የደቡብ አፍሪካ ፕሬዚዳንት አዲስ አበባ ናቸው

የደስታ መልዕት አስተላልፈዋል

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) የደቡብ አፍሪካውን ፕሬዝዳንት ሲሪል ራማፎዛን በአዲስ አበባ በደስታ መቀበላቸውን ገለጹ። የአዲስ መንግሥት ምስረታን አስመልክቶ ፕሬዚዳንቱ ላስተላለፉት የእንኳን አደረሳችሁ መልዕክት ምስጋናቸውን ያቀረቡት ጠቅላይ ሚኒስትሩ፣ ይህ ጉብኝት በሁለቱ አገራት መካከል ያለውን ታሪካዊና ጠንካራ ወዳጅነት የሚያሳይ  መሆኑን አጽንዖት ሰጥተዋል።

ኢትዮጵያ እና ደቡብ አፍሪካ ለአህጉሩ አንድነት፣ ሰላም፣ ልማት እና ብሩህ ተስፋ ባላቸው የጋራ ቁርጠኝነት ላይ የተመሰረተ ጠንካራ እና ታሪካዊ ግንኙነት እንዳላቸው ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አንስተዋል። አክለውም፤ የሁለቱን አገራት አጋርነት ይበልጥ በማጠናከር ለጋራ ብሩህ ተስፋና ሁለንተናዊ ትብብር ተግተው እንደሚሠሩ ተስፋቸውን ገልጸዋል።

Seledadotio
Seledadotio

ኢትዮጵያ በዓባይ እና በቀይ ባሕር ላይ ያላትን ስትራቴጂካዊ ፍላጎት የሚያሳንስ ጥረት እንደማይሳካ ገለጸች

የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በቀጣናዊ የፖለቲካ እና የደህንነት እንቅስቃሴዎች ላይ ዛሬ መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም ባወጣው መግለጫ ሀገሪቱ በዓባይ ወንዝ እና በቀይ ባሕር አካባቢ ያላትን መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ እውነታዎች በማንኛውም ኃይል ወይም በውጭ ተላላኪ አካላት ሊቀየሩ እንደማይችሉ አስታውቋል።

ሚኒስቴሩ የቀጣናው ሀገራት ከአሸናፊና ተሸናፊ አስተሳሰብ በመውጣት በጋራ ተጠቃሚነት ላይ የተመሰረተ ትብብር እንዲያደርጉም ጥሪ አቅርቧል።

ሚኒስቴሩ ይፋ ባደረገው መግለጫ የኢትዮጵያ ቅርብ ድንበር ከቀይ ባሕር ዳርቻ የሚገኘው በ48 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ብቻ መሆኑን በማስታወስ በጊዜ ሂደት የፖለቲካ ድንበሮች ቢቀያየሩም ከቀይ ባሕር ጋር ያላት ጥብቅ መልክዓ ምድራዊና ታሪካዊ ትስስር አሁንም የጸና መሆኑን ገልጿል።

በመሆኑም በቀጣናው የባሕር ደህንነትና ስትራቴጂካዊ መዋቅር ላይ በሚደረግ ማንኛውም ውይይት የኢትዮጵያን ሕጋዊ ጥቅም እና ዘላቂ ሚና ማገለል እንደማይቻል አስታውቋል።

ከ85 በመቶ በላይ የሚሆነውን የናይል ውኃ የምታመነጨው ኢትዮጵያ መሆኗን የገለጸው የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በዓባይ ወንዝ አጠቃቀምና አስተዳደር ዙሪያ የሚደረጉ ማናቸውም ውይይቶች ይህን መሰረታዊ የተፈጥሮ እውነታ ያገናዘቡ መሆን እንዳለባቸው ጠቁሟል።

የውኃውን መነሻና የሀገሪቱን ድርሻ ያላገናዘበ አካሄድ ተቀባይነት እንደሌለውም አስታውቋል።

በፖለቲካዊ ዲስኩር ፣ በማስገደድ እርምጃዎች ወይም በተላላኪ ኃይሎች አማካይነት የሚሰነዘሩ ጥቃቶችና ሀገርን የማተራመስ ሙከራዎች ኢትዮጵያ በቀጣናው ያላትን ሚና እና ሕጋዊ ጥቅም ከቶውንም ሊያሳንሱት እንደማይችሉ የጠቆመው መግለጫው ሀገሪቱ ሉዓላዊነቷን ፣ የግዛት አንድነቷን እና ብሔራዊ ጥቅሟን ለማስከበር በማንኛውም ጊዜ ዝግጁ መሆኗን አስታውቋል።

የቀጠናው ተዋናዮች የጋራ ፈተናዎችን በኃይልና በግጭት ከመፍታት ይልቅ በገንቢ ውይይት፣ በአጋርነትና በመልካም ጉርብትና መርሆች ላይ ተመሥርተው በጋራ እንዲሰሩ ጥሪ አቅርቧል።

#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ Photo

#ethiopia #ኢትዮጵያ

" ኢትዮጵያ ከቀይ ባህር ጋር ያላት የጠበቀ ቁርኝት ዛሬም የቀጠለ ነው። የቅርብ ድንበሯ ከባህር ዳርቻው ከ48 ኪ/ሜ (30 ማይል) በማይበልጥ ርቀት ላይ ይገኛል ! " - ኢትዮጵያ

👉 " ለናይል ወንዝ አጠቃላይ የውኃ መጠን 85 በመቶ አስተዋጽኦ የሚያደርገው አባይ ወንዝ ነው ! "

ግብፅ የኢትዮጵያ ጎረቤት ሀገራትን ሱዳን፣ ኤርትራ ፣ ሶማሊያን ሰብስባ " የጋራ ነው " ያለችውን መግለጫ ካወጣች በኋላ የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር መግለጫ አውጥቷል።

ምን አለ ?

የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር " ኢትዮጵያ የዓባይ ወንዝ መነሻ ስትሆን ከሞላ ጎደል አብዛኛው የብሉ ናይል ውሃ የሚመነጨው ከኢትዮጵያ ከፍተኛ ቦታዎች ነው " ብሏል።

አባይ ወንዝ ለናይል ወንዝ አጠቃላይ የውኃ መጠን 85 በመቶውን አስተዋጽኦ እንደሚያደርግ ገልጿል።

በመሆኑም በዓባይ ወንዝ አጠቃቀም እንዲሁም አስተዳደር ዙሪያ የሚደረጉ ማናቸውም ውይይቶች እነዚህን መሠረታዊ እውነታዎች ያገናዘቡ መሆን አለባቸው ብሏል።

በተመሳሳይ ቀይ ባሕር ኢትዮጵያ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ ትስስር ያላት የውኃ አካል መሆኑን አስረግጦ ተናግሯልን

በጊዜ ሂደት የፖለቲካ ድንበሮች ቢቀያየሩም ኢትዮጵያ ከቀይ ባሕር ጋር ያላት የጠበቀ ቁርኝት ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ መሆኑን አስገንዝቧል፡፡

የኢትዮጵያ ቅርብ የተባለው ድንበር ከባሕር ዳርቻው 48 ኪ.ሜ  ብቻ ርቀት ላይ እንደሚገኝም አሳውቋል።

በመሆኑም በቀጣናዊ የባሕር ላይ ጉዳዮች እና የደኅንነት መዋቅር ላይ የሚደረግ ማንኛውም ውይይት የኢትዮጵያን ሕጋዊ ጥቅሞች እና ከቀይ ባሕር ጋር ያላትን ዘላቂ ትስስር ከግምት ውስጥ ያስገባ እንዳለበት አሳስቧል።

" እነዚህ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ እውነታዎች በፖለቲካዊ ዲስኩር፣ በአስገዳጅ እርምጃዎች ወይም ሀገርን በማተራመስ ድርጊቶች ሊቀየሩ አይችሉም " ብሏል።

" በተላላኪዎች አማካይኝት የሚወሰዱ እርምጃዎች ወይም የጥቃት ድርጊቶች መሬት ላይ ያለውን እውነታ እንደማይቀይሩት ሁሉ ኢትዮጵያ በቀጣናው ያላትን ሕጋዊ ጥቅም፣ ሚና እና ኃላፊነት ሊያሳንሱት አይችሉም " ሲል አፅንኦት ሰጥቷል።

ኢትዮጵያ ሰላማዊ ግንኙነትን፣ የጋራ መከባበርን እና ቀጣናዊ ትብብርን ማጠናከር እንደምትቀጥል አረጋግጦ ፤ ሉዓላዊነቷን፣ የግዛት አንድነቷን እና ዋነኛ ብሔራዊ ጥቅሞቿን ለመጠበቅ ምንጊዜም ዝግጁ መሆኗን አሳውቋል።

ሁሉም የቀጣናው ተዋናዮች የጋራ ፈተናዎችን ከግጭት እና አንዱ ተጠቃሚ ሌላው ተጎጂ ከሚሆንበት (ዜሮ-ድምር) አካሄድ ይልቅ፣ ገንቢ በሆነ ውይይት፣ በአጋርነት እና በመልካም ጉርብትና መርሆች ላይ ተመሥርተው እንዲፈቱ መክሯል።

መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia #egypt በግብፅ ፕሬዚዳንት አብዱልፈታህ አል-ሲሲ ጥሪ በግብፅ ኒው ኤል-አለሚን ከተማ የግብፅ እንዲሁም የኢትዮጵያ ጎረቤታች የሆኑት የሱዳን ፣ የኤርትራ እና የሶማሊያ የመሪዎች ስብሰባ ተካሂዶ ነበር። ስብሰባው ላይ የነበሩት ፦ - የግብጹ ፕሬዚዳንት አብዱል ፈታህ አልሲሲ - የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ (በግብፅ አውሮፕላን ተልኮላቸው ወደ ግብፅ የሄዱ) - የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ…

ኢትዮጵያ በዓባይ ወንዝ እና በቀይ ባሕር ዙሪያ ያላትን መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ እውነታዎች በማንኛውም ኃይል ሊቀየሩ አይችሉም - የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር

የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ባወጣው መግለጫ እንዳስታወቀው፤ ኢትዮጵያ የዓባይ ወንዝ መነሻ ስትሆን፣ ከሞላ ጎደል አብዛኛው የዓባይ ውሃ የሚመነጨው ከኢትዮጵያ ከፍተኛ ቦታዎች ነው፡፡ወንዙ ለናይል ወንዝ አጠቃላይ የውኃ መጠን 85 በመቶውን አስተዋጽኦ ያደርጋል፡፡ በመሆኑም በዓባይ ወንዝ አጠቃቀም እና አስተዳደር ዙሪያ የሚደረጉ ማናቸውም ውይይቶች እነዚህን መሠረታዊ እውነታዎች ያገናዘቡ መሆን አለባቸው ብሏል፡፡

በተመሳሳይ ቀይ ባሕር ኢትዮጵያ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ ትስስር ያላት የውኃ አካል መሆኑን የጠቀሰው መግለጫው፤ በጊዜ ሂደት የፖለቲካ ድንበሮች ቢቀያየሩም ኢትዮጵያ ከቀይ ባሕር ጋር ያላት የጠበቀ ቁርኝት ዛሬም እንደቀጠለ መሆኑን አስገንዝቧል፡፡የኢትዮጵያ ቅርብ የተባለው ድንበር ከባሕር ዳርቻው 48 ኪ.ሜ ብቻ ርቀት ላይ እንደሚገኝም አብራርቷል፡፡

በመሆኑም በቀጣናዊ የባሕር ላይ ጉዳዮች እና የደኅንነት መዋቅር ላይ የሚደረግ ማንኛውም ውይይት የኢትዮጵያን ሕጋዊ ጥቅሞች እና ከቀይ ባሕር ጋር ያላትን ዘላቂ ትስስር ከግምት ውስጥ ያስገባ መሆን አለበት ሲል አሳስቧል፡፡እነዚህ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ እውነታዎች በፖለቲካዊ ዲስኩር፣ በማስገደድ እርምጃዎች ወይም ሀገርን በማተራመስ ድርጊቶች ሊቀየሩ እንደማይችሉ የገለጸው ሚኒስቴሩ፤ በተላላኪዎች አማካይነት የሚወሰዱ እርምጃዎች ወይም የጥቃት ድርጊቶች መሬት ላይ ያለውን እውነታ እንደማይቀይሩት ሁሉ፣ ኢትዮጵያ በቀጣናው ያላትን ሕጋዊ ጥቅም፣ ሚና እና ኃላፊነት ሊያሳንሱት አይችሉም ሲል አስምሮበታል፡፡

ኢትዮጵያ ሰላማዊ ግንኙነትን፣ የጋራ መከባበርን እና ቀጣናዊ ትብብርን ማጠናከር እንደምትቀጥል ያረጋገጠው ሚኒስቴሩ፤ ሉዓላዊነቷን፣ የግዛት አንድነቷን እና ዋነኛ ብሔራዊ ጥቅሞቿን ለመጠበቅ ምንጊዜም ዝግጁ መሆኗን አስታውቋል፡፡

በመጨረሻም ሁሉም የቀጣናው ተዋናዮች የጋራ ፈተናዎችን ከግጭት እና አንዱ ተጠቃሚ ሌላው ተጎጂ ከሚሆንበት (ዜሮ-ድምር) አካሄድ ይልቅ፣ ገንቢ በሆነ ውይይት፣ በአጋርነት እና በመልካም ጉርብትና መርሆች ላይ ተመሥርተው እንዲፈቱ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በመግለጫው ጥሪ አቅርቧል፡፡

@YeneTube FikerAssefa Photo

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ስቴትስ የውጭ ጉዳይ መስሪያ ቤት፣ ግብጽ በአሜሪካ እና ኢራን ጦርነት ላይ እያበረከተች ያለውን "ጠቃሚ ሚና" ከግምት ውስጥ በማስገባት፣ ከሰብዓዊ መብት አያያዝ ጋር ተያይዞ ተጥሎ የነበረውን ማዕቀብ በማንሳት 320 ሚሊዮን ዶላር ወታደራዊ እርዳታ እንድታገኝ መወሰኑን አስታውቋል።

የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ባሳለፉት ውሳኔ፣ ለ2025 በጀት ዓመት ለግብጽ ከተመደበው የውጭ ወታደራዊ ፋይናንስ ውስጥ ይህ የገንዘብ መጠን የሰብዓዊ መብት ማረጋገጫ መስፈርቶችን ወደ ጎን በመተው እንዲለቀቅ አድርገዋል። የውጭ ጉዳይ መስሪያ ቤቱ ውሳኔውን አስመልክቶ ባወጣው ማስታወሻ፣ ይህ ወታደራዊ እርዳታ ለጸረ-ሽብርተኝነት፣ ለድንበር ደህንነት እና ለአሜሪካ ብሔራዊ የደህንነት ፍላጎቶች ወሳኝ መሆኑን አብራርቷል።

በተለይም አሜሪካ ከእስራኤል ጋር በመሆን በየካቲት ወር መገባደጃ ላይ በኢራን ላይ የከፈተችውን ወታደራዊ ዘመቻ (Operation Epic Fury) ተከትሎ ግብጽ ላሳየችው አጋርነት እውቅና የሰጠ ውሳኔ መሆኑ የተገለጸ ሲሆን፣ ነገር ግን ግብጽ በዘመቻው ውስጥ የነበራት ተጨባጭ ሚና በዝርዝር አልተብራራም። የኢራኑ ጦርነት መባባስ በግብጽ ኢኮኖሚ ላይ የነዳጅ ዋጋ ንረትን ጨምሮ ከፍተኛ ጫና እንዳሳደረባት ተጠቁሟል።
ግብጽ እ.ኤ.አ. በ1979 ከእስራኤል ጋር የሰላም ስምምነት ከተፈራረመች በኋላ ከ1980ዎቹ መገባደጃ አንስቶ በየዓመቱ ወደ 1.3 ቢሊዮን ዶላር የሚጠጋ የአሜሪካ ወታደራዊ እርዳታ ስታገኝ ቆይታለች። ይሁን እንጂ የሰብዓዊ መብት አያያዟን ተከትሎ የሚሰጠው እርዳታ በየጊዜው መስተጓጎሎች ይገጥሙታል። በቀድሞው ፕሬዚዳንት ጆ ባይደን አስተዳደር ወቅትም የእርዳታው የተወሰነ ክፍል ታግዶ የነበረ ቢሆንም፣ በ2024 የጋዛውን ጦርነት ተከትሎ አስተዳደሩ ሙሉውን 1.3 ቢሊዮን ዶላር መልቀቁ ይታወሳል።

የሰብዓዊ መብት ተሟጋች ተቋማት የፕሬዚዳንት አብዱል ፋታህ አል-ሲሲን አስተዳደር በከፍተኛ የሰብዓዊ መብት ጥሰት ደጋግመው የሚከሱት ሲሆን፣ በቅርቡም መንግስት የተከለከለውን የሙስሊም ወንድማማቾች ቡድን አጀንዳ ያራምዳሉ በማለት ስድስት ጋዜጠኞችን በቁጥጥር ስር ማዋሉ ተዘግቧል። የግብጽ መንግስት በበኩሉ የሰብዓዊ መብትን ለማሻሻል እርምጃዎችን እየወሰደ መሆኑንና ቅድሚያ የሚሰጠው ለሀገር መረጋጋት እና የዜጎችን መሰረታዊ ፍላጎት ለማሟላት መሆኑን በመግለጽ ውንጀላውን ያስተባብላል።









(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ስቴትስ የውጭ ጉዳይ መስሪያ ቤት፣ ግብጽ በአሜሪካ እና ኢራን ጦርነት ላይ እያበረከተች ያለውን "ጠቃሚ ሚና" ከግምት ውስጥ በማስገባት፣ ከሰብዓዊ መብት አያያዝ ጋር ተያይዞ ተጥሎ የነበረውን ማዕቀብ በማንሳት 320 ሚሊዮን ዶላር ወታደራዊ እርዳታ እንድታገኝ መወሰኑን አስታውቋል።

የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ባሳለፉት ውሳኔ፣ ለ2025 በጀት ዓመት ለግብጽ ከተመደበው የውጭ ወታደራዊ ፋይናንስ ውስጥ ይህ የገንዘብ መጠን የሰብዓዊ መብት ማረጋገጫ መስፈርቶችን ወደ ጎን በመተው እንዲለቀቅ አድርገዋል። የውጭ ጉዳይ መስሪያ ቤቱ ውሳኔውን አስመልክቶ ባወጣው ማስታወሻ፣ ይህ ወታደራዊ እርዳታ ለጸረ-ሽብርተኝነት፣ ለድንበር ደህንነት እና ለአሜሪካ ብሔራዊ የደህንነት ፍላጎቶች ወሳኝ መሆኑን አብራርቷል።

