ኢራን አሜሪካን መምታት የሚችሉ ሚሳኤሎችን እያዘጋጀች መሆኗን ገለጸች

አንድ ከፍተኛ የኢራን የሃይማኖት መሪ አገራቸው የሜሳይሎቿን የመምታት አቅም እስከ 15 ሺህ ኪሎ ሜትር ለማሳደግ በከፍተኛ ሁኔታ እየሰራች መሆኑንና ይህም አሜሪካን ቀጥታ ለመምታት ያስችላታል ሲሉ በይፋ ተናግረዋል።

የአህቫዝ ከተማ የጁምአ ሶላት መሪ አብዶልነቢ ሙሳቪፋርድ በሰጡት ይፋዊ መግለጫ አሜሪካውያንም በሚሳኤል መመታት እና በደም እንዲሁም በውድመት ውስጥ መወደቅ ምን እንደሚመስል እንዲረዱትና እንዲቀምሱት በሚል ኢራን ይህንን ረጅም ርቀት ተኳሽ ሚሳኤል እያዘጋጀች መሆኑን አስታውቀዋል።

ይህ መግለጫ በአይራን ኢንተርናሽናል የተዘገበ ሲሆን፣ የኢራን ባለስልጣናት ቀደም ሲል የነበራቸውን የ2 ሺህ ኪሎ ሜትር የሚሳኤል ርቀት ገደብ ለማንሳት እና አህጉር አቋራጭ ባሊስቲክ ሚሳኤሎችን ለማልማት እያደረጉት ያለውን ዝግጅት የሚያሳይ ነው ተብሏል።

ሆኖም ግን የወታደራዊና የደህንነት ባለሙያዎች እንደሚያስረዱት፣ ይህ የኢራን ባለስልጣን የተናገሩት ቃል የፖለቲካ ማስፈራሪያ እንጂ አገሪቱ በአሁኑ ወቅት አሜሪካን መሬት ድረስ መምታት የሚችል 15 ሺህ ኪሎ ሜትር የሚጓዝ ሚሳኤል የላትም።

የኢራን የጦር መሳሪያዎች በአሁኑ ወቅት የሚደርሱት ከ2 ሺህ እስከ 3 ሺህ ኪሎ ሜትር ብቻ በመሆኑ፣ አቅሟ በመካከለኛው ምስራቅ እና በከፊል አውሮፓ ክልሎች ላይ ብቻ የተገደበ ነው።

ምንም እንኳን ኢራን ለሳተላይት ማሰወንጨፊያ የምትጠቀምበት ቴክኖሎጂ ለወደፊት አህጉር አቋራጭ ሚሳኤሎችን ለመስራት ሊረዳት ቢችልም፣ በአሁኑ ወቅት ግን አሜሪካን የመምታት ዝግጅቱም ሆነ የቴክኖሎጂ ብቃቱ የላትም ነው የተባለው።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ትላልቅ የኢኮኖሚ አቅም ያላቸው የአፍሪካ ሀገራት የፀሐይ ኃይል ማምረት አቅማቸውን ለማሳደግ እቅዶቻቸውን እያፋጠኑ ይገኛሉ። የዘርፉ ተንታኞች እንደሚሉት ይህ እንቅስቃሴ የሀገራቱን የኢንዱስትሪ ዕድገት ፍላጎት የሚያሳይ ከመሆኑም ባሻገር፣ በዓለም አቀፍ ገበያ ላይ የበላይነት ካላት ቻይና በሚገቡ ምርቶች ላይ ያለውን ጥገኝነት ለመቀነስ ያለመ ነው። እንደ ዘርፉ ባለሙያዎች ገለጻ ኢትዮጵያ፣ ደቡብ አፍሪካ፣ ሞሮኮ እና ናይጄሪያ የፀሐይ ኃይል መሣሪያዎችን በሀገር ውስጥ ለማምረት ጥረታቸውን በእጅጉ አጠናክረዋል።

የደቡብ አፍሪካው የኤሌክትሪክ ኃይል ተቋም እያደገ ከመጣው የገበያ ፍላጎት ተጠቃሚ ለመሆን አንድ ጊጋዋት ኃይል ማመንጨት የሚችል የማምረቻ ተቋም ለመገንባት አቅዷል። ደቡብ አፍሪካ በአህጉሪቱ ትልቋ የፀሐይ ኃይል ዕቃዎች አስመጪ ስትሆን፣ በዓመት ከፍተኛ መጠን ያለውን ምርት አብዛኛውን ከቻይና ታስገባለች። በሌላ በኩል በናይጄሪያ የፀሐይ ኃይል መሰብሰቢያ ሰሌዳዎች ምርት በፍጥነት እያደገ ሲሆን፣ የሀገር ውስጥ የመገጣጠም አቅም ባለፉት ሁለት ዓመታት በእጥፍ አድጓል። ሞሮኮም አመታዊ የምርት አቅሟን ያሳደገች ሲሆን፣ ግብጽም በተመሳሳይ ግዙፍ ፕሮጀክቶችን እያጠናቀቀች ትገኛለች።

ምንም እንኳን የአፍሪካ ሀገራት የራሳቸውን አቅም ለመገንባት ቢሞክሩም፣ ቻይና በዋና ዋና የፀሐይ ኃይል አካላት ምርት ላይ ያላት ዓለም አቀፍ የበላይነት በቀላሉ የሚሰበር አይመስልም። በቻይና የተፈጠረው ከፍተኛ የምርት ክምችት የውጭ ንግዷን በከፍተኛ ሁኔታ እንዲያድግ አድርጎታል። ባለፉት አስራ አራት ዓመታት ውስጥ ቻይና በአፍሪካ ታዳሽ ኃይል እና ተያያዥ ፕሮጀክቶች ላይ ስልሳ ስድስት ቢሊዮን ዶላር አውጥታለች። የአፍሪካ ሀገራት በአሁኑ ወቅት የፀሐይ ኃይል ሴሎችን ከባዶ የማምረት አቅም ስለሌላቸው፣ አዳዲስ የመገጣጠሚያ ፋብሪካዎች አሁንም ቢሆን ከቻይና በሚገቡ አካላት ላይ ጥገኛ ሆነው ቀጥለዋል።

አብዛኛዎቹ አዳዲስ ፋብሪካዎች ከውጭ የመጡትን የቻይና አካላት ከመገጣጠም ባለፈ ከፍተኛ ዋጋ ያላቸውን ዕቃዎች ባለማምረታቸው፣ አፍሪካ በተወሳሰበው የአቅርቦት ሰንሰለት ውስጥ የውጭ ቴክኖሎጂ ላይ እንድትደገፍ አስገድዷታል። በአሜሪካ እና በአውሮፓ የተጣሉ የንግድ ገደቦች የቻይና ኩባንያዎች ወደ አፍሪካ እና ደቡብ ምስራቅ እስያ አገራት ፊታቸውን እንዲያዞሩ አድርጓቸዋል። በዚህም መሰረት ኢትዮጵያ ተመራጭ መዳረሻ ሆናለች፤ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ ይፋ ከተደረጉት የውጭ ኢንቨስትመንቶች ከግማሽ በላይ የሚሆኑት ከቻይና እና ጃፓን የመጡ ናቸው።

በደቡብ አፍሪካ፣ ናይጄሪያ እና ሞሮኮ ያሉ የዘርፉ እንቅስቃሴዎች ግን በአብዛኛው በሀገር ውስጥ ኩባንያዎች ወይም ከሀገር ውስጥ ተቋማት ጋር በተደረጉ የጋራ ስምምነቶች የሚመሩ መሆናቸው ተስፋ ሰጪ ነው። በመጨረሻም የዘርፉ ባለሙያዎች እንደሚሉት፣ ቻይና በፀሐይ ኃይል ሰሌዳዎች እና ተያያዥ ቴክኖሎጂዎች ምርት ያላት የመሪነት ሚና በሚቀጥሉት ዓመታት ይበልጥ እየተጠናከረ ይሄዳል። ይህንንም ተከትሎ የአፍሪካ ሀገራት የተሟላ ኢንዱስትሪ ለመገንባት የሚያስፈልጋቸውን ጥልቅ የቴክኖሎጂ እና የእውቀት ሽግግር እስካሁን ሙሉ በሙሉ እንዳላገኙ ማሳያ ሆኗል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በዩክሬን ዋና ከተማ ኪየቭ አቅራቢያ ሩሲያ በሌሊት በፈጸመችው ጥቃት አንድ ህጻንን ጨምሮ ቢያንስ የሶስት ሰዎች ህይወት ማለፉ ተነገረ። ቅዳሜ ማለዳ ላይ ከዋና ከተማዋ በስተምስራቅ በሚገኙ አካባቢዎች ሚሳኤሎች ያረፉ ሲሆን፣ የዓይን እማኞች እጅግ ኃይለኛ የፍንዳታ ድምጾችን መስማታቸውን ገልጸዋል። ይህ ጥቃት የተፈጸመው በመላው ዩክሬን 21 ሰዎችን የገደለ ጥቃት ከተፈጸመ ከጥቂት ቀናት በኋላ ነው።

የክልሉ ወታደራዊ አስተዳደር ኃላፊ ቲሙር ትካቼንኮ እንደገለጹት፣ በተተኮሱት ባላስቲክ ሚሳኤሎች ፍንጣሪዎች እና ስብርባሪዎች አፓርታማዎች እና መኪኖች ላይ ጉዳት ደርሷል፤ በተለየ ህንጻ ላይም እሳት ተነስቷል። በተጨማሪም ሶስት ሌሎች ሰዎች በጥቃቱ መቁሰላቸውን ኃላፊው አክለዋል።

የኪየቭ ከንቲባ ቪታሊ ክሊችኮ በቴሌግራም ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መልእክት፣ የአደጋ ጊዜ ሰራተኞች በአንድ ህንጻ እና የነዳጅ ማጠራቀሚያ ላይ የተነሳውን እሳት ለማጥፋት ርብርብ እያደረጉ መሆኑን አሳውቀዋል። የዩክሬን የመንግስት የአደጋ ጊዜ አገልግሎት (DSNS) በበኩሉ ጋራዦች፣ የንግድ ተቋማት እና ሌሎች ህንጻዎች በእሳት ሲቃጠሉ የሚያሳዩ ምስሎችን በማጋራት "የተጎጂዎች ቁጥር እየተጣራ ነው" ብሏል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ በሰርቢያ የመጀመሪያ የሆነውን ጉብኝት እያደረጉ ይገኛሉ። ዘለንስኪ ዩክሬን የሩሲያን የሚሳኤል ጥቃቶች ለመመከት ያላት አቅም እየተዳከመ መምጣቱን እና የመከላከያ ሚሳኤሎች ክምችት እያለቀ መሆኑን ስጋታቸውን አጋርተዋል።

ከአጋር ሀገራት የሚመጡ ፀረ-ባላስቲክ ስርአቶች መዘግየት "ለአሰቃቂ እልቂት እና ውድመት" እየዳረጋቸው መሆኑን ፕሬዝዳንቱ በሳምንቱ መጀመሪያ ላይ ተናግረው ነበር፤ ጠንካራ የመከላከል አቅም ቢኖራቸው ኖሮ በቅርቡ በደረሱት ገዳይ ጥቃቶች የሰዎችን ህይወት ማትረፍ ይቻል እንደነበርም አስገንዝበዋል። ዘለንስኪ አክለውም ዘንድሮ ከአጋሮች የሚቀርበው የመከላከያ መሳሪያ አቅርቦት "በከፍተኛ ሁኔታ መቀነሱን" ገልጸዋል።

በቅርቡ ዩክሬን በሩሲያ ግዛት ውስጥ በሚገኙ ሁለት የነዳጅ ማጣሪያዎች እና በጥቁር ባህር ላይ በሚንቀሳቀሱ ከሞስኮ ጋር ግንኙነት ባላቸው መርከቦች ላይ ጥቃት መሰንዘሯ ይታወሳል። ዘለንስኪ ይህ ጥቃት ሩሲያ ጦርነቱን "ለማገዝ" የምትጠቀምበትን የነዳጅ ገቢ ለመገደብ ያለመ መሆኑን አስረድተዋል። ሆኖም በቅርቡ የተጀመሩት የሽምግልና ድርድሮች መስተጓጎላቸውን ተከትሎ፣ በሁለቱም ወገኖች መካከል የሚካሄደው የጥቃት ልውውጥ ይበልጥ ተባብሶ ቀጥሏል።

ምዕራባውያኑ ያላቻ ጋብቻ ያሉት የአርቡ ስምምነት
#ethiopia | ​በመካከለኛው ምስራቅና አካባቢው እየናረ የመጣውን ክልላዊ ውጥረት ተከትሎ የሳዑዲ አረቢያው አልጋ ወራሽ ሙሐመድ ቢን ሰልማን፣ የቱርኩ ፕሬዚዳንት ረሲፕ ታይፕ ኤርዶጋን እና የፓኪስታኑ ጠቅላይ ሚኒስትር ሸህባዝ ሸሪፍ የጋራ የመከላከያ ስምምነት ሊፈራረሙ መሆናቸው ተገለጸ።

ከሳዑዲ ወታደራዊ አካላት ጋር ቅርበት ያለው ምንጭ ለፈረንሳይ የዜና ወኪል (ኤኤፍፒ) እንደገለጸው፣ የሶስቱ ሀገራት መሪዎች ይህንን ታሪካዊ ስምምነት በጅዳ ከተማ በዕለተ አርብ የሚፈራረሙ ይሆናል።

ይህ እርምጃ በክልሉ እየተባባሰ የመጣውን የደህንነት ስጋት በጋራ ለመመከትና የሶስቱን ሀገራት ወታደራዊና ስትራቴጂካዊ ትብብር ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር ያለመ እንደሆነ ተመልክቷል።

