አለበት? ሀሳባችሁን ኮመንት ላይ አጋሩን!





(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፅ፣ የኤርትራ፣ የሶማሊያ እና የሱዳን መሪዎች በግብፇ ኤል-አላሜይን ከተማ ያልተጠበቀ የአራትዮሽ ጉባኤ አካሂደዋል። መሪዎቹ በቀጠናው እየተባባሰ ለመጣው ግጭት፣ በተለይም በሱዳን እና በሰሜን ኢትዮጵያ ለሚያገረሸው ጦርነት ሰላማዊ መፍትሄ እንዲፈለግ ጥሪ ቢያቀርቡም፤ ከስብሰባው በኋላ ያወጡት የጋራ መግለጫ ግን በቀጥታ የኢትዮጵያን ብሔራዊ የውጭ ፖሊሲዎች የሚሞግት ሆኖ ተገኝቷል።

የጋራ መግለጫው "የቀይ ባህር አስተዳደር የባህር ዳርቻ ሀገራት ብቻ መብት ነው" በማለት የኢትዮጵያን የባህር በር ፍላጎት በግልፅ ሲቃወም፤ በናይል ወንዝ ላይ "የአንድ-ወገን እርምጃ የታችኛውን ተፋሰስ ሀገራት ይጎዳል" በማለት የታላቁን ህዳሴ ግድብን አጀንዳ በድጋሚ ኮንኗል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ በሰሜን ኢትዮጵያ ጦርነቱ ዳግም አገርሽቶ የፌደራል መንግስት ኃይሎች የትግራይ ክልል ዋና ከተማ የሆነችውን መቀሌን ዳግም መቆጣጠራቸው ተዘግቧል። አዲስ አበባ ጎረቤቶቿን (ግብፅ፣ ሱዳን እና ኤርትራን) አማፂያንን በመደገፍ ብትከስምም፣ ሶስቱም ሀገራት ክሱን አስተባብለዋል። ይባስ ብሎ የኤርትራው የማስታወቂያ ሚኒስትር፣ "ኢትዮጵያ ኤርትራን ለማጥቃት የውሸት ሰበብ እየፈለገች ነው" ሲሉ በማህበራዊ ትስስር ገፃቸው ከባድ ክስ ሰንዝረዋል።

የፖለቲካ ተንታኞች ይህንን ክስተት ሲያብራሩ፣ ግብፅ የኢትዮጵያን ታሪካዊ ጎረቤቶች በአንድ በማሰባሰብ ጠንካራ የዲፕሎማሲያዊ እና የደህንነት ከበባ እየፈጠረች መሆኑን ያሳያል ይላሉ። ኢትዮጵያ በአንድ ጊዜ ከምስራቅ በሶማሊያ፣ ከምዕራብ በሱዳን፣ እና ከሰሜን በኤርትራ በኩል በከፍተኛ ጫና ውስጥ ወድቃለች። አዲስ አበባ የውስጥ ጦርነቷን በአጭሩ ቋጭታ ይህንን የተናበበ የውጭ ጥምረት መቋቋም ካልቻለች፣ የቀንድ አፍሪካ ጂኦ-ፖለቲካ ወደ ባሰ የደህንነት ስጋት ሊያመራ እንደሚችል ተገምቷል።
_____
🗣️ ውድ የዘ-ሐበሻ ቤተሰቦች... እናንተስ ምን ታስባላችሁ?
ይህ አዲሱ በግብፅ አቀናባሪነት የተመሰረተው የአራቱ ሀገራት ጥምረት በኢትዮጵያ ላይ ምን ዓይነት ተፅዕኖ ያመጣል? የውስጥ አንድነታችንንስ ለማስጠበቅ ምን መደረግ አለበት? ሀሳባችሁን ኮመንት ላይ አጋሩን!

የግብፅ፣ ኤርትራ፣ ሶማሊያ እና ሱዳን መሪዎች በኢትዮጵያ ግጭትና በክልሉ ወቅታዊ ሁኔታ ላይ የጋራ መግለጫ አወጡ

ግብፅ፣ ኤርትራ፣ ሶማሊያ እና ሱዳን በክልሉ እየተባባሰ የመጣውን ግጭት ለመፍታት ፖለቲካዊ እና ሰላማዊ መፍትሄዎች እንዲኖሩ ጥሪ አቀረቡ።

የአራቱ ሀገራት መሪዎች ማለትም የግብፁ ፕሬዚዳንት አብዱልፈታህ ኤል ሲሲ፣ የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ የሶማሊያው ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ ሞሀሙድ እና የሱዳን ጦር አዛዥ አብዱልፈታህ አል ቡርሀን በግብፅ ኒው አላሜይን ከተማ ባደረጉት ስብሰባ የጋራ መግለጫ አውጥተዋል።

መግለጫው የኢትዮጵያን በርካታ ፖሊሲዎች የሚቃወም ሲሆን፣ አዲስ አበባን ከጎረቤት ሀገራት ጋር ያላቸውን ልዩነት የሚያሰፋ ነው።

የኢትዮጵያ ፌዴራል መንግሥት ኤርትራን ጨምሮ ግብፅ እና ሱዳን በመንግሥቱ ላይ የሚዋጉትን የታጣቂዎች ጥምረት ይደግፋሉ ሲል ሲከስ, ባለስልጣናቱ ግን ተሳትፎውን አስተባብለዋል።

የኤርትራ የመረጃ ሚኒስትር የማነ ገብረመስቀል በበኩላቸው አዲስ አበባ በኤርትራ ላይ ጥቃት ለመሰንዘር ምክንያት እየፈለገች ነው ሲሉ ምላሽ ሰጥተዋል። እንዲሁም መሪዎቹ የቀይ ባህር ቁጥጥር በባህር ዳርቻ ሀገራት እጅ ብቻ መሆን እንዳለበት የገለጹ ሲሆን፣ ይህም የባህር በር ፍላጎት ላላት ኢትዮጵያ የተሰጠ ምላሽ ተደርጎ ታይቷል።

ግብፅና ሱዳንም የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን በተመለከተ በታችኛዋ ሀገራት ላይ ጉዳት የሚያደርሱ «የአንድ ወገን የተናጥል እርምጃዎችን» አስመልክቶ ስጋታቸውን አንስተዋል።

የታሪካዊ ጠላቶችን ሴራ ያከሸፈው የኢትዮጵያ ፅናት
**************

የታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ ግንባታ ከተጀመረበት ጊዜ አንስቶ ፕሮጀክቱ በአለም አቀፍና በቀጣናዊ መድረኮች በርካታ ዲፕሎማሲያዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ጂኦፖለቲካዊ ጫናዎች ሲያጋጥሙት ቆይተዋል።

የኢትዮጵያን ሉዓላዊነትና የልማት መብት ለመገደብ የተደረጉ ሴራዎችም ብዙ ርቀት የተጓዙ ቢሆንም ኢትዮጵያ እነዚህን የውስጥና የውጭ ፈተናዎች በፅናት በመቋቋም የግድቡን ግንባታ በተሳካ ሁኔታ አጠናቃ ለውጤት አብቅታለች።

ዛሬ ላይ የህዳሴ ግድብ መጠናቀቅ የሀገራችን የኢኮኖሚ፣ የዲፕሎማሲና የፖለቲካ ከፍታ ማሳያ ከመሆኑም በላይ ከረጅም ዘመናት የባህር በር ማጣት ጋር ተያይዞ ለተነሳው የፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ ትልቅ አቅም የሚፈጥር ቁልፍ የታሪክ ምእራፍ ሆኗል።

ግብፅ የቅኝ ግዛት ዘመን ስምምነቶችን መሰረት በማድረግ የኢትዮጵያን ፍትሃዊ የውሃ አጠቃቀም ለመቀልበስ ከፍተኛ ጥረት ስታደርግ ቆይታለች። ጉዳዩን የአረብ ብሄራዊ ደህንነት ስጋት በማስመሰል የአረብ ሊግ አባላት በኢትዮጵያ ላይ ወጥ አቋም እንዲይዙና ዲፕሎማሲያዊ ማእቀብ እንዲጥሉ ከመጎተቷም ባሻገር የግድቡ መሰራት በታችኞቹ የተፋሰስ ሀገራት ላይ ከባድ የውሃ እጥረት እንደሚፈጥር በማስመሰል መጠነ ሰፊ የስም ማጥፋት ዘመቻዎችን አካሂዳለች።

ከአስመራ እስከ ካይሮ ባሉት ሀይሎች የሚመራውና የሚደገፈው ይህ የጥፋት መረብ በኢትዮጵያ ሰላም እንዳይሰፍንና በምጣኔ ሀብት እንዳትለማ ለማደናቀፍ እንዲሁም አልፎ አልፎ የሚነሱ የፖለቲካ አለመግባባቶችን በመጠቀም የሀገራችንን የድርድር አቅም ለማዳከም ጥረት አድርጓል።

ሆኖም ኢትዮጵያ በህዝቧ ሁለንተናዊ ድጋፍና በፅናት ፍትሃዊ እና ተመጣጣኝ የውሃ አጠቃቀም የሚለውን መርህ አፀንታ በመያዝ የናይል ተፋሰስ ሀገራትን የትብብር ማእቀፍ ስምምነት አፅድቃለች።

ይህ በዓባይ ላይ የተመዘገበው ታሪካዊ ድልና እያደገ የመጣው የኢኮኖሚ አቅም ኢትዮጵያ በቀይ ባህር የሚገባትን ስፍራ ለማግኘት የምታደርገውን የመደራደር አቅምን በማሳደግ በከፍተኛ ሁኔታ ይደግፋል።

ኢትዮጵያ ከጥንቱ የአክሱም ስልጣኔ እስከ አዱሊስ ወደብ ድረስ የባህር በር ባለቤት የነበረች ሲሆን ዛሬም ከ130 ሚሊዮን በላይ ህዝብና ፈጣን የኢኮኖሚ እድገት ያላት ሀገር በመሆኗ የባህር በር ማግኘት የህልውናና የልማት ጥያቄ እንጂ ሌላን ሀገር ለመውረር የሚደረግ ጉዞ አይደለም።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በተለያዩ አጋጣሚዎች እንደገለፁት ኢትዮጵያ በታሪክም ሆነ በዓለም ህግ መሰረት በሰላማዊ መንገድ የባህር በር የማግኘት መብት ስላላት የጂኦግራፊ እስረኛ ሆና አትኖርም።

ኢትዮጵያ የሕዳሴውን ግድብ በራሷ አንጡራ ሀብትና አቅም ገነብታ የቀጠናው የልማትና የእድገት ማእከል እንዳደረገችው ሁሉ የቀይ ባህር መዳረሻ ፍላጎቷንም ቢሆን ሌሎችን ባገለለ መልኩ ሳይሆን በሰላም፣ በህግ፣ በዲፕሎማሲና በህዝቦቿ የተባበረ ብርታት በጋራ ተጠቃሚነት መርህ ላይ ተመስርታ እውን ታደርጋለች።