በተለይም አሜሪካ ከእስራኤል ጋር በመሆን በየካቲት ወር መገባደጃ ላይ በኢራን ላይ የከፈተችውን ወታደራዊ ዘመቻ (Operation Epic Fury) ተከትሎ ግብጽ ላሳየችው አጋርነት እውቅና የሰጠ ውሳኔ መሆኑ የተገለጸ ሲሆን፣ ነገር ግን ግብጽ በዘመቻው ውስጥ የነበራት ተጨባጭ ሚና በዝርዝር አልተብራራም። የኢራኑ ጦርነት መባባስ በግብጽ ኢኮኖሚ ላይ የነዳጅ ዋጋ ንረትን ጨምሮ ከፍተኛ ጫና እንዳሳደረባት ተጠቁሟል።
ግብጽ እ.ኤ.አ. በ1979 ከእስራኤል ጋር የሰላም ስምምነት ከተፈራረመች በኋላ ከ1980ዎቹ መገባደጃ አንስቶ በየዓመቱ ወደ 1.3 ቢሊዮን ዶላር የሚጠጋ የአሜሪካ ወታደራዊ እርዳታ ስታገኝ ቆይታለች። ይሁን እንጂ የሰብዓዊ መብት አያያዟን ተከትሎ የሚሰጠው እርዳታ በየጊዜው መስተጓጎሎች ይገጥሙታል። በቀድሞው ፕሬዚዳንት ጆ ባይደን አስተዳደር ወቅትም የእርዳታው የተወሰነ ክፍል ታግዶ የነበረ ቢሆንም፣ በ2024 የጋዛውን ጦርነት ተከትሎ አስተዳደሩ ሙሉውን 1.3 ቢሊዮን ዶላር መልቀቁ ይታወሳል።

የሰብዓዊ መብት ተሟጋች ተቋማት የፕሬዚዳንት አብዱል ፋታህ አል-ሲሲን አስተዳደር በከፍተኛ የሰብዓዊ መብት ጥሰት ደጋግመው የሚከሱት ሲሆን፣ በቅርቡም መንግስት የተከለከለውን የሙስሊም ወንድማማቾች ቡድን አጀንዳ ያራምዳሉ በማለት ስድስት ጋዜጠኞችን በቁጥጥር ስር ማዋሉ ተዘግቧል። የግብጽ መንግስት በበኩሉ የሰብዓዊ መብትን ለማሻሻል እርምጃዎችን እየወሰደ መሆኑንና ቅድሚያ የሚሰጠው ለሀገር መረጋጋት እና የዜጎችን መሰረታዊ ፍላጎት ለማሟላት መሆኑን በመግለጽ ውንጀላውን ያስተባብላል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) መስከረም 17፣ 2019 ዓ.ም (Sept 27, 2026)፣ ልዑል ኤርምያስ ሣህለ ሥላሴ እና ልጃቸው ልዑል ሩፋኤል ኤርምያስ፣ ቀዳማዊ አጼ ኃይለ ሥላሴ እ.ኤ.አ. በ1954 በነበራቸው የመጀመሪያ የአሜሪካ መንግስታዊ ጉብኝት ወቅት በተገኙበት በታሪካዊው "አቢሲኒያ ባፕቲስት ቤተክርስቲያን" በክብር እንግድነት ተገኝተዋል።

አጼ ኃይለ ሥላሴ በወቅቱ ቤተክርስቲያኗን የጎበኙት ከልዑል ኤርምያስ አባት (ከታናሽ ልጃቸው) ልዑል ሣህለ ሥላሴ ጋር ነበር። የኒውዮርክ ሃርለም ማህበረሰብ እና ቤተክርስቲያኗ በፋሺስት ጣሊያን ወረራ ወቅት ከኢትዮጵያ ጎን በመቆም ላሳዩት ታሪካዊ አጋርነት ምስጋና ለማቅረብም፣ ንጉሰ ነገሥቱ እጅግ ማራኪ የሆነ የዑደት መስቀል ለቤተክርስቲያኗ መጋቢ ለነበሩት ቄስ አዳም ክሌይተን ፓውል (በኋላ ታዋቂ የኮንግረስ አባል ለሆኑት) በስጦታ አበርክተው ነበር።

በአጋጣሚ ሆኖ ይህ ታሪካዊ የብር መስቀል የተሰራው በቤተ መንግሥቱ የጌጣጌጥ ስራ ባለሙያዎች በነበሩት አቶ ደጀኔ በላይነህ እና አቶ ሽፈራው በላይነህ (የአሁኑ የዘውድ ምክር ቤት /RET/ ቦርድ ፕሬዚዳንት የሰለሞን ክብሬ አያቶች) እጅ ሲሆን፣ መስቀሉ ዛሬም ድረስ በቤተክርስቲያኗ በክብር ተቀምጦ የቤተክርስቲያኗ መለያ አርማ ሆኖ ያገለግላል።

ከ72 ዓመታት በኋላ የአያታቸውን እና የአባታቸውን ፈለግ በመከተል በሃርለም በሚገኘው በዚህ ታሪካዊ ቤተክርስቲያን የተገኙት ልዑል ኤርምያስ እና ልጃቸው ልዑል ሩፋኤል፣ በቤተክርስቲያኑ ምዕመናን እና አስተዳደር እጅግ ደማቅ እና የተከበረ አቀባበል ተደርጎላቸዋል።

ይህ ጉብኝት በኢትዮጵያ እና በአሜሪካ ጥቁር ማህበረሰብ መካከል ያለውን የረዥም ጊዜ የትግል እና የድል ታሪካዊ ትስስር ዳግም ያደሰ ክስተት ሆኖ አልፏል።







(ዘ-ሐበሻ ዜና) መስከረም 17፣ 2019 ዓ.ም (Sept 27, 2026)፣ ልዑል ኤርምያስ ሣህለ ሥላሴ እና ልጃቸው ልዑል ሩፋኤል ኤርምያስ፣ ቀዳማዊ አጼ ኃይለ ሥላሴ እ.ኤ.አ. በ1954 በነበራቸው የመጀመሪያ የአሜሪካ መንግስታዊ ጉብኝት ወቅት በተገኙበት በታሪካዊው "አቢሲኒያ ባፕቲስት ቤተክርስቲያን" በክብር እንግድነት ተገኝተዋል።

አጼ ኃይለ ሥላሴ በወቅቱ ቤተክርስቲያኗን የጎበኙት ከልዑል ኤርምያስ አባት (ከታናሽ ልጃቸው) ልዑል ሣህለ ሥላሴ ጋር ነበር። የኒውዮርክ ሃርለም ማህበረሰብ እና ቤተክርስቲያኗ በፋሺስት ጣሊያን ወረራ ወቅት ከኢትዮጵያ ጎን በመቆም ላሳዩት ታሪካዊ አጋርነት ምስጋና ለማቅረብም፣ ንጉሰ ነገሥቱ እጅግ ማራኪ የሆነ የዑደት መስቀል ለቤተክርስቲያኗ መጋቢ ለነበሩት ቄስ አዳም ክሌይተን ፓውል (በኋላ ታዋቂ የኮንግረስ አባል ለሆኑት) በስጦታ አበርክተው ነበር።

በአጋጣሚ ሆኖ ይህ ታሪካዊ የብር መስቀል የተሰራው በቤተ መንግሥቱ የጌጣጌጥ ስራ ባለሙያዎች በነበሩት አቶ ደጀኔ በላይነህ እና አቶ ሽፈራው በላይነህ (የአሁኑ የዘውድ ምክር ቤት /RET/ ቦርድ ፕሬዚዳንት የሰለሞን ክብሬ አያቶች) እጅ ሲሆን፣ መስቀሉ ዛሬም ድረስ በቤተክርስቲያኗ በክብር ተቀምጦ የቤተክርስቲያኗ መለያ አርማ ሆኖ ያገለግላል።

ከ72 ዓመታት በኋላ የአያታቸውን እና የአባታቸውን ፈለግ በመከተል በሃርለም በሚገኘው በዚህ ታሪካዊ ቤተክርስቲያን የተገኙት ልዑል ኤርምያስ እና ልጃቸው ልዑል ሩፋኤል፣ በቤተክርስቲያኑ ምዕመናን እና አስተዳደር እጅግ ደማቅ እና የተከበረ አቀባበል ተደርጎላቸዋል።

ይህ ጉብኝት በኢትዮጵያ እና በአሜሪካ ጥቁር ማህበረሰብ መካከል ያለውን የረዥም ጊዜ የትግል እና የድል ታሪካዊ ትስስር ዳግም ያደሰ ክስተት ሆኖ አልፏል።

"የኢትዮጵያ አንድነትና ሉአላዊነት ሊከበር ይገባል!"
#ethiopia | የኡጋንዳው ጄኔራል በኢትዮጵያ የተቀሰቀሰው ጦርነት በአስቸኳይ እንዲቆም ጥሪ አቀረቡ፡፡

የኡጋንዳ ጦር ሀይል ዋና አዛዥ የሆኑት ጄኔራል ሙሁዚ ካይኔሩጋባ ዛሬ በኤክስ ገፃቸው ላይ በፃፉት መልእክት ‹‹የኡጋንዳ ጦር ሀይል በቅርቡ በሰሜን ኢትዮጵያ ዳግም በተቀሰቀሰው ግጭት ለኢትዮጵያ መከላከያ ሰራዊት ያለውን አጋርነት ይገልፃል›› በማለት ጀምረዋል፡፡

ሲቀጥሉም ‹‹ይህ ግጭት እንዳይባባስና በአስቸኳይ እንዲቆም ጥሪ እናቀርባለን፡፡

በፕሪቶሪያ የተፈፀመው የሰላም ስምምነት እንዲከበርና እንዲተገበርም እንጠይቃለን፡፡

የኢትዮጵያ አንድነትና ሉአላዊነት በሁሉም ሊከበርና ሊጠበቅ ይገባል›› ብለዋል፡፡

ሔኖክ ወ/ገብርኤል

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ethiopia #getutemesgen #ethiopia #uganda #peace #pretoriaagreement #hornofafrica

ኢትዮጵያ - ታላቅ ሀገር፣ ትልቅ ሕዝብ፣ ታላቅ ርዕይ

አዲስ አበባ መስከረም 19፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በዓለም ፈጣን የኢኮኖሚ ዕድገት እያስመዘገቡ ካሉ ሀገራት ትጠቀሳለች፡፡

ከአፍሪካ ሁለተኛዋ ብዙ ሕዝብ ያላት ኢትዮጵያ፤ ሁለቱን ሀብቶች አቀናጅታ የልማት ሞተር ለማድረግ ዘርፈ ብዙ የሪፎርም ሥራዎችን እየተገበረች ትገኛለች፡፡

በሀገሪቱ ከሐምሌ 2016 ዓ.ም ጀምሮ ተግባራዊ የተደረገው የተሟላ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ የረጅም ጊዜ የኢኮኖሚ መዋቅራዊ ስብራቶችን በመጠገን ወሳኝ ስኬቶችን አስመዝግቧል።

በዛሬው ዕለት በተካሄደው የ2ኛው የኢትዮጵያ ፋይናንስ ፎረም ላይ ንግግር ያደረጉት ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትር ተመስገን ጥሩነህ፥ ኢትዮጵያ በኢኮኖሚው ትልቅ ምዕራፍ ላይ እንደምትገኝ ገልጸዋል።

ኢኮኖሚ ሲነሳ የፋይናንስ ጉዳይ የአንበሳውን ድርሻ እንደሚወስድ ይታወቃል።

ባለፉት ዓመታት ሀገሪቱ በወሰደቻቸው ሁለንተናዊ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያዎች የፋይናንስ ዘርፉን የሚያጠናክሩ፣ የውጭ ምንዛሬ ሥርዓትን የሚያሻሽሉ፣ የገንዘብ ፖሊሲን የሚያዘምኑና የፊስካል ፖሊሲና የዕዳ አስተዳደርን የሚለውጡ እንዲሁም ምቹ የኢንቨስትመንትና የንግድ ከባቢ የሚፈጥሩ ዘርፈ ብዙ ውጤቶችን ማስመዝገብ ተችሏል፡፡

የውጭ ምንዛሪ ቀደም ባሉት የሀገሪቱ ቁልፍ ተግዳሮት ሆኖ መቆየቱ ይታወሳል።

የአቅርቦት ችግርን ለመቅረፍና ሕገወጥ ግብይትን ለመቆጣጠር በለውጡ መንግሥት በቁርጠኝነት ተሠርቷል።

ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትር ተመስገን እንደገለጹት፥ በማሻሻያው ምክንያት የወጪ ንግድ አድጓል፣ የውጭ ምንዛሪና የካፒታል ክምችት ከፍ ብሏል።

የብሔራዊ ባንክ ገዥ ኢዮብ ተካልኝ (ዶ/ር) በበኩላቸው፥ በተተገበሩት የሪፎርም ሥራዎች ጠንካራ የፋይናንስ ተቋማት መገንባት ተችሏል ብለዋል፡፡

በተቀማጭ ገንዘብ፣ በተንቀሳቃሽ ሀብት፣ በኢንሹራንስና በልማት ድጋፍ አማራጮች ፈጣን ዕድገት ማስመዝገብ እንደተቻለ አንስተዋል፡፡

የኢኮኖሚ ማሻሻያው እውነተኛ መለኪያ በዜጎች ሕይወት ላይ የሚያመጣው ተጨባጭ ለውጥና የፋይናንስ አካታችነት ነው፡፡

አርሶ አደሮች፣ ወጣቶች፣ ሴት ሥራ ፈጣሪዎችና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች የፋይናንስ አቅርቦት እንዲያገኙና ምርታማነታቸውን እንዲያሳድጉ አስችሏቸዋል።

በቀጣይም በግብርና፣ በቤቶች ግንባታ፣ በአምራች ዘርፍና በዲጂታል መሠረተ ልማት የብድር አቅርቦት ላይ መንግሥት በትኩረት እየሠራ ይገኛል፡፡

የኢትዮጵያ የሰነደ መዋዕለ ነዋይ ገበያ በኢትዮጵያ ታሪክ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥር 2017 ዓ.ም በይፋ ሥራ የጀመረ ሲሆን፤ ኩባንያዎች ለኢንቨስትመንት የሚሆን የረጅም ጊዜ ካፒታል በሰፊው እንዲያገኙ የሚያስችል የካፒታል ገበያ ሥርዓት ነው።

ይህም የፋይናንስ ዘርፉ ትልቅ እምርታ ተደርጎ የሚወሰድ ነው፡፡

የመንግሥትና የግሉ ዘርፍ አጋርነትን በማጠናከር፣ በጽኑ ዲሲፕሊንና በጠንካራ ተቋማት ሁለንተናዊ ሉዓላዊነት ያላትን ታላቋን ኢትዮጵያ የመገንባት ሥራ በጠንካራ መሠረት ላይ መጣሉን የሚያመላክት ነው፡፡

በፋይናንስ ዘርፍ አካታች፣ ዘመናዊና ተደራሽ የፋይናንስ ሥርዓት ለመገንባት የተያዘውን ታላቅ ራዕይ አጠናክሮ በመተግበር ታላቅ ሀገር የመገንባት ጉዞው ተጠናክሮ ይቀጥላል፡፡

በቴዎድሮስ ሳህለ




ኢትዮጵያ - ታላቅ ሀገር፣ ትልቅ ሕዝብ፣ ታላቅ ርዕይ

አዲስ አበባ መስከረም 19፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በዓለም ፈጣን የኢኮኖሚ ዕድገት እያስመዘገቡ ካሉ ሀገራት ትጠቀሳለች፡፡

ከአፍሪካ ሁለተኛዋ ብዙ ሕዝብ ያላት ኢትዮጵያ፤ ሁለቱን ሀብቶች አቀናጅታ የልማት ሞተር ለማድረግ ዘርፈ ብዙ የሪፎርም ሥራዎችን እየተገበረች ትገኛለች፡፡

በሀገሪቱ ከሐምሌ 2016 ዓ.ም ጀምሮ ተግባራዊ የተደረገው የተሟላ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ የረጅም ጊዜ የኢኮኖሚ መዋቅራዊ ስብራቶችን በመጠገን ወሳኝ ስኬቶችን አስመዝግቧል።

በዛሬው ዕለት በተካሄደው የ2ኛው የኢትዮጵያ ፋይናንስ ፎረም ላይ ንግግር ያደረጉት ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትር ተመስገን ጥሩነህ፥ ኢትዮጵያ በኢኮኖሚው ትልቅ ምዕራፍ ላይ እንደምትገኝ ገልጸዋል።

ኢኮኖሚ ሲነሳ የፋይናንስ ጉዳይ የአንበሳውን ድርሻ እንደሚወስድ ይታወቃል።

ባለፉት ዓመታት ሀገሪቱ በወሰደቻቸው ሁለንተናዊ የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያዎች የፋይናንስ ዘርፉን የሚያጠናክሩ፣ የውጭ ምንዛሬ ሥርዓትን የሚያሻሽሉ፣ የገንዘብ ፖሊሲን የሚያዘምኑና የፊስካል ፖሊሲና የዕዳ አስተዳደርን የሚለውጡ እንዲሁም ምቹ የኢንቨስትመንትና የንግድ ከባቢ የሚፈጥሩ ዘርፈ ብዙ ውጤቶችን ማስመዝገብ ተችሏል፡፡

የውጭ ምንዛሪ ቀደም ባሉት የሀገሪቱ ቁልፍ ተግዳሮት ሆኖ መቆየቱ ይታወሳል።

የአቅርቦት ችግርን ለመቅረፍና ሕገወጥ ግብይትን ለመቆጣጠር በለውጡ መንግሥት በቁርጠኝነት ተሠርቷል።

ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትር ተመስገን እንደገለጹት፥ በማሻሻያው ምክንያት የወጪ ንግድ አድጓል፣ የውጭ ምንዛሪና የካፒታል ክምችት ከፍ ብሏል።

የብሔራዊ ባንክ ገዥ ኢዮብ ተካልኝ (ዶ/ር) በበኩላቸው፥ በተተገበሩት የሪፎርም ሥራዎች ጠንካራ የፋይናንስ ተቋማት መገንባት ተችሏል ብለዋል፡፡

በተቀማጭ ገንዘብ፣ በተንቀሳቃሽ ሀብት፣ በኢንሹራንስና በልማት ድጋፍ አማራጮች ፈጣን ዕድገት ማስመዝገብ እንደተቻለ አንስተዋል፡፡

የኢኮኖሚ ማሻሻያው እውነተኛ መለኪያ በዜጎች ሕይወት ላይ የሚያመጣው ተጨባጭ ለውጥና የፋይናንስ አካታችነት ነው፡፡

አርሶ አደሮች፣ ወጣቶች፣ ሴት ሥራ ፈጣሪዎችና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች የፋይናንስ አቅርቦት እንዲያገኙና ምርታማነታቸውን እንዲያሳድጉ አስችሏቸዋል።

በቀጣይም በግብርና፣ በቤቶች ግንባታ፣ በአምራች ዘርፍና በዲጂታል መሠረተ ልማት የብድር አቅርቦት ላይ መንግሥት በትኩረት እየሠራ ይገኛል፡፡

የኢትዮጵያ የሰነደ መዋዕለ ነዋይ ገበያ በኢትዮጵያ ታሪክ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥር 2017 ዓ.ም በይፋ ሥራ የጀመረ ሲሆን፤ ኩባንያዎች ለኢንቨስትመንት የሚሆን የረጅም ጊዜ ካፒታል በሰፊው እንዲያገኙ የሚያስችል የካፒታል ገበያ ሥርዓት ነው።