በያፌት ገ/ህይወት

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በኢትዮጵያና ሱዳን ድንበር አንፃራዊ መረጋጋት መፈጠሩ ተዘገበ፡፡ ሱዳን ትሪቢዩን እንደዘገበው በኢትዮጵያ መከላከያ ሀይልና በትግራይ ሀይሎች መካከል ግጭት ተፈጥሮበት የነበረው በኢትዮጵያ ሱዳን ድንበር አካባቢ ዛሬ አንፃራዊ መረጋጋት ተፈጥሮበታል፡፡ አካባቢው ነዋሪዎችን በምንጭነት የጠቀሰው ዘገባው ቅዳሜ እለት በኢትዮጵያ ሸረሪና አካባቢ የተጀመረው ይህ ግጭት ለጊዜው መቆሙን ያስታወቀ ሲሆን በግጭቱ ወቅት ከባድ መሳሪያዎችና ድሮኖች ጥቅም ላይ ውለው እንደነበር አስረድቷል፡፡ ግጭቱን በተመለከተ ህወሀት የፌዴራል መንግስቱ ወታደራዊ ውጥረቱን እያባባሰ ነው የሚል ክስ ማቅረቡን የጠቀሰው ዘገባው ይሁንና የአዲስ አበባው መንግስት በዚህ ላይ እስካሁን ይፋዊ መግለጫ አለማውጣቱን አስታውቋል፡፡

የአካባቢው ምንጮች ለሱዳን ትሪቢዩን እንደገለጹት፣ በሱዳን ቁጥጥር ስር ባለችው አል-ፋሻጋ አቅራቢያ በምትገኘው የኢትዮጵያዋ ሸረሪና አካባቢ ቅዳሜ ዕለት ከተቀሰቀሰው ውጊያ በኋላ በድንበር ሰርጡ ላይ ይካሄድ የነበረው ወታደራዊ እንቅስቃሴ ለጊዜው ቆሟል። በግጭቱ ከባድ የጦር መሳሪያዎች እና ድሮኖች ጥቅም ላይ ውለው እንደነበርም ተገልጿል። በአሁኑ ወቅት ውጥረቱ ከኤርትራዋ ኦምሃጀር፣ በኢትዮጵያዋ ሁመራ አድርጎ በሱዳን እስከሚገኙት ሀምዳይት እና አላቅዲ ድረስ ያለውን የሶስትዮሽ ድንበር ያካልላል።

ሕወሓት የኢትዮጵያ ፌዴራል መንግሥትን ወታደራዊ ውጥረቱን በማባባስ የከሰሰ ሲሆን፣ አዲስ አበባ በበኩሏ በቅርቡ በተከሰቱት ክስተቶች ዙሪያ እስካሁን ይፋዊ መግለጫ አላወጣችም። ይሁን እንጂ አንድ የኢትዮጵያ መንግሥት ባለሥልጣን ለሀገር ውስጥ ሚዲያዎች በሰጡት ቃል፣ ግጭቱን የጀመረው ሕወሓት መሆኑን በመግለጽ፣ ቡድኑ በኢትዮጵያ፣ ኤርትራ እና ሱዳን የሶስትዮሽ ድንበር አቅራቢያ በሚገኙ የኢትዮጵያ ወታደሮች ላይ ጥቃት ሰንዝሯል ብለዋል።

ባለሥልጣኑ አክለውም ሕወሓት ከፋኖ ታጣቂዎች፣ ከኦሮሞ ነጻነት ሠራዊት እና ከውጭ ኃይሎች ጋር "የሶስትዮሽ ጥምረት" በመፍጠር ወታደራዊ ዘመቻ ለማካሄድ እቅድ እንዳለው ጠቁመዋል። ይህንም ኢትዮጵያን ወደ ሰፋ ያለ ቀጠናዊ ግጭት ለማስገባት ያለመ የእጅ አዙር ጦርነት ሲሉ ገልጸውታል። በሌላ በኩል የኢትዮጵያ ዜና አውታሮች ማክሰኞ ዕለት እንደዘገቡት፣ በሱዳን ከሚገኘው ሰቲት ወንዝ የ15 የሕወሓት ታጣቂዎች አስከሬን የተገኘ ሲሆን፣ በምስራቅ ሱዳኗ ዋድ አል-ሂሊዮ ከተማ የሚገኝ አንድ ሆስፒታል በግጭቱ የቆሰሉ ስድስት ሰዎችን አስተናግዷል።

ከዚሁ ጋር በተያያዘ የትግራይ ቴሌቪዥን የኤርትራ ጦር ጀነራሎች እና የሕወሓት ባለሥልጣናት በትግራይ ያደረጉትን ስብሰባ የሚያሳይ ምስል ያስተላለፈ ሲሆን፣ በመድረኩም የኤርትራ፣ የትግራይ እና የሕወሓት ባንዲራዎች ታይተዋል። ይህ ስብሰባ "በኤርትራ እና በትግራይ መካከል ያለ ወታደራዊ ቅንጅት" ተብሎ የተገለጸ ሲሆን፣ ጊዜውም ከኦገስት 1 ጀምሮ በኢትዮጵያ ጦር እና በሕወሓት ኃይሎች መካከል አዲስ ውጊያ መጀመሩ ከተዘገበበት ወቅት ጋር ተገጣጥሟል። በስብሰባው ዙሪያ ከኢትዮጵያ መንግሥት፣ ከኤርትራ መንግሥትም ሆነ ከሕወሓት በኩል እስካሁን የተሰጠ ይፋዊ አስተያየት የለም።

እነዚህ አዳዲስ ክስተቶች የተፈጠሩት፣ እ.ኤ.አ. በግንቦት 2025 በኤርትራ እና በትግራይ ድንበር አካባቢ ማህበረሰቦች መካከል ውይይትን ለማበረታታት ያለመው "ጽምዶ" የተሰኘው ተነሳሽነት አከራካሪ በሆነበት ወቅት ነው። የኢትዮጵያ መንግሥት ከዚህ ቀደም ይህ ተነሳሽነት በፌዴራል መንግሥቱ ኪሳራ የአስመራን እና የሕወሓትን ግንኙነት የሚያጠናክር ነው ሲል መተቸቱ ይታወሳል። ታዛቢዎች በበኩላቸው አዲስ ጦርነት ማገርሸቱ የ2022ቱን የሰላም ስምምነት ሊያፈርስ እና ሰፊውን የአፍሪካ ቀንድ ሊያተራምስ እንደሚችል እያስጠነቀቁ ይገኛሉ።

ኢትዮጵያ በአፍሪካ በዲጂታል ተጋላጭነት 5ኛ ደረጃ ላይ መሆኗን የኢንተርፖል ሪፖርት አመለከተ
#ethiopia | ኢትዮጵያ የዲጂታል ለውጥ ጉዞዋን በፍጥነት እያፋጠነች ባለችበት ወቅት፣ እየተባባሱ የሚመጡ የሳይበር ጥቃቶችን እና የዲጂታል ደህንነት ተግዳሮቶችን እየተጋፈጠች መሆኗን አዲስ የኢንተርፖል የአፍሪካ የሳይበር ስጋት ግምገማ ሪፖርት አመልክቷል።

ሪፖርቱ በ36 የአፍሪካ አባል ሀገራት እና እንደ Shadowserver Foundation ባሉ ተቋማት የተሰበሰበ መረጃን መሰረት አድርጎ የተዘጋጀ ሲሆን፣ ፈጣን የቴክኖሎጂ እድገት ከሳይበር ደህንነት አቅምና ከተቋማዊ ዝግጁነት በፍጥነት እየቀደመ መሆኑን ገልጿል።

በዚህም መሰረት ኢትዮጵያ በአፍሪካ ከተመዘገቡ የዲጂታል ተጋላጭነቶች 3.3 በመቶውን በመያዝ በአህጉሪቱ 5ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጣለች።

በመላው አፍሪካ በሳይበር ወንጀሎች የደረሰው ቀጥተኛ የኢኮኖሚ ኪሳራ 5 ቢሊዮን የአሜሪካ ዶላር ሊጠጋ ሲችል፣ ለሳይበር ደህንነት የተደረገው ወጪ 15.3 ቢሊዮን ዶላር ደርሷል።

በተጨማሪም በሳይበር ወንጀሎች የተመዘገበው የገንዘብ ኪሳራ ከ192 ሚሊዮን ዶላር ወደ 484 ሚሊዮን ዶላር ሲጨምር፣ የተጎጂዎች ቁጥርም ከ35 ሺህ ወደ 87 ሺህ ከፍ ብሏል።

ሪፖርቱ እንደሚያሳየው በምስራቅ አፍሪካ የሳይበር ስጋት መጠን መካከለኛ እስከ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ይገኛል። ይህም በተለይ ከሞባይል ገንዘብ ማጭበርበር፣ በቴሌኮሙኒኬሽን ዘርፍ ጥቃቶች እና ወሳኝ መሠረተ ልማቶችን የሚያነጣጥሩ የራንሰምዌር ጥቃቶች ጋር የተያያዘ ነው።

ኢንተርፖል እንደገለጸው፣ በብዛት ለጥቃት የሚጋለጡት ያልተዘመኑ የሶፍትዌር ስርዓቶች፣ ለህዝብ የተጋለጡ የVPN አገልግሎቶች እና በትክክል ያልተዋቀሩ የሰነድ አስተዳደር መድረኮች ናቸው። እንዲሁም ኢትዮጵያ 1.36 በመቶ የአፍሪካ የቦትኔት ኖዶችን እንደምታስተናግድ ተገልጿል።

በተጨማሪም በሰው ሠራሽ የማሰብ ችሎታ (AI) የሚደገፍ ዲጂታል የጾታ ማስፈራሪያ (Sextortion) እያደገ የመጣ ስጋት ሲሆን፣ ኢትዮጵያ በዚህ ዘርፍ 8 በመቶ የአህጉራዊ መለኪያ ድርሻ እንዳላት ተጠቅሷል።

ሪፖርቱ በአፍሪካ ያሉ የህግ አስከባሪ ተቋማትም ከባድ የአቅም ችግሮች እንደሚያጋጥሟቸው ያመለክታል። 94 በመቶ የሚሆኑት ተቋማት በቂ የዲጂታል ፎረንሲክስ መሳሪያዎች እንደሌላቸው ሲገልጹ፣ 78 በመቶ የበጀትና የባለሙያ እጥረት እንዳለባቸው፣ 89 በመቶዎቹ ደግሞ በሀገራት መካከል የተሻለ ትብብር አለመኖሩ ዋና ተግዳሮት መሆኑን ጠቁመዋል።

በመጨረሻም ኢንተርፖልና የሳይበር ደህንነት ባለሙያዎች መንግስታት ድንበር ተሻጋሪ ትብብርን ማጠናከር፣ የሳይበር ንፅህና መርሆችን ማሻሻል፣ የመንግስትና የግል ዘርፍ አጋርነትን ማሳደግ እንዲሁም ዘመናዊ የህግ ማዕቀፎችን ማዘጋጀት ወሳኝ መሆኑን አሳስበዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)

የግብፅ ወታደራዊ ግዙፍነት ማሳያ፡

"ኦክታጎን"

ግብፅ በፕሬዝዳንት አብደል ፈታህ አል-ሲሲ የሚመራውን ሜጋ ፕሮጀክት አካል በማድረግ በዓለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ትኩረትን የሳበውን አዲሱን የመከላከያ ሚኒስቴር ዋና መስሪያ ቤት "ኦክታጎን" (The Octagon) እውን አድርጋለች።

ከካይሮ በስተምስራቅ 45 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ በሚገኘው አዲሱ አስተዳደራዊ ዋና ከተማ ውስጥ የተገነባው ይህ ወታደራዊ ካምፕ የአሜሪካውን "ፔንታጎን" በቆዳ ስፋቱና በዘመናዊነቱ ለመብለጥ ታስቦ የተሰራ የስልታዊ እዝ ማዕከል ነው።

መዋቅራዊ ቅርጽ እና አርክቴክቸር
የመከላከያ ግቢው "ኦክታጎን" የሚለውን ስም ያገኘው ህንጻዎቹ ስምንት ጎን (ስምንት ማዕዘን) ባለው የጂኦሜትሪ ቅርፅ በመገንባታቸው ነው።

አጠቃላይ ግቢው 50 ካሬ ኪሎ ሜትር (ወደ 12,500 ሄክታር) ስፋት ያለው ሲሆን የህንጻዎቹ ቅርፅ የጥንታዊ ግብፅ (Pharaonic) የህንጻ ጥበብ እና የዘመናዊ ወታደራዊ አርክቴክቸር ቅይጥ ነው።

በግቢው ማዕከል ውስጥ በአጠቃላይ 10 ዋና ዋና ስምንት ማዕዘናዊ ህንጻዎች ይገኛሉ፡

8 የጦር ክፍሎች ህንጻዎች

እያንዳንዱ ህንጻ የተለየ የጦር ክፍልን (የምድር ጦር፣ የባህር ጦር፣ የአየር ጦር፣ የአየር መከላከያ፣ የቪአይፒ ጥበቃ፣ ልዩ ኃይል እና የሎጂስቲክስ ክፍሎችን) በገለልተኝነትና በተቀናጀ መልኩ ያስተዳድራል።

2 የማዕከላዊ እዝ ህንጻዎች

በግቢው መሃል ላይ የሚገኙት እነዚህ ሁለት ህንጻዎች የሀገሪቱን ከፍተኛ ወታደራዊ አመራሮች ቢሮዎች፣ የማዕከላዊ ስልታዊ እዝ እና አጠቃላይ የጦር እንቅስቃሴዎችን የሚያስተጋብሩ የቁጥጥር ክፍሎችን ያቀፉ ናቸው።

በውስጡ ያካተታቸው ዋና ዋና ተቋማት

ኦክታጎን ተራ የአስተዳደር ቢሮ ሳይሆን ሙሉ በሙሉ ራሱን ችሎ የሚንቀሳቀስ ዘመናዊ ወታደራዊ ከተማ ነው። በውስጡ የሚከተሉትን ቁልፍ መሰረተ ልማቶች ያካትታል፡

1. የስልታዊ ቁጥጥር እና የውሂብ ማዕከላት

የሀገሪቱን አጠቃላይ የደህንነት፣ የመገናኛ እና የሳተላይት መረጃዎች በዘመናዊ ዲጂታል ቴክኖሎጂ እና አርቲፊሻል ኢንተለጀንስ የሚቆጣጠር ዋና ማዕከል አለው።