በብሌን ደምበሎ
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopiandiplomacy #sovereignty #ethiopianpanafricanism #geopolitics #hornofafrica

የተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት አፍሪካን በሚመጥን መልኩ በአስቸኳይ መዋቅራዊ ማሻሻያ እንዲደረግበት ፕሬዝዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ ጥሪ አቀረቡ
#ethiopia | ፕሬዝዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ በኒው ዮርክ በተካሄደው 81ኛው የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባኤ ላይ በመገኘት የኢትዮጵያን ሀገራዊ የልማት ስኬቶች እና የውጭ ፖሊሲ አቋም የሚያብራራ ንግግር አድርገዋል።

በንግግራቸውም ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በጋራ ደህንነት እና በእውነተኛ እኩልነት ላይ የተመሰረተ ባለብዙ ወገን ግንኙነት እንዲያጠናክር ጥሪ አቅርበዋል።

ኢትዮጵያ የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት መስራች ሀገር እንደመሆኗ መጠን ለዓለም አቀፍ ሰላምና ትብብር ያላትን ቁርጠኝነት ያረጋገጡት ፕሬዝዳንቱ፣ የድርጅቱ የጸጥታው ምክር ቤት የአፍሪካን ነባራዊ ሁኔታ ባገናዘበ መልኩ በአስቸኳይ መዋቅራዊ ማሻሻያ ሊደረግበት እንደሚገባ አጽንኦት ሰጥተዋል።

ከ1 ነጥብ 6 ቢሊዮን በላይ ህዝብ ያላት አፍሪካ በምክር ቤቱ ተገቢውን ውክልና አለማግኘቷ የፍትህ እና የሞራል ጥያቄ መሆኑንም ገልጸዋል።

በተጨማሪም ኢትዮጵያ የኮፕ 32 ዓለም አቀፍ የአየር ንብረት ጉባኤን ለማስተናገድ በዝግጅት ላይ መሆኗን የጠቆሙት ፕሬዝዳንቱ፣ የዓለም መሪዎች በስብሰባው ተገኝተው አሻራቸውን እንዲያኖሩ ጥሪ አቅርበዋል።

በሀገሪቱ እስካሁን በተካሄደው የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር 56 ቢሊዮን ችግኞች መተከላቸውን እና ይህም በዓመት 9 ቢሊዮን ቶን ካርቦን የመምጠጥ አቅም ማስገኘቱን አብራርተዋል።

በምግብ ራስን የመቻል ጥረትን በተመለከተ፣ ኢትዮጵያ በአጭር ጊዜ ውስጥ ከስንዴ አስመጪነት ወጥታ የአፍሪካ ትልቋ የስንዴ አምራች ሀገር መሆን መቻሏንና ይህም አህጉሪቱ ራሷን መመገብ እንደምትችል ማረጋገጫ መሆኑን ተናግረዋል።

በታዳሽ ኃይል ዘርፍም የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን ጨምሮ እስከ እ.አ.አ 2030 ድረስ 13 ሺህ ሜጋ ዋት የኃይል ማመንጨት እና የምስራቅ አፍሪካ የኃይል ማዕከል ለመሆን ዝግጁ መሆኗን ገልጸዋል።

የ5 ሚሊዮን ኮደሮች መርሃ ግብር፣ በቅርቡ ስራ የሚጀምረው የሰው ሰራሽ አስተውሎት ዩኒቨርሲቲ እና በ12 ነጥብ 5 ቢሊዮን ዶላር የሚገነባው አዲሱ ዓለም አቀፍ ኤርፖርት ለአፍሪካ ነጻ ንግድ ቀጣና መሳካት ከፍተኛ አስተዋጽኦ እንደሚኖራቸው አስረድተዋል።

በአፍሪካ ቀንድ ቀጣናዊ የኢኮኖሚ ትስስርን ለማጠናከር ኢትዮጵያ በትጋት እየሰራች መሆኑን ያነሱት ፕሬዝዳንቱ፣ በአንዳንድ አፍራሽ የውጭ አካላት የሚደረጉ ጣልቃ ገብነቶችን በትዕግስት አልፋ በሀገራዊ እድገቷ ላይ ትኩረት ማድረጓን ገልጸዋል።

የሱዳንን ቀውስ በተመለከተም ዘላቂ መፍትሔ የሚገኘው በራሳቸው በሱዳናውያን ባለቤትነት እና መሪነት በሚካሄድ የሰላም ሂደት ብቻ እንደሆነ አመልክተዋል።

ኢትዮጵያ እያካሄደች ያለችውን ዘላቂ ኢኮኖሚያዊ እድገትና ቀጣናዊ ትስስር እውን ለማድረግ አስተማማኝ እና ዘላቂ የባህር በር ማግኘት አስፈላጊ መሆኑን የገለጹት ፕሬዝዳንቱ፣ ይህንን ፍላጎቷን በሰላማዊ እና በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ለማሳካት እየሰራች መሆኑን ከውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የተገኘው መረጃ ያመለክታል።
#ኢትዮጵያ #ዲፕሎማሲ #የጸጥታው_ምክር_ቤት #ታዬ_አጽቀሥላሴ #የተባበሩት_መንግሥታት #የአየር_ንብረት #ሕዳሴ_ግድብ #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa



የተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት አፍሪካን በሚመጥን መልኩ በአስቸኳይ መዋቅራዊ ማሻሻያ እንዲደረግበት ፕሬዝዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ ጥሪ አቀረቡ
#ethiopia | ፕሬዝዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ በኒው ዮርክ በተካሄደው 81ኛው የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባኤ ላይ በመገኘት የኢትዮጵያን ሀገራዊ የልማት ስኬቶች እና የውጭ ፖሊሲ አቋም የሚያብራራ ንግግር አድርገዋል።

በንግግራቸውም ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በጋራ ደህንነት እና በእውነተኛ እኩልነት ላይ የተመሰረተ ባለብዙ ወገን ግንኙነት እንዲያጠናክር ጥሪ አቅርበዋል።

ኢትዮጵያ የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት መስራች ሀገር እንደመሆኗ መጠን ለዓለም አቀፍ ሰላምና ትብብር ያላትን ቁርጠኝነት ያረጋገጡት ፕሬዝዳንቱ፣ የድርጅቱ የጸጥታው ምክር ቤት የአፍሪካን ነባራዊ ሁኔታ ባገናዘበ መልኩ በአስቸኳይ መዋቅራዊ ማሻሻያ ሊደረግበት እንደሚገባ አጽንኦት ሰጥተዋል።

ከ1 ነጥብ 6 ቢሊዮን በላይ ህዝብ ያላት አፍሪካ በምክር ቤቱ ተገቢውን ውክልና አለማግኘቷ የፍትህ እና የሞራል ጥያቄ መሆኑንም ገልጸዋል።

በተጨማሪም ኢትዮጵያ የኮፕ 32 ዓለም አቀፍ የአየር ንብረት ጉባኤን ለማስተናገድ በዝግጅት ላይ መሆኗን የጠቆሙት ፕሬዝዳንቱ፣ የዓለም መሪዎች በስብሰባው ተገኝተው አሻራቸውን እንዲያኖሩ ጥሪ አቅርበዋል።

በሀገሪቱ እስካሁን በተካሄደው የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር 56 ቢሊዮን ችግኞች መተከላቸውን እና ይህም በዓመት 9 ቢሊዮን ቶን ካርቦን የመምጠጥ አቅም ማስገኘቱን አብራርተዋል።

በምግብ ራስን የመቻል ጥረትን በተመለከተ፣ ኢትዮጵያ በአጭር ጊዜ ውስጥ ከስንዴ አስመጪነት ወጥታ የአፍሪካ ትልቋ የስንዴ አምራች ሀገር መሆን መቻሏንና ይህም አህጉሪቱ ራሷን መመገብ እንደምትችል ማረጋገጫ መሆኑን ተናግረዋል።

በታዳሽ ኃይል ዘርፍም የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን ጨምሮ እስከ እ.አ.አ 2030 ድረስ 13 ሺህ ሜጋ ዋት የኃይል ማመንጨት እና የምስራቅ አፍሪካ የኃይል ማዕከል ለመሆን ዝግጁ መሆኗን ገልጸዋል።

የ5 ሚሊዮን ኮደሮች መርሃ ግብር፣ በቅርቡ ስራ የሚጀምረው የሰው ሰራሽ አስተውሎት ዩኒቨርሲቲ እና በ12 ነጥብ 5 ቢሊዮን ዶላር የሚገነባው አዲሱ ዓለም አቀፍ ኤርፖርት ለአፍሪካ ነጻ ንግድ ቀጣና መሳካት ከፍተኛ አስተዋጽኦ እንደሚኖራቸው አስረድተዋል።

በአፍሪካ ቀንድ ቀጣናዊ የኢኮኖሚ ትስስርን ለማጠናከር ኢትዮጵያ በትጋት እየሰራች መሆኑን ያነሱት ፕሬዝዳንቱ፣ በአንዳንድ አፍራሽ የውጭ አካላት የሚደረጉ ጣልቃ ገብነቶችን በትዕግስት አልፋ በሀገራዊ እድገቷ ላይ ትኩረት ማድረጓን ገልጸዋል።

የሱዳንን ቀውስ በተመለከተም ዘላቂ መፍትሔ የሚገኘው በራሳቸው በሱዳናውያን ባለቤትነት እና መሪነት በሚካሄድ የሰላም ሂደት ብቻ እንደሆነ አመልክተዋል።

ኢትዮጵያ እያካሄደች ያለችውን ዘላቂ ኢኮኖሚያዊ እድገትና ቀጣናዊ ትስስር እውን ለማድረግ አስተማማኝ እና ዘላቂ የባህር በር ማግኘት አስፈላጊ መሆኑን የገለጹት ፕሬዝዳንቱ፣ ይህንን ፍላጎቷን በሰላማዊ እና በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ለማሳካት እየሰራች መሆኑን ከውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የተገኘው መረጃ ያመለክታል።
#ኢትዮጵያ #ዲፕሎማሲ #የጸጥታው_ምክር_ቤት #ታዬ_አጽቀሥላሴ #የተባበሩት_መንግሥታት #የአየር_ንብረት #ሕዳሴ_ግድብ #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

“ኢትዮጵያ ቀይ ባህርን መፈለግ ብቻ ሳይሆን ቀይ ባህርም ኢትዮጵያን እየፈለገ ነው”፦ አቶ ቀጄላ መርዳሳ
***********************