ይህም የፋይናንስ ዘርፉ ትልቅ እምርታ ተደርጎ የሚወሰድ ነው፡፡

የመንግሥትና የግሉ ዘርፍ አጋርነትን በማጠናከር፣ በጽኑ ዲሲፕሊንና በጠንካራ ተቋማት ሁለንተናዊ ሉዓላዊነት ያላትን ታላቋን ኢትዮጵያ የመገንባት ሥራ በጠንካራ መሠረት ላይ መጣሉን የሚያመላክት ነው፡፡

በፋይናንስ ዘርፍ አካታች፣ ዘመናዊና ተደራሽ የፋይናንስ ሥርዓት ለመገንባት የተያዘውን ታላቅ ራዕይ አጠናክሮ በመተግበር ታላቅ ሀገር የመገንባት ጉዞው ተጠናክሮ ይቀጥላል፡፡

በቴዎድሮስ ሳህለ

#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ

የኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ስትራቴጂያዊ ትብብር ጉዞ
********************

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ በደም፣ በቋንቋ፣ በባህል እና በታሪክ የተሣሠሩ የቅርብ ጎረቤቶች ናቸው። ከሰባት ዓመታት በፊት በአካባቢው የነበረው ጂኦ-ፖለቲካዊ ጫና እና የተወሳሰቡ የዲፕሎማሲ ጫናዎች ግንኙነታቸውን በጥላ ሥር አድርገውት ቢቆይም፣ ዛሬ ሁለቱ ሀገራት ከጥርጣሬ እና ከውጥረት አዙሪት በመውጣት፣ በጋራ ብልጽግና እና በመተማመን ላይ የተመሠረተ አዲስ እና ታሪካዊ ምዕራፍ መጀመራቸውን በተግባር እያሳዩ ነው።

ይህ ለውጥ ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት ስትከተለው በቆየችው ቅድሚያ ለጎረቤት ሀገር ስትራቴጂያዊ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ የመጣ ነው። ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) "የጎረቤት ሀገር ሰላም የራሳችን ሰላም ነው" በሚል መርሕ፣ የሶማሊያን የመልሶ ግንባታ ጉዞ የኢትዮጵያ የልማት አጋርነት አካል አድርገውታል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ የሶማሊያ ፕሬዚዳንትን በዓለ ሢመት ላይ በመገኘት "የሶማሊያን ግንባታ ለመደገፍ እዚህ ተገኝቻለሁ፤ ጉዟችሁን ስትጀምሩ ከጎናችሁ ነን" ማለታቸው፣ ለሁለቱ ሀገራት ሕዝቦች ያላቸውን ጥልቅ መተሣሠር ዳግም ያረጋገጠ ነበር።

የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሐሰን ሼክ ሙሐመድ በተለያዩ ጊዜያት በኢትዮጵያ ያደረጉት ጉብኝት እና በታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ላይ የሰጡት አቋም የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት አጠናክሮታል። ፕሬዚዳንቱ ግድቡን በጎበኙበት ወቅት፣ "ግድቡ ማንንም አይጎዳም፤ የኢትዮጵያ ልማት የሶማሊያም ልማት ነው" በማለት የቀጣናዊ መተሳሰርን አስፈላጊነት በይፋ መስክረዋል።

አሁን ላይ መሪዎቹ የደኅንነት ትብብርን በማጠናከር ሽብርተኝነትን በጋራ ለመዋጋት ተስማምተዋል። ከዚህ ባሻገር በንግድ፣ በኢንቨስትመንት እና በመሠረተ ልማት ትሥሥር ላይ በትኩረት በመሥራት፣ ለቀጣናው ኢኮኖሚያዊ ልዕልና መሠረት የሚጥል ስትራቴጂያዊ አጋርነት ፈጥረዋል።

የኢትዮጵያ እና የሶማሊያ በትብብር መሥራት ለቀጣናው ሰላም ወሳኝ ነው። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ያላትን ግንኙነት ማጠናከሯ፣ የጋራ የኢኮኖሚ ጥቅሞችን ከማስጠበቅ ባለፈ፣ ቀጣናውን ከድህነት እና ከግጭት አዙሪት በማውጣት ዘላቂ ሰላምን ለማምጣት ጉልህ ሚና ይኖረዋል።

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ታሪካዊ ውጥረቶችን በመሻገር፣ ልዩነቶቻቸውን በውይይት በመፍታት የቅርብ አጋሮች ሆነዋል።

የሶማሊያው ፕሬዚዳንት በኢትዮጵያ ያደረጓቸው ጉብኝቶች፣ በቀጣናው ሰላም እና መረጋጋት በመፍጠር ረገድ የነበሩትን መሰናክሎች እየናደ፣ ለሁለቱ ሕዝቦች ብሩህ ተስፋን የሚፈነጥቅ የጋራ የልማት ምዕራፍ ጅማሮ ሆኗል።

በላሉ ኢታላ
#ethiopia #ebc #somalia #ethiopiasomalia #strategicpartnership #regionalstability #diplomacy #gerd #hornofafrica
#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ

የኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ስትራቴጂያዊ ትብብር ጉዞ
********************

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ በደም፣ በቋንቋ፣ በባህል እና በታሪክ የተሣሠሩ የቅርብ ጎረቤቶች ናቸው። ከሰባት ዓመታት በፊት በአካባቢው የነበረው ጂኦ-ፖለቲካዊ ጫና እና የተወሳሰቡ የዲፕሎማሲ ጫናዎች ግንኙነታቸውን በጥላ ሥር አድርገውት ቢቆይም፣ ዛሬ ሁለቱ ሀገራት ከጥርጣሬ እና ከውጥረት አዙሪት በመውጣት፣ በጋራ ብልጽግና እና በመተማመን ላይ የተመሠረተ አዲስ እና ታሪካዊ ምዕራፍ መጀመራቸውን በተግባር እያሳዩ ነው።

ይህ ለውጥ ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት ስትከተለው በቆየችው ቅድሚያ ለጎረቤት ሀገር ስትራቴጂያዊ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ የመጣ ነው። ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) "የጎረቤት ሀገር ሰላም የራሳችን ሰላም ነው" በሚል መርሕ፣ የሶማሊያን የመልሶ ግንባታ ጉዞ የኢትዮጵያ የልማት አጋርነት አካል አድርገውታል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ የሶማሊያ ፕሬዚዳንትን በዓለ ሢመት ላይ በመገኘት "የሶማሊያን ግንባታ ለመደገፍ እዚህ ተገኝቻለሁ፤ ጉዟችሁን ስትጀምሩ ከጎናችሁ ነን" ማለታቸው፣ ለሁለቱ ሀገራት ሕዝቦች ያላቸውን ጥልቅ መተሣሠር ዳግም ያረጋገጠ ነበር።

የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሐሰን ሼክ ሙሐመድ በተለያዩ ጊዜያት በኢትዮጵያ ያደረጉት ጉብኝት እና በታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ላይ የሰጡት አቋም የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት አጠናክሮታል። ፕሬዚዳንቱ ግድቡን በጎበኙበት ወቅት፣ "ግድቡ ማንንም አይጎዳም፤ የኢትዮጵያ ልማት የሶማሊያም ልማት ነው" በማለት የቀጣናዊ መተሳሰርን አስፈላጊነት በይፋ መስክረዋል።

አሁን ላይ መሪዎቹ የደኅንነት ትብብርን በማጠናከር ሽብርተኝነትን በጋራ ለመዋጋት ተስማምተዋል። ከዚህ ባሻገር በንግድ፣ በኢንቨስትመንት እና በመሠረተ ልማት ትሥሥር ላይ በትኩረት በመሥራት፣ ለቀጣናው ኢኮኖሚያዊ ልዕልና መሠረት የሚጥል ስትራቴጂያዊ አጋርነት ፈጥረዋል።

የኢትዮጵያ እና የሶማሊያ በትብብር መሥራት ለቀጣናው ሰላም ወሳኝ ነው። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ያላትን ግንኙነት ማጠናከሯ፣ የጋራ የኢኮኖሚ ጥቅሞችን ከማስጠበቅ ባለፈ፣ ቀጣናውን ከድህነት እና ከግጭት አዙሪት በማውጣት ዘላቂ ሰላምን ለማምጣት ጉልህ ሚና ይኖረዋል።

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ታሪካዊ ውጥረቶችን በመሻገር፣ ልዩነቶቻቸውን በውይይት በመፍታት የቅርብ አጋሮች ሆነዋል።

የሶማሊያው ፕሬዚዳንት በኢትዮጵያ ያደረጓቸው ጉብኝቶች፣ በቀጣናው ሰላም እና መረጋጋት በመፍጠር ረገድ የነበሩትን መሰናክሎች እየናደ፣ ለሁለቱ ሕዝቦች ብሩህ ተስፋን የሚፈነጥቅ የጋራ የልማት ምዕራፍ ጅማሮ ሆኗል።

በላሉ ኢታላ
#ethiopia #ebc #somalia #ethiopiasomalia #strategicpartnership #regionalstability #diplomacy #gerd #hornofafrica

የቡሩንዲው ብሄራዊ ቡድን ኢንታምባ ሙ ሩጋምባ (Intamba mu Rugamba) በዋናው ስፖርት ትጥቅ ደምቀው ወደ ሜዳ ገብተዋል። ⭐️

ይህ ከአጋርነት ባሻገር ኢትዮጵያ በጎረቤት ሀገራት ላይ ያላትን ተዓማኒነትን እና አምራችነትን የሚያረጋግጥ ታላቅ ኩነት ነው!

ቡሩንዲ × ዋናው
🔗ማህበራዊ ገጾቻችን🔗
Instagram|Facebook |TikTok |X|Youtube
⭐️| #wanawsportwear

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የሙዚቃ አቀናባሪዎችንና ዲጄዎችን ጨምሮ ዘመናዊ የኪነጥበብ ባለሙያዎችን የሚሸልም አዋርድ ተዘጋጀ፡፡ ‹‹የኢትዮጵያ የፈጠራ ጥበባት አዲስ ገፅታ›› በሚል መርህ በአይነቱ አዲስ የሆነ የዘመናዊ የኪነጥበብ ባለሙያዎች ሽልማት መዘጋጀቱ ተገለፀ፡፡

አደይ ኮንቴምፖራሪ አርት አዋርድ የተሰኘ መጠሪያ ያለው ይህ ሽልማት የፊታችን ጥቅምት 7 ቀን 2019 በአዲስ አበባ አድዋ መታሰቢያ ሙዚየም እንደሚከናወን አዘጋጆቹ አስታውቀዋል፡፡ የአዋርዱ ሀሳብ አመንጪ ታዋቂው የሰርከስ ባለሙያና ዳይሬክተር አርቲስት ተክሉ አሻግር(ሄኖክ) እንደገለፀው በጂ ኤይት ኢንተርቴይመንትና በኢተርናል ሚዲያ ኮምንኬሽን ዋና አጋርነት ሽልማቱ ከዘንድሮ አንስቶ በየአመቱ መስከረም ወር የሚካሄድ ይሆናል፡፡

የአዋርዱን አላማ ሲገልፅም ‹‹በአገራችን የኮንቴምፖራሪ አርቲስቶችን እውቅና ለመስጠት፣ ክንውን ጥበባቶችን በኤግዝቪሽንና በመድረክ ደረጃቸውን ጠብቀው ለማቅረብ እንዲሁም የጥበቡ ባለሞየዎች እርስ በእርስ የሚገናኙበት የሚደጋገፉበትና አገራችን እየተፈጠረ ላለው ገበያ እድሎች እራሳቸውን የሚያስተዋወቁበት መድረክ እንዲሆን በማሰብ ነው፡፡›› ብሏል፡፡

በዘንድሮው በዘንድሮው የመጀመርያው አደይ ኮንቴምፖራሪ አርት አዋርድ በስድስት ኪነ-ጥበባት ትዕይንታዊ ክንውን ዘርፎች ለ19 የጥበቡ ፈጠራ ባለሞያዎችና የህይወት ዘመን ተሸላሚዎች እውቅና እንደሚሰጥም አስረድቷል፡፡ እነዚህ ዘርፎችም በኮንቴምፖራሪ ሙዚቃ ዘርፍ የሙዚቃ አቀናባሪዎችንና ዲጄዎችን የሚያካትቱ ሲሆን በኮንቴምፖራሪ ዳንስ ዘርፍ የአመቱ ምርጥ የወንድና ሴት ዳንሰኞችን፣ እንዲሁም የአመቱ ምርጥ ሰአሊዎችን፣ የአመቱ ምርጥ የሰርከስ ባለሙያዎችንና ሌሎችንም የሚያካትቱ ናቸው፡፡

ለሽልማቱ እጩዎችን የመምረጥ ሂደቱ ተጠናቆ ከዛሬ አንስቶ በአዋርዱ ድረ ገፅ ላይ ድምፅ የመስጠት ሂደት እንደሚጀመር የጠቆመው አርቲስት ሄኖክ የህዝብ ምርጫ 60 ፐርሰንት ድምፅ እንደሚኖረውና 40 ፐርሰንት የሚሆነውን ድምፅ የሚሰጡት በየዘርፉ የተሰየሙ አንጋፋና በሞያና ስነ- ምግባራቸው የተመሰገኑ ጥበበኞች መሆናቸውን አስታውቋል፡፡ የዚህ ሽልማት ስነስርአት በአዲስ ሚዲያ ኔትወርክ ቴሌቪዥን በቀጥታ እንደሚሰራጭም ተናግሯል፡፡






(ዘ-ሐበሻ ዜና) የሙዚቃ አቀናባሪዎችንና ዲጄዎችን ጨምሮ ዘመናዊ የኪነጥበብ ባለሙያዎችን የሚሸልም አዋርድ ተዘጋጀ፡፡ ‹‹የኢትዮጵያ የፈጠራ ጥበባት አዲስ ገፅታ›› በሚል መርህ በአይነቱ አዲስ የሆነ የዘመናዊ የኪነጥበብ ባለሙያዎች ሽልማት መዘጋጀቱ ተገለፀ፡፡

አደይ ኮንቴምፖራሪ አርት አዋርድ የተሰኘ መጠሪያ ያለው ይህ ሽልማት የፊታችን ጥቅምት 7 ቀን 2019 በአዲስ አበባ አድዋ መታሰቢያ ሙዚየም እንደሚከናወን አዘጋጆቹ አስታውቀዋል፡፡ የአዋርዱ ሀሳብ አመንጪ ታዋቂው የሰርከስ ባለሙያና ዳይሬክተር አርቲስት ተክሉ አሻግር(ሄኖክ) እንደገለፀው በጂ ኤይት ኢንተርቴይመንትና በኢተርናል ሚዲያ ኮምንኬሽን ዋና አጋርነት ሽልማቱ ከዘንድሮ አንስቶ በየአመቱ መስከረም ወር የሚካሄድ ይሆናል፡፡

የአዋርዱን አላማ ሲገልፅም ‹‹በአገራችን የኮንቴምፖራሪ አርቲስቶችን እውቅና ለመስጠት፣ ክንውን ጥበባቶችን በኤግዝቪሽንና በመድረክ ደረጃቸውን ጠብቀው ለማቅረብ እንዲሁም የጥበቡ ባለሞየዎች እርስ በእርስ የሚገናኙበት የሚደጋገፉበትና አገራችን እየተፈጠረ ላለው ገበያ እድሎች እራሳቸውን የሚያስተዋወቁበት መድረክ እንዲሆን በማሰብ ነው፡፡›› ብሏል፡፡

በዘንድሮው በዘንድሮው የመጀመርያው አደይ ኮንቴምፖራሪ አርት አዋርድ በስድስት ኪነ-ጥበባት ትዕይንታዊ ክንውን ዘርፎች ለ19 የጥበቡ ፈጠራ ባለሞያዎችና የህይወት ዘመን ተሸላሚዎች እውቅና እንደሚሰጥም አስረድቷል፡፡ እነዚህ ዘርፎችም በኮንቴምፖራሪ ሙዚቃ ዘርፍ የሙዚቃ አቀናባሪዎችንና ዲጄዎችን የሚያካትቱ ሲሆን በኮንቴምፖራሪ ዳንስ ዘርፍ የአመቱ ምርጥ የወንድና ሴት ዳንሰኞችን፣ እንዲሁም የአመቱ ምርጥ ሰአሊዎችን፣ የአመቱ ምርጥ የሰርከስ ባለሙያዎችንና ሌሎችንም የሚያካትቱ ናቸው፡፡

ለሽልማቱ እጩዎችን የመምረጥ ሂደቱ ተጠናቆ ከዛሬ አንስቶ በአዋርዱ ድረ ገፅ ላይ ድምፅ የመስጠት ሂደት እንደሚጀመር የጠቆመው አርቲስት ሄኖክ የህዝብ ምርጫ 60 ፐርሰንት ድምፅ እንደሚኖረውና 40 ፐርሰንት የሚሆነውን ድምፅ የሚሰጡት በየዘርፉ የተሰየሙ አንጋፋና በሞያና ስነ- ምግባራቸው የተመሰገኑ ጥበበኞች መሆናቸውን አስታውቋል፡፡ የዚህ ሽልማት ስነስርአት በአዲስ ሚዲያ ኔትወርክ ቴሌቪዥን በቀጥታ እንደሚሰራጭም ተናግሯል፡፡

የኢትዮጵያ የፈጠራ ባለሙያዎችን ለዓለም አቀፍ መድረክ የሚያበቃው «አደይ አዋርድ»ሊካሄድ ነዉ!
#fastmereja :-በኢትዮጵያ በዘመናዊ፣ ኮንቴምፖራሪ እና ተሞክራዊ (experimental) ክንውን ጥበባት ዘርፍ የተሰማሩ የፈጠራ ባለሙያዎችን ለማበረታታትና ዕውቅና ለመስጠት የተዘጋጀው «አደይ ኮንቴምፖራሪ አርት አዋርድ» (Adey Contemporary Art Award) ጥቅምት 07 ቀን በአድዋ ድል ሙዚየም በደመቀ ሁኔታ እንደሚካሄድ በተሰጠ ጋዜጣዊ መግለጫ ተገልጿል።

«የኢትዮጵያ የፈጠራ ጥበባት አዲስ ገፅታ» በሚል መሪ ቃል የሚካሄደው ይህ ዝግጅት፤ በአካላዊ ቲያትር አዘጋጅና ጸሐፊ አርቲስት ተክሉ አሻግር (ሔኖክ) ሀሳብ ጠንሳሽነት፣ በጂ ኤይት ኢንተርቴይመንትና ፕሮሞሽን እና በኢተርናል ሚዲያ ኮሙኒኬሽን እንዲሁም በአዲስ ሚዲያና ኔትወርክ አጋርነት የተዘጋጀ መሆኑ ተገልጿል።

ይህ መርሃ-ግብር በሀገራችን በበቂ ሁኔታ ትኩረት ያላገኙ አዳዲስ የፈጠራ ዘርፎችን ወደ ፊት ለማውጣትና ለዓለም አቀፍ ገበያ ለማስተዋወቅ ያለመ ሲሆን፤ በስድስት ዋና ዋና የኪነ-ጥበባት ትዕይንታዊ ክንውን ዘርፎች በስሩ ባቀፋቸው 19 የተለያዩ የጥበብ መስኮች ለተሰማሩ ባለሙያዎች ዕውቅና ይሰጣል።