በተጨማሪም የሀገሪቱን የሳይበር መከላከያ የሚያስተዳድሩ ከፍተኛ ጥበቃ የሚደረግላቸው የመረጃ ቋቶች (Data Centers) ተዘርግተውበታል።

2. የምድር ውስጥ አደጋ ጊዜ መጠለያዎች (Bunkers)

ከምድር በታች በከፍተኛ ጥልቀት የተገነቡ፣ የኒውክሌር፣ የባዮሎጂካል ወይም የከባድ መሳሪያ ጥቃቶችን መቋቋም የሚችሉ የቁጥጥር ክፍሎች እና የመጠለያ ጓዳዎች ተዘጋጅተውበታል።

3. ራስን የማስቻል አቅም

ካምፑ ከውጭ የሚመጣ ማንኛውም የኃይል ወይም የውሃ መሰረተ ልማት ቢቋረጥ እንኳ፣ ለረጅም ጊዜ በራሱ የፀሐይ ብርሃን ኃይል ማመንጫዎች፣ ግዙፍ የውሃ ማከማቻዎች እና የውሃ ማጣሪያ ጣቢያዎች ሙሉ በሙሉ መስራት የሚችልበት ሲስተም ተዘርግቶለታል።

4. የመኖሪያ እና የአገልግሎት ቀጠናዎች

ለወታደራዊ መኮንኖች እና ለሰራተኞች የተገነቡ ዘመናዊ የመኖሪያ ህንጻዎች፣ የታጠቁ የህክምና ማዕከላት፣ የስፖርት ስታዲየሞች፣ የመዝናኛ ስፍራዎች እና የሄሊኮፕተር ማረፊያዎችን (Helipads) ያካትታል።

ስልታዊ እና ጂኦ-ፖለቲካዊ ትርጉም

የዚህ ፕሮጀክት እውን መሆን በሰሜን አፍሪካ እና በመካከለኛው ምስራቅ ያለውን የወታደራዊ ኃይል ሚዛን ያንጸባረቀበት በርካታ ስልታዊ ምክንያቶች አሉት፡

ቀደም ሲል በታሪካዊቷ ካይሮ ከተማ ተበታትነው የነበሩትን የመከላከያ ክፍሎች በአንድ ከፍተኛ ጥበቃ በሚደረግለት ስልታዊ ቦታ ስር ማጠቃለሉ የውሳኔ አሰጣጥ ሂደቱን ያፈጥነዋል።

የቀደመው የካይሮው መከላከያ ሚኒስቴር ለከተማ ትራፊክ መጨናነቅ እና ለህዝባዊ አመፆች ወይም ጥቃቶች የተጋለጠ በመሆኑ፣ ወታደራዊ መሪያቸውን ከከተማ ሁከት ወደራቀና ሙሉ በሙሉ ወደተጠበቀ ቀጠና ማዛወር አስፈላጊ ሆኖ ተገኝቷል።

ፕሮጀክቱ በቢሊዮን የሚቆጠሩ ዶላሮች እንደወጡበት የሚገመት ሲሆን፣ ግብፅ በስራ ላይ ያላትን የኢኮኖሚ እና የወታደራዊ አቅም ለቀጠናዊ እና ዓለም አቀፋዊ ኃይሎች ለማሳየት የተቀየሰ ትልቅ ፖለቲካዊ መልእክት ነው።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የሳዑዲ አረቢያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ልዑል ፋይሰል ቢን ፋርሃን ረቡዕ እለት በዮርዳኖስ ዋና ከተማ አማን፣ እየሩሳሌምን እና በውስጧ የሚገኙ ቅዱሳን ስፍራዎችን ለመደገፍ በተካሄደው የሚኒስትሮች ስብሰባ ላይ ተሳትፈዋል። በሚኒስትሮች ስብሰባው ላይ ንግግር ያደረጉት ልዑል ፋይሰል፣ የነፃ አምልኮ መብትን እንደ ሽፋን በመጠቀም በከተማዋ ውስጥ አዲስ የፖለቲካ እና የቁጥጥር እውነታን ለማስፈን የሚደረጉ ማናቸውንም ሙከራዎች ሀገራቸው እንደማትቀበል አሳውቀዋል። እየሩሳሌምን መጠበቅ ለማንኛውም ፍትሃዊ ሰላም መሰረታዊ ምሰሶ መሆኑን የገለጹት ሚኒስትሩ፣ በሃይማኖታዊ ወይም ርዕዮተ ዓለማዊ የይገባኛል ጥያቄዎች ላይ ተመስርቶ ሁከትን ማበረታታት ወይም ትክክል አድርጎ ማቅረብ ከአብርሃማዊ እምነቶች እሴቶች ያፈነገጠ እና ከሰብአዊ ክብር እና የእኩልነት መርሆች ጋር የሚቃረን አደገኛ አካሄድ መሆኑን አስገንዝበዋል።

ይህ ስብሰባ የተጠራው በእስራኤል መንግስት ድጋፍ የሚደረግላቸው የአይሁድ ሃይማኖት አባላት በአል-አቅሳ መስጊድ እና በዶም ኦፍ ዘ ሮክ ዙሪያ በሚገኙ ስፍራዎች ላይ የሚያደርጉት ጥሰት እና ትንኮሳ መጨመሩን ተከትሎ ነው። የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ በስብሰባው ላይ ዮርዳኖስ በቅድስቲቱ ከተማ የሚገኙትን የእስልምና እና የክርስትና ቅዱሳን ስፍራዎችን በመጠበቅ እንዲሁም ታሪካዊ ማንነቷን በማቆየት ረገድ ለተጫወተችው ታሪካዊ ሚና ሳዑዲ አረቢያ ያላትን ከፍተኛ አድናቆት ገልጸዋል። በተጨማሪም፣ ምስራቅ እየሩሳሌም የፍልስጤም ዋና ከተማ መሆኗን የሳዑዲ አረቢያን ጽኑ አቋም በማጉላት፤ የሰፈራ ማስፋፋትን እና የመሬት ወረሳን ጨምሮ ማንኛውም የተናጠል እርምጃዎች ተቀባይነት የሌላቸው፣ ባዶ እና ምንም አይነት ህጋዊ መብት ወይም እውቅና ሊያሰጡ የማይችሉ መሆናቸውን አስምረውበታል።

የነበረውን ህጋዊ እና ታሪካዊ ሁኔታ ወይም የከተማዋን ማንነት ለመቀየር የሚደረጉ ማናቸውንም ጥሰቶች ሳዑዲ አረቢያ እንደማትቀበል ያረጋገጡት ልዑል ፋይሰል፣ የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ሁለተኛውን ምዕራፍ የሰላም እቅድ ተግባራዊ ለማድረግ ያደረጉትን እንቅስቃሴ ሀገራቸው ብትቀበለውም፣ እስራኤል በጋዛ ሰርጥ የምትፈጽመውን ወታደራዊ ጥሰት ግን በጽኑ ታወግዛለች ብለዋል። እነዚህ ድርጊቶች ስምምነቱን በቀጥታ የሚፈታተኑ፣ የፈጠረውን መነቃቃት የሚያዳክሙ እና የሰላም ሂደቱን ለማደናቀፍ ለሚንቀሳቀሱ አካላት አጀንዳ የሚያገለግሉ መሆናቸውንም ገልጸዋል።

ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ኃላፊነቱን እንዲወጣ እና በጋዛ ሰርጥ እንዲሁም በምዕራብ ዳርቻ የሚፈጸሙ ጥሰቶችን ለማስቆም ተግባራዊ እርምጃዎችን እንዲወስድ ሚኒስትሩ ጥሪያቸውን አቅርበዋል። የቅዱሳን ስፍራዎችን መጠበቅ፣ የፍልስጤም ህዝብን ጽናት መደገፍ፣ የጥላቻ ንግግርን እንዲሁም የሃይማኖት እና የዘር የበላይነትን አለመቀበል እንደሚያስፈልግ አሳስበዋል። ብጥብጥን እና የሰፋሪዎችን ሽብርተኝነት ለሚያቀጣጥሉ አነሳሽ ድርጊቶች እንዲሁም አብሮ የመኖር እና የሰላም ተስፋዎችን ለሚያደናቅፉ ልምዶች ሁሉ ተጠያቂነት ሊኖር እንደሚገባ ተናግረዋል። በብዙ ሚሊዮን የሚቆጠሩ የአብርሃማዊ እምነት ተከታዮች የሚወዷት እየሩሳሌም የሰላምና የአብሮ መኖር ከተማ፣ እንዲሁም የሰው ልጅን አንድነት የምታሳይ ተምሳሌት እንጂ የውድድር ወይም የጉልበተኞች መፈንጫ ልትሆን እንደማይገባ ገልጸዋል።

ከስብሰባው ጎን ለጎንም ልዑል ፋይሰል ከዮርዳኖስ አቻቸው አየማን ሳፋዲ ጋር ተገናኝተው የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት ማጠናከር በሚቻልባቸው መንገዶች ዙሪያ መክረዋል። ሚኒስትሮቹ በዋናነት በምዕራብ ዳርቻ እና በጋዛ ሰርጥ ስላለው ወቅታዊ ሁኔታ እንዲሁም በዚህ ረገድ እየተደረጉ ስላሉ ጥረቶች ተወያይተዋል። በተጨማሪም የሳዑዲው የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ከግብፅ አቻቸው ባድር አብደላቲ እና ከኢራቅ አቻቸው ፉአድ ሁሴን ጋር የሁለትዮሽ ውይይት አድርገዋል።

ማዕድን - የኢትዮጵያ ኢኮኖሚ ዕድገት አንዱ ምሰሶ

አዲስ አበባ፣ ሐምሌ 29፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) የለውጡ መንግሥት ትኩረት ሰጥቶ ከሰራባቸው አምስቱ የኢኮኖሚ ምሰሶዎች ውስጥ ማዕድንን በማካተቱ ከፍተኛ የኢኮኖሚ ለውጥ ተመዝግቦበታል፡፡

‎በወርቅ፣ በወሳኝ ማዕድናት፣ በነዳጅ እና በማዳበሪያ ምርት ላይ እየተስፋፋ በመጣው የኢንቨስትመንት ለውጦች፣ ኢትዮጵያ ያላትን የተፈጥሮ ሀብት አቅም ወደ ተጨባጭ ብሔራዊ ዕድገት እየቀየረችው ትገኛለች፡፡

ለዘርፉ ከፍተኛ ትኩረት በመሰጠቱ በወርቅ፣ በድንጋይ ከሰል፣ በፖታሽ፣ ብረት እና ሴራሚክስ በመሳሰሉት ማዕድናት ረገድ ከፍተኛ ውጤት ለማስመዝገብ ተችሏል፡፡

በያዝነው ሳምንት የሲኤንኤን ጋዜጠኛ ቪክቶሪያ ሩቢዳሪ በኢትዮጵያ ላይ በሚያተኩረው ዘገባዋ በሀገሪቱ ያለውን ወርቅ ጨምሮ ከፍተኛ የብረት ማዕድናት አምራች ለመሆን እያደረገች ያለውን ጥረት አንስታለች፡፡

ኢትዮጵያ ለታላላቅ ኢንዱስትሪዎቿ ግብዓት የሚሆን የከሰል ድንጋይ ሙሉ ለሙሉ ከውጭ ስታስገባ ቆይታለች፡፡

ሆኖም ከለውጡ ወዲህ በተሰሩ አፋጣኝ ስራዎች እንደ አርጆ፣ ዮ ሆልዲንግ የመሳሰሉ የድንጋይ ከሰል ማምረቻዎችን በመገንባት ለድንጋይ ከሰል ግዢ በየዓመቱ የምታወጣውን ከ300 ሚሊየን ዶላር በላይ የውጭ ምንዛሬ ማስቀረት ተችሏል፡፡

በዚህም የግብዓትና ምርት ስርጭት ፍጥነትን፣ ቅልጥፍናን እና ገቢን ለማሳደግ አስችሏል፡፡

የድንጋይ ከሰል ማምረቻዎቹ በመከፈታቸው የኢንዱስትሪዎችን ፍላጎት በሀገር ውስጥ በመተካት ከውጭ የሚገባ ምርትን ከማስቀረት ባለፈ ለአካባቢው ነዋሪዎችም የሥራ ዕድል ፈጥሯል።

‎በምስራቅ አፍሪካ ግዙፍ የተባለውና በደብረ ብርሃን አካባቢ የተገነባው ግራንዲውር እንዲሁም የባጀአ የሴራሚክ ማምረች ፋብሪካዎች በከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ ወደ ሀገር ውስጥ የምታስገባውን የግንባታ ግብዓት በሀገር ውስጥ ለመተካት አስችሏል፡፡

በኢትዮጵያ ግዙፉ የለሚ ሲሚንቶ ፋብሪካ ተጠናቅቆ አገልግሎት መጀመሩ ሌላው በዘርፉ የተመዘገበ ባለ ብዙ ፋይዳ ስኬት ነው፡፡ ፋብሪካው የሀገር ውስጥ የግንባታ ግብዓት እጥረትን ከመቅረፉ ባሻገር የገበያ ዋጋን በማረጋጋት ረገድ ከፍተኛ ሚና እየተጫወተ ነው፡፡

የማዕድን ዘርፍ ለብቻው የሚቆም ሳይሆን ከሌሎች ዘርፎች ጋር የሚተሳሰር እና ተመጋጋቢነትን የሚፈጥር ነው፡፡

ዘርፉ ከነበረበት ደካማ አፈጻጸም ተነስቶ በአሁኑ ወቅት የሀገሪቱ የኢኮኖሚ ዕድገት ስትራቴጂካዊ ምሰሶዎች አንዱ መሆን የቻለበትን የትራንስፎርሜሽን ጉዞ ላይ ይገኛል፡፡

በቁርጠኛ ማሻሻያዎች፣ በገበያ መልሶ ማዋቀር እና እሴትን መጨመር በሚያስችሉ ኢንቨስትመንቶች በመታገዝ ዘርፉ ከፍተኛ የወጪ ንግድ ገቢን እያስገኘ፣ የገቢ ምርቶችን ጥገኝነት እየቀነሰ እና ለኢንዱስትሪ ልማት አዳዲስ ዕድሎችን እየፈጠረ ይገኛል፡፡