ኢትዮጵያ ቀይ ባሕርን መፈለግ ብቻ ሳይሆን ቀይ ባሕርም ኢትዮጵያን ይፈልጋታል ሲሉ የጠቅላይ ሚንስትሩ የወጣቶችና ስፖርት አማካሪ አቶ ቀጄላ መርዳሳ ገለጹ።

የኢትዮጵያ የባሕር በር ጉዳይ በምሁራን እይታ በሚል የአዲስ አበባ አመራር አካዳሚ ባዘጋጀው የውይይት መድረክ ላይ የተገኙት አቶ ቀጄላ መርዳሳ ቀይ ባሕርና ዓባይ ከኢትዮጵያ ብሔራዊ ጥቅም ጋር በቀጥታ የተያያዙ መሆናቸውን ጠቁመዋል።

ቀይ ባህር እንደ ኢትዮጵያ የባህር በር ለሌላቸው ሌሎች ሀገራትም ከኢኮኖሚ፣ ከደህንነትና ከሉዓላዊነት አንጻር የህልውና ጉዳይ መሆኑንም ነው የተናገሩት።

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ የኢኮኖሚ ህልውና ለማረጋገጥ የሚደረግ ጥረት ብቻ ሳይሆን ለቀይ ባህር ቀጠና አስተማማኝ ጸጥታና የደህንነት ዋስትና መሰረት መሆኑን አስምረውበታል።

ኢትዮጵያ በቀይ ባህር ዳርቻ መኖሯ ለቀጠናው ሀገራትና ለአለም አቀፍ ንግድ መርከቦች ተጨማሪ ደህንነትና ዋስትና የሚሰጥ እንጂ ስጋት የሚፈጥር አለመሆኑንም ገልጸዋል።

በሌላ በኩል አምባሳደር ዲና ሙፍቲ በበኩላቸው፣ ኢትዮጵያ ከቀይ ባህር አካባቢ የ60 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ የምትገኝ ሀገር ሆና ማግኘት ያለባትን ጥቅም እንዳታገኝ በሚፈልጉ አካላት የባህር በር እንዳታገኝ መደረጓን አስታውሳለች።

አምባሳደር ዲና አክለውም ኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄዋን የምታራምደው የማንንም ሀገር ሉአላዊነት በመጋፋት ወይም በሃይል እርምጃ ሳይሆን በሰላማዊ፣ በዲፕሎማሲያዊ እና በሰጥቶ መቀበል መርህ ላይ ተመስርታ መሆኑን ገልጸዋል።
«የኢትዮጵያ የባሕር በር ጉዳይ በምሁራን እይታ» በሚል የአዲስ አበባ አመራር አካዳሚ ያዘጋጀው የውይይት መድረክ
በሃይማኖት ከበደ
#redsea #ethiopia #redseadiplomacy #hornofafrica #maritimesecurity

ቀይ ባህር የኢትዮጵያን ጠንካራና አስተማማኝ ክንድ ይፈልጋል - የፖለቲካ ተንታኞች እና ምሁራን
************************

በአፍሪካ ቀንድና በሎጂስቲክስ መተላለፊያ መስመሮች ላይ እየተከሰቱ ያሉ የደህንነት ስጋቶች፣ የኢትዮጵያን ኢኮኖሚና ሀገራዊ ህልውና በቀጥታ እየፈተኑት ይገኛሉ።

ከኢቢሲ ጋር ቆይታ ያደርጉት የፖለቲካ ተንታኝ አፈወርቅ በደዊ፥ የቀይ ባህር አካባቢ ሁከት እና መንግሥታዊ ያልሆኑ ታጣቂዎች እንቅስቃሴ እየጨመረ በመጣበት በዚህ ወቅት ቀጣናው አስተማማኝና ጠንካራ የሰላም ክንድ የሚፈልግበት ጊዜ ላይ መድረሱን ጠቁመው፣ ያም አስተማማኝ አቅም ያለው በኢትዮጵያ እጅ መሆኑን ገልጸዋል።

የኢትዮጵያ ወጪና ገቢ ንግድ ከ90 በመቶ በላይ የሚከናወነው በባብ ኤል መንደብ እና በቀይ ባህር መተላለፊያ መስመር በኩል በመሆኑ፣ በቀጣናው የሚፈጠር ማንኛውም ዓይነት አለመረጋጋት በሀገራችን ህልውና ላይ ከፍተኛ አደጋ ይደቅናል ብለዋል።

ባለፉት አስርት ዓመታት የባህር ላይ ውንብድና፣ የህገ-ወጥ ሰዎችና የጦር መሳሪያ ዝውውር እንዲሁም የሽብርተኞች እንቅስቃሴ እየተስፋፋ መምጣቱን ያነሱት ተንታኙ፤ እንደ አልሸባብና ሁቲ ያሉ ኃይሎች ቀጣናውን ለፖለቲካና ኢኮኖሚ ፍላጎቶቻቸው ማሳኪያ እያደረጉት ይገኛሉ ብለዋል።

በመሆኑም በዓለም አቀፍ ደረጃ ተጽዕኖ ፈጣሪ የሆኑ ሀገራት ሳይቀሩ ከኢትዮጵያ ጋር መስራታቸው ለአፍሪካ ቀንድ ሰላምና ልማት ወሳኝ መሆኑን እንደሚረዱት አክለዋል።

በተመሳሳይ የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ መምህርና ተመራማሪው ተስፋዬ ጂማ (ዶ/ር) በበኩላቸው፤ መንግስታዊ ያልሆኑ አካላት በሺዎች የሚቆጠሩ ኪሎ ሜትሮችን ተሻግረው በደጃችን ላይ ከፍተኛ ተጽዕኖ እያሳደሩ እንደሚገኙ ገልጸዋል።

በባህሩ ዙሪያ የሚገኙ ሀገራት ብቻቸውን እነዚህን ታጣቂዎች ማስቆም እንደማይችሉ የተናገሩት ዶክተር ተስፋዬ፤ ኢትዮጵያ ባላት የህዝብ ብዛት፣ የኢኮኖሚ አቅም እና ጠንካራ የመከላከያ ሰራዊት ታሪክ ቀይ ባህርን ብትጋራ የቀጣናውን ስጋት በመቀነስ ረገድ ትልቅ ድርሻ ማበርከት እንደምትችል ገልጸዋል።

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ ከታሪክ አጋጣሚዎች ጋር ተያይዞ የተነጠቀን መብት የመመለስ ጥያቄ በመሆኑ፣ ጉዳዩ በሰላማዊ ዲፕሎማሲና ውስጣዊ አንድነትን በማጠናከር የሚሳካ ነው ብለዋል።

በተጨማሪም የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ "የፍትህ ጥያቄ" መሆኑን በማስመር፣ ሃገራችን ከተፈጥሮ ሃብቷ የምታገኘውን የኢኮኖሚ አቅም ተጠቅማ የዲፕሎማሲ ተደማጭነቷን እያደሰች እንደምትገኝ አስምረዋል።

የሱዊዝ ካናል ሰላምና የግብፅ ኢኮኖሚ ደህንነት የሚረጋገጠው በባብ ኤል መንደብ የሚያልፉ መርከቦች ሰላም ሲጠበቅ እንደሆነ ያብራሩት ተንታኙ፤ የቀይ ባህር ወጪና ስጋት እየጨመረ በሄደ ቁጥር ኢትዮጵያ የተፈጥሮ ሀብቶቿን እስከ መጨረሻው አቅሟ ለመጠቀም እንደምትገደድና ይሄንንም የቀጠናው ሀገራት ተረድተው በፍትሃዊ መንገድ ለመነጋገር ቁጭ ማለት እንዳለባቸው አሳስበዋል።

በኢንቲሃድ አብራር
#ebc #ebcnews #ethiopia #redsea #diplomacy #hornofafrica #economicgrowth #peaceandsecurity

ሰላም፥ እንደምን አደራችሁ?

የባህር በር ባለቤትነት ለጠንካራ ሉዓላዊነት

አዲስ አበባ፣ መስከረም 9፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ ለዘመናት ስትገለገልበት የነበረውን የባህር በሯን አጥታ ዝግ መሬት ከሆነች ከ 3 አስርት ዓመታት በላይ አስቆጥራለች፡፡

በእነዚህ ጊዜያት የከፈለችው መስዋዕትነት ቀላል የሚባል እንዳልሆነ መሬት ላይ ያሉ ሀቆች ይመሰክራሉ፡፡

ታዲያ በመደመር መንግሥት የተጀመረው በግፍ የተወሰደን የራስ ንብረት የማስመለስ የዲፕሎማሲ ስራ አሁን ላይ ተጠናክሮ ቀጥሏል፡፡

ምክንያቱም የባህር በር ከኢኮኖሚያዊ ጠቀሜታው ባሻገር ያለው ፖለቲካዊ ተፅዕኖ ከፍተኛ በመሆኑና ለኢትዮጵያም ከመብትነት ባለፈ ስትራቴጂካዊ ቁልፏ በመሆኑ ነው፡፡

በተለይ ደግሞ የሀገርን ሉዓላዊነት ጠንካራ በማድረግ በኩል ያለው ሚና እና የዲፕሎማሲ አቅምን በማሳደግ ረገድ ያለው ተፅዕኖ ከሁሉ የገዘፈ ነው፡፡

ለዚህም ነው ኢትዮጵያ በታሪክ በተሸረበባት ሴራ ያጣችውን የባህር በር ለማስመለስ የጋራ ተጠቃሚነት መርህን በመከተል በትኩረት እየሰራች የምትገኘው፡፡

በሌላ በኩል የባህር በር በሰከንዶችና በማክሮ ሰከንዶች ልዩነት መረጃ በፍጥነት እንዲዘዋወር የሚያደርገው ዋና አንቀሳቃሽ የሆነው የኢንተርኔት ኬብል መገኛም ጭምር ነው፡፡

የባህር ውስጥ የኢንተርኔት ኬብል በአህጉራት እና በሀገራት መካከል ያለውን የዓለም አቀፍ የኢንተርኔት እና የዲጂታል መረጃ ፍሰት 95 ከመቶ በላይ የሚያስተላልፍ በውቅያኖስ እና ባህር ወለል ላይ የሚዘረጋ መሠረተ ልማት ነው።

አብዛኛውን ጊዜ የዓለም ኢንተርኔት በሳተላይት የሚሰራ ቢመስልም ግን ዋናው የኢንተርኔት የጀርባ አጥንት እነዚህ ከባህር በታች ያሉ የፋይበር ኦፕቲክስ ኬብሎች ናቸው።