ከነዚህም መካከል ዘመናዊ ሰርከስ፣ ዘመናዊ ውዝዋዜ፣ ዘመናዊና ኤሌክትሮኒክ ሙዚቃ (ዲጄዎችን ጨምሮ)፣ ፋሽንና ሞዴሊንግ፣ ስዕልና ቅርጽ፣ አጭር ፊልም እንዲሁም ለዘርፉ እድገት ከፍተኛ አስተዋጽኦ ላበረከቱ አንጋፋ ባለሙያዎች የሚሰጥ የህይወት ዘመን ሽልማት (Lifetime Award) ይገኙበታል።

የእጩ ጥቆማ ሂደቱ መጠናቀቁን ያረጋገጡት አዘጋጆቹ፤ አሸናፊዎችን ለመለየት የሚያስችለው ይፋዊ የድምፅ አሰጣጥ ሂደት በአዋርዱ ድረ-ገጽ ላይ መጀመሩን ተገልፆ በዚህም መሠረት አሸናፊዎች 60 በመቶ በህዝብ ድምፅ እና 40 በመቶ በባለሙያ ዳኞች በሚሰጥ ነጥብ እንደሚለዩም በመግለጫዉ ተገልጿል።

በአድዋ ድል ሙዚየም በደመቀ ሁኔታ በሚከናወነው በዚህ ፕሮግራም ላይ የአደይ አበባ ምንጣፍ ሥነ-ሥርዓት፣ የስዕልና ቅርፃ ቅርፅ ኤግዚቢሽን፣ የሰርከስና የዳንስ ቅንብርትርኢቶች፣ በአዱኛ ዳንስ ግሩፕ የሚቀርብ የመጀመሪያው ዓለም አቀፍ የመድረክ ሥራ፣ የፋሽን ሾው፣ የዘመናዊ ሙዚቃ ዝግጅቶች እንዲሁም የኔትወርኪንግና የዲጄ ምሽት እንደሚኖር ተመልክቷል።

ዝግጅቱን ከዘንድሮው የመክፈቻ ፕሮግራም በኋላ በየዓመቱ መስከረም 30 ቀን በቋሚነት ለማካሄድ የታቀደ ሲሆን፤ ከቀጣይ ዓመት ጀምሮ ደግሞ ለአሸናፊዎች ለቀጣይ ስራዎቻቸው የሚሆን የገንዘብ ድጋፍ (Grant) ለማመቻቸት ከአለም አቀፍ ተቋማት ጋር ንግግር እየተደረገ እንደሚገኝም ነዉ የተገለፀዉ።

አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የማስተርካርድ ፋውንዴሽን AHEFT ሽልማትን ተቀበለ
#ethiopia | አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ በማስተርካርድ ፋውንዴሽን የተዘጋጀውን Africa Higher Education for Transformation (AHEFT) Prize በመጀመሪያው ዙር ከተሸለሙ አምስት የአፍሪካ ከፍተኛ ትምህርት ተቋማት አንዱ ሆኖ ተቀብሏል።

ሽልማቱ በተቋማዊ ደረጃ ዘላቂ ለውጥ በማምጣት ላይ ያሉ የአፍሪካ ከፍተኛ ትምህርት ተቋማትን እውቅና ለመስጠት የተዘጋጀ ሲሆን፣ አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ሽልማቱን ያገኘው በምርምርና ፈጠራ ዘርፍ ባሳየው ተቋማዊ ለውጥና እድገት ነው።

ዩኒቨርሲቲው ሽልማቱን መስከረም 14 ቀን 2019 ዓ.ም. በጋና አክራ በተካሄደው የመጀመሪያው Higher Education Transformation Convening ላይ ተቀብሏል። መድረኩ የአፍሪካ ዩኒቨርሲቲዎች አመራሮችን፣ የአፍሪካ ኅብረት ተወካዮችን፣ የመንግሥት ተቋማትን፣ የፋይናንስና የግል ዘርፍ አጋሮችን፣ የልማት አጋሮችን እና ወጣቶችን አሰባስቧል።

ከአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ጋር የቡርኪና ፋሶው International Institute of Water and Environmental Engineering፣ የጋናው Kwame Nkrumah University of Science and Technology፣ የዩጋንዳው Muni University እና University of Rwanda የ2026 የAHEFT Prize ተሸላሚዎች ሆነዋል።

እያንዳንዱ ተሸላሚ ተቋም ለወጣቶች የትምህርት ዕድሎችን ለማስፋትና ተቋማዊ ለውጥን ለማጠናከር ሥራዎቹን እንዲያስፋፋ 3 ሚሊዮን የአሜሪካ ዶላር ድጋፍ ያገኛል።

የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ፕሬዚዳንት ዶ/ር ሳሙኤል ክፍሌ ለመድረኩ በተቀዳ የቪዲዮ መልዕክት የአፍሪካ ዩኒቨርሲቲዎች ወጣቶችን ለወደፊቱ ዓለም ተሳታፊ ብቻ ሳይሆን፣ የወደፊቱን ዓለም እንዲቀርጹ የማስቻል ኃላፊነት እንዳለባቸው አፅንዖት ሰጥተዋል።

የAHEFT ሽልማት በመማርና ማስተማር፣ በምርምርና ፈጠራ፣ ተማሪዎችን ወደ ሥራ ዓለም በማሸጋገር እና በጤና ውጤቶች ላይ ዘላቂ ተቋማዊ ለውጥ እያመጡ ያሉ የአፍሪካ ተቋማትን ለመደገፍ የተጀመረ ዓመታዊ ሽልማት ነው።

በ500 ሚሊዮን የአሜሪካ ዶላር የተደገፈው መርሐ ግብሩ በቀጣዮቹ 10 ዓመታት ቢያንስ 150 የአፍሪካ ከፍተኛ ትምህርት ተቋማትን እውቅና ለመስጠት ያለመ ነው።

በአክራው መድረክ የአፍሪካ ዩኒቨርሲቲዎች የእውቀት፣ የምርምር፣ የፈጠራ እና የችግር ፈቺ ሐሳቦች ማዕከላት ሆነው ሊያበረክቱ ስለሚችሉት ሚና ሰፊ ውይይት ተካሂዷል።

ውይይቱም በተለይ በከፍተኛ ትምህርት፣ በኢንዱስትሪና በማኅበረሰብ መካከል ያለውን ትስስር ማጠናከር፣ ወጣቶችን በአዳዲስ ቴክኖሎጂዎች ፈጣሪና መሪ እንዲሆኑ ማስቻል እና ምርምርን ወደ ኢንዱስትሪና ማኅበረሰብ ማድረስ ላይ አተኩሯል።

አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ከመጀመሪያዎቹ የAHEFT Prize ተሸላሚዎች አንዱ መሆኑ፣ በመማርና ማስተማር፣ በምርምርና ፈጠራ፣ በአጋርነት እና ለወጣቶች ዕድል በመፍጠር የሚያከናውናቸውን ተቋማዊ የለውጥ ሥራዎች ለማጠናከር የሚያግዝ እውቅና ሆኗል።

​#aau #education #africa #aheft #mastercardfoundation #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

የኢትዮጵያ የማይበገር የደኅንነት ቁመና እና የተቋማዊ ሪፎርም ስኬቶች
***************

ሰፊ መልክዓ ምድር እና ትልቅ የሕዝብ ቁጥር ያላት ኢትዮጵያ ብሔራዊ ህልውናዋን ለማስጠበቅ እና ዘላቂ ሰላሟን ለማረጋገጥ አስተማማኝ የመከላከያ እና የደኅንነት አቅም መገንባት መሠረታዊ ጉዳይ ነው።

የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊት፣ የፌዴራል ፖሊስ እና የደኅንነት ተቋማት ላለፉት ስምንት ዓመታት ያካሄዱት መዋቅራዊ እና ቴክኖሎጂያዊ ማሻሻያ የሀገር ውስጥ ወታደራዊ ምርትን በማሳደግ፣ የሳይበር ምህዳር ጥበቃን በማጠናከር፣ ዘመናዊ የፖሊስ አወቃቀርን በመዘርጋት እና የባሕር ኃይልን እንደገና በመገንባት ረገድ ሙሉ ዝግጁነት ያለው ቁመና ፈጥሯል።

ይህ ሁለንተናዊ አቅም ኢትዮጵያ በምሥራቅ አፍሪካ ያላትን የፀረ-ሽብርተኝነት እና የሰላም ማስከበር ሚና ከማጠናከሩ ባሻገር፣ የቀይ ባሕር እና የቀጣናውን ደኅንነት በአስተማማኝ ሁኔታ ለመጠበቅ የሚያስችል የጽናት መሠረት ጥሏል።

በመከላከያ ሪፎርም የተገኘው ትልቁ ስኬት በራስ አቅም የመቆም እና የቴክኖሎጂ ሽግግርን የማፋጠን አቅም ነው።

የመከላከያ ኢንዱስትሪው በተደረገለት መዋቅራዊ ማሻሻያ የሠራዊቱን የወታደራዊ ቁሳቁስ እና የትጥቅ ፍላጎት በሀገር ውስጥ የማምረት አቅሙን በከፍተኛ ደረጃ አሳድጓል።

የመከላከያ ሎጂስቲክስ መዋቅር በምርምር እና ልማት ውስብስብ ወታደራዊ መሣሪያዎችን የመጠገን፣ የማሻሻል እና የመገጣጠም አቅም ገንብቷል።

ይህ የቴክኖሎጂ ሽግግር ለወታደራዊ ፍላጎት ብቻ ሳይሆን ለሲቪል ኢንዱስትሪ ዕድገት መሠረት በመሆን ለኢኮኖሚው ትልቅ አቅም ፈጥሯል።

ከሁሉም በላይ ደግሞ ለትጥቅ ግዢ የሚወጣውን የውጭ ምንዛሬ በመቀነስ ኢትዮጵያ በውጭ ገበያ ላይ የነበራትን ወታደራዊ ጥገኝነት በእጅጉ እንድትቀንስ አድርጓል።

ዘመናዊ የውጊያ ቴክኖሎጂዎችን ከሀገር ውስጥ ምርት ጋር በማቀናጀት የመከላከል አቅምን ወደ ላቀ ደረጃ አሸጋግሮታል።

በሀገር ውስጥ የተመረቱ ዘመናዊ ሰው አልባ አውሮፕላኖች፣ የላቀ የአየር ኃይል ቁመና እና የመድፎች ሥርዓት የተቀናጀ አሠራርን በመፍጠር ማንኛውንም ስጋት በአጭር ጊዜ ውስጥ የማክሸፍ አቅም ተገንብቷል።

ሌላው የደኅንነት መዋቅሩን ጥንካሬ ይበልጥ የተሟላ የሚያደርገው ደግሞ በፌዴራል ፖሊስ ላይ የተተገበረው ስኬታማ ሪፎርም ነው።

የኢትዮጵያ ፌዴራል ፖሊስ ባለፉት ዓመታት ባደረገው መዋቅራዊ እና ቁመናዊ ለውጥ፣ የራሱን ዘመናዊ የአቪዬሽን ኃይል በማቋቋም፣ የፎረንሲክ ምርመራ አቅሙን በቴክኖሎጂ በማዘመን እና የሰው ኃይሉን በከፍተኛ ሁኔታ በማብቃት የውስጥ ሰላምን በማስከበር ረገድ ትልቅ እመርታ አሳይቷል።

የደንብ ልብስ እና ትጥቅ ማሻሻያዎችን ከማድረግ አልፎ፣ ከሌሎች የጸጥታ አካላት ጋር በመቀናጀት የተደራጁ ወንጀሎችን፣ የኢኮኖሚ አሻጥሮችን እና ቀውሶችን በፍጥነት የመቆጣጠር አቅም ፈጥሯል።

የፌዴራል ፖሊስ ሪፎርም በሕዝብ ዘንድ የፈጠረው አመኔታ የኢትዮጵያን የውስጥ ደኅንነት ይበልጥ አስተማማኝ አድርጎታል።

የፖሊስ እና የመከላከያ አቅም ከደኅንነት ተቋማት ጋር ያለው ጠንካራ አጋርነት ሌላው የሪፎርሙ ስኬት ነው።

የኢንፎርሜሽን መረብ ደኅንነት አስተዳደር (INSA) እና የብሔራዊ መረጃና ደኅንነት አገልግሎት (NISS) የሳይበር እና መረጃ ምህዳሩን ከመጠበቃቸውም በላይ መረጃን መሠረት ያደረገ ቅድመ-መከላከል በመተግበር ብሔራዊ እና ቀጣናዊ ደኅንነትን በአስተማማኝ ሁኔታ አስጠብቀዋል።

የመከላከያ፣ የፖሊስ፣ የደኅንነት እና የሳይበር ተቋማት ጥምረት ለብሔራዊ ህልውና የማይበገር የብረት ክንድ ሆኗል።

በሌላ በኩል ፈርሶ የነበረው የኢትዮጵያ ባሕር ኃይል እንደገና ተደራጅቶ ወደ ሥራ መግባቱ የቀጣናውን የባሕር ደኅንነት ለማስጠበቅ ትልቅ ምዕራፍ ነው።

ባሕር ኃይሉ ባከናወናቸው የተቋም ግንባታ እና የሰው ኃይል ሥልጠናዎች የወደፊት የባሕር ላይ ደኅንነትን የሚያስከብር አቅም ፈጥሯል።

በቅርቡ በደቡብ አፍሪካ የባሕር ወሰን ላይ በተካሄደው የብሪክስ ፕላስ የባሕር ኃይል ልምምድ ላይ መሳተፉ ዓለም አቀፍ ዕውቅናው፣ የሎጅስቲክስ ቅንጅቱ እና የቴክኒክ ብቃቱ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ለመድረሱ ማረጋገጫ ነው።

በሀገር ውስጥ የሚመረት ወታደራዊ ኢንጂነሪንግ እና የተቀናጀ የደኅንነት ተቋማት ቁመና ኢትዮጵያ በውጭ ኃይሎች ላይ ያላትን ጥገኝነት በመቀነስ፣ የውጭ ፖሊሲዋን እና የማክሮ ኢኮኖሚ ውሳኔዎቿን ያለ ውጫዊ ጫና በገለልተኝነት እንድትወስድ ስትራቴጂያዊ ነፃነት ሰጥቷታል።

ይህ ነፃነት እና የተቀናጀ የደኅንነት አቅም የውስጥ እና የውጭ ስጋቶችን የመመከት ሙሉ ብቃት በመፍጠር ለቀጣናው እና ለቀይ ባሕር አካባቢ ዘላቂ ሰላም እና መረጋጋት የማይበገር ምሰሶ ሆኖ ይቀጥላል።

በለሚ ታደሰ
#ethiopia #endf #defensereform #strategicautonomy #hornofafrica #redseasecurity #insa #niss #brics






























የኢትዮጵያ የማይበገር የደኅንነት ቁመና እና የተቋማዊ ሪፎርም ስኬቶች
***************

ሰፊ መልክዓ ምድር እና ትልቅ የሕዝብ ቁጥር ያላት ኢትዮጵያ ብሔራዊ ህልውናዋን ለማስጠበቅ እና ዘላቂ ሰላሟን ለማረጋገጥ አስተማማኝ የመከላከያ እና የደኅንነት አቅም መገንባት መሠረታዊ ጉዳይ ነው።

የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊት፣ የፌዴራል ፖሊስ እና የደኅንነት ተቋማት ላለፉት ስምንት ዓመታት ያካሄዱት መዋቅራዊ እና ቴክኖሎጂያዊ ማሻሻያ የሀገር ውስጥ ወታደራዊ ምርትን በማሳደግ፣ የሳይበር ምህዳር ጥበቃን በማጠናከር፣ ዘመናዊ የፖሊስ አወቃቀርን በመዘርጋት እና የባሕር ኃይልን እንደገና በመገንባት ረገድ ሙሉ ዝግጁነት ያለው ቁመና ፈጥሯል።

ይህ ሁለንተናዊ አቅም ኢትዮጵያ በምሥራቅ አፍሪካ ያላትን የፀረ-ሽብርተኝነት እና የሰላም ማስከበር ሚና ከማጠናከሩ ባሻገር፣ የቀይ ባሕር እና የቀጣናውን ደኅንነት በአስተማማኝ ሁኔታ ለመጠበቅ የሚያስችል የጽናት መሠረት ጥሏል።

በመከላከያ ሪፎርም የተገኘው ትልቁ ስኬት በራስ አቅም የመቆም እና የቴክኖሎጂ ሽግግርን የማፋጠን አቅም ነው።

የመከላከያ ኢንዱስትሪው በተደረገለት መዋቅራዊ ማሻሻያ የሠራዊቱን የወታደራዊ ቁሳቁስ እና የትጥቅ ፍላጎት በሀገር ውስጥ የማምረት አቅሙን በከፍተኛ ደረጃ አሳድጓል።

የመከላከያ ሎጂስቲክስ መዋቅር በምርምር እና ልማት ውስብስብ ወታደራዊ መሣሪያዎችን የመጠገን፣ የማሻሻል እና የመገጣጠም አቅም ገንብቷል።

ይህ የቴክኖሎጂ ሽግግር ለወታደራዊ ፍላጎት ብቻ ሳይሆን ለሲቪል ኢንዱስትሪ ዕድገት መሠረት በመሆን ለኢኮኖሚው ትልቅ አቅም ፈጥሯል።

ከሁሉም በላይ ደግሞ ለትጥቅ ግዢ የሚወጣውን የውጭ ምንዛሬ በመቀነስ ኢትዮጵያ በውጭ ገበያ ላይ የነበራትን ወታደራዊ ጥገኝነት በእጅጉ እንድትቀንስ አድርጓል።

ዘመናዊ የውጊያ ቴክኖሎጂዎችን ከሀገር ውስጥ ምርት ጋር በማቀናጀት የመከላከል አቅምን ወደ ላቀ ደረጃ አሸጋግሮታል።

በሀገር ውስጥ የተመረቱ ዘመናዊ ሰው አልባ አውሮፕላኖች፣ የላቀ የአየር ኃይል ቁመና እና የመድፎች ሥርዓት የተቀናጀ አሠራርን በመፍጠር ማንኛውንም ስጋት በአጭር ጊዜ ውስጥ የማክሸፍ አቅም ተገንብቷል።

ሌላው የደኅንነት መዋቅሩን ጥንካሬ ይበልጥ የተሟላ የሚያደርገው ደግሞ በፌዴራል ፖሊስ ላይ የተተገበረው ስኬታማ ሪፎርም ነው።

የኢትዮጵያ ፌዴራል ፖሊስ ባለፉት ዓመታት ባደረገው መዋቅራዊ እና ቁመናዊ ለውጥ፣ የራሱን ዘመናዊ የአቪዬሽን ኃይል በማቋቋም፣ የፎረንሲክ ምርመራ አቅሙን በቴክኖሎጂ በማዘመን እና የሰው ኃይሉን በከፍተኛ ሁኔታ በማብቃት የውስጥ ሰላምን በማስከበር ረገድ ትልቅ እመርታ አሳይቷል።

የደንብ ልብስ እና ትጥቅ ማሻሻያዎችን ከማድረግ አልፎ፣ ከሌሎች የጸጥታ አካላት ጋር በመቀናጀት የተደራጁ ወንጀሎችን፣ የኢኮኖሚ አሻጥሮችን እና ቀውሶችን በፍጥነት የመቆጣጠር አቅም ፈጥሯል።