በአጠቃላይ የማዕድን ዘርፍ የውጭ ኢንቨስትመንት ለመሳብ፣ ለተኪ ምርት ዕድገት፣ ለስራ ዕድል ፈጠራ፣ ለወጪ ንግድና ለዘርፎች የጎንዮሽ ትስስር ማደግ ግዙፍ አቅም መፍጠር ችሏል፡፡
‎
በቴዎድሮስ ሳህለ

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ኢትዮጵያ ለግማሽ ምዕተ ዓመት ገደማ የውጭ ባንኮች በሀገሪቱ የፋይናንስ ዘርፍ ውስጥ እንዳይገቡ የጣለችውን እገዳ አንስታለች። በሰኔ 2025 በወጣው ታሪካዊ መመሪያ መሰረት፣ ዓለም አቀፍ አበዳሪዎች ቅርንጫፎችን መክፈት፣ የራሳቸውን ተቋም ማቋቋም እና በልዩ ሁኔታዎች የሀገር ውስጥ ባንኮችን ሙሉ በሙሉ መግዛት የሚችሉበት ዕድል ተፈጥሯል። ይሁን እንጂ ውሳኔው ከተላለፈ ከአንድ ዓመት በኋላ፣ የአፍሪካ ግዙፍ ባንኮች ከፍተኛ ፍላጎት ቢያሳዩም እስካሁን በተግባር ወደ ገበያው የገባ የውጭ ባንክ የለም።

ይህ ታሪካዊ እርምጃ የጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድ የሀገር በቀል የኢኮኖሚ ማሻሻያ አጀንዳ አካል ነው። የባንክ ስራ አዋጅ ቁጥር 1360/2024 በታህሳስ 2024 በፓርላማ ፀድቆ በመጋቢት 2025 በነጋሪት ጋዜጣ ታትሟል። የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክም በሰኔ 2025 የውጭ ባንኮችን የፍቃድ አሰጣጥ የሚገዛውን መመሪያ ይፋ አድርጓል።

መመሪያው የውጭ ባንኮች ወደ ገበያው የሚገቡባቸውን አምስት መንገዶች ቢያስቀምጥም፣ ጥብቅ የባለቤትነት ገደቦችን አስቀምጧል። በአንድ ባንክ ውስጥ የውጭ ዜጎች አጠቃላይ የባለቤትነት ድርሻ ከ49 በመቶ መብለጥ አይችልም። አንድ ስትራቴጂካዊ የውጭ ባለሀብት እስከ 40 በመቶ ብቻ መያዝ ሲችል፣ የውጭ ኩባንያዎች እስከ 10 በመቶ፣ እንዲሁም ግለሰቦች እስከ 7 በመቶ ድርሻ ብቻ ሊኖራቸው ይችላል። በተጨማሪም ማንኛውም የውጭ ባንክ ቅርንጫፍ ወይም ተቋም ሲያቋቁም ቢያንስ 5 ቢሊዮን ብር (በወቅቱ የምንዛሬ ተመን 32 ሚሊዮን ዶላር) የተከፈለ ካፒታል በውጭ ምንዛሬ እና በጥሬ ገንዘብ (በተዘዋዋሪ ክፍያ ሳይሆን) ማምጣት ይጠበቅበታል።

እስካሁን ቢያንስ ሰባት ትልልቅ የአፍሪካ ባንኮች ወደ ኢትዮጵያ ገበያ የመግባት ፍላጎት አሳይተዋል። በጠቅላላ ሀብቱ በአፍሪካ ትልቁ ባንክ የሆነው ስታንዳርድ ባንክ ግሩፕ፣ በህዳር 2025 በአዲሱ ማዕቀፍ መሰረት የውክልና ቢሮውን ፈቃድ ያደሰ የመጀመሪያው የውጭ ተቋም ሲሆን፣ አሁን ላይ ከባዶ የራሱን ባንክ ስለማቋቋም እያሰበ ይገኛል። የምስራቅ አፍሪካው ግዙፍ አበዳሪ ኬሲቢ ግሩፕ በ2026 መገባደጃ ላይ ሙሉ በሙሉ ወደ ገበያው ለመግባት እያለመ ሲሆን፣ ለዚህም ከሀገር ውስጥ አጋር ጋር አብሮ ለመስራት እያፈላለገ ይገኛል።

በተመሳሳይ የኬንያው ከፍተኛ ትርፋማ ባንክ ኢኩዊቲ ግሩፕ ዋና ስራ አስፈፃሚ ከመንግስት የኢንቨስትመንት ኮሚሽን ጋር በሴፕቴምበር 2025 ቀጥተኛ ውይይት አድርገዋል። ከነዚህም በተጨማሪ እንደ የደቡብ አፍሪካው አብሳ፣ የጅቡቲው ቢሲአይኤምአር፣ እንዲሁም የናይጄሪያዎቹ ዜኒዝ እና ፈርስት ባንክ ገበያውን እና አማራጮችን በማጥናት ላይ እንደሚገኙ ታውቋል።

በባንኮቹ በኩል ከፍተኛ ፍላጎት ቢኖርም እስካሁን በተግባር ወደ ስራ ያልገቡባቸው ዋና ዋና ምክንያቶች አሉ። የመጀመሪያው ጉዳይ የ49 በመቶው የባለቤትነት ድርሻ ገደብ ነው። አብዛኛዎቹ የውጭ ባንኮች አዲስ ገበያ ሲገቡ የአብላጫ ድርሻ መያዝ ይፈልጋሉ። ነገር ግን ይህ ገደብ በስትራቴጂ፣ በአስተዳደር እና በካፒታል ድልድል ላይ ያላቸውን ውሳኔ ሰጪነት ስለሚገድበው አንዳንዶቹን የባለቤትነት ጣራው እስኪሻሻል እንዲያመነቱ አድርጓቸዋል።

ቀጣዩ ምክንያት የውጭ ምንዛሬ እና የዕዳ ስጋት ነው። መንግስት የውጭ ምንዛሬ ተመኑን በገበያ እንዲወሰን ማድረጉ በጎ እርምጃ ቢሆንም፣ ኢትዮጵያ በታህሳስ 2023 የ1 ቢሊዮን ዶላር የዩሮቦንድ እዳዋን መክፈል አለመቻሏ እና ያላት አነስተኛ የውጭ ምንዛሬ ክምችት የውጭ ባንኮችን አሳስቧል። እነዚህ ባንኮች ትርፋቸውን በውጭ ምንዛሬ ወደ ሀገራቸው ይዘው መውጣት ስለመቻላቸው እርግጠኛ መሆን ይፈልጋሉ።

በመጨረሻም የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ የውጭ ባንኮችን በፍጥነት ከማስገባት ይልቅ በመጀመሪያ የሀገር ውስጥ ባንኮችን አቅም ለማጠናከር ትኩረት መስጠቱ ለዘገየው ሒደት ሌላኛው ምክንያት ነው። የባንኮች ዝቅተኛ የተከፈለ ካፒታል ወደ 5 ቢሊዮን ብር ከፍ እንዲል በማድረግ ባንኮች አቅማቸውን እንዲያጎለብቱ ወይም እንዲዋሃዱ ግፊት እያደረገ ነው። ከዚህ ጋር ተያይዞ በቅርቡ ስራ የጀመረው የኢትዮጵያ ሰነደ ሙአለነዋይ ገበያ ለሀገር ውስጥ ባንኮች ተጨማሪ ካፒታል የማሰባሰቢያ መድረክ ሆኖላቸዋል።

እስካሁን የውጭ ባንክ ፈቃድ አለመሰጠቱ የሪፎርሙን ውድቀት አያሳይም፤ ይልቁንም የሽግግሩ ሂደት ከመጀመሪያው የዜና ጩኸት ይልቅ በተረጋጋ እና በጥንቃቄ እየሄደ መሆኑን ያመላክታል። ትልቁ ጥያቄ ያለው የኢትዮጵያ መንግስት በቀጣይ በባለቤትነት ገደቦች፣ በካፒታል እና በውጭ ምንዛሬ አቅርቦት ዙሪያ ያሉትን ጥብቅ ደንቦች ምን ያህል ያላግባቸዋል በሚለው ላይ የተመሰረተ ነው።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ፣ አሜሪካ እና ኢራን በዋና ዋና ዓለም አቀፍ የውሃ ላይ መተላለፊያ መስመሮች ዙሪያ እያደረጉት ያለው ድርድር ገና ባይጠናቀቅም፣ እጅግ አጭር በሆነ ጊዜ ውስጥ ስምምነት ላይ ይደረሳል የሚል ተስፋ እንዳላቸው ማክሰኞ ዕለት ተናግረዋል። ሁለቱ ሀገራት የሆርሙዝን የባህር ወሽመጥ ዳግም ክፍት ለማድረግ ከስምምነት መቃረባቸውን የሚገልጹ ዘገባዎችን ተከትሎ፣ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ በድርድሩ ላይ መሻሻሎች ቢታዩም ገና የመጨረሻ ውሳኔ ላይ አለመደረሱን አብራርተዋል።

መተላለፊያ መስመሮቹን ለመዝጋት ጥረቶች ቢኖሩም፣ አንዳንድ የንግድ መርከቦች አሁንም መስመሮቹን እያቋረጡ መሆኑን ሩቢዮ ጠቁመዋል። አክለውም በአጭር ጊዜ ውስጥ ተጨማሪ መርከቦች እንዴት በሰላም ማለፍ እንደሚችሉ ለመወሰን ከኦማን እና ኢራን ጋር በድርድር ላይ መሆናቸውን አስታውቀዋል። የየመን ሁቲ ታጣቂዎች ከሳዑዲ አረቢያ ወደቦች ጋር ግንኙነት አላቸው ባሏቸው መርከቦች ላይ ዛቻ ማሰማታቸውን ተከትሎ፣ ሩቢዮ በአሁኑ ሰዓት በሆርሙዝ እና በባብ ኤል ማንደብ የባህር ወሽመጦች ነዳጅ የጫኑ መርከቦች እየተላለፉ በመሆኑ መስመሮቹ ክፍት ናቸው ብለዋል።

በየመን እና በአፍሪካ ቀንድ መካከል የሚገኘው የባብ ኤል ማንደብ የባህር ወሽመጥ፣ የኤደንን ባህረ ሰላጤ ከቀይ ባህር ጋር የሚያገናኝ ሲሆን፤ በሱዌዝ ቦይ በኩል በእስያ፣ በመካከለኛው ምስራቅ እና በአውሮፓ መካከል ለሚጓዙ መርከቦች ትልቅ መስመር ነው። በሌላ በኩል የአሜሪካ የገንዘብ ሚኒስትር ስኮት ቤሰንት ማክሰኞ ዕለት ማለዳ ላይ እንዳስታወቁት፣ በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ዙሪያ ከኢራን ጋር የሚደረገው ድርድር ቀጥሏል። ይህን ስትራቴጂካዊ የውሃ መስመር ዳግም ለመክፈት የሚያስችለው ስምምነትም ማክሰኞ ወይም ረቡዕ ሊደረስ እንደሚችል አመላክተዋል።

ምንም እንኳን በባህር ወሽመጦቹ ዙሪያ የሚደረገው ሊኖር የሚችል ስምምነት ከፍተኛ ትኩረት እያገኘ ቢሆንም፣ አሜሪካ ዋነኛ ትኩረቷ ከኢራን ጋር የኒውክሌር ጦር መሳሪያን የማስወገድ የመጨረሻ ስምምነት ላይ መድረስ መሆኑን ማርኮ ሩቢዮ በማጠቃለያቸው አስገንዝበዋል።

በትግራይ ክልል ግጭት በማገርሸቱ የሰብአዊ መብቶች ጥሰት ያለው ስጋት ዳግም አሳሳቢ መሆኑን አምነስቲ ኢንተርናሽናል አስታወቀ‼️

በሀገር የመከላከያ ሠራዊት እና በትግራይ ኃይሎች መካከል አዲስ ግጭት መቀስቀሱን ተከትሎ የክልሉ ነዋሪዎች ዳግም ለከፍተኛ የሰብአዊ መብቶች ጥሰት የመጋለጥ ስጋት እንደደገነባቸው አምነስቲ ኢንተርናሽናል አስታወቀ።

የአምነስቲ ኢንተርናሽናል የምስራቅ እና ደቡብ አፍሪካ ቀጣና ዳይሬክተር ቲገሬ ቻጉታህ  እንደገለጹት ማህበረሰቡ ቀደም ሲል ከደረሱበት አሰቃቂ ጥቃቶች ሳያገግምና ተጠያቂነት ሳይረጋገጥ አዲስ ግጭት ውስጥ መግባቱ የሰብአዊ መብቶች ጥሰት ስጋቱን ይበልጥ ከፍ እንዲል አድርጎታል ብለዋል።

በትግራይ ክልል ያገረሸው ግጭት ከአማራ እና ኦሮሚያ ክልሎች ውጊያዎች ጋር ተደማምሮ በሀገሪቱ ከፍተኛ የመብት ጥሰቶች እየደረሰ መሆኑን የገለጸው አምነስቲ ቀጣናዊ እና ዓለም አቀፋዊ የሰብአዊ መብቶች መርማሪ አካላትን ሥራ በአስቸኳይ መመለስ እንደሚገባ  አሳስበዋል።

ከዚህ ቀደም በነበረው ጦርነት፤ የጦር ወንጀል እና በሰብአዊነት ላይ የተፈጸሙ ወንጀሎችን ጨምሮ በርካታ ጥሰቶች መመዝገባቸውን ያስታወሰው ተቋሙ በጥፋተኞች ላይ ምርመራ እና ክስ ያለማቅረብ አካሄድ ልማዳዊ ሊሆን አይገባም ብሏል።