ታዲያ ኢትዮጵያ የባህር በር አልባ ሀገር በመሆኗ ይህን የኢንተርኔት አጠቃቀም ማግኘት አትችልም፡፡

በመሆኑም ኢትዮጵያ ከዓለም አቀፉ የኢንተርኔት መረብ ጋር የምትገናኘው በጎረቤት ሀገራት ወደብ በኩል በሚያልፉ የየብስ የፋይበር ኦፕቲክስ መስመሮች ነው፤ይህ ደግሞ ለአደጋ የተጋለጠ ሊሆን እንደሚችል ይገመታል፡፡

ይህን የተረዳው የመደመር መንግሥት ኢትዮጵያ የንግድ መስመር ማሳለጫነት ፣ ከባህር ውስጥ ኢንተርኔት ፋይበር ኦፕቲክስ ባለቤትነት እስከ ዲፕሎማሲያዊ ተፅእኖ ፈጣሪነት ድረስ የሚዘረጋውን የባህር በር ባለቤትነት መብቷን ለማስመለስ እየሰራ ይገኛል ፤ የተጀመረዉ የዲፕሎማሲ ጉዞ ውጤትም አኩሪ እንደሚሆን አያጠራጥርም ፡፡

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ፦ የህልውና፣ የኢኮኖሚ ነፃነት እና የታሪካዊ ፍትሕ ጉዞ
*******************

የባህር በር ባለቤት መሆን የየትኛውንም ሀገር ኢኮኖሚያዊ ዕድገት፣ የንግድ እንቅስቃሴ እና ጂኦፖለቲካዊ ተጽዕኖ ከፍ ከሚያደርጉ ቁልፍ ጉዳዮች መካከል አንዱ ነው። በተለይ እንደ ኢትዮጵያ ያለ ሰፊ የሕዝብ ቁጥር፣ ፈጣን የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ እና ግዙፍ የልማት ምኞት ላለው ሀገር የባህር በር ማግኘት የቅንጦት ሳይሆን የህልውና እና የኢኮኖሚያዊ ነፃነት ጉዳይ ነው።

ኢትዮጵያ በታሪካዊና ፖለቲካዊ ምክንያቶች ከነበራት የባህር በር ባለቤትነት መራቋ በኢኮኖሚዋ ላይ ከፍተኛ ተፅዕኖ ፈጥሮባታል። የዓለም አቀፍ ንግድ በዋናነት በባህር ማጓጓዣ ላይ የተመሰረተ በሆነበት በዚህ ወቅት፣ የራስ የባህር በር አለመኖር ኢትዮጵያን ለትራንስፖርትና ሎጀስቲክስ አገልግሎት በየዓመቱ ከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ እንድታወጣ አድርጓታል። በመሆኑም የባህር በር ማግኘት ይህንን መዋቅራዊ የኢኮኖሚ ችግር በመቅረፍ ረገድ ትልቅ አቅም ይፈጥራል።

በተጨማሪም የባህር ወደቦች መኖራቸው የውጭ ቀጥተኛ ኢንቨስትመንትን ለመሳብ፣ አገራዊ የኢንዱስትሪ ፓርኮችን ከዓለም አቀፍ ገበያ ጋር በቀጥታ ለማስተሳሰር እና የወጭ ንግድ አቅምን ለማሳደግ ወሳኝ ሚና ይጫወታል። ይህም የንግድ እንቅስቃሴን ከማሳለጡ ባሻገር፣ የኢትዮጵያን ጂኦፖለቲካዊ ተደራሽነትና ተጽዕኖ ፈጣሪነት ያጠናክራል።

ኢትዮጵያ የባህር በር ለማግኘት የምታነሳቸው ጥያቄዎችና የምታደርጋቸው ጥረቶች ሁልጊዜም በሰላም፣ በዲፕሎማሲ እና በጎረቤት ሀገራት መካከል ባለው 'የጋራ ተጠቃሚነት' መርህ ላይ የተመሰረቱ ናቸው። ይህም የሀገሪቱን ፍላጎት ሰላማዊና ፍትሐዊ መሆኑን የሚያሳይ ነው።

የባህር በር ማግኘት ማለት የሌሎችን ጥቅም በመስዋዕትነት በመውሰድ ሳይሆን፣ ከቀይ ባህር ዳርቻ ሀገራት ጋር በንግድ፣ በሎጀስቲክስና በደህንነት ዘርፎች የጠበቀ ትብብር በመፍጠር በጋራ ለማደግ የሚደረግ ጥረት ነው።

ይህ የባህር በር ጥያቄ የትውልድ ትግል ብቻ ሳይሆን፣ የነገዋን የበለፀገች ኢትዮጵያ እውን ለማድረግ የሚደረግ የረጅም ጊዜ ስልታዊ ዕቅድ አካል ነው። ኢትዮጵያ በበርካታ የልማት መስኮች እያስመዘገበችው ያለው ዕድገት ከዓለም አቀፍ የባህር ማጓጓዣ መስመሮች ጋር በቀጥታ ሲተሳሰር ዘላቂነቱ የተረጋገጠ ይሆናል።

የኢትዮጵያ መንግሥትና ሕዝብ በሰላማዊና በዲፕሎማሲያዊ መንገድ የባህር በር ባለቤት ለመሆን የሚያደርጓቸው ጥረቶች ተጠናክረው ቀጥለዋል። ይህ የረጅም ጊዜ ግብ ሲሳካ የኢትዮጵያን የኢኮኖሚ አቅም ከማሳደጉ ባሻገር፣ የአፍሪካ ቀንድ ቀጠናን ሙሉ የኢኮኖሚ ትስስርና የሰላም ምህዳር የሚቀይር ታሪካዊ ምዕራፍ እንደሚሆን ይታመናል።

በሜሮን ንብረት

ቀይ ባሕር፡ ለኢትዮጵያ የሚሰጠው ስትራቴጂካዊ ትርጉም

አዲስ አበባ፣ መስከረም 7፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ቀይ ባሕር የዓለም ንግድና ደህንነት ዋና መስመር ሲሆን ለኢትዮጵያ ደግሞ የኢኮኖሚና የስትራቴጂ ዋና ጥያቄ ነው።

ቀይ ባሕር ዛሬ የንግድ መስመር ብቻ አይደለም። የዓለም ንግድ፣ የኃይል አቅርቦትና የቀጣናዊ ደህንነት የሚገናኙበት ወሳኝ የጂኦፖለቲካ ማዕከል ሆኗል።

በተለይም የባብ አል መንደብ ባሕረ ሰላጤ ለዓለም የባሕር ንግድ ያለው ሚና የክልሉን ስትራቴጂካዊ ጠቀሜታ የበለጠ አጉልቶታል።

ኢትዮጵያ የባሕር ዳርቻ የሌላት ሀገር ከሆነች በኋላ የውጭ ንግዷ በአጎራባች ሀገራት ወደቦችና በሚያገናኙት የመጓጓዣ መስመሮች ላይ ተመስርቷል። ይህ ሁኔታ የወደብ አገልግሎት፣ የመጓጓዣ ወጪና የንግድ ቀጣይነትን ከውጫዊ ሁኔታዎች ጋር ያገናኛል።

በመሆኑም የተረጋጋና ተገማች የባሕር መዳረሻ ማግኘት ለኢትዮጵያ የኢኮኖሚ ጥቅም ብቻ ሳይሆን የረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ ጉዳይ ነው።

በዚህም ኢትዮጵያ በሰላማዊ መንገድና በጋራ ጥቅም ላይ ተመስርታ መብቷን ለማረጋገጥ የሚቻላትን ሁሉ በማድረግ ላይ ትገኛለች።

በሌላ በኩል በቀይ ባሕርና በባብ አል መንደብ አካባቢ የሚታዩ የደህንነት ስጋቶች የዓለም የባሕር ንግድ ላይ ተጽዕኖ ማሳደራቸውን ቀጥለዋል። ይህም መርከቦች ረዘም ያለ መንገድ እንዲጓዙ ሲገደዱ የጊዜና የመጓጓዣ ወጪ ይጨምራል።

ከዚሁ ጋር ተያይዞ ቀይ ባሕር በዓለም ላይ እጅግ ስትራቴጄካዊ እና ለደህንነት ስጋት ተጋላጭ ከሆኑ የባሕር መስመሮች አንዱ እየሆነ መጥቷል። ቀይ ባሕርን ከኤደን ባሕረ ሰላጤ የሚያገናኘው የባብ አል መንደብ ባሕረ ሰላጤም ለጥቃትና ለመጓጓዣ መስተጓጎል ተጋላጭ ሆኖ ቀጥሏል።

ይህም አንዳንድ የዓለም የመርከብ ኩባንያዎች በአፍሪካ ደቡባዊ ጫፍ በኩል ረዘም ያለ መንገድ እንዲጠቀሙ በማድረግ የመጓጓዣ ወጪን እያሳደገ ነው።

ይህም ለኢትዮጵያ የባሕር መዳረሻ የንግድ ጉዳይ ብቻ ሳይሆን የሀገር የረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ አማራጭ መሆኑን ያሳያል፡፡

በመሆኑም ኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄን ጉዳይ አደባባይ ይዛ ስትወጣ ታዲያ ለቅንጦት ሳይሆን ከላይ የተዘረዘሩት የደህንነት ጉዳዮችን ጨምሮ ሌሎችም ስትራቴጅኪያዊ ጠቀሜታዎችን ለማግኘት ነው፡፡

በአቤል ነዋይ

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ የተነጠቅነውን በዲፕሎማሲ የማስመለስ ጉዞ
********************
(የዕለቱ መልዕክት)

የባህር በር ጥያቄ ከፖለቲካ ፓርቲ፣ ከሃይማኖት፣ ከብሔር ወይም ከቡድን ፍላጎት በላይ የሆነ፤ ፍጹም ሀገራዊ እና የህልውና ጉዳይ ነው። ህልውና ሲባል እንደ ሀገር የመቀጠልና ያለመቀጠል፤ የመኖርና ያለመኖር ወሳኝ ምዕራፍ ማለት ነው።

በአሁኑ ወቅት በኢትዮጵያ የሚስተዋለው የኑሮ ውድነት ታሪካዊ ባላንጣዎች ሆን ብለው የፈጠሩት ጫና ውጤት መሆኑን መገንዘብ ያሻል።

በግብርናው ዘርፍ የምግብ ዋስትናን ብቻ ሳይሆን የምግብ ሉዓላዊነትን በማረጋገጥ፣ እንዲሁም በከተማ ልማት፣ በታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ እና በሌሎችም ዘርፎች ሰፊ ስራዎች እየተሰሩ ይገኛሉ። ነገር ግን ይህ ዕድገት የባህር በር ቢታከልበት ኖሮ ከዚህ እጥፍ ማደግ ይቻል ነበር።

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ የባህር በር አልባ ሀገር ሳትሆን፤ ከውቅያኖስ ጋር የተቆራኘች ሀገር ነች። የኢትዮጵያን ጉዳይ ልዩ የሚያደርገው ታሪካዊ የባህር በር ባለቤት የነበረች ቢሆንም ከህዝቧ እውቅና እና ከዓለም አቀፍ ህግ ማዕቀፍ ውጪ በሴራ በሯ የተዘጋባት መሆኑ ነው።