የፌዴራል ፖሊስ ሪፎርም በሕዝብ ዘንድ የፈጠረው አመኔታ የኢትዮጵያን የውስጥ ደኅንነት ይበልጥ አስተማማኝ አድርጎታል።

የፖሊስ እና የመከላከያ አቅም ከደኅንነት ተቋማት ጋር ያለው ጠንካራ አጋርነት ሌላው የሪፎርሙ ስኬት ነው።

የኢንፎርሜሽን መረብ ደኅንነት አስተዳደር (INSA) እና የብሔራዊ መረጃና ደኅንነት አገልግሎት (NISS) የሳይበር እና መረጃ ምህዳሩን ከመጠበቃቸውም በላይ መረጃን መሠረት ያደረገ ቅድመ-መከላከል በመተግበር ብሔራዊ እና ቀጣናዊ ደኅንነትን በአስተማማኝ ሁኔታ አስጠብቀዋል።

የመከላከያ፣ የፖሊስ፣ የደኅንነት እና የሳይበር ተቋማት ጥምረት ለብሔራዊ ህልውና የማይበገር የብረት ክንድ ሆኗል።

በሌላ በኩል ፈርሶ የነበረው የኢትዮጵያ ባሕር ኃይል እንደገና ተደራጅቶ ወደ ሥራ መግባቱ የቀጣናውን የባሕር ደኅንነት ለማስጠበቅ ትልቅ ምዕራፍ ነው።

ባሕር ኃይሉ ባከናወናቸው የተቋም ግንባታ እና የሰው ኃይል ሥልጠናዎች የወደፊት የባሕር ላይ ደኅንነትን የሚያስከብር አቅም ፈጥሯል።

በቅርቡ በደቡብ አፍሪካ የባሕር ወሰን ላይ በተካሄደው የብሪክስ ፕላስ የባሕር ኃይል ልምምድ ላይ መሳተፉ ዓለም አቀፍ ዕውቅናው፣ የሎጅስቲክስ ቅንጅቱ እና የቴክኒክ ብቃቱ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ለመድረሱ ማረጋገጫ ነው።

በሀገር ውስጥ የሚመረት ወታደራዊ ኢንጂነሪንግ እና የተቀናጀ የደኅንነት ተቋማት ቁመና ኢትዮጵያ በውጭ ኃይሎች ላይ ያላትን ጥገኝነት በመቀነስ፣ የውጭ ፖሊሲዋን እና የማክሮ ኢኮኖሚ ውሳኔዎቿን ያለ ውጫዊ ጫና በገለልተኝነት እንድትወስድ ስትራቴጂያዊ ነፃነት ሰጥቷታል።

ይህ ነፃነት እና የተቀናጀ የደኅንነት አቅም የውስጥ እና የውጭ ስጋቶችን የመመከት ሙሉ ብቃት በመፍጠር ለቀጣናው እና ለቀይ ባሕር አካባቢ ዘላቂ ሰላም እና መረጋጋት የማይበገር ምሰሶ ሆኖ ይቀጥላል።

በለሚ ታደሰ
#ethiopia #endf #defensereform #strategicautonomy #hornofafrica #redseasecurity #insa #niss #brics

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ዓለም አቀፉ የሥራ ድርጅት እና የተባበሩት መንግስታት የስደተኞች ከፍተኛ ኮሚሽን በኢትዮጵያ ለሚገኙ ስደተኞች እና አስተናጋጅ ማህበረሰቦች ምቹ የሥራ እድል፣ የክህሎት ስልጠና እና ዘላቂ የገቢ ማስገኛ መንገዶችን በጋራ ለማስፋፋት የሚያስችል ተጨማሪ የትብብር ስምምነት በአዲስ አበባ ተፈራርመዋል።

በኔዘርላንድስ መንግስት የገንዘብ ድጋፍ የሚንቀሳቀሰው ዓለም አቀፍ አጋርነት አካል የሆነው ይህ ስምምነት፣ ስደተኞች በኢኮኖሚ ራሳቸውን እንዲችሉ፣ የገበያ ትስስር እንዲኖራቸው እና የሰራተኛ መብቶቻቸው እንዲጠበቁ ለማድረግ ያለመ ነው። ስምምነቱ ኢትዮጵያ ስደተኞችን ለማስተዳደር ተግባራዊ እያደረገች ካለው የአምስት ዓመቱ የብሔራዊ ማዕቀፍ ወይም "የማካተት ፍኖተ ካርታ" ጋር የተናበበ መሆኑ ተገልጿል።

በኢትዮጵያ የስደተኞች ከፍተኛ ኮሚሽን ተወካይ ወ/ሮ አይሳቱ ኤም ንዲያዬ በፊርማ ስነ-ስርዓቱ ላይ "የስደተኞች ጥበቃ ከደህንነት ባለፈ ሊታሰብ ይገባል። ሰዎች ተገቢ የሥራ እና የገቢ እድል ሳያገኙ ሙሉ አቅማቸውን መጠቀም አይችሉም" በማለት የትብብሩን ወሳኝነት አስምረውበታል። በተመሳሳይ የቀጠናው የሥራ ድርጅት ዳይሬክተር አቶ ኩምቡላ ንዳባ፣ የኢትዮጵያ መንግስት ስደተኞችን ወደ ማህበረሰቡ ለማካተት እያደረገ ያለው ጥረት ለዚህ አዲስ የኢኮኖሚ እድል ፈጠራ ትልቅ መሰረት መሆኑን ገልጸዋል።

ሁለቱ ተቋማት እስካሁን ባደረጉት የጋራ ጥረት ከግማሽ ሚሊዮን በላይ ለሚሆኑ ስደተኞች እና አስተናጋጅ ማህበረሰቦች ማህበረሰብ አቀፍ የጤና መድህን፣ የቴክኒክና ሙያ ስልጠና እንዲሁም ልዩ ልዩ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ አገልግሎቶችን ማድረስ መቻላቸው በመግለጫው ተጠቅሷል።








(ዘ-ሐበሻ ዜና) ዓለም አቀፉ የሥራ ድርጅት እና የተባበሩት መንግስታት የስደተኞች ከፍተኛ ኮሚሽን በኢትዮጵያ ለሚገኙ ስደተኞች እና አስተናጋጅ ማህበረሰቦች ምቹ የሥራ እድል፣ የክህሎት ስልጠና እና ዘላቂ የገቢ ማስገኛ መንገዶችን በጋራ ለማስፋፋት የሚያስችል ተጨማሪ የትብብር ስምምነት በአዲስ አበባ ተፈራርመዋል።

በኔዘርላንድስ መንግስት የገንዘብ ድጋፍ የሚንቀሳቀሰው ዓለም አቀፍ አጋርነት አካል የሆነው ይህ ስምምነት፣ ስደተኞች በኢኮኖሚ ራሳቸውን እንዲችሉ፣ የገበያ ትስስር እንዲኖራቸው እና የሰራተኛ መብቶቻቸው እንዲጠበቁ ለማድረግ ያለመ ነው። ስምምነቱ ኢትዮጵያ ስደተኞችን ለማስተዳደር ተግባራዊ እያደረገች ካለው የአምስት ዓመቱ የብሔራዊ ማዕቀፍ ወይም "የማካተት ፍኖተ ካርታ" ጋር የተናበበ መሆኑ ተገልጿል።

በኢትዮጵያ የስደተኞች ከፍተኛ ኮሚሽን ተወካይ ወ/ሮ አይሳቱ ኤም ንዲያዬ በፊርማ ስነ-ስርዓቱ ላይ "የስደተኞች ጥበቃ ከደህንነት ባለፈ ሊታሰብ ይገባል። ሰዎች ተገቢ የሥራ እና የገቢ እድል ሳያገኙ ሙሉ አቅማቸውን መጠቀም አይችሉም" በማለት የትብብሩን ወሳኝነት አስምረውበታል። በተመሳሳይ የቀጠናው የሥራ ድርጅት ዳይሬክተር አቶ ኩምቡላ ንዳባ፣ የኢትዮጵያ መንግስት ስደተኞችን ወደ ማህበረሰቡ ለማካተት እያደረገ ያለው ጥረት ለዚህ አዲስ የኢኮኖሚ እድል ፈጠራ ትልቅ መሰረት መሆኑን ገልጸዋል።

ሁለቱ ተቋማት እስካሁን ባደረጉት የጋራ ጥረት ከግማሽ ሚሊዮን በላይ ለሚሆኑ ስደተኞች እና አስተናጋጅ ማህበረሰቦች ማህበረሰብ አቀፍ የጤና መድህን፣ የቴክኒክና ሙያ ስልጠና እንዲሁም ልዩ ልዩ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ አገልግሎቶችን ማድረስ መቻላቸው በመግለጫው ተጠቅሷል።

ፕሬዚዳንት ታዬ ከዓለም አቀፉ የግብርና ልማት ፈንድ (ኢፋድ) አመራሮች ጋር ተወያዩ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 16፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ)ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀ ሥላሴ ከዓለም አቀፉ የግብርና ልማት ፈንድ (ኢፋድ)አመራሮች ጋር ተወያይተዋል።

ፕሬዚዳንት ታዬ በውይይቱ ኢትዮጵያ ግብርናን አካታችና የዘላቂ ዕድገት ማዕከል ለማድረግ ቁርጠኛ ናት ብለዋል።

ኢትዮጵያ ለኢፋድ-14 (IFAD14) የገንዘብ አስተዋጽኦዋን በአስር እጥፍ በማሳደግ ከ100 ሺሕ ዶላር ወደ 1 ሚሊየን ዶላር ከፍ አድርጋለች ነው ያሉት።

ፕሬዚዲንቱ ኢትዮጵያ ከተቋሙ ጋር በገጠር ትራንስፎርሜሽን እና በግብርና ልማት ላይ ያላትን አጋርነት ይበልጥ ማጠናከር እንደምትፈልግም አመልክተዋል።







ፕሬዚዳንት ታዬ ከዓለም አቀፉ የግብርና ልማት ፈንድ (ኢፋድ) አመራሮች ጋር ተወያዩ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 16፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ)ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀ ሥላሴ ከዓለም አቀፉ የግብርና ልማት ፈንድ (ኢፋድ)አመራሮች ጋር ተወያይተዋል።

ፕሬዚዳንት ታዬ በውይይቱ ኢትዮጵያ ግብርናን አካታችና የዘላቂ ዕድገት ማዕከል ለማድረግ ቁርጠኛ ናት ብለዋል።

ኢትዮጵያ ለኢፋድ-14 (IFAD14) የገንዘብ አስተዋጽኦዋን በአስር እጥፍ በማሳደግ ከ100 ሺሕ ዶላር ወደ 1 ሚሊየን ዶላር ከፍ አድርጋለች ነው ያሉት።

ፕሬዚዲንቱ ኢትዮጵያ ከተቋሙ ጋር በገጠር ትራንስፎርሜሽን እና በግብርና ልማት ላይ ያላትን አጋርነት ይበልጥ ማጠናከር እንደምትፈልግም አመልክተዋል።

ጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ ሙሉ ለሙሉ የሥራ ዕድል ያመቻቸላቸውን ተማሪዎች አስመረቀ!
#fastmereja :-በጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ እና በዓለም አቀፉ የቤልጂየም ኩባንያ «ፑራቶስ» (Puratos) ትብብር የተቋቋመው «የፑራቶስ ኢትዮጵያ ዳቦ እና ኬክ ማሰልጠኛ ትምህርት ቤት»ላለፉት 2 አመታት ያሰለጠናቸዉን የመጀመሪያ ዙር 24 ሰልጣኞቹን በዛሬዉ እለት አስመረቀ።

በምረቃ ሥነ-ሥርዓቱ ላይ የተገኙት የጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ ዲን አቶ መለሰ እንደገለጹት፤ መርሃ-ግብሩ ከምረቃ እና ከሰርተፊኬት መስጠት ባለፈ እውቀትን፣ የተግባር ክህሎትን፣ ትጋትን እንዲሁም የትምህርትና የኢንዱስትሪ አጋርነትን ያጎላ ታሪካዊ ክስተት መሆኑን ገልፀዋል።

ተመራቂዎቹ በዳቦ፣ ኬክ እና ቸኮሌት አሰራር ዘመናዊና ዓለም አቀፍ ደረጃውን የጠበቀ ስልጠና የወሰዱት 24ቱም ተመራቂዎች፣ የብሔራዊ የሙያ ብቃት ምዘናን (COC) 100% ማለፋቸው ተገልጿል።

በተጨማሪም በትምህርቱ ጥራትና በሰልጣኞቹ የላቀ ብቃት ምክንያት፣ ሁሉም ተመራቂዎች ገና ሳይመረቁና ከተመረቁ በኋላ ወዲያውኑ እንደ «ካርፉር» (Carrefour) ባሉ ዓለም አቀፍ የችርቻሮ ኩባንያዎች፣ በትልልቅ ሆቴሎች እና ምግብ ቤቶች ውስጥ የሥራ ዕድል ማግኘታቸው ተመልክቷል።

በዳቦና ኬክ አሰራር ዓለም አቀፍ ልምድ ያለው «ፑራቶስ ግሩፕ» ዘመናዊ ቴክኖሎጂንና አሰራርን ይዞ የመጣ ሲሆን፣ ይኸው አጋርነት ሀገር በቀል አቅምን በማሳደግ ረገድ አርአያነቱ የጎላ መሆኑ ተጠቅሷል።

የፑራቶስ ቤከሪ ስኩል ፋውንዴሽን (Puratos Bakery School Foundation) በተለይም ዝቅተኛ የኑሮ ደረጃ ላይ የሚገኙ ወጣቶችን በሙያ ትምህርት እና በተግባራዊ ስልጠና ማበቃት ላይ ትኩረት አድርጎ እንደሚሰራ ተጠቅሷል።

በምረቃው ወቅት ለተመራቂዎች በተሰጠው የሥራ መመሪያ፤ ምረቃ የትምህርት ማብቂያ ሳይሆን የሙያ ጉዞ መጀመሪያ በመሆኑ ክህሎታቸውን ሁልጊዜ እንዲያሻሽሉ፣ የሥራ ሥነ-ምግባር እንዲያከብሩ እና ከሥራ ተቀጣሪነት ባሻገር ወደ ሥራ ፈጣሪነት እንዲሸጋገሩ ተመክረዋል።

በተጨማሪም ሌሎች የቴክኒክና ሙያ ተቋማት ሥልጠናቸውን ከእውነተኛው የሥራ ዓለም ፍላጎት ጋር እንዲያጣጥሙ ጥሪ የቀረበ ሲሆን፣ አሰሪ ተቋማትም ለነዚህና መሰል ሰልጣኞች የሥራ ዕድል መፍጠራቸውን እንዲቀጥሉ ጥሪ አስተላላፊዎች አሳስበዋል።








ጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ ሙሉ ለሙሉ የሥራ ዕድል ያመቻቸላቸውን ተማሪዎች አስመረቀ!
#fastmereja :-በጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ እና በዓለም አቀፉ የቤልጂየም ኩባንያ «ፑራቶስ» (Puratos) ትብብር የተቋቋመው «የፑራቶስ ኢትዮጵያ ዳቦ እና ኬክ ማሰልጠኛ ትምህርት ቤት»ላለፉት 2 አመታት ያሰለጠናቸዉን የመጀመሪያ ዙር 24 ሰልጣኞቹን በዛሬዉ እለት አስመረቀ።

በምረቃ ሥነ-ሥርዓቱ ላይ የተገኙት የጀነራል ዊንጌት ፖሊ ቴክኒክ ኮሌጅ ዲን አቶ መለሰ እንደገለጹት፤ መርሃ-ግብሩ ከምረቃ እና ከሰርተፊኬት መስጠት ባለፈ እውቀትን፣ የተግባር ክህሎትን፣ ትጋትን እንዲሁም የትምህርትና የኢንዱስትሪ አጋርነትን ያጎላ ታሪካዊ ክስተት መሆኑን ገልፀዋል።

ተመራቂዎቹ በዳቦ፣ ኬክ እና ቸኮሌት አሰራር ዘመናዊና ዓለም አቀፍ ደረጃውን የጠበቀ ስልጠና የወሰዱት 24ቱም ተመራቂዎች፣ የብሔራዊ የሙያ ብቃት ምዘናን (COC) 100% ማለፋቸው ተገልጿል።

በተጨማሪም በትምህርቱ ጥራትና በሰልጣኞቹ የላቀ ብቃት ምክንያት፣ ሁሉም ተመራቂዎች ገና ሳይመረቁና ከተመረቁ በኋላ ወዲያውኑ እንደ «ካርፉር» (Carrefour) ባሉ ዓለም አቀፍ የችርቻሮ ኩባንያዎች፣ በትልልቅ ሆቴሎች እና ምግብ ቤቶች ውስጥ የሥራ ዕድል ማግኘታቸው ተመልክቷል።

በዳቦና ኬክ አሰራር ዓለም አቀፍ ልምድ ያለው «ፑራቶስ ግሩፕ» ዘመናዊ ቴክኖሎጂንና አሰራርን ይዞ የመጣ ሲሆን፣ ይኸው አጋርነት ሀገር በቀል አቅምን በማሳደግ ረገድ አርአያነቱ የጎላ መሆኑ ተጠቅሷል።

የፑራቶስ ቤከሪ ስኩል ፋውንዴሽን (Puratos Bakery School Foundation) በተለይም ዝቅተኛ የኑሮ ደረጃ ላይ የሚገኙ ወጣቶችን በሙያ ትምህርት እና በተግባራዊ ስልጠና ማበቃት ላይ ትኩረት አድርጎ እንደሚሰራ ተጠቅሷል።

በምረቃው ወቅት ለተመራቂዎች በተሰጠው የሥራ መመሪያ፤ ምረቃ የትምህርት ማብቂያ ሳይሆን የሙያ ጉዞ መጀመሪያ በመሆኑ ክህሎታቸውን ሁልጊዜ እንዲያሻሽሉ፣ የሥራ ሥነ-ምግባር እንዲያከብሩ እና ከሥራ ተቀጣሪነት ባሻገር ወደ ሥራ ፈጣሪነት እንዲሸጋገሩ ተመክረዋል።

በተጨማሪም ሌሎች የቴክኒክና ሙያ ተቋማት ሥልጠናቸውን ከእውነተኛው የሥራ ዓለም ፍላጎት ጋር እንዲያጣጥሙ ጥሪ የቀረበ ሲሆን፣ አሰሪ ተቋማትም ለነዚህና መሰል ሰልጣኞች የሥራ ዕድል መፍጠራቸውን እንዲቀጥሉ ጥሪ አስተላላፊዎች አሳስበዋል።

የታክስ ይግባኝ ኮሚሽን የዲጂታል አሰራር ትግበራና ቅንጅታዊ ስራዎችን ሊያጠናክር እንደሆነ ተገለጸ

መስከረም 14 ቀን 2019 ዓ.ም.  (አሐዱ ሬዲዮ) የፌደራል ታክስ ይግባኝ ኮሚሽን በ2019 በጀት ዓመት አዲሱን የዲጂታል አሰራር ትግበራ ለማጠናከር እና ከቅንጅት አሰራር መላላት ጋር ተያይዘው የሚነሱ ስጋቶችን ለመቅረፍ የሚያስችሉ ስራዎችን እንደሚያከናውን አስታውቋል።