የፌደራል መንግሥት እና የትግራይ ባለስልጣናት ዓለም አቀፍ የሰብአዊ መብት ድንጋጌዎችን እንዲያከብሩ፣ ሰላማዊ ሰዎችን እንዲጠብቁ፣ እንዲሁም ለነጻ የሰብአዊ መብት ተከታታዮች፣ ለሰብአዊ እርዳታ አቅራቢዎች እና ለገለልተኛ መገናኛ ብዙሃን ያልተገደበ እንቅስቃሴ ፈቃድ እንዲሰጡ ጥሪ አቅርቧል።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ኪንግደም የባህር ንግድ ኦፕሬሽን ማዕከል እንዳስታወቀው፣ ዛሬ [በአካባቢው አቆጣጠር] ማክሰኞ ማለዳ ላይ በኦማን የባህር ዳርቻ አቅራቢያ የምትጓዝ አንዲት የጭነት መርከብ ባልታወቀ ተወንጫፊ መሳሪያ መመታቷን ሪፖርት አድርጋለች። ተቋሙ እንዳብራራው፣ መርከቧ ከኦማኗ ኻሳብ ከተማ በስተሰሜን ምስራቅ 20 የባህር ማይል ርቀት ላይ እየተጓዘች ባለችበት ወቅት ጥቃት እንደደረሰባት በVHF ቻናል 16 የድረሱልኝ ጥሪ አስተላልፋለች።

ይህንን ክስተት ተከትሎ ባለስልጣናት ምርመራ የጀመሩ ሲሆን፣ ዩኬ ኤም ቲ ኦ በቀጠናው የሚያልፉ መርከቦች ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ እና ማንኛውንም አጠራጣሪ እንቅስቃሴ ለሚመለከተው አካል ሪፖርት እንዲያደርጉ አሳስቧል። እስካሁን ድረስ ለዚህ ጥቃት ኃላፊነት የወሰደ አካል የለም።

ይህ የጥቃት ክስተት የተሰማው፣ በቅርቡ በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የተፈጠረውን ወታደራዊ ፍጥጫ ተከትሎ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ዙሪያ ውጥረቱ አይሎ ባለበት ወቅት ነው። ዋሽንግተን በዚሁ ስትራቴጂካዊ የውሃ መስመር ላይ የባህር ላይ ጉዞ ነፃነት እንዲረጋገጥ ለቴህራን ጥሪ ስታቀርብ፣ ኢራን በበኩሏ በባህር ዳርቻዎቿ አቅራቢያ የሚደረጉ የመርከብ እንቅስቃሴዎች በእሷ ቁጥጥር እና እይታ ስር መሆን አለባቸው የሚል ጠንካራ አቋም እያንጸባረቀች ትገኛለች።

ባለፈው ቅዳሜ የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በቀጠናው በተደረገ የሽምግልና ጥረት ምክንያት በኢራን ላይ ሊፈጽሙት የነበረውን ወታደራዊ ጥቃት መሰረዛቸውን መግለጻቸው ይታወሳል። ይሁን እንጂ የኢራን ባለስልጣናት ይህን የፕሬዝዳንቱን ንግግር ውድቅ በማድረግ፣ የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤን ዳግም ክፍት ለማድረግ የተደረሰ ምንም ዓይነት ስምምነት የለም ሲሉ ሪፖርቶቹን አስተባብለዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በሰሜን ኢትዮጵያ ትግራይ ክልል ኦገስት 1 ቀን በትግራይ ኃይሎች እና በኢትዮጵያ ብሔራዊ መከላከያ ሠራዊት (ENDF) መካከል ዳግም ያመረቀዘውን ግጭት ተከትሎ፣ የክልሉ ነዋሪዎች ለአዲስ የሰብዓዊ መብት ጥሰት አደጋ መጋለጣቸውን አምነስቲ ኢንተርናሽናል አስታወቀ። የምስራቅ እና ደቡባዊ አፍሪካ የአምነስቲ ኢንተርናሽናል ቀጠናዊ ዳይሬክተር ቲጌሬ ቻጉታህ ባወጡት መግለጫ፣ ማህበረሰቡ ከዚህ ቀደም የተፈጸሙበትን አሰቃቂ በደሎች ያለ ምንም ፍትህ እና ተጠያቂነት እያስተናገደ ባለበት በአሁኑ ወቅት፣ አዲሱ የትጥቅ ግጭት ነዋሪዎቹን ወደ ከፋ አደጋ ውስጥ ጥሏቸዋል ብለዋል።

ቀጠናዊ ዳይሬክተሩ አክለውም ይህ በትግራይ ዳግም ያገረሸው ጦርነት በአማራ እና በኦሮሚያ ክልሎች ቀጥሎ ከሚገኘው እና ተቋማቸው ከባድ የሰብዓዊ መብት ጥሰቶችን እየመዘገበበት ካለው የትጥቅ ግጭት ጋር ሲደመር፣ ሀገሪቱ አፋጣኝ የሆነ ቀጠናዊ እና ዓለም አቀፋዊ የሰብዓዊ መብት ምርመራ ዘዴዎችን ወደ ነበረበት መመለስ እንዳለባት አመላካች ነው ሲሉ አሳስበዋል። ከህዳር 2013 እስከ ህዳር 2015 ዓ.ም. በተካሄደው ጦርነት የጦር ወንጀል እና በሰብዓዊነት ላይ የሚፈጸሙ ወንጀሎች ሊባሉ የሚችሉ ከባድ ጥሰቶች መመዝገባቸውን ያስታወሰው ተቋሙ፣ የኢትዮጵያ መንግስት ታማኝ ምርመራ አለማድረግን እና የጥፋተኞችን የህግ ተጠያቂነት ማስፈን አለመቻልን እንደ መደበኛ አሰራር ሊቆጥረው አይገባም ሲል አስጠንቅቋል።

በመሆኑም አምነስቲ ኢንተርናሽናል የፌደራል እና የትግራይ ባለስልጣናት የሲቪሎችን ጥበቃ ጨምሮ ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብት መስፈርቶችን እንዲያከብሩ ጥሪ አቅርቧል። ከዚህም ባሻገር ገለልተኛ የሰብዓዊ መብት ታዛቢዎች እና የሰብዓዊ እርዳታ አቅራቢዎች ያለምንም እንቅፋት በቦታው ተገኝተው ስራቸውን እንዲያከናውኑ ሊፈቀድላቸው እንደሚገባ ተማጽኗል። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብም በአዲስ አበባ እና በመቀሌ ከሚገኙ ባለስልጣናት ጋር በአስቸኳይ በመነጋገር በግጭቱ ለተጎዱ የትግራይ አካባቢዎች የነጻ ሚዲያዎች እና የሰብዓዊ መብት ታዛቢዎች ተደራሽነት እንዲረጋገጥ ተቋሙ ወትውቷል።

በኢትዮጵያ ውስጥ ይደረግ የነበረው ቀጠናዊ እና ዓለም አቀፋዊ የሰብዓዊ መብት ክትትል የተቋረጠው፣ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የሰብዓዊ መብት ባለሙያዎች ኮሚሽን (ICHREE) እና የአፍሪካ የሰብዓዊ እና ህዝቦች መብት ኮሚሽን አጣሪ ቡድን የስራ ጊዜ ማብቃቱን ተከትሎ መሆኑን መግለጫው አስታውሷል። ይህንንም ተከትሎ የኢትዮጵያ መንግስት ዓለም አቀፍ የተጠያቂነት ጥረቶችን ለመከላከል ሲጠቀምበት የነበረውን የሽግግር ፍትህ ሂደት እርግፍ አድርጎ ትቶታል ሲል መግለጫው ወቅሷል። በሌላ በኩል ባለፉት ሁለት ወራት ውስጥ የትግራይ ባለስልጣናት ነጻ ሚዲያዎችን ከማፈን፣ በሺዎች የሚቆጠሩ ሰዎችን በግዳጅ ወደ ጦርነት ከመመልመል እና የዜጎችን ከቦታ ቦታ የመንቀሳቀስ መብት ከመገደብ ጋር የተያያዙ አፋኝ እርምጃዎችን እየወሰዱ መሆኑን የሰብዓዊ መብት ተሟጋች ድርጅቶች መመዝገባቸውን አምነስቲ አጋልጧል።

በየዓመቱ በዓለም አቀፍ ደረጃ ከ60 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ህይወታቸውን ያጣሉ
#ethiopia | በየዓመቱ በዓለም አቀፍ ደረጃ ከ60 ሚሊዮን በላይ ሰዎች በተለያዩ ምክንያቶች ህይወታቸውን እንደሚያጡ መረጃዎች ጠቁመዋል።

የሞት ምጣኔ በሀገራት መካከል በከፍተኛ ሁኔታ የሚለያይ ሲሆን ዋና ዋና ምክንያቶቹ የዕድሜ ስብጥር የአረጋውያን ቁጥር መብዛት ደካማ የጤና ስርዓት ጦርነትና ግጭት ዋነኞቹ ናቸው።

ከሰሀራ በታች ባሉ ሀገራት እንደ ድህነት ያሉ ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ተጽዕኖዎች ለሞት ምጣኔው ከፍተኛ መሆን እንደምክንያትነት ይጠቀሳሉ።

በተጨማሪም በሰሃራ በታች ባሉ የአፍሪካ ሀገራት ደግሞ በቂ የህክምና አቅርቦት አለመኖር ተላላፊ በሽታዎች እና የእናቶችና ህፃናት ሞት ምጣኔ ከፍተኛ መሆን ዋና ምክንያቶች ናቸው።

በጦርነት ውስጥ ባሉ ሀገራት የሰው ህይወት ማጣት እና የጤና ተቋማት መውደም የሞት ምጣኔውን ከፍተኛ አድርጎታል።

በምስራቅ አውሮፓ እንደ ቡልጋሪያ እና ላቲቪያ ያለው የሞት ምጣኔ በቁጥር ከፍ ብሎ የሚታየው አረጋውያን በመብዛታቸው ምክንያት ነው ተብሏል።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል
#ethiopia #getutemesgen #getunews #worldpopulation #deathrate #europe #africa

ለጥገና ሥራ የሚቋረጥ የኃይል አቅርቦት

ነገ ሐምሌ 28 ቀን 2018 ዓ.ም የጥገና ሥራ ለማከናዎን የኃይል አቅርቦት የሚቋረጥባቸው አካባቢዎች፦

✅ ከጠዋቱ 2፡00-11፡00

👉ጎጃም በረንዳ ጫፍ፣ ጳውሎስ ሆስፒታል፣ ሀግቤስ አራት መንታ፣ ጅንአድ፣ አበበች ጎበና፣ ፓስተር አደባባይ፣ አቤት ሆስፒታል፣ ቅዱስ ዮሐንስ ቤ/ክ፣ ሰን ሆቴል፣ 3ኛ ፖሊስ ጣቢ፣ አዲስ አበባ ሜዲካል ኮሌጅ እና አካባቢው፣

👉 ዳውን ታውን ሆቴል፣ አውራሪስ ሆቴል፣ አዲሱ ስታዲየም፣ ካልዲስ ቡና፣ መድሓኒዓለም ቤ/ክ እና አካባቢው፣

✅ ከጠዋቱ 3፡00 - 10፡00

👉 ጉርድ ሾላ፣ ትምህርት መሳሪያዎች ማምረቻ ድርጅት፣ ግብርና ምርምር፣ ጃክሮስ አደባባይ በስተጀርባ እና አካባቢው፣

👉 ላምበረት  መናኸሪያ ፣ ላመበረት፣ እስራኤል ኤምባሲ፣ አቢሲኒያ ሆቴል፣ ሱሉልታ እና አካባቢው፣

✅ ከጠዋቱ 4፡00 - 8፡00

👉 ከደንበሯ ሆስፒታል ፣ በግ ተራ፣ ምስራቅ አጠቃላይ፣ ሾላ ገበያ፣ የካ መንፈሻ፣ ዘፍመሽ ሞል፣ እና አካባቢው፣

👉 አትላስ ሆቴል፣ ሻላ መናፈሻ፣ ኤስኦኤስ፣ ደሳለኝ ሆተል ጀርባ፣ ደሳለኝ ሆቴል፣ ፕሬዚደንሺያል ሆቴል፣ሩዋንዳ ኦቨርፓስ እና አካባቢው፣

✅ ከጠዋቱ 3፡00 - 11፡00

👉በጭሮ ሪጅን ደደር፣ ሜታ ፣ መልካ በሎ ፣ ጎሮ ጉቱ ወረዳዎች  እና አካባቢው፣

✅ ከጠዋቱ 3፡00 - 11፡00

በበህርዳር ሪጅን ቀበሌ 16 ነጋድራስ በቄ ሰፈር፣ ዶንጎስ መኪና ማሰልጠኛ፣ቤዛ ብዙሃን ት/ቤት እና አካባቢው የኃይል አቅርቦት ተቋርጦ ይቆያል፡፡

ስለሆነም በተጠቀሱት አካባቢዎች የምትገኙ ክቡራን ደንበኞቻችን የጥገና ሥራው ተጠናቆ የኃይል አቅርቦቱ እስኪ መለስ ድረስ በትዕግስት እንድትጠብቁን በትህትና እንጠይቃለን።

#የኢትዮጵያኤሌክትሪክአገልግሎት

Seledadotio
Seledadotio

ከባንኮክ እስከ ፉኬትና ፓታያ ( በወፍ በረር ... )

* ታይላንድ በዓይኔ ያየኋት፣ በእጄ የነካኋት፣ በልቤ የቀረች የባሕር ነፍስ…!