ዛሬ ላይ እየተጠየቀ ያለው አዲስ በር እንዲከፈት ሳይሆን የተዘጋውን ታሪካዊ በር በዲፕሎማሲያዊ እና በሰላማዊ መንገድ ለማስመለስ ነው። ይህን ልዩ ታሪካዊ እውነታ ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ የተረዳው ሲሆን ከተወሰኑ ታሪካዊ ባላንጣዎች በስተቀር የኢትዮጵያን የባህር በር ባለመብትነትን የሚቃወም የለም።

በዓለም አቀፍ ደረጃ የባህር በርን በንግድ አግባብ ማግኘት የሚቻል ቢሆንም፣ የኢትዮጵያ ጥያቄ ግን ከዚህ የዘለለ ታሪካዊና ሉዓላዊ መብትን መሰረት ያደረገ ነው።

ሞሮኮ ለጎረቤቶቿ በነጻ የባህር በር እንደሰጠችው ሁሉ አፍሪካ ውስጥ እንዲህ አይነት የትብብር አሰራሮች አሉ። ኢትዮጵያ የባህር በር እንድትጠቀምበት ቢፈቀድ ከኢትዮጵያ እኩል አልፎ ተርፎም የበለጡ ተጠቃሚ የሚሆኑት ራሳቸው የጎረቤት ሀገራት ናቸው።

ይህን እውነት በሚገባ የተገነዘቡ አካላት፣ ኢትዮጵያ ቀና እንዳትል የረጅም ጊዜ ሴራ ሸርበዋል። ዛሬ በሀገር ውስጥ በየብሔሩ፣ በየጎሳው እና በየፖለቲካው የሚነሱ ግጭቶች እና መከፋፈሎች የዚሁ ሴራ አካል ናቸው።

የእነዚህ ኃይሎች ፍላጎት የተበታተነች፣ በርስበርስ ግጭት የምትታመስ እና ደካማ ኢትዮጵያን በአፍሪካ ቀንድ ማየት ነው።

ስለዚህ ከጠባብ የብሔር እና የቡድን ጨዋታዎች በመውጣት ለሀገራዊ አንድነት እና ለሰላም ቅድሚያ ሊሰጥ ይገባል። ሰላም የህልውና ጉዳይ በመሆኑ፣ ዋጋ ሊከፈልለት የሚገባ የዜጎች ሁሉ የጋራ ኃላፊነት ነው።

የባህር በር ጥያቄው ከምንጊዜውም በላይ ወደ ፍጻሜው እየተቃረበ ይገኛል። የኢትዮጵያ መንግስት ይህን ጉዳይ በዲፕሎማሲያዊ መንገድ በጠረንጴዛ ዙሪያ ለማሳካት በቁርጠኝነት እየሰራ መሆኑ ይታወቃል።

ዜጎችም የመከፋፈል አጀንዳን ወደ ጎን በመተው በአንድነት ሊቆሙ ይገባል። የባህር በር የሀገር ህልውና ነው፤ ለሀገር ህልውና ደግሞ ሁሉም በአንድ ቋንቋ ሊነጋገር ይገባል፡፡

ኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል

ሰላም፤ እንደምን አደራችሁ?

የባህር በር ባለቤትነትና የአሁኑ ትውልድ አርበኝነት

ኢትዮጵያ በታሪኳ ረጅም ዘመናት ያሳለፈቻቸው ውጣ ውረዶችና የተጋረጡባት ፈተናዎች ሁልጊዜም በጠንካራ የህዝብ አንድነት እና ለሀገር ባለ የአርበኝነት ስሜት ሲመከቱ ቆይተዋል።

ባለንበት ዘመንም ኢትዮጵያ የምትገኝበት አህጉራዊና ዓለም አቀፋዊ እውነታ አዲስ የትግልና የታሪክ ምዕራፍ እንድትከፍት አስገድዷታል።

ይኸውም የባህር በር ጥያቄን ከኢኮኖሚያዊ ጥቅም ባሻገር፤ ከሀገራዊ ህልውና እና ከቀጣዩ ትውልድ እጣ ፈንታ ጋር በማስተሳሰር “የአሁኑ ትውልድ የአርበኝነት ንቅናቄ” አድርጎ የመቀበል ታሪካዊ ኃላፊነት ነው።

ለአንድ በፍጥነት በማደግ ላይ ያለችና ከ130 ሚሊየን በላይ የህዝብ ቁጥር ላላት ሀገር የባህር በር ማግኘት የቅንጦት ወይም የጊዜያዊ ፖለቲካ ፍላጎት አይደለም።

ይልቁንም የወደፊት የልማት፣ የደህንነት፣ የቀጣናዊ ተጽዕኖ ፈጣሪነት እና የምጣኔ ሀብታዊ ነጻነት ዋና መሠረት ነው።

የራሷ የባህር በር የሌላት ሀገር ለወደብ ኪራይና ለሎጂስቲክስ የምታወጣው ከፍተኛ የውጭ ምንዛሪ የምርት ዋጋ እንዲንር እና የኑሮ ውድነት እንዲፋፋም ያደርጋል። የባህር በር መብትን ማረጋገጥ ይህንን ጫና በዘላቂነት ይቀርፋል።

በቀጥታ ወደ ዓለም አቀፍ የባህር መስመር መድረስ የኢትዮጵያን የወጪና ገቢ ንግድ ቀልጣፋ እና በዓለም አቀፍ ገበያ ተወዳዳሪ ያደርገዋል።

ቀጣናዊ የህዝብ ለህዝብ ትስስርን ከመፍጠሩም በላይ የባህር በር ባለቤት መሆን ሀገራዊ የደህንነት ስጋቶችን በዘላቂነት ለመከላከል ያስችላል።

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ ከትውልድ ወደ ትውልድ ሲሸጋገር የቆየ የፍትሀዊነት ጥያቄ ሲሆን፤ ይህንን መብት ለማስከበርና የኢትዮጵያን መብት ለማረጋገጥ የሚደረገው ጥረት የሁሉም ዜጋ ሀገራዊ ግዴታ መሆኑ ትኩረት ተሰጥቶታል።

ኢትዮጵያውያን በታሪካቸው የገጠሟቸውን ፈተናዎች ሁሉ አልፈው ሀገራቸውን ማጽናት የቻሉት የውስጥ ልዩነቶቻቸውን ወደ ጎን በመተው በታላላቅ ሀገራዊ ጉዳዮች ላይ ባላቸው ጽናት ነው።

ዘመኑ የሚጠይቀውን የኢኮኖሚ፣ የቴክኖሎጂ፣ የዲፕሎማሲ እና የጠንካራ የህዝብ ትስስር አቅም መገንባት ሲቻል የባህር በር መብትን ለማስከበርና ሀገራዊ ክብርን ለማጽናት ትልቅ አቅም ይፈጥራል።

የአሁኑ ትውልድ አርበኝነት ማለት በስራ፣ በፈጠራ፣ በኢኮኖሚ ግንባታና በጠንካራ ሀገራዊ አንድነት ሀገርን ወደፊት ማራመድ ነው።

የባህር በር ተጠቃሚነት መብትን ማረጋገጥ ደግሞ የዚሁ አዲስ የአርበኝነት መንገድ ዋና አካል ነው።

ኢትዮጵያ የዳበረ የዲፕሎማሲ ልምዷ በብሪክስ ውስጥ ያላትን ሚና ለማሳደግ ወሳኝ ነው - የፖለቲካ ሳይንስ ምሁር

አዲስ አበባ፣ መስከረም 5፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ የዳበረ የዲፕሎማሲ ልምድና ታሪኳ በብሪክስ ውስጥ የሚኖራትን ሚና ከአጀንዳ ሰጪነት ወደ መሪነት ከፍ ለማድረግ ወሳኝ ነው አሉ የፖለቲካ ሳይንስ መምህሩ ሙሉዓለም ኃይለማርያም፡፡

ታሪክ፣ ፈጣን ኢኮኖሚ እና ትልቅ የህዝብ ቁጥር አንጻር ከአጀንዳ ሰጭነት ወደ መሪነት ለማደግ አስቻይ ሁኔታዎች አሉ ነው ያሉት፡፡

በዋቻሞ ዩንቨርስቲ የፖለቲካ ሳይንስና ዓለም አቀፍ ግንኙነት መምህሩ አቶ ሙሉዓለም ለፋና ዲጂታል እንዳሉት፤ ኢትዮጵያ በብሪክስ ውስጥ ሚናዋ ከተሳታፊነት ወደ አጀንዳ ሰጪነት አድጓል፡፡

ኢትዮጵያ በጠንካራ ዲፕሎማሲ ስራ በ2016 ዓ.ም የብሪክስ አባል መሆኗንና ባለፉት ሁለት ዓመታት ተሳትፎ ላይ ያተኮረ እንደነበር አስታውሰው፤ ነገር ግን በዘንድሮው የመሪዎች ጉባዔ ሚናዋ ወደ አጀንዳ ሰጭነት ማደጉን አብራርተዋል፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በሕንድ ኒው ዴልሂ ከተማ ለሁለት ቀናት በተካሄደው በዚህ ጉባኤ ላይ የኢትዮጵያን ልምድና የደቡብ ክፍለ ዓለምን የተመለከቱ ቁልፍ ጉዳዮችን አቅርበዋል፡፡

ለአብነትም የኢትዮጵያን የአረንጓዴ አሻራ መርሐ ግብር፣ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ ትግበራ እንዲሁም የኢትዮጵያን የባህር በር ጥያቄ በተመለከተ የሰጡት ማብራሪያ ተጠቃሽ ነው፡፡

ለደቡብ ክፍለ ዓለም አማራጭ የፋይናንስ ምንጭ፣ የዓለም ሰላምና ፀጥታ፣ የዕዳ ሽግሽግ፣ በዓለም አቀፍ የባለብዙ ወገን ተቋማት ተገቢ ውክልና ማግኘትን፣ የአየር ንብረት ጉባኤን የተመለከቱ ጉዳዮችን አንስተዋል፡፡

ኢትዮጵያ በቀጣይ በብሪክስ ውስጥ ሚናዋ ወደ መሪነት ከፍ እንደሚል ገልጸው፤ ለዚህም የዳበረ የዲፕሎማሲ ልምድ ታሪኳ፣ ፈጣን ኢኮኖሚና ያላት የሕዝብ ቁጥር አስቻይ ሁኔታዎች መሆናቸውን አስረድተዋል፡፡