ኮሚሽኑ ለአሐዱ ሬዲዮ በላከው መረጃ እንዳመለከተው፣ በበጀት ዓመቱ እቅድ ላይ ሊያጋጥሙ ከሚችሉ ስጋቶች መካከል ሰራተኞች እና ግብር ከፋዮች አዲሱን የኢ-ፋይሊንግ እና የኢ-ሰርቪስ የቴክኖሎጂ አሰራር በቀላሉ አለመልመድ አንዱ ነው።

ይህንን ችግር ለመከላከል በ1ኛው ሩብ ዓመት ለሰራተኞች ተግባራዊ የኮምፒውተር ስልጠና ይሰጣል። ለግብር ከፋዮች ደግሞ አሰራሩን የሚያስረዱ የቪዲዮ እና የጽሑፍ መመሪያዎች እንደሚዘጋጁ በላከው መረጃ ገልጿል።

ከዚህ በተጨማሪም ከገቢዎች ሚኒስቴር፣ ከጉምሩክ ኮሚሽን እና ከፍርድ ቤቶች የሚፈለጉ መረጃዎችና ሰነዶች በወቅቱ አለመድረስ እንዲሁም የቅንጅት አሰራር መላላት እንደስጋት ተይዟል።

ይህንን ሰነዶች በወቅቱ አለመድረስ ችግር ለመከላከል በ2ኛው ሩብ ዓመት በሚፈረመው የአጋርነት ስምምነት መሠረት መረጃዎች የሚለዋወጡበትን የጊዜ ገደብና የጋራ ኮሚቴ በህግ ለማቋቋም ታቅዷል።

በአጠቃላይ አገልግሎት አሰጣጡን ለማዘመን የሚዘረጉ የቴክኖሎጂ አሰራሮችን ለባለሙያዎች ስልጠና በመስጠት እና ቅንጅታዊ አሰራርን በሚያረጋግጥ መልኩ እንደሚሰራ ኮሚሽኑ አስታውቋል።

በዓለምነው ሹሙ
 
#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ
ፌስቡክ ገጽ፡- https://web.facebook.com/a...
ቴሌግራም ገጽ፡- https://t.me/ahaduradi

መልካም ልደት ለአርቲስት ሚካኤል ነጋሳ! 🎂🎉

በአረንጓዴ አሻራ እና በአካባቢ ጥበቃ ዘመቻዎች ያበረከተው አስተዋጽኦ፣ እንዲሁም ከተከታዮቹ እና ከአባላቱ ጋር ባለው አጋርነትና ትህትና አርአያነቱ በጣም የሚያስመሰግን ነው።

ለቀጣዩ አመት በጀመራቸው አበይት ስራዎች ይበልጥ እንዲሳካለት፣ ሙሉ ጤና እና ደስታን እንዲያገኝ መልካም ምኞታችንን እንመኛለን።

መልካም የልደት ቀን 🥳🎁🌱

አቶ ጌታቸው ረዳ ከኔዘርላንድስ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ጋር ተወያዩ
********************

የጠቅላይ ሚኒስትሩ የምሥራቅ አፍሪካ ጉዳዮች አማካሪ ሚኒስትር አቶ ጌታቸው ረዳ ከተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የ81ኛው ጠቅላላ ጉባኤ ጎን ለጎን፣ ከኔዘርላንድስ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቶም ቤረንድሰን ጋር ተወያይተዋል።

በውይይታቸውም ሁለቱ ወገኖች በሁለትዮሽ ግንኙነት እና የጋራ ትኩረት በሚሹ ቀጣናዊ ጉዳዮች ላይ ፍሬያማ ሃሳብ ተለዋውጠዋል።

አቶ ጌታቸው ረዳ በምስራቅ አፍሪካ ቀጣና፣ በተለይም በሱዳን ባለው ወቅታዊ ሁኔታ እና ኢትዮጵያ በቀጣናው ሰላምን ለማስፈን እያደረገች ያለችውን ጥረት አስመልክተው ለኔዘርላንድሱ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ገለጻ አድርገውላቸዋል።

በተጨማሪም በኢትዮጵያ እና በኔዘርላንድስ መካከል ባለው የሁለትዮሽ ንግድ፣ ኢንቨስትመንት እና የኢኮኖሚ ትብብር ዙሪያ ሰፊ ውይይት ተካሂዷል።

የኔዘርላንድስ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቶም ቤረንድሰን በበኩላቸው፤ ሀገራቸው ከኢትዮጵያ ጋር ያላትን የኢንቨስትመንት እና የኢኮኖሚ ትብብር ለማስፋፋት ከፍተኛ ፍላጎት እንዳላት ተናግረዋል፡፡

የሁለቱን ሀገራት አጋርነት በተለያዩ ዘርፎች የበለጠ ለማጠናከር የከፍተኛ ባለስልጣናት ውይይት ተጠናክሮ መቀጠል እንዳለበትም መግለጻቸውን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር መረጃ አመላክቷል።

ታግደዉ የነበሩት የስፖርት ውርርድ እና ዲጂታል ሎተሪዎች በአዲስ እና ጥብቅ ማዕቀፍ ሊጀምሩ ነዉ‼️

የኢትዮጵያ ሎተሪ አገልግሎት ጥብቅ የቁጥጥር ማዕቀፍ እና ዘመናዊ ቴክኖሎጂን በመጠቀም የስፖርት ውርርድ እና ዲጂታል ሎተሪ አገልግሎቶችን በአዲስ መልክ ለማስጀመር አጠቃላይ ዝግጅቶችን እያደረገ ይገኛል።
የኢትዮጵያ መንግሥት በስፖርት ውርርድ እና በዲጂታል ሎተሪ ኢንዱስትሪ ላይ ባደረገው የኦዲት ግኝት፣ ኦፕሬተሮች ለመንግሥት መክፈል የሚገባቸውን 27.5 ቢሊዮን ብር አለመክፈላቸውን ማረጋገጡን ተከትሎ፣ ዘርፉን በቴክኖሎጂ በተደገፈ የቁጥጥር ሥርዓት ውስጥ በማስገባት በድጋሚ ለማስጀመር ዝግጅት እያደረገ ይገኛል።

የኦዲት ረቂቅ መነሻ እንደሚለው፣ ፈቃድ ያላቸው የቤቲንግ ኦፕሬተሮች ከሐምሌ 2022 እስከ ታህሳስ 2025 ባለው ጊዜ ውስጥ ወደ 199 ቢሊዮን ብር የሚጠጋ ገንዘብ በሲስተማቸው ያንቀሳቀሱ ቢሆንም፣ ለመንግሥት መክፈል ከሚገባቸው ኮሚሽን ውስጥ እጅግ አነስተኛውን ብቻ ነው ገቢ ያደረጉት። በዚህ ጊዜ ውስጥ ሊከፈል ከሚገባው 30 ቢሊዮን ብር ገደማ ኮሚሽን ውስጥ የተከፈለው 3.6 ቢሊዮን ብር ብቻ ነው። ይህም ማለት ኦፕሬተሮቹ ከሚጠበቅባቸው ክፍያ ውስጥ 12 በመቶውን ብቻ ሲከፍሉ፣ ከየአስር ብሩ ዘጠኝ ብሩን ለመንግሥት ገቢ አላደረጉም።

በምርመራው የተረጋገጠው አጠቃላይ የ27.5 ቢሊዮን ብር እዳ፣ ያልተከፈሉ ኮሚሽኖችን፣ ቅጣቶችን፣ የፈቃድ እድሳት እና የምዝገባ ክፍያዎችን ያካተተ ነው። ከዚህ እዳ ውስጥ "ዳሽ ቤቲንግ" የተባለው ድርጅት ብቻ 8.64 ቢሊዮን ብር (ከአጠቃላይ እዳው አንድ ሦስተኛውን) ያልተከፈለ ክፍያ እንዳለበት የኦዲት ውጤቱ ያሳያል። ሌሎች 10 ኩባንያዎች ደግሞ በጋራ ወደ 19 ቢሊዮን ብር የሚጠጋ እዳ አለባቸው። የኢትዮጵያ ብሔራዊ ሎተሪ አገልግሎት ዋና ሥራ አስፈጻሚ አቶ ቤዛ ግርማ ግኝቱን አረጋግጠው፣ የኦዲት ሂደቱ ሙሉ በሙሉ ሲጠናቀቅ ከሚመለከታቸው የመንግሥት ተቋማት ጋር በመተባበር ተገቢውን ሕጋዊ እርምጃ በመውሰድ ገንዘቡን ለማስመለስ እንደሚሠራ ገልጸዋል።

የስፖርት ቤቲንግ ኢንዱስትሪው ከቁጥጥር ሥርዓቱ ምን ያህል ፈጥኖ እንዳደገ የሚያሳየው፣ እ.ኤ.አ. በ2022 ዓ.ም. በዓመት ውስጥ በዘርፉ ሲንቀሳቀስ የነበረው ገንዘብ 4.7 ቢሊዮን ብር ብቻ የነበረ ሲሆን፣ በመስከረም 2025 ግን ወርሃዊ የገንዘብ ዝውውሩ ወደ 20 ቢሊዮን ብር ከፍ ማለቱ ነው። የዲጂታል ክፍያዎች እና የሞባይል ቴክኖሎጂ ተጠቃሚዎች በአካል ወደ ቤቲንግ ቤቶች ሳይሄዱ በስልካቸው ብቻ ገንዘብ እንዲያስገቡ፣ እንዲወራረዱ እና እንዲያወጡ አስችሏቸዋል።

ይሁን እንጂ የቁጥጥር ሥርዓቱ ከዚህ የቴክኖሎጂ ዕድገት ጋር እኩል ባለመጓዙ፣ በ2025 መገባደጃ ላይ መንግሥት በዘርፉ ላይ ጥብቅ እርምጃ እንዲወስድ አስገድዶታል። የብሔራዊ መረጃ እና ደህንነት አገልግሎት ከ100 ቢሊዮን ብር በላይ የተደበቀ ገቢን በተመለከተ ባደረገው ምርመራ በርካታ የቤቲንግ ፈቃዶችን የሰረዘ ሲሆን፣ የሕዝብና የግል አጋርነት የዲጂታል ሎተሪ ስምምነቶችንም አቋርጧል።

ፈቃድ ያላቸው ኦፕሬተሮች ቢዘጉም፣ የቤቲንግ ፍላጎቱ ባለመቆሙ ሕገ-ወጥ የውርርድ እንቅስቃሴዎች እና የውጭ ዌብሳይቶች በስፋት መቀጠላቸው ለመንግሥት ሌላ ፈተና ፈጥሯል። ስለዚህ የአሁኑ የፖሊሲ አቅጣጫ "ቤቲንግ ሙሉ በሙሉ ይዘጋ?" የሚለው ሳይሆን፣ የመንግሥት ግብር የማይጭበረበርበት እና የደንበኞች ደህንነት የሚጠበቅበት ግልጽ ሥርዓት እንዴት ይፈጠር የሚለው ላይ ያተኮረ ነው። አቶ ቤዛ እንዳረጋገጡት፣ አገልግሎቱን "በአዲስ መልክ" ዳግም ለማስጀመር ዝግጅት እየተደረገ ነው።

የብሔራዊ ሎተሪ አገልግሎት አሁን ላይ ኦፕሬተሮችን ለመቆጣጠር የሚያስችል የተማከለ ዲጂታል ሲስተም እያለማ ነው። ይህ ሲስተም ኦፕሬተሮች የሚያደርጉትን እውነተኛ የገንዘብ ዝውውር ከመንግሥት ኮሚሽን እና ክፍያዎች ጋር በቀጥታ በማስተያየት ቴክኖሎጂ-መር ቁጥጥርን ዕውን ያደርጋል። በቀጣይ ወደ ገበያው መመለስ ለሚፈልጉ ኩባንያዎች ይህ አዲስ ሥርዓት ጠንካራ የክትትል መስፈርት ይዞ የሚመጣ ሲሆን፣ ባንኮች እና የዲጂታል ክፍያ አቅራቢዎችም ሕጋዊ እና ሕገ-ወጥ ኦፕሬተሮችን ለይተው ግብይቶችን እንዲያስተናግዱ ጥብቅ ኃላፊነት ይጣልባቸዋል።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢትዮጵያ መንግሥት በስፖርት ውርርድ እና በዲጂታል ሎተሪ ኢንዱስትሪ ላይ ባደረገው የኦዲት ግኝት፣ ኦፕሬተሮች ለመንግሥት መክፈል የሚገባቸውን 27.5 ቢሊዮን ብር አለመክፈላቸውን ማረጋገጡን ተከትሎ፣ ዘርፉን በቴክኖሎጂ በተደገፈ የቁጥጥር ሥርዓት ውስጥ በማስገባት በድጋሚ ለማስጀመር ዝግጅት እያደረገ ይገኛል።

የኦዲት ረቂቅ መነሻ እንደሚለው፣ ፈቃድ ያላቸው የቤቲንግ ኦፕሬተሮች ከሐምሌ 2022 እስከ ታህሳስ 2025 ባለው ጊዜ ውስጥ ወደ 199 ቢሊዮን ብር የሚጠጋ ገንዘብ በሲስተማቸው ያንቀሳቀሱ ቢሆንም፣ ለመንግሥት መክፈል ከሚገባቸው ኮሚሽን ውስጥ እጅግ አነስተኛውን ብቻ ነው ገቢ ያደረጉት። በዚህ ጊዜ ውስጥ ሊከፈል ከሚገባው 30 ቢሊዮን ብር ገደማ ኮሚሽን ውስጥ የተከፈለው 3.6 ቢሊዮን ብር ብቻ ነው። ይህም ማለት ኦፕሬተሮቹ ከሚጠበቅባቸው ክፍያ ውስጥ 12 በመቶውን ብቻ ሲከፍሉ፣ ከየአስር ብሩ ዘጠኝ ብሩን ለመንግሥት ገቢ አላደረጉም።

በምርመራው የተረጋገጠው አጠቃላይ የ27.5 ቢሊዮን ብር እዳ፣ ያልተከፈሉ ኮሚሽኖችን፣ ቅጣቶችን፣ የፈቃድ እድሳት እና የምዝገባ ክፍያዎችን ያካተተ ነው። ከዚህ እዳ ውስጥ "ዳሽ ቤቲንግ" የተባለው ድርጅት ብቻ 8.64 ቢሊዮን ብር (ከአጠቃላይ እዳው አንድ ሦስተኛውን) ያልተከፈለ ክፍያ እንዳለበት የኦዲት ውጤቱ ያሳያል። ሌሎች 10 ኩባንያዎች ደግሞ በጋራ ወደ 19 ቢሊዮን ብር የሚጠጋ እዳ አለባቸው። የኢትዮጵያ ብሔራዊ ሎተሪ አገልግሎት ዋና ሥራ አስፈጻሚ አቶ ቤዛ ግርማ ግኝቱን አረጋግጠው፣ የኦዲት ሂደቱ ሙሉ በሙሉ ሲጠናቀቅ ከሚመለከታቸው የመንግሥት ተቋማት ጋር በመተባበር ተገቢውን ሕጋዊ እርምጃ በመውሰድ ገንዘቡን ለማስመለስ እንደሚሠራ ገልጸዋል።

የስፖርት ቤቲንግ ኢንዱስትሪው ከቁጥጥር ሥርዓቱ ምን ያህል ፈጥኖ እንዳደገ የሚያሳየው፣ እ.ኤ.አ. በ2022 ዓ.ም. በዓመት ውስጥ በዘርፉ ሲንቀሳቀስ የነበረው ገንዘብ 4.7 ቢሊዮን ብር ብቻ የነበረ ሲሆን፣ በመስከረም 2025 ግን ወርሃዊ የገንዘብ ዝውውሩ ወደ 20 ቢሊዮን ብር ከፍ ማለቱ ነው። የዲጂታል ክፍያዎች እና የሞባይል ቴክኖሎጂ ተጠቃሚዎች በአካል ወደ ቤቲንግ ቤቶች ሳይሄዱ በስልካቸው ብቻ ገንዘብ እንዲያስገቡ፣ እንዲወራረዱ እና እንዲያወጡ አስችሏቸዋል።

ይሁን እንጂ የቁጥጥር ሥርዓቱ ከዚህ የቴክኖሎጂ ዕድገት ጋር እኩል ባለመጓዙ፣ በ2025 መገባደጃ ላይ መንግሥት በዘርፉ ላይ ጥብቅ እርምጃ እንዲወስድ አስገድዶታል። የብሔራዊ መረጃ እና ደህንነት አገልግሎት ከ100 ቢሊዮን ብር በላይ የተደበቀ ገቢን በተመለከተ ባደረገው ምርመራ በርካታ የቤቲንግ ፈቃዶችን የሰረዘ ሲሆን፣ የሕዝብና የግል አጋርነት የዲጂታል ሎተሪ ስምምነቶችንም አቋርጧል።

ፈቃድ ያላቸው ኦፕሬተሮች ቢዘጉም፣ የቤቲንግ ፍላጎቱ ባለመቆሙ ሕገ-ወጥ የውርርድ እንቅስቃሴዎች እና የውጭ ዌብሳይቶች በስፋት መቀጠላቸው ለመንግሥት ሌላ ፈተና ፈጥሯል። ስለዚህ የአሁኑ የፖሊሲ አቅጣጫ "ቤቲንግ ሙሉ በሙሉ ይዘጋ?" የሚለው ሳይሆን፣ የመንግሥት ግብር የማይጭበረበርበት እና የደንበኞች ደህንነት የሚጠበቅበት ግልጽ ሥርዓት እንዴት ይፈጠር የሚለው ላይ ያተኮረ ነው። አቶ ቤዛ እንዳረጋገጡት፣ አገልግሎቱን "በአዲስ መልክ" ዳግም ለማስጀመር ዝግጅት እየተደረገ ነው።

የብሔራዊ ሎተሪ አገልግሎት አሁን ላይ ኦፕሬተሮችን ለመቆጣጠር የሚያስችል የተማከለ ዲጂታል ሲስተም እያለማ ነው። ይህ ሲስተም ኦፕሬተሮች የሚያደርጉትን እውነተኛ የገንዘብ ዝውውር ከመንግሥት ኮሚሽን እና ክፍያዎች ጋር በቀጥታ በማስተያየት ቴክኖሎጂ-መር ቁጥጥርን ዕውን ያደርጋል። በቀጣይ ወደ ገበያው መመለስ ለሚፈልጉ ኩባንያዎች ይህ አዲስ ሥርዓት ጠንካራ የክትትል መስፈርት ይዞ የሚመጣ ሲሆን፣ ባንኮች እና የዲጂታል ክፍያ አቅራቢዎችም ሕጋዊ እና ሕገ-ወጥ ኦፕሬተሮችን ለይተው ግብይቶችን እንዲያስተናግዱ ጥብቅ ኃላፊነት ይጣልባቸዋል።