በገብረማርያም ይርጋ [ የጉዞ ማስታወሻ ]
#ethiopia | እውነተኛ ጉዞ የሚጀምረው ሰው ከራሱ ጋር ሲገናኝ ነው። እውነተኛ ጉዞ አውሮፕላኑ ሲያርፍ አያበቃም፤ ትዝታ በልብ ውስጥ ሲቀጥል እንጂ።

ዓለም አቀፍ የባህልና ጥበባት ልማት ሙያዊ ሽልማቴን ለመቀበል ወደ ደቡብ ምስራቅ እስያዋ እንቁ — ታይላንድ — ስጓዝ፣ አእምሮዬን የሞላው የጉዞው ዓላማ ብቻ ነበር።

ነገር ግን እግሬ የታይላንድን ምድር ሲረግጥ የተቀበለኝ የከተማዋ የሲሚንቶና የአስፋልት ግለት ወይም የዘመናዊነት ጫጫታ አልነበረም፤ ከሩቅ የባሕር ጥልቀት እየነፈሰ በፊቴ ላይ እንደ አሮጌ ወዳጅ ቀስ ብሎ የተራመደው ቀዝቃዛ የባሕር ነፋስ እንጂ።

ደቡባዊቷ እንቁ — ፉኬትና የፓታያ ሞገዶች

በውሃው ላይ የተበተኑት ባህላዊ የረጅም ጅራት (Long-tail) ጀልባዎች፣ የፀሐይ ወርቃማ ብርሃን በውሃው ላይ ሲያርፍ የሚፈጥረው ብልጭታ፣ የሰማዩና የባሕሩ አድማስ ላይ መገናኘት… እነዚህ ሁሉ ተደምረው እንደ ተአምራዊ ሕልም ይታዩ ነበር። በዚያ ቅጽበት እኔ ባሕሩን አልተመለከትኩትም፤ ባሕሩ እኔን በጥልቀቱ እየተመለከተኝ ነበር።

በጄትስኪ (Jet Ski) አየርና ውሃውን ሰንጥቄ ስነጥቅ፣ የነጭ አረፋ መስመር ከኋላዬ እንደ ግጥም ይሰመር ነበር። በወቅቱ የተረዳሁት ነገር ቢኖር—ፍጥነት ሰውን ከምድር አያርቀውም፤ ይልቁንም በውስጡ የተሸሸገውን እውነተኛ ደስታ ቅርብ ያደርገዋል!

የሰማይ ላይ በረራ (Parasailing)፦ገመዱ ተለቆ ሰማይ ሲከፈትልኝ፣ ከላይ ሆኜ ስመለከት ባሕሩ እንደ ታላቅ ሰማያዊ መስታወት ተንጣሎ ታየኝ።

በዚያ ከፍታ ላይ ዓለም ትንሽ ስትሆን፣ ሰውን የሚያስጨንቀው የዕለት ተዕለት ጭነቷም አብሮ ትንሽ ይሆናል። እንደ ልጅ ሆኜ የነፋሱን ሹክሹክታ ብቻ እሰማ ነበር… ወጣሁ፣ ተነጠቅሁ!

በፉኬት ነጭ አሸዋው በእግር ስር ሲለሰልስ፣ ግልጽና ሰማያዊው ውሃ እስከ ጉልበት ሲደርስ፣ ፀሐይ በቆዳ ላይ ወርቃማ ሙቀቷን ስትረጭ ዓለምና ጭንቋ ሙሉ በሙሉ የተረሱ ይመስላሉ።

የባንኮክ ድቅቅ ያለ ውበትና የሌሊት ከዋክብት
ባንኮክ በቀን በገዥና ሻጭ፣ በበዛ እንቅስቃሴና ህይወት ስትደምቅ፤ ሌሊት ደግሞ በምድር ላይ እንደወረዱ ከዋክብት የሚያበሩ መብራቶች ያሏት አስማተኛ ከተማ ትሆናለች። የከተማዋ ሰማይ ጠቀስ ህንፃዎች መብራት በውሃው ላይ ሲሰበር፣ ወርቅና አልማዝ በውሃ ላይ የተበተነ ይመስላል።

በቻኦ ፕራያ (Chao Phraya) ወንዝ ላይ ያለ ምሽት
ከጉዞዬ ሁሉ በላይ በልቤ የተቀረፀው በመርከብ ላይ ያሳለፍኩት ምሽት ነው።

የምስራቃዊው የሙዚቃ ዜማ፣ የሰዎች ወዳጃዊ ሳቅ፣ ጣፋጭ እራት…

በወንዙ ላይ እያለፈች ባለው መርከብ ላይ ሆነን በከተማዋ መብራቶች መካከል ስንሳፈፍ፣ በአንድ ቅጽበት ውስጥ ዓለም በሙሉ የተሰበሰበች ያህል ተሰማኝ።

በዚያ ምሽት አንድ ታላቅ እውነት ተረዳሁ—ደስታ ታላቅና ውስብስብ ነገር አይፈልግም፤ በሙሉ ልብ የሚኖር አንድ ቅጽበት ብቻ ይበቃዋል።

በሻንጣ ያልተያዘ፣ በልብ የተያዘ ሀብት
ታይላንድ ከዚህ በኋላ ከእኔ አትጠፋም፤ በውስጤ ዘላለማዊ ቦታዋን ይዛለች። የፓታያ ነፋስ አሁንም በፊቴ ላይ ይነፍሳል፣ የፉኬት ሞገድ በልቤ ይመታል፣ የባንኮክ የሌሊት መብራት በዓይኔ ላይ ይበራል።

ከዚህ ጉዞ ስመለስ በሻንጣዬ ውስጥ ያሸግኩት ያበደሩኝን ልብስ ብቻ አይደለም፤

የሞገዱን ዘላለማዊ ድምፅ፣ ...

የፀሐይዋን አፍቃሪ ሙቀት፣ ...

የአሸዋውን ልስላሴ፣ ...

የሌሊት መብራቶቿን ብሩህነት፣ ...

እና ...

የልቤን ሙሉ ደስታ ነው።

እውነተኛ ጉዞ አውሮፕላኑ ሲያርፍ አይጨርስም፤ ትዝታው በልባችን ውስጥ መኖር ሲቀጥል እንጂ!

ታይላንድ በዓይኔ ያየኋት፣ በእጄ የነካኋት፣ በልቤ የቀረች የባሕር ነፍስ…!

በምስራቅ ሸዋ ዞን ለነገው የአንድ ጀምበር የችግኝ ተከላ መርሐ ግብር ዝግጅት ተጠናቅቋል
#ethiopia #climateaction #greenlegacy #eastshoazone #greenethiopia #ebc

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ‹‹የሱዳንና የኤርትራ አጋርነት ለአፍሪካ ቀንድና ቀይ ባህር መረጋጋት ከፍተኛ ሚና ይጫወታል፡፡›› ሲሉ በኤርትራ የሱዳን አምባሳደር ገለፁ፡፡ በኤርትራ የሱዳን አምባሳደር የሆኑት ኦሳማ አህመድ አደል ባሪ ዛሬ ባሰራጩት ዘለግ ያለ ፅሁፍ የሁለቱን አገራት ግንኙነት ጠቀሜታ አጉልተው ለማሳየት ጥረዋል፡፡ በሱዳን ሆራይዘን ጋዜጣ ላይ በሰፈረው በዚህ ፅሁፋቸው ‹‹ቀይ ባህርና የአፍሪካ ቀንድ በአሁኑ ጊዜ በፍጥነት በሚለዋወጥ ጂኦፖለቲካዊ ባህርይና በመርከቦች ጉዞ፣ በአቅርቦት ሰንሰለት፣ በነዳጅ ሀብትና በተፈጥሮ ሀብት ላይ በሚደረግ ፉክክር ወሳኝ ምእራፍ ውስጥ ይገኛሉ›› በማለት ጀምረዋል፡፡

አስከትለውም ከዚህ በመነሳት ከክልላዊ አጋርነት በተሻለ ሰፋ ያሉ የደህንነት፣ የልማትና ዘላቂ መረጋጋትን አላማው ያደረገ ስትራቴጂያዊ ጥምረት እንደሚያስፈልግ አስረድተዋል፡፡ አምባሳደሩ ሲቀጥሉም ‹‹ከዚህ አንፃር የሱዳንና ኤርትራ ስትራቴጂያዊ አጋርነት የተረጋጋ ቀጣናዊ የሀይል ሚዛን እንዲኖር የሚያስችል ትልቅ መሰረት ነው›› ያሉ ሲሆን ሁለቱ አገራት በቀይ ባህርና በአፍሪካ ቀንድ ዙሪያ የጋራ ፍላጎት እንዳላቸው ገልፀዋል፡፡ ጨምረውም ‹‹ሱዳን በቀይ ባህር ዳርቻዋ በኩል ሰሜን አፍሪካን ከምስራቅና ከመካከለኛው አፍሪካ ጋር የምታገናኝ ድልድይ ናት፡፡

እንዲሁም ባላት የግብርና፣ የውሀና የማእድን ሀብቶች በቀጠናው ውስጥ ትልቅ የልማት ሞተር ሆና ማገልገል ትችላለች፡፡ በሌላ በኩል ኤርትራ ደግሞ በቀይ ባህር ላይ ልዩ የሆነ ጂኦግራፊያዊ አቀማመጥ ያላት ከመሆኑም በላይ ሰፊ የባህር ዳርቻና ተስፋ ሰጪ ወደቦችን የያዘች ናት፡፡ ስለዚህም እነዚህ ጉዳዮች ኢኮኖሚያዊ ውህደት ለመፍጠርና በቀጠናው ውስጥ የተረጋጋ ፖለቲካ ለመፍጠር ምሰሶ ሆነው ሊያገለግሉ ይችላሉ›› በማለት ገልፀው ሁለቱ አገራት ዘላቂነት ያለውና ረጅም ራእይ የሰነቀ ስትራቴጂያዊ አጋርነት መፍጠራቸውን አስረድተዋል፡፡

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የሳዑዲ አረቢያው አልጋ ወራሽ ልዑል መሀመድ ቢን ሳልማን ቅዳሜ ዕለት ከፕሬዝዳንት ትራምፕ ጋር ያደረጉት የስልክ ውይይት፣ ሳዑዲ በመካከለኛው ምስራቅ የመረጋጋት ስሜት እንዲሰፍን እያደረገችው ያለ የመጨረሻ ግፊት አካል መሆኑን የሳዑዲ የፖለቲካ ተንታኝ አብዱልአዚዝ አልጋሺያን ገለጹ።

በጎልፍ ኢንተርናሽናል ፎረም ባልደረባ የሆኑት ተንታኙ ለአልጀዚራ እንደተናገሩት፣ የተኩስ አቁም ስምምነቱ በተግባር ላይ ይውላል የሚል ከፍተኛ ጥርጣሬ መኖሩን አንስተዋል። አክለውም፣ ሳዑዲ አረቢያ በኢራን እና በአሜሪካ መካከል ሊፈጠር የሚችለውን ሌላ ዙር የአጸፋዊ ጥቃት እና የውጥረት መባባስ አስቀድማ ለመከላከል እየሞከረች እንደሆነ አመላክተዋል። ይህ የሳዑዲ እርምጃ ሀገሪቱ ግጭቱ እንዲረግብ እንደምትፈልግ ለመላው ቀጠናው ለማሳወቅ የታለመ መሆኑንም ጠቁመዋል።

የሳዑዲ ገዢ ልሂቃን ውጥረቱ ሊባባስ የሚችልበት እውነተኛ ስጋት መኖሩን ቢገነዘቡም፣ ይህንን መባባስ ሊገቱት እንደሚፈልጉ ተንታኙ አብራርተዋል። ይህንንም የሚያደርጉት በዋናነት ሳዑዲ አረቢያ የራሷን እና የባህረ ሰላጤውን ቀጠና ደህንነት በተሻለ ሁኔታ ለመቆጣጠር እና ለማስተዳደር እንድትችል በማሰብ መሆኑን አስታውቀዋል።

ተንታኙ አልጋሺያን እንዳሉት የሳዑዲ መንግስት የትራምፕን ተለዋዋጭ ባህሪያት እና አቋሞች በሚገባ ቢያውቅም፣ የመከላከያ ሚኒስትሩን ልዑል ካሊድ ቢን ሳልማንን ወደ ዋይት ሀውስ በመላክ አሁንም የትራምፕን "ኩራት" (ኢጎ) ለመንካት እና ለማግባባት ሙከራ አድርጓል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቅዳሜ ምሽት በማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ባስተላለፉት መልእክት፣ የመካከለኛው ምስራቅ አጋሮች የአምስት ወሩን የኢራን ጦርነት ለማቆም የሚያስችል የስምምነት ማዕቀፍ ላይ መድረሳቸውን ገልጸው፣ ለጊዜው አዲስ ጥቃት ከመሰንዘር እንደሚታቀቡ አስታውቀዋል። ይህ አዲስ ስምምነት የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን በአፋጣኝ እና ሙሉ በሙሉ ክፍት ማድረግን እንዲሁም የኢራንን የኒውክሌር ስጋት ማብቃትን የሚያካትት መሆኑን ፕሬዝዳንቱ አክለዋል። ትራምፕ ለዓለም የወደፊት ጥቅም እንዲሁም ለኢራን ህልውና እና ብልጽግና ስል፣ በፍጥነት ስምምነት ላይ ለመድረስ በማሰብ ጥቃቱን ለመሰረዝ ተስማምቻለሁ ብለዋል። ጦርነቱን የሚያስቆመውን ይህንን ስምምነት ከዳር ለማድረስ በሚደረገው ጥረት፣ እስራኤል ከአሜሪካ ጋር ለመተባበር መስማማቷንም ጠቁመዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣የሳዑዲ አረቢያው አልጋ ወራሽ እና የሀገሪቱ መሪ ልዑል መሀመድ ቢን ሳልማን ቅዳሜ ዕለት ከትራምፕ ጋር በስልክ በተወያዩበት ወቅት፣ አሜሪካ ከኢራን ጋር ያላትን ግጭት ልታባብስ ትችላለች በሚል ስጋታቸውን ማቅረባቸውን ጉዳዩን በቅርበት የሚያውቁ ምንጮች ገልጸዋል። አክሲዮስ የተሰኘው የዜና አውታር እንደዘገበው፣ ይህ ውይይት የተካሄደው ትራምፕ በኢራን ላይ አዲስ ጥቃት ለመሰንዘር እያመነቱ ባለበት ወቅት ነው። ሳዑዲዎች፣ አሜሪካ የኢራንን የኃይል (ኢነርጂ) መሠረተ ልማቶች ላይ ጥቃት ከሰነዘረች፣ ቴህራን አጸፋውን በሳዑዲ እና በሌሎች የባህረ ሰላጤው ሀገራት የነዳጅ ተቋማት ላይ ልትወጣ ትችላለች የሚል ከፍተኛ ስጋት አድሮባቸዋል። አልጋ ወራሹ በዚህ የስልክ ውይይታቸው፣ ትራምፕ በኢራን ላይ ሊወስዱት ስላሰቡት አዲስ እርምጃ ማብራሪያ ጠይቀዋል። የዋይት ሀውስ ባለስልጣንም የሁለቱን መሪዎች የስልክ ውይይት መካሄድ አረጋግጠዋል።