ኢትዮጵያ በጉባኤው ላይ ያደረገችው ንቁ ተሳትፎ በአፍሪካ ህብረትና በተባበሩት መንግስታት የነበራትን የመስራችነት ተሳትፎ ጨምሮ የዲፕሎማሲ መሪነት ሚናዋን በብሪክስም አጠናክራ መቀጠሏን የሚጠቁም ነው ብለዋል፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትሩ ከጉባኤው ጎን ለጎን ከሩሲያ፣ ሕንድ፣ ቻይና፣ ኢራን፣ የተባበሩት አረብ ኢሚሬቶችና ሌሎች የስብስቡ አባልና አጋር ሀገራት መሪዎች ጋር በበርካታ የጋራ ጉዳዮች ዙሪያ ተወያይተዋል፡፡

እንደ ብሪክስ ያሉ መድረኮች ሀገራቱ የጋራ ፍላጎቶቻቸውን ለብቻ የሚወያዩበት እድል የሚፈጥር መሆኑን ጠቁመው፤ የሁለትዮሽ ግንኙነቶችን ለማሳደግ መነሻ የሆኑ ጉዳዮች የሚነሱበትና መሰረት የሚጣልበት ነው ብለዋል፡፡

በተጨማሪም ሀገራቱ ወደፊት የሁለትዮሽና የባለ ብዙ ወገን አማራጮችን በመጠቀም ጥቅሞቻቸውን የሚያስከብሩባቸው ዕድሎችን ለመፍጠር ያስችላል ነው ያሉት፡፡

የኒው ደልሂው የብሪክስ የመሪዎች ጉባኤ ኢትዮጵያ ከተሳትፎ ወደ አጀንዳ ሰጪነት የተሸጋገረችበትና ስኬቶቿን ያጋራችበት ውጤታማ መድረክ ሆኖ ተጠናቅቋል፡፡

በቴዎድሮስ ሣህለ

የኢትዮጵያ ዲፕሎማሲያዊ ከፍታ በኒው ዴልሂ
******************

በብራዚል፣ ሩሲያ፣ ህንድ፣ ቻይና እና ደቡብ አፍሪካ መስራችነት የተጀመረው የብሪክስ (BRICS) ጥምረት፣ በቅርቡ ኢትዮጵያን ጨምሮ አዳዲስ አባል ሀገራትን በመቀላቀሉ አህጉራዊ እና ዓለም አቀፋዊ ተፅዕኖው ከጊዜ ወደ ጊዜ እየጎላ መጥቷል።

በአሁኑ ወቅት የብሪክስ አባል ሀገራት ከዓለም ህዝብ ቁጥር ከ40 በመቶ በላይ እንዲሁም ከዓለም አቀፉ ኢኮኖሚ ከሩብ በላይ የሚይዙ ግዙፍ የኃይል ሚዛን መሆናቸው ይታወቃል።

የዘርፉ ተንታኞች እንደሚያመለክቱት፣ ጥምረቱ በዓለም አቀፍ ደረጃ እየጠነከረ የመጣበት ዋና ምክንያት ፍትሃዊ ያልሆነውን የቆየ የፋይናንስ ሥርዓት በመገዳደር አዲስ አማራጭ ይዞ በመውጣቱ ነው። በተለይም የብሪክስ ኒው ዲቨሎፕመንት ባንክ ለታዳጊ ሀገራት ከፖለቲካዊ ጫና ነፃ የሆነ የብድር አማራጭ እያቀረበ ይገኛል። በተጨማሪም በአባል ሀገራቱ መካከል ያለው የንግድ ልውውጥ ማደግ እና ጥምረቱ የደቡብ ዓለም (Global South) ድምፅ ሆኖ መውጣቱ ለጥምረቱ መጠናከር የሚጠቀሱ ምክንያቶች ናቸው።

በኒው ዴልሂ በተካሄደው 18ኛው የብሪክስ ጉባኤ ላይ ኢትዮጵያ በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) የተመራ ከፍተኛ ልዑክ ያሳተፈች ሲሆን፣ በጉባኤው ጎን ለጎንም ከህንድ፣ ሩሲያ፣ ቻይና፣ ኢራን፣ አቡዳቢ እና ቬትናም መሪዎች ጋር ውጤታማ የሁለትዮሽ ውይይቶች ተካሂደዋል።

“ዘላቂነትን፣ ፈጠራን፣ ትብብርን እና ጥንካሬን መገንባት” በሚል መሪ ቃል የተካሄደው የመሪዎቹ ጉባኤው፣ የኢትዮጵያን ብሔራዊ ጥቅም ለማስከበር ሰፊ አቅም የፈጠረ መድረክ ነበር።

ከዚህ ግዙፍ የባለብዙ ወገን መድረክ ጎን ለጎን ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ያደረጓቸው የሁለትዮሽ ውይይቶች የኢትዮጵያን ተሰሚነትና ተመራጭነት ያሳዩ ወሳኝና ስትራቴጂካዊ የዲፕሎማሲ መገለጫዎች ናቸው።

ከሕንድ ጠቅላይ ሚኒስትር ናሬንድራ ሞዲ፣ ከሩሲያው ፕሬዚዳንት ቭላድሚር ፑቲን፣ ከቻይናው ፕሬዚዳንት ሺ ጂንፒንግ እና ከአቡ ዳቢ አልጋ ወራሽ ሼህ ኻሊድ ቢን ሙሀመድ ቢን ዛይድ ጋር የተደረጉት ዉይይቶች የሀገራችንን የመከላከያ አቅም ከማሳደግ ባሻገር፣ በንግድ፣ በኢንቨስትመንትና በቴክኖሎጂ ሽግግር ዘርፎች የነበረንን አጋርነት ወደ ላቀ ስትራቴጂካዊ ደረጃ የሚያሸጋግሩ ናቸው።

በተመሳሳይ ከማሌዢያ፣ ከቪየትናምና ከኢራን መሪዎች ጋር የተደረጉት የትኩረት ምክክሮች ኢትዮጵያ ስትራቴጂካዊ ገለልተኝነቷንና ነፃነቷን ጠብቃ፣ ከምዕራቡም ሆነ ከምስራቁ ዓለም ጋር ሚዛናዊ የሆነ ኢኮኖሚያዊ ትስስር የመፍጠር ብስለቷን ያንጸባረቁ ናቸው።

ኢትዮጵያ በጉባኤው ላይ ያቀረበቻቸው እና ትኩረት ያገኙ ቁልፍ ስትራቴጂካዊ ጉዳዮችም የሀገሪቱን በዓለም አቀፍ ደረጃ ያላትን የተሰሚነት ደረጃ ይበልጥ ያጎላ ነው፡፡

በጉባኤው ማጠቃለያ ላይ በቀረበው የኒው ዴልሂ ዲክላሬሽን ላይ ለኢትዮጵያ የተሰጡት ድጋፎች የሀገሪቱን ሁለገብ ዲፕሎማሲያዊ እና ኢኮኖሚያዊ ስኬቶች ይበልጥ የሚያጎለብቱ ሆነው ተገኝተዋል።

በዚህም የብሪክስ አባል ሀገራት ኢትዮጵያ የዓለም ንግድ ድርጅት (WTO) አባል ለመሆን የምታደርገውን ጥረት እና በዓለም አቀፍ ሲቪል አቪዬሽን ድርጅት (ICAO) ምክር ቤት ውስጥ የምታደርገውን ተሳትፎ ሙሉ በሙሉ እንደሚደግፉ አረጋግጠዋል።

ብሪክስ ኢትዮጵያ እ.ኤ.አ በ2027 የሚካሄደውን የዓለም አቀፉን COP 32 የአየር ንብረት ጉባኤ በአዲስ አበባ ለማስተናገድ ላቀረበችው ጥያቄ እና ለፕሬዝዳንትነቱ ያላትን ዝግጁነት ሙሉ ድጋፉን ሰጥቷል።

የባህር በር እና የንግድ አማራጭን በተመለከተ ኢትዮጵያ የባህር በር ማግኘት ቀዳሚ የኢኮኖሚ ህልውና ጉዳይ መሆኑ የገለፀች ሲሆን፣ ሀገሪቱ የወታደራዊ እና ንግድ ወጪዎችን ለመቀነስ ሰላማዊ እና የምክክር መንገዶችን እንደምትከተል አብራርታለች።

ብሄራዊ የዲጂታል መታወቂያ፣ የዲጂታል ክፍያ እና የዳታ ልውውጥ ስራዎችን ያከናወነችው ኢትዮጵያ፣ አፍሪካን ማዕከል ያደረገ የሰው ሰራሽ አስተውሎት (AI) ቴክኖሎጂ ለማልማት ከብሪክስ ተቋማት ጋር በጋራ ለመስራት ፍላጎት እንዳላትም በመድረኩ ገልጻለች።

ይኸው የብሪክስ ጉባኤ ኢትዮጵያ በዓለም አቀፍ የውሳኔ ሰጪነት መድረኮች ላይ የሚገባት ድምፅ እንድታገኝ፣ የፋይናንስ እና የገበያ አማራጮቿን እንድታሰፋ ትልቅ መንገድ የከፈተና የዲፕሎማሲ አቅሟ ከፍ ብሎ እንዲታይ ያስቻለ መድረክ ሆኖ አልፏል።

ትውልድን መቅረጽ፣ አገርን ማጽናት፡ የትምህርት ጥራት የጋራ ኃላፊነታችን
(የዕለቱ መልዕክት)
*******************

አዲሱ የ2019 የትምህርት ዘመን ሲበሰር፣ በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ኢትዮጵያውያን ተማሪዎች ወደ ትምህርት ገበታቸው ሲመለሱና ወላጆች ለልጆቻቸው የተሻለ ነገን ተስፋ አድርገው ደፋ ቀና ሲሉ መመልከት በራሱ ታላቅ አገራዊ ጸጋ ነው።

ትምህርት የሰውን ልጅ ስብዕና ዳግም የሚገነባ ረቂቅ መሣሪያ ከመሆኑም በላይ፣ በሁለንተናዊ አስተሳሰብ ትርክት ግንባታ ውስጥ አገርን በጽኑ መሠረት ላይ የሚያቆም የማዕዘን ድንጋይ ነው።

ይህ የትምህርት መጀመሪያ ወቅት የክፍል በሮች የሚከፈቱበት ብቻ ሳይሆን አዲስ የተስፋና የዕውቀት በር ወለል ብሎ የሚከፈትበት ሊሆን ይገባል።

ይሁንና ይህን ተስፋ ወደ እውነታ ለመቀየር፣ የትምህርት ጥራትን እንደ ሀገራዊ ደኅንነት ጉዳይ ቆጥሮ ይበልጥ መሥራትን የግድ ይላል።

የ2019 የትምህርት ዘመን ትምህርት ቤቶችን አገራዊ ብዝሃነትን በአዲስ መልክ ወደሚተረጉም፣ ዜጎችን በጋራ ጥቅሞች ዙሪያ ወደሚያስተሳስር እውነተኛ የአገረ መንግሥት ግንባታ ማዕከልነት የሚያሸጋግር ሊሆን ይገባል።