ሮሜል ኤሌክትሪካል አዳዲስና ዘመናዊ ምርቶቹን አስተዋወቀ፤ ምርቶቹን ወደ ውጭ ገበያ ለማቅረብ እየሰራ መሆኑን ገለጸ
#fastmereja I በኢትዮጵያ የኤሌክትሪክ ዕቃዎች ማምረትና ማቅረብ ዘርፍ ከ20 ዓመታት በላይ የዘለቀ ልምድ ያለው ሮሜል ኤሌክትሪካል አዳዲስና ዘመናዊ ምርቶቹን ያስተዋወቀበት ደማቅ መርሃ-ግብር ዛሬ መስከረም 09 ቀን 2019 ዓ.ም በዑራኤል አከባቢ በሚገኘው ዋና መሥሪያ ቤቱ አካሄደ።

ድርጅቱ "ጥራት የመጨረሻው መድረሻችን ሳይሆን የማንደራደርበት መነሻችን ነው" በሚል መሪ ቃል በተዘጋጀው በዚህ መርሃ-ግብር ላይ ከደንበኞቹ ጋር ያለውን የረጅም ጊዜ አጋርነት አጠናክሮ እንደሚቀጥል አረጋግጧል።

በዝግጅቱ ላይ ንግግር ያደረጉት የሮሜል ኤሌክትሪካል ቺፍ ማርኬቲንግ እና ሽያጭ ኦፊሰር እንደገለጹት፤ ድርጅቱ በኢትዮጵያ የሚያደርገውን ኢንቨስትመንት ከማሳደጉም በላይ የሀገር ውስጥ አቅርቦቱን በማጠናከር ምርቶቹን ወደ ውጭ ገበያ ለማቅረብ በሰፊው እየሰራ ይገኛል። በዕለቱ ከቀረቡት አዳዲስ በቴክኖሎጂ የበለፀጉ ምርቶች መካከል የፒያኖ ስዊቾች፣ ሶኬቶች፣ ብሬከሮች፣ ማግኔቲክ ትራክ ላይቶች፣ ሊነር ላይቶች፣ የኬብል ትራንኪንግ፣ ውኃ የማያስገቡ የኮርኒስ መብራቶች እና የማከፋፈያ ቦርዶች እንደሚገኙበት በመድረኩ ተገልጿል።

በመርሃ-ግብሩ ላይ የተገኙ እንግዶች በዋና መሥሪያ ቤቱ የሚገኙ ዘመናዊ ሾው ሩሞችንና በሀገር ውስጥ የሚመረቱ እንዲሁም ከውጭ የሚገቡ የኤሌክትሪክ ምርቶችን የመጎብኘት ዕድል አግኝተዋል። ሮሜል ኤሌክትሪካል ለምርቶቹ ጥራት ከፍተኛ ትኩረት በመስጠት በሀገሪቱ የሚገኙ የኤሌክትሪክ ምርቶችን ለማዘመንና ጥራታቸውን ከፍ ለማድረግ ቁርጠኛ መሆኑን የገለፀ ሲሆን፤ መሰል የአጋርነት መድረኮችን በየዓመቱ እንደሚያዘጋጅም አስታውቋል።

የኢትዮጵያ ሰነደ ሙዓለ ንዋዮች ገበያ፦ የፋይናንስ ዘርፍ አዲስ የንጋት ጮራ
******************

በኢትዮጵያ የፋይናንስ ታሪክ ትልቅ የለውጥ ምዕራፍ የከፈተው የኢትዮጵያ ሰነደ ሙዓለ ንዋዮች ገበያ፣ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴን ወደ ዘመናዊ የካፒታል ሥርዓት የሚያሸጋግር ዋና ምሰሶ ሆኖ ብቅ ብሏል።

ይህ ገበያ የንግድ ድርጅቶችም ሆኑ ዐበይት የመንግሥት ፕሮጀክቶች በባንክ ብድር ላይ ብቻ ጥገኛ የሚሆኑበትን የቆየ አሠራር በመቀየር ሰፊ እና ዘመናዊ የፋይናንስ አማራጭ እያቀረበ ይገኛል።

ተቋሙ በመንግሥት እና በግሉ ዘርፍ አጋርነት የተቋቋመ ሲሆን፣ በባለቤትነት መዋቅሩም 25 በመቶው በመንግሥት የልማት ድርጅቶች እና በኢትዮጵያ ኢንቨስትመንት ሆልዲንግስ እንዲሁም ቀሪው 75 በመቶ ደግሞ በሀገር በቀል የግል ንግድ ባንኮች፣ በኢንሹራንስ ኩባንያዎች እና በውጭ ስትራቴጂያዊ ባለሀብቶች የተያዘ ነው።

ይህ የተመጣጠነ መዋቅር ገበያው በገለልተኝነት፣ በግልጽነት እና በተጠያቂነት እንዲመራ ጠንካራ መሠረት ጥሏል። የኢትዮጵያ ሰነደ ሙዓለ ንዋዮች ገበያ የአክሲዮን፣ የቋሚ ገቢ ሰነዶች እና የ'ኢንተርባንክ' የገንዘብ ገበያ ዘርፎችን አቅፎ በመያዝ ወደ ተግባር ገብቷል።

የገበያውን ታማኝነት እና ደኅንነት ከማረጋገጥ አኳያም የኢትዮጵያ የካፒታል ገበያ ባለሥልጣን ጠንካራ የቁጥጥር ሥርዓት በመዘርጋት የኢንቨስተሮችን መብት በማስጠበቅ ላይ ይገኛል።

ገበያው ወደ ሥራ ከገባበት ጊዜ ጀምሮ አበረታች እና ተጨባጭ ውጤቶችን እያስመዘገበ ነው። ለዚህም ትልቁ ማሳያ ኢትዮ ቴሌኮም በግንቦት ወር 2018 ዓ.ም በይፋ በዋናው ገበያ ላይ ተመዝግቦ ወደ ግብይት መግባቱ ነው።

የኢትዮ ቴሌኮም አክሲዮኖች ወደ ገበያ ከገቡበት ጊዜ ጀምሮ ከፍተኛ የዋጋ ጭማሪ በማሳየት በባለሀብቶች ዘንድ ልዩ መነቃቃትን ፈጥረዋል።

ከዚህ ጎን ለጎንም ግንባር ቀደም የፋይናንስ ተቋማት የሆኑት አዋሽ፣ ዓባይ፣ አቢሲኒያ፣ ገዳ እና ወጋገን ባንኮች በገበያው ተመዝግበው እና አክሲዮን ገዝተው በንቃት እየተሳተፉ ይገኛሉ።

ሌላው ትልቁ ስኬት በባንኮች መካከል ያለውን የገንዘብ ፍሰት ለማሳለጥ የተዘረጋው የ'ኢንተርባንክ' ገበያ ነው። ይህ የግብይት ሥርዓት ከተጀመረበት ጊዜ አንስቶ እስከ መስከረም 2018 ዓ.ም ድረስ ባለው አጭር ጊዜ ውስጥ ከ3 ትሪሊዮን ብር በላይ የግብይት መጠን በማስተናገድ ከፍተኛ ዕድገት አሳይቷል።

በሌላ በኩል ዜጎች በዲጂታል መንገድ በቀላሉ በካፒታል ገበያው መሳተፍ እንዲችሉ "ንዋይ" የተሰኘ መተግበሪያ በሥራ ላይ አውሏል።

እነዚህ የዲጂታል አማራጮች ኢንቨስተሮች በቀጥታ የገበያውን መረጃ እንዲከታተሉ፣ ከአሻሻጮች ጋር እንዲገናኙ እና ግብይቶችን ያለምንም እንግልት እንዲፈጽሙ ሰፊ ዕድል ከፍተዋል።

ከዓለም አቀፍ እና ቀጣናዊ ተሞክሮዎች አንጻር የጎረቤት ኬንያ የናይሮቢ ሰነደ ሙዓለ ንዋዮች ገበያ ትላልቅ ተቋማትን ወደ ግል በማዛወር እና የመሠረተ ልማት ቦንዶችን በማውጣት ለኢኮኖሚ ዕድገት የላቀ ሚና ተጫውቷል።

የኢትዮጵያ ሰነደ ሙዓለ ንዋዮች ገበያም ይህንን ተሞክሮ በመቀመር ኢትዮጵያ በትራንስፖርት፣ በኃይል እና በሌሎች ቁልፍ ዘርፎች የሚያስፈልጋትን ከፍተኛ የመሠረተ ልማት በጀት ከራሷ የካፒታል አቅም እንድታሟላ ያግዛታል።

በመንግሥት በኩልም በጀት ለመሸፈን በቀጥታ ከብሔራዊ ባንክ ገንዘብ ከመበደር ይልቅ በሰነደ ሙዓለ ንዋይ ገበያ በኩል የ'ትሬዠሪ' ቢል እና 'ቦንድ' በመሸጥ ፋይናንስ ማግኘቱ የዋጋ ንረትን ለመቆጣጠር ትልቅ አቅም ይፈጥራል።

አነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞችም የመያዣ ንብረት ሳይጠየቁ በካፒታል ገበያው በኩል ፋይናንስ የሚያገኙበት ዕድል በመፈጠሩ የሥራ ፈጠራን እና አጠቃላይ የኢኮኖሚ ዕድገትን ወደ አዲስ ምዕራፍ እንደሚያሸጋግረው ታላቅ ተስፋ ተጥሎበታል።

በለሚ ታደሰ
#ethiopia #ebc #esx #capitalmarket #investinethiopia #ethiotelecom

ኡጋንዳ ለኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ቤተክርስቲያን ድጋፏን እንደምትቀጥል  አረጋገጠች

የኡጋንዳዋ ምክትል ፕሬዝዳንት ጄሲካ አሉፖ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያን በሀገሪቱ በምታደርገው የማስፋፋት ሥራ መንግሥታቸው አስፈላጊውን ድጋፍ እንደሚያደርግ አረጋግጠዋል።

ድጋፉ የተገለጸው የቤተክርስቲያኗ የምሥራቅ አፍሪካ ሀገረ ስብከት ዋና ሥራ አስኪያጅ እና በኡጋንዳ የኢትዮጵያ አምባሳደር ከምክትል ፕሬዝዳንቷ ጋር ባደረጉት ውይይት ወቅት ነው። በስብሰባው ወቅት የቤተክርስቲያኗ ተወካዮች የኡጋንዳ መንግሥት ለስደተኞች፣ ለሃይማኖት ነፃነትና ለቤተክርስቲያኗ እድገት ላደረገው እገዛ ምስጋና በማቅረብ የተጀመረው አጋርነት ተጠናክሮ እንዲቀጥል ጠይቀዋል።

ምክትል ፕሬዝዳንቷ በበኩላቸው፤ የሃይማኖት ተቋማት ለሀገርና ለሕዝብ ሰላም ያላቸውን ሚና አጉልተው አሳይተዋል። የጸሎት ሥነ ሥርዓቶች ምንም ዓይነት እንቅፋት ሳይገጥማቸው እንዲከናወኑና የቤተክርስቲያኗ የማስፋፋት ሥራዎች እንዲሳኩ መንግሥታቸው አስፈላጊውን እገዛ እንደሚያደርግ አረጋግጠዋል።

Seledadotio
Seledadotio

የመደመር እሳቤ ያበበበት ታሪካዊ ዲፕሎማሲ ኢትዮጵያ በብሪክስ ፕላስ እና አዲሱ የጂኦፖለቲካ አሻራ
*************************

ኢትዮጵያ በ1923 ዓ.ም የመንግሥታት ማህበር (League of Nations) አባል ለመሆን ያደረገችው እልህ አስጨራሽ ጥረት፣ በመቀጠልም የተባበሩት መንግሥታት ድርጅትና የአፍሪካ አንድነት ድርጅት መስራችና አንጋፋ ሀገር በመሆን ያስመዘገበችው ደማቅ ታሪክ የዲፕሎማሲዋ መሰረት ነው።

ዛሬ በዚህ ምዕተ ዓመት ደግሞ ታሪካዊ ቀጣይነቱን ያረጋገጠ ሌላ ታላቅ ዲፕሎማሲያዊ አሻራን ማሳረፍ ተችሏል።

ከታኅሣሥ 23 ቀን 2016 ዓ.ም ጀምሮ ኢትዮጵያ የብሪክስ ፕላስ ሙሉ አባል በመሆን የዓለም አቀፉ የፖለቲካና ኢኮኖሚ ዋና ተዋናይነቷን አረጋግጣለች።

ይህ ታላቅ ስኬት በአጋጣሚ የተገኘ ሳይሆን የኢትዮጵያ መንግሥት በተለይም የጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ፉክክር እና ትብብርን በሚያስታርቀው የመደመር እሳቤ የተገበረው የላቀ የመሪነት ዲፕሎማሲ ፍሬ ነው።

አካሄዱ ወዳጅ እና ጠላት ከሚል ጠባብ ፍረጃ የተላቀቀ፣ አጋርነትን ማብዛት ላይ ያተኮረ እና የሀገራችንን ሉዓላዊነት በጽኑ መሰረት ላይ ያቆመ ነው።

ከ40 በላይ ሀገራት አባል ለመሆን ወረፋ በያዙበት በዚህ መድረክ ኢትዮጵያ ቀዳሚ መሆኗ የዲፕሎማሲ ክብደቷን ቁልጭ አድርጎ ያሳያል።

የብሪክስ መሪዎች የኢትዮጵያን ታላቅ ህልምና ስትራቴጂካዊ ቦታ ተረድተው አባል እንድትሆን የመረጡበት ቁልፍ ምክንያቶች በርካታ ናቸው።

ኢትዮጵያ በአፍሪካ ቀንድ ለቀይ ባህር እና ዓለም አቀፍ የንግድ መስመሮች ቅርብ በመሆኗ የብሪክስ ሀገራት በቀጣናው ያላቸውን ተፅእኖ ለማስፋት ምቹ መድረክ ትሆናቸዋለች።

በተጨማሪም ሰፊ የገበያ እድል እና የሰው ኃይል ባለቤት መሆኗ፣ የአፍሪካ የዲፕሎማሲ ማዕከልነቷ፣ ከነባሮቹ አባላት (ቻይና፣ ሩሲያ፣ ህንድ፣ ብራዚል እና ደቡብ አፍሪካ) ጋር ያላት ጠንካራ የሁለትዮሽ አጋርነት እና የባለብዙ ዋልታ (Multipolar) ዓለም ራዕይ በጥቂቱ ተጠቃሽ ናቸው።

ገለልተኛ የውጭ ፖሊሲ የምትከተለው ኢትዮጵያ ዓለም አቀፍ የፋይናንስና ፖለቲካ ተቋማት ፍትሃዊ መሆን አለባቸው ብላ የምታምነው ጽኑ አቋም ከብሪክስ መሠረታዊ ራዕይ ጋር ሙሉ በሙሉ ይጣጣማል።

ይህ አባልነት የረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ ፍላጎታችንን ያማከለ ከመሆኑም በላይ በቀጣናችን ተፎካካሪዎቻችን ሊፈጥሩ የሚችሉትን የወደፊት መሰናክል አስቀድሞ በብልሃት ያመከነ ዲፕሎማሲያዊ ብስለት ነው።

አሁን ባለው ተጨባጭ ሁኔታ አስራ አንዱ የብሪክስ አባል ሀገራት የዓለማችንን 49 በመቶ የህዝብ ቁጥር፣ 36 በመቶ የቆዳ ስፋት፣ 40 በመቶ የዓለም አቀፍ ጠቅላላ የሀገር ውስጥ ምርት (GDP) እና 23 በመቶ የሚሆነውን የዓለም አቀፍ ንግድ ይወክላሉ።

ከምዕራባውያኑ የቡድን ሰባት (G7) ስብስብ ጋር ሲነጻጸር የብሪክስ ፕላስ የበላይነት እጅግ አስገራሚ ነው። የብሪክስ ፕላስ ኢኮኖሚ 88 ትሪሊየን ዶላር ወይም የዓለማችንን 45 በመቶ ሲሸፍን፣ የጂ-7 ሀገራት ግን 62 ትሪሊየን ዶላር ወይም 31 በመቶ ላይ ይገኛል።

ከህዝብ ብዛት አንጻር ብሪክስ ፕላስ ከ3.3 ቢሊየን በላይ ህዝብ (ከዓለም አጠቃላይ ህዝብ ግማሹን) ሲያቅፍ፣ ጂ-7 ግን 800 ሚሊየን ህዝብ ብቻ አለው። ከ40 በመቶ በላይ የሚሆነው የዓለም ነዳጅ እና ዋና ዋና የንግድ ማዕከላትም በዚሁ ስብስብ እጅ ይገኛሉ።

በአሁኑ ወቅት የኢትዮጵያ 37 በመቶ የውጪ ንግድ እንቅስቃሴ የሚከናወነው ከብሪክስ ሀገራት ከነበሩትና አዳዲስ አባላት ከሆኑት እንደ ቻይና፣ ህንድ፣ ሳውዲ አረቢያ እና ኢንዶኔዥያ ጋር ነው።

አባልነቱ ብሪክስ ፔይ (BRICS Pay) በተባለው አዲስ የክፍያ ስርአት እና በሀገር ውስጥ ገንዘብ የመገበያየት እድልን በመክፈት የውጪ ምንዛሬ እጥረታችንን ለመቅረፍ ትልቅ በር ይከፍታል።

በተጨማሪም 100 ቢሊየን ዶላር ካፒታል ያለው አዲሱ የልማት ባንክ (New Development Bank) ከምዕራባውያን የፖለቲካ ቅድመ ሁኔታ ነጻ የሆነ አማራጭ የልማት ፋይናንስ ምንጭ ሆኖ ያገለግላል።

ኢትዮጵያ በቅርቡ ያደረገችው የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያ ከዚህ አባልነት ጋር ሲቀናጅ ከፍተኛ የኢንቨስትመንት ፍሰት እና የቴክኖሎጂ ሽግግር እንደሚያመጣ የታመነበት ተስፋ ነው።

"ለጽናት፣ ለፈጠራ፣ ለትብብር እና ለዘላቂነት" በሚል መሪ ሀሳብ በሚካሄደው 18ኛው የብሪክስ መሪዎች ጉባኤ ላይ ሀገራችን በዓለም አቀፍ የንግድና የአየር ንብረት ድርድር ላይ ድምጿን ከፍ አድርጋ ፍትሃዊ ተጠቃሚነቷን አረጋግጣበታለች።

የብሪክስ ፕላስ ማዕበል የዓለማችንን የጂኦፖለቲካ እና ኢኮኖሚ ትርክት እየቀየረ ባለበት በዚህ ወቅት ኢትዮጵያ የታሪካዊ ሽግግሩ ተመልካች ሳይሆን ዋና ተዋናይ መሆን ችላለች።

መንግሥት በመደመር እሳቤ አጋር በማብዛት እና ብሄራዊ ጥቅምን በማስቀደም ያረጋገጠው ይህ የዲፕሎማሲ ስኬት መላው ኢትዮጵያዊ የሚኮራበት እና የሚደግፈው የጋራ ድል ነው።

በሜሮን ንብረት
#ethiopia #ebc #bricsplus #medemer #ethiopiandiplomacy #geopolitics

ሀገራዊ ቁርጠኝነትን ያረጋገጡ ታላላቅ ፕሮጀክቶች

አዲስ አበባ፣ መስከረም 4፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) የመደመር መንግሥት በቅርብ ዓመታት ውስጥ ያስመዘገበው የታላላቅ ፕሮጀክቶች አፈጻጸም ሀገሪቱን ወደ አዲስ የዕድገትና የብልፅግና ምዕራፍ ያሸጋገረ ሀገራዊ ስኬት ነው።