ሳዑዲ አረቢያ በኢራን ከሚደገፉ የኢራቅ ሚሊሻዎች ጋር በተያያዘ ከአሜሪካ ጋር ወታደራዊ እርምጃዎችን ብትወስድም፣ ግጭቱ በድርድር እንዲፈታ ግፊት እያደረገች ትገኛለች። አልጋ ወራሹም የሳዑዲ መከላከያ ሚኒስትር የሆኑትን ወንድማቸውን ካሊድ ቢን ሳልማንን፣ ስለ ኢራን ስትራቴጂ ከትራምፕ እና ከምክትል ፕሬዝዳንት ጄዲ ቫንስ ጋር እንዲወያዩ ረቡዕ ዕለት ወደ ዋሽንግተን ልከው ነበር። በሌላ በኩል ትራምፕ ባለፈው ማክሰኞ ከእስራኤሉ ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንጃሚን ኔታንያሁ ጋር በዋይት ሀውስ የተወያዩ ሲሆን፣ የካቲት ወር ላይ ጦርነቱ ከጀመረ ወዲህ በአካል ሲገናኙ ይህ የመጀመሪያቸው ነው። የውይይቱ አካል የነበሩት የእስራኤሉ መሪ ትራምፕ በኢራን ላይ የሚያደርጉትን ጦርነት እንዲቀጥሉ አሳስበዋል።

ይህ የአሜሪካ ወታደራዊ እርምጃ ውጥረት ለትራምፕ እና ለፓርቲያቸው ከፍተኛ ፈተና ሆኗል። በብዙ አሜሪካውያን ዘንድ ተቀባይነት ያጣው ይህ ጦርነት፣ በመጪው ህዳር ወር ከሚካሄደው ወሳኝ የአጋማሽ ዘመን ምርጫ ጥቂት ወራት ቀደም ብሎ የዓለምን ኢኮኖሚ እያናጋው ይገኛል። ፕሬዝዳንቱ ከዚህ ቀደም ኢራን በዮርዳኖስ በሚገኘው የአሜሪካ የጦር ሰፈር ላይ ያደረሰችውን ድንገተኛ ጥቃት ተከትሎ አጸፋዊ እርምጃ እንደሚወስዱ ዝተው ነበር። አርብ ዕለትም አሜሪካ ኢራንን እጅግ አጥብቃ እንደምትመታ ተናግረው ነበር። የዋይት ሀውስ ፕሬዝዳንታዊ ቃል አቀባይ ካሮሊን ሊቪት በበኩላቸው፣ ቴህራን ባለፈው ወር ከአሜሪካ ጋር የተኩስ አቁም ስምምነት ተፈራርማ ወዲያውኑ ስምምነቱን በመጣስ በንግድ መርከቦች ላይ ተኩስ መክፈቷን እና አሜሪካውያን ወታደሮችን መግደሏን አስታውሰዋል።

ይህንኑ ከኢራን ጋር እየተባባሰ የመጣውን ውጥረት ተከትሎ፣ ቅዳሜ ዕለት የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በቀጠናው በሚገኙ 10 ሀገራት ለሚኖሩ አሜሪካውያን አዲስ የደህንነት ማስጠንቀቂያ አውጥቷል። ባሃሬን፣ እስራኤል፣ ኢራቅ፣ ዮርዳኖስ፣ ኩዌት፣ ሊባኖስ፣ ኦማን፣ ኳታር፣ ሳዑዲ አረቢያ እና የተባበሩት አረብ ኤምሬትስን በሚሸፍነው በዚህ ማስጠንቀቂያ፣ የአሜሪካ ዜጎች የበረራ ስረዛዎችን፣ ጊዜያዊ የአየር ክልል መዘጋትን እና ሌሎች የጉዞ መስተጓጎሎችን ታሳቢ በማድረግ ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ አሳስቧል።

ከታላቁ የለሚ ስሚንቶ እስከ ጎርጎራ በአማራ ክልል የተመዘገቡት ግዙፍ የኢንዱስትሪና የቱሪዝም እመርታዎች
**************************

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እንዳብራሩት በለውጡ ዓመታት በአማራ ክልል ከፍተኛ የኢኮኖሚ መነቃቃትን የፈጠሩ ግዙፍ ፕሮጀክቶች ተገንብተዋል።

ከእነዚህም መካከል በኢትዮጵያ ትልቁ የሆነው የለሚ ስሚንቶ ፋብሪካ በከፍተኛ የመንግሥት ድጋፍ ተገንብቶ ለአገልግሎት በቅቷል።

ከዚህም ባሻገር በባሕር ዳር፣ ደብረ ብርሃን እና አረርቲ አዳዲስ የኢንዱስትሪ ፓርኮች የተገነቡ ሲሆን፣ የጣና በለስ ስኳር ፋብሪካም በተሳካ ሁኔታ ተጠናቋል።

በተለይም በምስራቅ አፍሪካ ቀዳሚ የሆነው ግዙፉ የሴራሚክ ፋብሪካ በደብረ ብርሃን መገንባቱ እንዲሁም በርካታ የዘይትና ሌሎች የግል ኢንዱስትሪዎች በስፋት መሠራታቸው ክልሉን ወደ አዲስ የኢንዱስትሪ ማዕከልነት እያሸጋገረው ይገኛል።

በቱሪዝሙ ዘርፍም ቢሆን ከዚህ ቀደም የነበረውን የመዳረሻ እና የማረፊያ ችግር በመፍታት ታሪካዊ ዐሻራዎች እየተቀመጡ መሆናቸውን ጠቅላይ ሚኒስትሩ አብራርተዋል።

ለትውልድ የሚሻገረው የጎርጎራ ፕሮጀክት፣ በመፍረስ ላይ የነበረው የፋሲለደስ ቤተመንግሥት አስደናቂ ዕድሳት እና ከኤርፖርት እስከ ፒያሳ የተሠሩት የመሠረተ ልማት ሥራዎች የጎንደርን ውበት ይበልጥ አጉልተውታል።

ከፈረንሳይ መንግሥት ጋር በመተባበር የላሊበላ ውቅር አብያተ ክርስቲያናትን የማደስ ሰፊ ሥራ የተከናወነ ሲሆን፣ እጅግ ማራኪ የሆነው የሎጎ ሀይቅ ሪዞርትም የውጭ ዜጎችን ጭምር ለዓለም አቀፍ ስብሰባዎች እየሳበ ይገኛል።

ወደ ደባርቅ የሚወስዱ መንገዶችን ጨምሮ በቱሪዝም መሠረተ ልማት ላይ የተሠሩት እነዚህ የማይናቁ ሥራዎች የክልሉን ገጽታ በብዙ እጥፍ የቀየሩ ታላላቅ ስኬቶች ናቸው።

በአድማሱ አራጋው
#ethiopia #amhararegion #lemicement #tourismethiopia #industrialdevelopment

ዋናው ሰው ከወደ ኢትዮጵያ ሆነዋል

በደቡብ አፍሪካ እና በስዋቲኒ አስተናጋጅነት በተካሄደው የ2026 የሼፎች ፌስቲቫል ላይ ኢትዮጵያ የጎላ አህጉራዊ ስኬት ማስመዝገቧ ተገለጸ።

በመድረኩ ሀገራችንን ወክለው የተሳተፉት የኢትዮጵያ ሼፎች ማህበር ፕሬዝዳንት ሼፍ ሄኖክ ዘርይሁን የምስራቅ አፍሪካ ሼፎች
ማህበር ፕሬዝዳንት በመሆን ተመርጠዋል።

የመላው አፍሪካ የምግብ አዘገጃጀት የአመጋገብ ባህልና ታሪክ በሰፊው በተዳሰሰበት እንዲሁም ዘመናዊ የሙያ ስልጠናዎች በተሰጡበት በዚህ መድረክ ላይ የተገኘው ይህ ድል ኢትዮጵያ በምግብ ቱሪዝም ዘርፍ በምስራቅ አፍሪካ ያላትን የመሪነት ሚና በጉልህ ያረጋገጠ አጋጣሚ ሆኗል።

​ይህ ታሪካዊ ስኬት ሀገራችን የታደለችበትን ልዩ እና በጣዕም የበለፀገ የምግብ ባህል፣ ሀገር በቀል ግብአቶች እንዲሁም ጥልቅ የምግብ አሰራር ጥበብ ለዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ይበልጥ ለማስተዋወቅ ሰፊ በር የከፈተ ነው።

ከዚህም ባለፈ ኢትዮጵያ ከዘርፉ ማግኘት የሚገባትን የኢኮኖሚና የቱሪዝም ተጠቃሚነትእንደሚያሳድገው ይጠበቃል።

እንደ ቱሪዝም ሚኒስቴር ዘገባ ይህንን አንጸባራቂ ስኬት ተከትሎ ሀገራችን ቀጣዩን የ2027 የአፍሪካ ሼፎች ፌስቲቫል በክብር እንድታዘጋጅ የተመረጠች ሲሆን ዝግጅቱም በርካታ ዓለም አቀፍ የሙያው ባለሙያዎችን እና ጎብኚዎችን ወደ ሀገር ውስጥ በመሳብ የቱሪዝም እንቅስቃሴውን ለዓለም ለማሳየትና ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር ከፍተኛ አቅም እንደሚፈጥር ታምኖበታል።

ከ40 ሀገራት ጥያቄ ጀርባ ያለው የብሪክስ+ ሚስጥር እና የኢትዮጵያ አዲሱ የስትራቴጂ ማዕከልነት
******************

ባለፉት ሃያ ዓመታት ውስጥ የብሪክስ ስብስብ ከተመሰረተበት የመጀመሪያ ደረጃ የኢኮኖሚ ትስስር ዓላማ አልፎ፣ የዓለም አቀፉን የጂኦ-ፖለቲካ እና የአህጉራዊ ትብብር መዋቅር በከፍተኛ ሁኔታ ወደቀየረ ታላቅ የባለብዙ ወገን እንቅስቃሴነት ተሸጋግሯል።

በአሁኑ ወቅት ወደ 40 የሚጠጉ ሀገራት ስብስቡን ለመቀላቀል ፍላጎት ማሳየታቸው፣ የደቡቡ ዓለም የበለጠ አካታች፣ ፍትሃዊ እና ሚዛናዊ የሆነ የዓለም አቀፍ አስተዳደር ስርዓት ለመገንባት ያለውን ጽኑ ፍላጎት በግልጽ የሚያንፀባርቅ ነው።

ባለፉት ሁለት አስርት ዓመታት የታየው የዓለም አቀፍ ጂኦ-ፖለቲካ ለውጥ ዋና ማሳያ፣ ሀገራት በጋራ ተሳትፎ እና በሉዓላዊ እኩልነት ላይ የተመሰረተ አዲስ የትብብር መንገድ መከተላቸው ነው።

ብሪክስ ስብስቡን እያሰፋና አዳዲስ አጋርነቶችን እየፈጠረ የመጣበት አካሄድ፣ በንግድ መስመሮች፣ በኃይል ኮሪደሮች፣ በታዳሽ ኃይል እና በዲጂታል ትራንስፎርሜሽን ዙሪያ ዘላቂ ትብብርን የሚያጎለብት ስትራቴጂካዊ መድረክ እንዲሆን አድርጎታል።

ኢትዮጵያ በዓለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ፍላጎት የሚታይበት የዚህ ታሪካዊ ለውጥ አካል መሆኗ በዲፕሎማሲያዊ፣ በሎጂስቲክስ እና በኢንዱስትሪ ዘርፎች ዘላቂ ስትራቴጂካዊ ጥቅሞችን ያስገኝላታል።

የአፍሪካ ህብረት መቀመጫ እና የሰፊ ህዝብ ባለቤት እንደመሆኗ መጠን፣ አህጉሪቱን ከብሪክስ የንግድ እና የሎጂስቲክስ መዋቅር ጋር የምታገናኝ ዋና ድልድይ ሆና ታገለግላለች።

ይህም የአፍሪካን የልማት አጀንዳዎች በዓለም አቀፍ ደረጃ በትልቁ ለማስደመጥ እና አህጉራዊ የዲፕሎማሲ መሪነቷን የበለጠ ለማጠናከር ታላቅ ዕድል ይፈጥርላታል።

ከዚሁ ጎን ለጎን የሀገራችን የላቀ የአቪዬሽን አቅም እና የመሰረተ ልማት ዝርጋታ አህጉራዊ ትስስርን በፍጥነት የሚያፋጥን በመሆኑ፣ ስብስቡ በምስራቅ አፍሪካ ለሚያደርጋቸው የንግድና የኢንቨስትመንት እንቅስቃሴዎች ኢትዮጵያን ዋና የሎጂስቲክስና የንግድ መግቢያ ያደርጋታል።

ከዚህም ባሻገር የኢትዮጵያ ታዳሽ የኃይል አቅርቦት እና የሎጂስቲክስ አቅም ከብሪክስ አባል ሀገራት የቴክኖሎጂ እና የፋብሪካዎች ሽግግር ጋር ሲጣመር፣ ኢትዮጵያ ከጥሬ እቃ ላኪነት ወጥታ ወደ ቀጠናዊ የአምራችነትና የኢንዱስትሪ ማዕከልነት እንድትሸጋገር ትልቅ መዋቅራዊ መሰረት ይጥላል።

በሰለሞን ገዳ
#ethiopia #brics #globaleconomy #diplomacy #investment

ዋናው ሰው ከወደ ኢትዮጵያ ሆነዋል
#ethiopia | ​በደቡብ አፍሪካ እና በስዋቲኒ አስተናጋጅነት በተካሄደው የ2026 የሼፎች ፌስቲቫል ላይ ኢትዮጵያ የጎላ አህጉራዊ ስኬት ማስመዝገቧ ተገለጸ።

በመድረኩ ሀገራችንን ወክለው የተሳተፉት የኢትዮጵያ ሼፎች ማህበር ፕሬዝዳንት ሼፍ ሄኖክ ዘርይሁን የምስራቅ አፍሪካ ሼፎች
ማህበር ፕሬዝዳንት በመሆን ተመርጠዋል።