አገር የሚገነባው በአብዛኛው ማኅበረሰብ ዘንድ የጋራ ስምምነት በተደረገባቸው አዎንታዊ ትርክቶች እንጂ በከፋፋይ የበቀል ትረካዎች አይደለም።

ይህን ስትራቴጂያዊ የአስተሳሰብ ሽግግር እውን ለማድረግ ደግሞ የትምህርት ጥራት ጉዳይ ቁልፉ መሣሪያ ነው።

የትምህርት ጥራትን ማረጋገጥ በጊዜያዊ አጀንዳዎች ወይም በዘመቻ ብቻ የሚሳካ ግብ አይደለም፤ ሥርዓታዊ ቁርጠኝነትን ይፈልጋል።

ጥራት የሚጀምረው ከክፍል ውስጥ ግብዓት፣ ከመማሪያ መጻሕፍትና ከዲጂታል ቴክኖሎጂ ፍትሃዊ ተደራሽነት እንዲሁም ከተማሪዎች የዕውቀት መሠረት ቢሆንም፤ ከሁሉ በላይ ግን ማስተማርን፣ ዜጋን እንደ ማነጽ የተመለከተ መምህር ከሌለ፣ የትኛውም ሥርዓተ ትምህርት ውጤታማ ሊሆን አይችልም።

ባለፉት ዓመታት የተጀመረው የፈተና ሥርዓትን ከኩረጃና ከማጭበርበር የማጽዳት ሥነ ምግባራዊ ጥረት ተጠናክሮ መቀጠል ያለበት ቢሆንም፣ ይህ የችግሩ አንድ ገጽታ ብቻ ነው።

ትልቁ ሥራችን ተማሪዎች ፈተና ከመፍራት ይልቅ እውነተኛ ዕውቀት፣ ክህሎት፣ በፈጠራ የታነጸ ጥልቅ አስተሳሰብና ሥነ ምግባር የታጠቁ እንዲሆኑ፤ ትምህርት ቤቶችን ከማንኛውም ውጥረት የጸዱ ምቹና ሠላማዊ አካባቢዎች ማድረግ ያስፈልጋል።

የትምህርት ሥርዓታችን አገራዊ መግባባትን እንዲፈጥር ከተፈለገ፣ ስትራቴጂያዊ የሆኑ አገራዊ ምሰሶዎች ላይ ትኩረት ማድረግ ይገባል።

ለአብነትም ከውጭ ግንኙነት አንጻር ማንኛውም ኢትዮጵያዊ ወዳጅም፣ ጠላትም የሚያፈራው የህልውናው መሠረት በሆነው የውሃ ሐብቱና የባህር በር ጉዳይ ስለሆነ፣ ስለ ወንዞቻችንና ስትራቴጂያዊ ጥቅሞቻችን ከመጀመሪያ ደረጃ ጀምሮ ጥልቅ ዕውቀት ሊኖረን ይገባል።

በተጨማሪም ተማሪዎች የሀገራቸውን ቋንቋዎች እንዲማሩ የሚያደርገው የብዝሃ ቋንቋ አሠራርና ወጣቶች በብሔራዊ አገልግሎት አማካኝነት ከተወለዱበት መንደር ወጥተው የሌላውን ባህል፣ ሥነ-ልቦና እና ማኅበራዊ እሴት በተግባር እንዲለማመዱ ማድረግ፣ የጋራ ትርክትን በተግባር ለመገንባት የማይተካ ሚና አላቸው።

የትምህርት ጥራትና የትውልድ ግንባታ የመንግሥት ብቻ ሳይሆን የወላጆች፣ የማኅበረሰብ መሪዎችና የሲቪክ ማኅበራት የጋራ ኃላፊነት ነው።

ወላጅ የልጁን ውጤት ብቻ ሳይሆን ዕለታዊ ተሳትፎውን በቅርበት የሚከታተልበት፣ ማኅበረሰቡም ትምህርት ቤቶችን የራሱ ሀብት አድርጎ የሚጠብቅበት የባለቤትነት መንፈስ ሊሰፍን ይገባል።

የ2019 የትምህርት ዘመን የትውልድ ዕጣ ፈንታ የሚቀለስበት፣ የትምህርት ጥራት እንደ ሀገራዊ ደኅንነት ተቆጥሮ በተግባር የምንቆምበትና ኢትዮጵያን የሚያስቀጥል ብሩህ አእምሮ የምንቀርጽበት መሆን ይገባዋል።

ትውልድ ሳይማር አገር እንደማይጸናው ሁሉ፤ ጥራት የሌለው ትምህርትም ተስፋን ያቀጭጫል።

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፅ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ‹‹በኢትዮጵያ ላይ 3 ቀይ መስመሮች አስቀምጠናል›› አሉ፡፡ ዘ አረብ ዊክሊ ዛሬ ባቀረበው ዘገባ የግብፁ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር በድር አብደል አቲ በኢትዮጵያ ላይ ቀይ መስመሮችን ማስመራቸውን መግለፃቸውን አስረድቷል፡፡ ሚኒስትሩ ሲናገሩ ‹‹ከመነሻው የኢትዮጵያን የመልማት መብት እናከብራለን፡፡ በዚያ ላይ ማንም ተቃውሞ የለውም፡፡ ነገር ግን የግብፅ የውሀ መብትም የህልውና ጉዳይ እንደሆነ እውቅና ሊሰጠው ይገባል›› ማለታቸውን የጠቀሰው ዘገባው የግብፅ አቋም በአለም አቀፍ የድንበር ተሻጋሪ ወንዞች ህጎችና ስምምነቶች መከበር እንዳለባቸው መሆኑን መግለፃቸውን አስረድቷል፡፡

ጨምረውም ‹‹አሁን ግን ጉዳዩ ከልማት መብት አልፏል፡፡ በወንዙ ላይ የሚደረጉ የተናጠል እርምጃዎች ምንም ተቀባይነት የላቸውም፡፡ የአዳዲስ ግድቦችን ግንባታ ወይንም ወንዙን ለመቆጣጠር የሚደረገውን ጥረት ዝም ብለን አንመለከትም፡፡ አለም አቀፍ ግዴታዎች አሉ፡፡ እናም ግብፅ የውሀ ደህንነቷን የማስጠበቅ መብት አላት› በማለት መናገራቸውን ዘግቧል፡፡ እንደዘገባው ሚኒስትሩ በንግግራቸው በኢትዮጵያ ላይ 3 ቀይ መስመሮች መሰመራቸውን የገለፁ ሲሆን ሲያብራሩም ‹‹አንደኛው ቀይ መስመር የአባይ ውሀ ቁጥጥርን ይመለከታል፡፡ ኢትዮጵያ በወንዙ ላይ አዳዲስ ግድቦችን የምትገነባ ከሆነ በወንዙ ቁጥጥር ላይ የበላይነትን ለመያዝ እየተንቀሳቀሰች በመሆኑ ልንቀበለው አንችልም›› ብለዋል፡፡ ሁለተኛው ቀይ መስመር ደግሞ በቀጥታ የሚገነቡትን ግድቦች የሚመለከት ነው፡፡ ሚኒስትሩ ሲናገሩ ‹‹ኢትዮጵያ በታላቁ የህዳሴ ግድብ ብቻ ሳትወሰን በአባይ ወንዝ ላይ የተለያዩ የግድቦች ኔትወርክ ለመዘርጋት ያሰበች ይመስላል፡፡

ይህ ደግሞ በረጅም ጊዜ ውስጥ የወንዙን ውሀ ፍሰት ሊቀንሰው ወይንም ሊያዛባው ይችላል›› በማለት ከገለፁ በኋላ በቀጣይነት በአባይ ወንዝ አስተዳደርን የተመለከቱ ማናቸውም እርምጃዎች ግልፅና አስገዳጅ በሆነ ህግ ላይ የተመሰረቱ እንዲሆኑ አሳስበዋል፡፡ እንደዘገባው ሚኒስትሩ ‹‹3ተኛ ቀይ መስመር›› ያሉት ደግሞ የኢትዮጵያን የባህር በር የማግኘት ጉዳይ ነው፡፡ ሲያስረዱም ኢትዮጵያ የባህር በር የሌላት አገር መሆኗን አውስተው አሁን የባህር በር እየፈለገች ያለው ለንግድ አላማ ነው? ወይንስ ለወታደራዊ ፍላጎት ነው? የሚል ጥያቄ አንስተዋል፡፡ የካይሮ መንግስት ኢትዮጵያ አሁን በአካባቢው ለንግድ አገልግሎት ወደቦችን እንደምትጠቀመው ሁሉ በሌሎች ወደቦችም በተመሳሳይ ብትጠቀም ተቃውሞ እንደሌለው ገልፀዋል፡፡

ነገር ግን ኢትዮጵያ በቀይ ባህር ላይ የባህር ሀይል ለማስፈር የምትፈልገው ለኢኮኖሚ ብቻ እንዳልሆነ እንደሚገምቱ አስታውቀው ከበስተጀርባው ‹‹ሌላ አላማ ያለው ነው›› በማለት አስረድተዋል፡፡ ምክንያቱም ሚኒስትሩ እንደተናገሩት ቀይ ባህር ለግብፅ የብሄራዊ ደህንነቷ አንድ አካል ነው፡፡ ስዊዝ ካናልን ጨምሮ በአካባቢው ያሉት የባህር መስመሮች ለአገሪቱ ወሳኝ በመሆናቸው የቀይ ባህርን ደህንነት ለማስጠበቅ ሌላ ወታደራዊ ሀይል በአካባቢው እንዲሰፍር የማይፈልጉ መሆኑንም አስታውቀዋል፡፡

"የባህር በር ማግኘት ጉዳይ በሰላም ካልሆነ በጉልበትም ቢሆን አይቀርም" ፕሮፌሰር ብረሃኑ ነጋ"‼️

የትምህርት ሚኒስትሩ ፕሮፌሰር ብርሃኑ ነጋ የባህር በር ማግኘት ለኢትዮጵያ የንግድ ጉዳይ ብቻ ሳይሆን የሀገር ደህንነት እና የህልውና ማስከበሪያ እንደሆነ ገልጸዋል።

• ጥያቄው በሰላማዊና በሁለቱም ወገን አሸናፊነት (Win-Win) መንገድ እንዲፈታ ቅድሚያ የሚሰጥ ቢሆንም፣ በሰላም ካልሆነ ግን ሀገሪቱ በጉልበትም ቢሆን ፍላጎቷን አሳልፋ እንደማትሰጥ አስጠንቅቀዋል።

• ኢትዮጵያ ከሁለት ሺህ ዓመታት በፊት የባህር በር እንደነበራት ያነሱት ፕሮፌሰሩ፤ ባለፉት 50 ዓመታት በነበሩ የፖለቲካ ችግሮች እና በህወሓት የስልጣን ፍላጎት ምክንያት ጥያቄው ውይይት ሳይደረግበት መታለፉ ትልቅ የታሪክ ጠባሳ መሆኑን ጠቁመዋል።

• ግብፅ አባይን የህልውናዋ ጉዳይ እንደምታደርገው ሁሉ፣ ለ130 ሚሊዮን የኢትዮጵያ ህዝብም ቀይ ባህር የህልውና ጉዳይ መሆኑን እና ከውጭ ስጋት ራስን ለመከላከል እንደሚያስፈልግ አሳስበዋል።

• የኃያላን ሀገራት የመራኮቻ ቀጠና እንዳይሆን፣ በቀይ ባህር አካባቢ ያሉ ጎረቤት ሀገራት ከውጭ ሀገራት ተፅዕኖ ወጥተው ለጋራ ጥቅም እና ደህንነት ከኢትዮጵያ ጋር በጋራ መስራት እንዳለባቸው ጥሪ አቅርበዋል።

Seledadotio
Seledadotio

ኢትዮጵያ የባህር በር የማግኘቷ ጉዳይ አይቀሬ ነው ፕሮፌሰር ብርሀኑ ነጋ #ebc #ethiopia #redsea

የባህር በር አልባዋ ግዙፍ ሀገር

የባሕር በር ባለቤትነት፤ የትውልዱ ታሪካዊ ኃላፊነት
***************

ኢትዮጵያ በንግድና በሸቀጥ ልውውጥ የብዙ ሺህ ዓመታት የንግድ ታሪክ ባለቤት ናት። ከጥንት ጀምሮ ንግድ ለኢትዮጵያ ኢኮኖሚ የጀርባ አጥንት ሆኖ የዘለቀ ሲሆን፤ ከጎረቤት አገራት፣ ከቀጣናው አልፎም ከሩቅ ዓለም ጋር የነበራት የንግድ ትስስር እጅግ የጠነከረ ነበር።

የታሪክ ድርሳናት እንደሚመሰክሩትም፣ ኢትዮጵያ ለዚህ ዓለም አቀፋዊ ግንኙነት ዋነኛው መተንፈሻና መገናኛ ደግሞ በቀይ ባህር በመጠቀም የምታደርገው የንግድ እንቅስቃሴ ነበር።

ዛሬ ላይ የንግድ መንገዶቹ ዘምነው በየብስ፣ በባቡር፣ በአየርና በዲጂታል ቴክኖሎጂ ቢተኩም፤ መሠረታዊው ፍላጎት ግን አሁንም አልተቀየረም። ይህም ምርትን ለሰፊው የዓለም ገበያ ማቅረብና ብሔራዊ ኢኮኖሚውን ከዓለም አቀፉ የንግድ ሥርዓት ጋር ማስተሳሰር ነው።

በአሁኑ ወቅት ኢትዮጵያ በዓለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ የሕዝብ ቁጥር ካላቸው አገራት አንዷ መሆኗ፣ የንግድና የሎጂስቲክስ ፍላጎቷን እጥፍ ድርብ አድርጎታል።

ምርቶችን ለዓለም ገበያ ለማቅረብ፣ ለኢንዱስትሪ የሚሆኑ ግብዓቶችን ለማስገባትና በዓለም አቀፍ የንግድ ውድድር ውስጥ ውጤታማ ተዋናይ ለመሆን የባህር በር አማራጭ መኖር ለኢትዮጵያ የቅንጦት ሳይሆን የህልውና ጉዳይ ነው።

የዛሬው ትውልድ ኢትዮጵያ ገና ከጥንት ጀምሮ የነበራትን የታሪክ እውነታ መሠረት በማድረግ፣ የባህር በር ጥያቄን በሰለጠነና በሰላማዊ የዲፕሎማሲ መንገድ የመመለስ የታሪክ ኃላፊነት አለበት።

ይህ ጥያቄ የመልክዓ ምድር ጉዳይ ብቻ ሳይሆን፤ ከኢኮኖሚ ዕድገት፣ ከሎጂስቲክስ ቅልጥፍና፣ ከሀገራዊ ደኅንነትና ከቀጣናዊ ትስስር ጋር የተያያዘ የዘመናችን ወሳኝ አጀንዳ ነው።

የአሞሌ ጨው በግመልና በበቅሎ ተጭኖ የሚጓዝበት ዘመን ቢያልፍም፣ ንግድ ሁልጊዜም መንገድ እንደሚፈልግና መንገድ ደግሞ ሰዎችንና አገራትን እንደሚያገናኝ የሚያሳየው መሠረታዊ እውነት ዛሬም እንደቀጠለ ነው።

በመሆኑም ከጥንቱ የአሞሌ ጨው ንግድ የጀመረውን ጉዞ ዳር ለማድረስ፣ ኢትዮጵያ የባህር በር ባለቤት ለመሆን የጀመረችውን ዲፕሎማሲያዊ ትግል አጠናክራ ልትገፋበት ይገባል።

በልዩ እሸቱ
#ebc #ethiopiatrade #maritimeaccess #redsea #economicdiplomacy #ethiopiarising #regionalintegration

ኢትዮጵያ ዲፕሎማሲያዊ ተጽዕኖዋ እያደገ፤ ስትራቴጂካዊ ጥያቄዎቿም ተቀባይነት እያገኙ ቀጥለዋል - የመንግሥት ኮሙኒኬሽን አገልግሎት
*******************

የኢትዮጵያ በሰላም፣ በጋራ ተጠቃሚነት እና በሉዓላዊነት መከበር ላይ የተመሠረተ ውጫዊ ግንኙነቷ ዛሬ ላይ ከየትኛውም ጊዜ በላቀ መልኩ ተጨባጭ ድሎችን እያስመዘገበ እንደሚገኝ የመንግሥት ኮሙኒኬሽን አገልግሎት ገለጸ።

ሀገራችን በአህጉራዊ እና ዓለም አቀፍ መድረኮች ያላት አቋም እየተከበረ፣ የዲፕሎማሲ ተጽዕኖዎቿም ከጊዜ ወደ ጊዜ እየሰፉ መጥተዋል ያለው አገልግሎቱ፣ ከ130 ሚሊዮን በላይ ሕዝብ ያላት እና በሰላም አስከባሪነት፣ በሽብርተኝነት ትግል እንዲሁም በቀጣናዊ መረጋጋት ግንባር ቀደም ሚና የምትጫወተው ኢትዮጵያ፣ ዛሬም መለያዋ የሆነውን ይህን ጽኑ የሰላም አቋም በተግባር አሳይታለች ብሏል።

በአፍሪካ በፋጣን እድገት ውስጥ ያለ ኢኮኖሚ ባለቤት የሆነችው ሀገራችን በተለይም እየሰፋ የመጣው የንግድ ልውውጥ መጠን እና ከውጭ ወደ ሀገር ውስጥ የሚገቡ እንዲሁም ከሀገር በሚወጡ ስትራቴጂካዊ ሸቀጦች ፍላጎት ማደግ ጋር ተያይዞ፣ የባህር በር ማግኘት የኢኮኖሚ ተጠቃሚነት እና የንግድ ተወዳዳሪነት ጉዳይ ብቻ ሳይሆን የህልውና ጥያቄም ጭምር ሆኗል።

መንግሥት ይህንን ፍትሃዊ የባህር በር ጥያቄ በሰላማዊ፣ በዲፕሎማሲያዊ ውይይት፣ በሕግ ማዕቀፍ እና በጋራ ተጠቃሚነት (Win-Win) መርህ እውን ለማድረግ የያዘው ጽኑ አቋምም ሰፊ ዓለም አቀፋዊ ተቀባይነትንና ሁለንተናዊ አጋርነትን እያጎናጸፈው ይገኛል።

ባለፉት የለውጥ ዓመታት የኢትዮጵያ ፍትሃዊ ጥያቄዎች ሕጋዊነትና ትክክለኛነት ከዕለት ተዕለት የጂኦፖለቲካዊ እውነታዎች ጋር ተጣምሮ በተግባር እየተረጋገጠ መምጣቱንም የመንግሥት ኮሙኒኬሽን አገልግሎት ባወጣው መግለጫ አመልክቷል።

የባህር በር ተደራሽነት ለቀጠናው የንግድ ልውውጥ፣ ለሎጅስቲክስ ትስስር፣ ለኢንቨስትመንት ፍሰት እና ለጋራ የደህንነት ማዕቀፍ ያለው ወሳኝ ሚና በሰፊው በመታመኑ፣ የጋራ አጠቃቀም አማራጮች በተግባር እውን እንዲሆኑ የአጋሮች በጎ ተጽዕኖዎች ከመቼውም ጊዜ በላይ አጠናክረዋል።

እነዚህ አዎንታዊ እውነታዎችና ሀገራችን የምታነሳቸውን ስትራቴጂካዊ ጥያቄዎች ከዲፕሎማሲያዊ ዕውቅና አልፎ ወደ መሬት ወርዶ የሚሠራበትን ዘላቂ ተግባራዊ አጋርነት በመፍጠር አስተማማኝ መሠረት እየጣሉ ነው።

ይህ የዲፕሎማሲ ስኬት በፖለቲካዊ እና ኢኮኖሚያዊ ትስስር ብቻ የተወሰነ ሳይሆን፣ የኢትዮጵያን ሁለንተናዊ ተደማጭነት ያረጋገጠ ታሪካዊ ድል ነው። ዛሬ ላይ ኢትዮጵያ በቴክኖሎጂ ሽግግር፣ በንግድና ኢንቨስትመንት ፍሰት፣ በአየር ንብረት ለውጥ ዲፕሎማሲ እንዲሁም በቀጠናው የሰላም ግንባታ ሂደት የምታበረክተው አርአያነት ያለው አስተዋጽኦ ዓለም አቀፍ ዕውቅና አግኝቷልም ነወው ያለው በመግለጫው።

በአጠቃላይ የሀገራችን የዲፕሎማሲ ተጽዕኖ ከፍታ እና የሰላምና የልማት ፍትሃዊ፣ ስትራቴጂካዊ ጥያቄዎቻችን ዓለም አቀፋዊ ተቀባይነት እያገኙ መምጣታቸው የላቀ የብልጽግና ጉዟችን እውነተኛ ማሳያ ነው። መንግሥት ሕዝባችንን እና ሀገራችንን የረጅም ጊዜ ጥቅም ለማረጋገጥ የሚደረጉ ዲፕሎማሲያዊ ጥረቶችን በጥብቅ ፍላጎትና በቁርጠኝነት አጠናክሮ ይቀጥላል ሲልም አረጋግጧል።