የመላው አፍሪካ የምግብ አዘገጃጀት የአመጋገብ ባህልና ታሪክ በሰፊው በተዳሰሰበት እንዲሁም ዘመናዊ የሙያ ስልጠናዎች በተሰጡበት በዚህ መድረክ ላይ የተገኘው ይህ ድል ኢትዮጵያ በምግብ ቱሪዝም ዘርፍ በምስራቅ አፍሪካ ያላትን የመሪነት ሚና በጉልህ ያረጋገጠ አጋጣሚ ሆኗል።

​ይህ ታሪካዊ ስኬት ሀገራችን የታደለችበትን ልዩ እና በጣዕም የበለፀገ የምግብ ባህል፣ ሀገር በቀል ግብአቶች እንዲሁም ጥልቅ የምግብ አሰራር ጥበብ ለዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ይበልጥ ለማስተዋወቅ ሰፊ በር የከፈተ ነው።

ከዚህም ባለፈ ኢትዮጵያ ከዘርፉ ማግኘት የሚገባትን የኢኮኖሚና የቱሪዝም ተጠቃሚነትእንደሚያሳድገው ይጠበቃል።

እንደ ቱሪዝም ሚኒስቴር ዘገባ ይህንን አንጸባራቂ ስኬት ተከትሎ ሀገራችን ቀጣዩን የ2027 የአፍሪካ ሼፎች ፌስቲቫል በክብር እንድታዘጋጅ የተመረጠች ሲሆን ዝግጅቱም በርካታ ዓለም አቀፍ የሙያው ባለሙያዎችን እና ጎብኚዎችን ወደ ሀገር ውስጥ በመሳብ የቱሪዝም እንቅስቃሴውን ለዓለም ለማሳየትና ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር ከፍተኛ አቅም እንደሚፈጥር ታምኖበታል።

በያፌት ገ/ህይወት

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በመካከለኛው ምስራቅ ያለውን ውጥረት ይበልጥ በሚያሳይ መልኩ የኩዌት እና የኢራን ባለስልጣናት ተቃራኒ የሆኑ ወታደራዊ እና ፖለቲካዊ መግለጫዎችን አውጥተዋል።

የኩዌት መከላከያ ሰራዊት በአየር ክልሉ ላይ የተሰነዘሩ "የጠላት የድሮን ጥቃቶችን" የአየር መከላከያ ስርዓቱ እያከሸፈ እንደሚገኝ አስታውቋል። ጦሩ ባወጣው ይፋዊ መግለጫ፣ ጥቃቱን በቀጥታ ከ "ኢራን ትንኮሳ" ጋር አያይዞታል። በቀጣይ በሀገሪቱ ሊሰሙ የሚችሉ ማናቸውም ፍንዳታዎች የአየር መከላከያው የጠላትን ድሮኖች ሲያከሽፍ የሚፈጠሩ መሆናቸውን በማሳወቅ ህዝቡን አስጠንቅቋል።

በሌላ በኩል የኢራን ፓርላማ አፈ-ጉባኤ እና ከፍተኛ ተደራዳሪ የሆኑት ሞሐመድ ባገር ጋሊባፍ "ኢራን ጦርነቱን አሸንፋለች" ሲሉ አውጀዋል። ሆኖም ሀገሪቱ ይህንን ያገኘችውን ድል በማጽናት ዘላቂ መረጋጋትን ማረጋገጥ ትልቅ የቤት ስራዋ እንደሆነ ገልጸዋል። ታስኒም የተሰኘው ከፊል-መንግስታዊ የዜና ወኪል እንደዘገበው፣ ጋሊባፍ ይህንን የተናገሩት በኢራን ፓርላማ የማስተባበሪያ ምክር ቤት ላይ ሲሆን፣ የሀገሪቱ ህዝብ ለብሩህ የወደፊት ጊዜ ተስፋ ሊኖረው ይገባል ሲሉ አበረታተዋል።

አፈ-ጉባኤው በንግግራቸው ላይ፣ የኢራን ባለስልጣናት ከምንም ነገር በፊት ትኩረት ሊሰጡት የሚገባ ወሳኝ ጉዳይ እንዳለ አሳስበዋል። ይኸውም የሀገሪቱን ጠቅላይ መሪ (Supreme Leader) የአስፈጻሚነት ስልጣን እና አቅም ማስፋት እንደሆነ አጽንኦት ሰጥተዋል። ጠንካራ ኢራንን የመገንባቱ ጉዞ እና ማናቸውም ጥረቶች መጀመር ያለባቸው ከዚሁ እርምጃ መሆኑንም አስገንዝበዋል።

ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሌዎ 14ኛ በኢትዮጵያ ጉብኝት ያደርጉ ዘንድ ግብዣ እና የጸሎት ጥሪ ቀረበ
#ethiopia | ብፁዕ ካርዲናል አቡነ ብርሃነኢየሱስ የኢትዮጵያ ካቶሊክ ጳጳሳት ጉባኤ ፕሬዝደንት ባሳለፍነው ሰኔ ወር በቅድስት መንበር ከርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሌዎ 14ኛ ጋር ባደረጉት የካርዲናሎች ጉባኤ ለቅዱስነታቸው የግብዣ ጥሪ አቅርበዋል።

ብፁዕነታቸው በየአመቱ በተለያዩ የአለማችን ክፍሎች ለሚደረገው የርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሐዋርያዊ ጉዞ የአፍሪካ ቀንድ ዋና ማዕከል ወደሆነችው ኢትዮጵያ ጉብኝት እንዲያደርጉ ጥሪ እንደቀረበላቸው በመግለጽ ምዕመናን ለዚህ ምኞት መሳካት እንዲጸልዩ ጥሪ አቅርበዋል።

ኢትዮጵያ የዘመናት የታሪክ ባለቤት የሆነች፣ የአማኞች ሀገር፣ የአፍሪካ ማዕከል እና በአውሮፓውያን አቆጣጠር በ2027 ለሚዘጋጀው 32ኛው የአየር ንብረት ጉባኤ (COP32) በአዘጋጅነት የተመረጠች ሀገር በመሆኗ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሌዎ 14ኛ በቀጣይ ዓመት ለሚኖራቸው ሐዋርያዊ ጉብኝት ኢትዮጵያን ማካተት እንዲቻል ጥሪ አቅርበዋል።

ከሐምሌ 11-19 ቀን 2018 ዓ.ም. በኬንያ ናይሮቢ በተካሔደው 21ኛው የምስራቅ አፍሪካ የጳጳሳት ጉባኤም ይህ ጥሪ ለርዕሰ ሊቃነ ጳጳስ ሌዎ 14ኛ መቅረቡ ተገልጿል።

ይህም ታላቅ እና የዘመናት የኢትዮጵያ ካቶሊካውያን ምኞት ምላሽ ይገኝ ዘንድ መላው ካቶሊካውያን እና በጎ ፍቃድ ያላቸው ሰዎች ሁሉ በጸሎት እንዲተባበሩ ጥሪ አቅርበዋል።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል #ethiopia #getutemesgen #getunews #catholic #popeleo

ሼፍ ሄኖክ ዘርይሁን የምስራቅ አፍሪካ ሼፎች ማህበር ፕሬዝዳንት ሆነው ተመረጡ
📌 ኢትዮጵያ የ2027ቱን አህጉራዊ ፌስቲቫል እንድታዘጋጅ ተወሰነ
#fastmereja I የኢትዮጵያ ሼፎች ማህበር ፕሬዝዳንት ሼፍ ሄኖክ ዘርይሁን የምስራቅ አፍሪካ ሼፎች ማህበር ፕሬዝዳንት ሆነው ተመረጡ። በደቡብ አፍሪካ እና በስዋቲኒ በተካሄደው የ2026 የአፍሪካ ሼፎች ፌስቲቫል ላይ ኢትዮጵያን ወክለው የተሳተፉት ሼፍ ሄኖክ ይህን ከፍተኛ ኃላፊነት ከመጨበጣቸውም በላይ፣ ሀገራችን ኢትዮጵያ የ2027ቱን የመላው አፍሪካ የሼፎች ፌስቲቫል በጋራ እንድታዘጋጅ ውሳኔ ተላላፏል።

በደቡብ አፍሪካ እና በስዋቲኒ አስተናጋጅነት በተካሄደው በዚህ አህጉራዊ መድረክ የአፍሪካ የምግብ ግብአቶች፣ የአዘገጃጀት እና የአመጋገብ ታሪክ በሰፊው የተዳሰሰ ሲሆን፣ ዘርፉን የሚያጎለብቱ የተለያዩ አለም አቀፋዊ ስልጠናዎችም ተሰጥተዋል። ኢትዮጵያ እጅግ በርካታ የተፈጥሮ የምግብ ግብአቶች እና ሀብታም የአመጋገብ ባህል ያላት ሀገር እንደመሆኗ መጠን፣ ይህ ታሪካዊ አጋጣሚ ሀገሪቱ ያላትን እምቅ ሀብት ለመላው አለም ለማስተዋወቅና በገበያ ላይ በማቅረብ ከዘርፉ ማግኘት የሚገባትን ኢኮኖሚያዊ ጥቅም እንድታገኝ ትልቅ መንገድ የሚከፍት መሆኑ ተገልጿል።

ይህንን ተከትሎ ኢትዮጵያ የ2027ቱን አህጉራዊ የሼፎች ፌስቲቫል እንድታዘጋጅ መመረጧ በምግብ ቱሪዝም እና በባህል ልውውጥ ዘርፍ አዲስ ምዕራፍ የሚከፍት ሲሆን፣ የሀገሪቱን ገጽታ በበጎ መልኩ በመገንባት ረገድ ከፍተኛ አስተዋጽኦ እንደሚኖረው ይታመናል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የሊባኖስ ብሔራዊ ዜና አገልግሎት (NNA) እንዳስታወቀው፣ እስራኤል በፈጸመችው ጥቃት በደቡባዊ የሀገሪቱ ክፍሎች በሚገኙት ዮህሞር አል-ችቂፍ፣ አርኑን እና ክፋር ቴብኒት አካባቢዎች እኩለ ሌሊት ላይ ተከታታይ እና ከባድ ፍንዳታዎች ተሰምተዋል።

የፍንዳታዎቹ ድምጽ በደቡቡ ክፍል በስፋት የተስተጋባ ሲሆን፣ የሚረብሸው ንዝረቱ እስከ ኤል-ካሩብ እና ካልዴ ድረስ መሰማቱ ተገልጿል። በማርጃዩን አውራጃ በምትገኘው የቢውፎርት ካስትል አቅራቢያ በተከሰቱት ኃይለኛ ፍንዳታዎች ምክንያት፣ በአቅራቢያው በምትገኘው የቅላያ ከተማ የቤቶች መስታወት የረገፈ ሲሆን በመኖሪያ ቤቶች ላይም ጉዳት ደርሷል።

የአካባቢው ነዋሪዎች ስፍራውን ያናወጠ ከባድ ንዝረት እንደተሰማቸው እና ኃይለኛ የባሩድ ሽታ አካባቢውን አውዶት እንደነበር ለዜና ወኪሉ አስረድተዋል።

የዜና አገልግሎቱ አክሎም የእስራኤል ጦር በጢሮስ አውራጃ በሚገኙት አል-ማንሱሪ እና ቢዩት አል-ሰይድ ዳርቻዎች ላይ በከባድ ማሽን ጠመንጃዎች ተኩስ የከፈተ ሲሆን፣ በአል-ማንሱሪ ላይ ደግሞ የመድፍ ጥቃቶችን መፈጸሙን ሪፖርቱ አመልክቷል።

በተጨማሪም በቢንት ጅቤይል አውራጃ ከባራቺት ኮረብታ ወደ አይናታ አቅጣጫ የእስራኤል ታንክ እንቅስቃሴዎች እንደነበሩ ሪፖርት የተደረገ ሲሆን፣ ከዚሁ ጋር ተያይዞ በምስራቅ እና ምዕራብ ሴክተሮች ከባድ ፍንዳታዎች እና ንዝረቶች መሰማታቸውን የሊባኖስ ብሔራዊ ዜና አገልግሎት (NNA) አረጋግጧል።

የአረንጓዴ አሻራው ፍሬ፤ በዓመት ሁለት ጊዜ አቮካዶ ለውጭ ገበያ የሚያቀርቡት አርሶ አደር
*********************

በኦሮሚያ ክልል ምስራቅ ሸዋ ዞን ሉሜ ወረዳ ሸራ ዲባንዲባ ገበሬ ማህበር የሚኖሩት አርሶ አደር ወርቁ በዳዳ፣ በአቮካዶ ምርት ላይ ባሳዩት ከፍተኛ የሥራ ትጋት እምርታዊ ለውጥ እያስመዘገቡ ይገኛሉ።

አርሶ አደር ወርቁ በተለይም በሀገራዊው የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ተጠቃሚ ከሆኑ ወዲህ በአቮካዶ ልማት ላይ በስፋት መሰማራት መጀመራቸውን ይናገራሉ፡፡

በአሁኑ ወቅትም በአመት ሁለት ጊዜ ጥራት ያለው የአቮካዶ ምርት ለውጭ ገበያ (ኤክስፖርት) እያቀረቡ ይገኛሉ።

አርሶ አደሩ በልማት ሥራቸው ለራሳቸውና ለቤተሰባቸው ከሚያገኙት ገቢ ባሻገር፣ ለአካባቢው ህብረተሰብ ከፍተኛ የሥራ እድል መፍጠር ችለዋል።

በአሁኑ ወቅት በሥራቸው ለ500 ዜጎች የሥራ እድል የፈጠሩ ሲሆን፣ ይህም የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ለአካባቢው ኢኮኖሚ እያበረከተ ያለውን አስተዋጽኦ የሚያሳይ ነው።

በአሁኑ ወቅት በ8 ሄክታር መሬት ላይ የአቮካዶ ልማቱን እያካሄዱ የሚገኙት አርሶ አደር ወርቁ፣ በቀጣይ የመሬት ስፋቱንና የምርት መጠናቸውን በማሳደግ ወደ 50 ሄክታር ለማድረስ ሰፊ እቅድ ይዘው እየሰሩ እንደሚገኙ ገልጸዋል።

በመቅደላዊት ደረጀ