እነዚህ ግዙፍ የልማት ሥራዎች የኢትዮጵያን ኢኮኖሚያዊ፣ ማኅበራዊና ጂኦፖለቲካዊ የማስፈጸም አቅም በተግባር ያረጋገጡ ከመሆናቸውም በላይ የሀገሪቱን ዓለም አቀፍ ገጽታ በከፍተኛ ደረጃ የለወጡ ናቸው።

የዚህ ታላቅ የልማት ጉዞ ዋነኛ ማረጋገጫና የኢትዮጵያውያን ኩራት የሆነውና ለዓመታት ሲጠበቅ የነበረው የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ግንባታ ተጠናቅቆ በሙሉ አቅሙ ኃይል ማመንጨት መጀመሩ ነው።

ግድቡ ለሀገር ውስጥና ለጎረቤት ሀገራት አስተማማኝ የኤሌክትሪክ ኃይል አቅርቦት ከመስጠቱ ባለፈ፣ ኢትዮጵያ በራሷ የፋይናንስና የቴክኒካዊ አቅም ግዙፍ ፕሮጀክቶችን ዳር ማድረስ እንደምትችል ለዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ በተግባር ያሳየ ታሪካዊ ክስተት ነው።

በተመሳሳይ መልኩ፣ በአዲስ አበባና በሌሎች ከተሞች የተከናወኑት የወንዝ ዳርቻ ልማትና የከተሞች ኮሪደር ልማት ፕሮጀክቶች የከተሞችን ገጽታ ሙሉ በሙሉ በመቀየር ለነዋሪዎች ምቹና ዘመናዊ ካባቢዎችን ፈጥረዋል።

ዘመናዊ የመሠረተ ልማት ዝርጋታዎች፣ የእግር መንገድ፣ የስፖርት ማዘውተሪያ ስፍራዎች፣ የብስክሌት መስመሮችና የአረንጓዴ ስፍራዎች ልማት የከተሞችን ውበት፣ የቱሪዝም መስህብነትና የንግድ እንቅስቃሴ በጥራት አሳድገውታል።

ከእነዚህ ከተከናወኑት ልማቶች በተጨማሪ፣ ግዙፉ የቢሾፍቱ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ፣ የጎዴ የማዳበሪያ ፋብሪካ፣ የታዳሽና የኒውክሌር ኃይል አማራጮች እንዲሁም የ1 ነጥብ 5 ሚሊየን ቤቶች ልማት ፕሮጀክቶች የሀገሪቱን የወደፊት የኢኮኖሚ መዋቅር በጽኑ መሠረት ላይ የሚጥሉ ናቸው።

እነዚህ የታቀዱና በሂደት ላይ ያሉ ጥረቶች የውጭ ምንዛሪን ከመቆጠብ ባለፈ ኢትዮጵያን በምሥራቅ አፍሪካ ቀዳሚ የንግድ፣ የኃይልና የሎጅስቲክስ ማዕከል ያደርጓታል።

እነዚህን ግዙፍ ፕሮጀክቶች በጥራትና በፍጥነት ለማከናወን ያስቻለው ዋነኛ ምስጢር የጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አሕመድ(ዶ/ር) ቁርጠኛ አመራር፣ የውስጥ ሀብትንና የዳያስፖራውን አስተዋጽዖ ማስተባበር መቻሉ እንዲሁም የመንግሥትና የግል ዘርፍ አጋርነትን መጠቀም ነው።

በተጨማሪም በጠንካራ የሥራ ክትትልና በቅርብ ቁጥጥር ፕሮጀክቶችን በታቀደላቸው ጊዜና ጥራት አጠናቆ የማስረከብ አዲስ የሥራ ባህል መገንባት ለዚህ ስኬት ከፍተኛ አስተዋጽዖ አበርክቷል።

በአጠቃላይ፣ የመደመር መንግሥት ያስመዘገባቸው ታላላቅ የልማት ስኬቶች ኢትዮጵያ "አይቻልም" የሚለውን አስተሳሰብ ሰብራ በራሷ አቅም የታለሙ ግቦችን ማሳካት እንደምትችል ማረጋገጫ ናቸው።

ፕሮጀክቶቹ የሀገሪቱን የኢኮኖሚ ሉዓላዊነት የሚያጠናክሩ፣ ሰፊ የሥራ ዕድል የሚፈጥሩና ለቀጣዩ ትውልድ ጽኑ፣ የተከበረችና የበለጸገች ኢትዮጵያን የሚያስረክቡ ታሪካዊ መሠረቶች ናቸው።

በአብረሃም አበራ

የኢትዮጵያ ዲፕሎማሲያዊ ከፍታ በኒው ዴልሂ
******************

በብራዚል፣ ሩሲያ፣ ህንድ፣ ቻይና እና ደቡብ አፍሪካ መስራችነት የተጀመረው የብሪክስ (BRICS) ጥምረት፣ በቅርቡ ኢትዮጵያን ጨምሮ አዳዲስ አባል ሀገራትን በመቀላቀሉ አህጉራዊ እና ዓለም አቀፋዊ ተፅዕኖው ከጊዜ ወደ ጊዜ እየጎላ መጥቷል።

በአሁኑ ወቅት የብሪክስ አባል ሀገራት ከዓለም ህዝብ ቁጥር ከ40 በመቶ በላይ እንዲሁም ከዓለም አቀፉ ኢኮኖሚ ከሩብ በላይ የሚይዙ ግዙፍ የኃይል ሚዛን መሆናቸው ይታወቃል።

የዘርፉ ተንታኞች እንደሚያመለክቱት፣ ጥምረቱ በዓለም አቀፍ ደረጃ እየጠነከረ የመጣበት ዋና ምክንያት ፍትሃዊ ያልሆነውን የቆየ የፋይናንስ ሥርዓት በመገዳደር አዲስ አማራጭ ይዞ በመውጣቱ ነው። በተለይም የብሪክስ ኒው ዲቨሎፕመንት ባንክ ለታዳጊ ሀገራት ከፖለቲካዊ ጫና ነፃ የሆነ የብድር አማራጭ እያቀረበ ይገኛል። በተጨማሪም በአባል ሀገራቱ መካከል ያለው የንግድ ልውውጥ ማደግ እና ጥምረቱ የደቡብ ዓለም (Global South) ድምፅ ሆኖ መውጣቱ ለጥምረቱ መጠናከር የሚጠቀሱ ምክንያቶች ናቸው።

በኒው ዴልሂ በተካሄደው 18ኛው የብሪክስ ጉባኤ ላይ ኢትዮጵያ በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) የተመራ ከፍተኛ ልዑክ ያሳተፈች ሲሆን፣ በጉባኤው ጎን ለጎንም ከህንድ፣ ሩሲያ፣ ቻይና፣ ኢራን፣ አቡዳቢ እና ቬትናም መሪዎች ጋር ውጤታማ የሁለትዮሽ ውይይቶች ተካሂደዋል።

“ዘላቂነትን፣ ፈጠራን፣ ትብብርን እና ጥንካሬን መገንባት” በሚል መሪ ቃል የተካሄደው የመሪዎቹ ጉባኤው፣ የኢትዮጵያን ብሔራዊ ጥቅም ለማስከበር ሰፊ አቅም የፈጠረ መድረክ ነበር።

ከዚህ ግዙፍ የባለብዙ ወገን መድረክ ጎን ለጎን ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ያደረጓቸው የሁለትዮሽ ውይይቶች የኢትዮጵያን ተሰሚነትና ተመራጭነት ያሳዩ ወሳኝና ስትራቴጂካዊ የዲፕሎማሲ መገለጫዎች ናቸው።

ከሕንድ ጠቅላይ ሚኒስትር ናሬንድራ ሞዲ፣ ከሩሲያው ፕሬዚዳንት ቭላድሚር ፑቲን፣ ከቻይናው ፕሬዚዳንት ሺ ጂንፒንግ እና ከአቡ ዳቢ አልጋ ወራሽ ሼህ ኻሊድ ቢን ሙሀመድ ቢን ዛይድ ጋር የተደረጉት ዉይይቶች የሀገራችንን የመከላከያ አቅም ከማሳደግ ባሻገር፣ በንግድ፣ በኢንቨስትመንትና በቴክኖሎጂ ሽግግር ዘርፎች የነበረንን አጋርነት ወደ ላቀ ስትራቴጂካዊ ደረጃ የሚያሸጋግሩ ናቸው።

በተመሳሳይ ከማሌዢያ፣ ከቪየትናምና ከኢራን መሪዎች ጋር የተደረጉት የትኩረት ምክክሮች ኢትዮጵያ ስትራቴጂካዊ ገለልተኝነቷንና ነፃነቷን ጠብቃ፣ ከምዕራቡም ሆነ ከምስራቁ ዓለም ጋር ሚዛናዊ የሆነ ኢኮኖሚያዊ ትስስር የመፍጠር ብስለቷን ያንጸባረቁ ናቸው።

ኢትዮጵያ በጉባኤው ላይ ያቀረበቻቸው እና ትኩረት ያገኙ ቁልፍ ስትራቴጂካዊ ጉዳዮችም የሀገሪቱን በዓለም አቀፍ ደረጃ ያላትን የተሰሚነት ደረጃ ይበልጥ ያጎላ ነው፡፡

በጉባኤው ማጠቃለያ ላይ በቀረበው የኒው ዴልሂ ዲክላሬሽን ላይ ለኢትዮጵያ የተሰጡት ድጋፎች የሀገሪቱን ሁለገብ ዲፕሎማሲያዊ እና ኢኮኖሚያዊ ስኬቶች ይበልጥ የሚያጎለብቱ ሆነው ተገኝተዋል።

በዚህም የብሪክስ አባል ሀገራት ኢትዮጵያ የዓለም ንግድ ድርጅት (WTO) አባል ለመሆን የምታደርገውን ጥረት እና በዓለም አቀፍ ሲቪል አቪዬሽን ድርጅት (ICAO) ምክር ቤት ውስጥ የምታደርገውን ተሳትፎ ሙሉ በሙሉ እንደሚደግፉ አረጋግጠዋል።

ብሪክስ ኢትዮጵያ እ.ኤ.አ በ2027 የሚካሄደውን የዓለም አቀፉን COP 32 የአየር ንብረት ጉባኤ በአዲስ አበባ ለማስተናገድ ላቀረበችው ጥያቄ እና ለፕሬዝዳንትነቱ ያላትን ዝግጁነት ሙሉ ድጋፉን ሰጥቷል።

የባህር በር እና የንግድ አማራጭን በተመለከተ ኢትዮጵያ የባህር በር ማግኘት ቀዳሚ የኢኮኖሚ ህልውና ጉዳይ መሆኑ የገለፀች ሲሆን፣ ሀገሪቱ የወታደራዊ እና ንግድ ወጪዎችን ለመቀነስ ሰላማዊ እና የምክክር መንገዶችን እንደምትከተል አብራርታለች።

ብሄራዊ የዲጂታል መታወቂያ፣ የዲጂታል ክፍያ እና የዳታ ልውውጥ ስራዎችን ያከናወነችው ኢትዮጵያ፣ አፍሪካን ማዕከል ያደረገ የሰው ሰራሽ አስተውሎት (AI) ቴክኖሎጂ ለማልማት ከብሪክስ ተቋማት ጋር በጋራ ለመስራት ፍላጎት እንዳላትም በመድረኩ ገልጻለች።

ይኸው የብሪክስ ጉባኤ ኢትዮጵያ በዓለም አቀፍ የውሳኔ ሰጪነት መድረኮች ላይ የሚገባት ድምፅ እንድታገኝ፣ የፋይናንስ እና የገበያ አማራጮቿን እንድታሰፋ ትልቅ መንገድ የከፈተና የዲፕሎማሲ አቅሟ ከፍ ብሎ እንዲታይ ያስቻለ መድረክ ሆኖ አልፏል።

ታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ (GERD) እና የአባይ ወንዝ አጠቃቀም፡ ህጋዊ እና ታሪካዊ ትንተና
አጭር ጥናታዊ የህግ ጹሁፍ
አዘጋጅ፦ ፋንታሁን ደለለው

1. መነሻ (Introduction)

የአባይ (ናይል) ወንዝ ለዘመናት በበላይኛው እና በታችኛው ተፋሰስ ሀገራት መካከል የታሪካዊ፣ ህጋዊ እና ፖለቲካዊ ውዝግቦች መነሻ ሆኖ ቆይቷል። ኢትዮጵያ ከ85% በላይ የሚሆነውን የአባይ ውሃ የምታበረክት ቢሆንም፣ በታሪክ አጋጣሚዎች እና በቅኝ ግዛት ስምምነቶች ምክንያት ሀብቷን እንዳትጠቀም ተፅዕኖ ሲደረግባት ቆይቷል።

ታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ (GERD) መገንባት መጀመር የኢትዮጵያን የተፈጥሮ ሀብት የመጠቀም ሉዓላዊ መብት በተግባር ያረጋገጠ ትልቅ የታሪክ ምዕራፍ ነው። ይህ አጭር ጥናታዊ ጽሁፍ የኢትዮጵያን እና የግብፅን የህግ ክርክሮች፣ አለምአቀፍ ድንጋጌዎችን እና የኢፌድሪ ህገ-መንግስትን መሰረት በማድረግ የተዘጋጀ የህግ ትንተና ነው።

2. የግብፅ እና የሱዳን ስምምነቶች እና የህግ ክርክሮች
ግብፅ እና ሱዳን በአባይ ወንዝ ላይ ያላቸውን የውሃ ድርሻ እና የይገባኛል ጥያቄ የሚመሰርቱት በቅኝ ግዛት ዘመን እና ከዛ በኋላ በተደረጉ የሁለትዮሽ ስምምነቶች ላይ ነው።

ሀ) የ1929 ስምምነት፦ በእንግሊዝ (የምስራቅ አፍሪካ ቅኝ ግዛቶቿን ወክላ) እና በግብፅ መካከል የተደረገ ሲሆን፣ ግብፅ በወንዙ ላይ የቪቶ (የመከልከል) መብት እንዲኖራት እና በላይኛው ተፋሰስ ሀገራት የሚገነቡ ማናቸውም የልማት ስራዎች የግብፅን ፍላጎት እንዳይነኩ የሚደነግግ ነው።

ለ) የ1959 ስምምነት፦ በግብፅ እና በሱዳን መካከል ብቻ የተደረገ የሁለትዮሽ ውል ሲሆን፣ ጠቅላላ የወንዙን የውሃ ፍሰት ሙሉ በሙሉ በመከፋፈል 55.5 ቢሊዮን ሜትር ኪዩብ ለግብፅ፣ 18.5 ቢሊዮን ሜትር ኪዩብ ደግሞ ለሱዳን የሰጠ ስምምነት ነው። ኢትዮጵያ ከዚህ ውል ሙሉ በሙሉ ተገልላለች።

የህግ ተቀባይነት ድክመት (Res inter alios acta)፦ በአለምአቀፍ የውል ህግ መርህ መሰረት፣ በሁለት ወገኖች መካከል የተደረገ ስምምነት ሶስተኛ ወገንን ሊያስገድድ አይችልም። ኢትዮጵያ በእነዚህ ስምምነቶች ላይ ያልተፈራረመች በመሆኑ እና መብቷን በግልፅ የነፈጉ በመሆናቸው፣ እነዚህ ስምምነቶች በኢትዮጵያ ላይ ምንም አይነት ህጋዊ ተፈጻሚነት የላቸውም።

3. አለምአቀፍ የውሃ ስምምነቶች እና መርሆች
ዘመናዊው አለምአቀፍ የውሃ ህግ በቅኝ ግዛት ዘመን የነበሩ የይገባኛል ጥያቄዎችን ውድቅ በማድረግ ፍትሃዊ አጠቃቀምን ያበረታታል። እ.ኤ.አ የ1997 የተባበሩት መንግስታት የድንበር ተሻጋሪ ወንዞች ኮንቬንሽን (UN Watercourses Convention) ሁለት ዋና ዋና መርሆችን ያስቀምጣል፦
ሀ) ፍትሃዊ እና ሚዛናዊ አጠቃቀም (Equitable and Reasonable Utilization)፦ እያንዳንዱ ተፋሰስ ሀገር ሌሎችን ሳይጎዳ ከሀብቱ ተጠቃሚ የመሆን መብት አለው። ኢትዮጵያ የህዝቦቿን የኤሌክትሪክ ፍላጎት ለማሟላት ወንዙን የመጠቀም መብቷ በዚህ መርህ የተደገፈ ነው።

ለ) ጉልህ ጉዳት አለማድረስ (No Significant Harm)፦ የላይኛው ተፋሰስ ሀገራት ሀብታቸውን ሲጠቀሙ በታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ላይ ከፍተኛ ጉዳት ማድረስ የለባቸውም። የታላቁ ህዳሴ ግድብ የውሃ ፍሰትን የማይቀንስ (Non-consumptive) የሃይል ማመንጫ ፕሮጀክት በመሆኑ በታችኞቹ ሀገራት ላይ ጉልህ ጉዳት አያደርስም።

4. የኢፌድሪ ህገ-መንግስት እና የኢትዮጵያ መብት
የኢፌድሪ ህገ-መንግስት የመንግስትን እና የህዝብን መብትና ግዴታዎች በግልፅ ያስቀምጣል፦

ሀ) አንቀፅ 40(3)፦ የገጠርም ሆነ የከተማ መሬት እና የተፈጥሮ ሀብት ባለቤትነት መብት የመንግስት እና የህዝብ ብቻ መሆኑን ይደነግጋል። ይህም መንግስት የአባይን ወንዝ ለሀገር ልማት የማዋል ሙሉ ሉዓላዊ ስልጣን እንዳለው ያረጋግጣል።

ለ) አንቀፅ 89(1) እና 92(1)፦ መንግስት የሀገሪቱን የተፈጥሮ ሀብቶች በሙሉ በማቀናጀት ዜጎች ህይወታቸው እንዲሻሻል እና ከድህነት እንዲወጡ የማድረግ ህገ-መንግስታዊ ግዴታ አለበት። ታላቁ የህዳሴ ግድብ ይህንን ህገ-መንግስታዊ ግብ ለማሳካት የተገነባ ዋነኛ ብሄራዊ ፕሮጀክት ነው።

5. የናイル ተፋሰስ የትብብር ማዕቀፍ ስምምነት (CFA)
የቅኝ ግዛት ስምምነቶችን ሙሉ በሙሉ በመሻር በናይል ተፋሰስ ሀገራት መካከል አዲስ የህግ ማዕቀፍ ለመፍጠር የተዘጋጀው የትብብር ማዕቀፍ ስምምነት (CFA) በቅርቡ (እ.ኤ.አ 2024) አስፈላጊው የሀገራት ቁጥር ፈርመውት ስላፀደቁት በይፋ ስራ ላይ ውሏል። ይህ ስምምነት የኢትዮጵያን እና የሌሎችን የላይኛው ተፋሰስ ሀገራት ፍትሃዊ የመጠቀም መብት በህግ ያረጋገጠ ትልቅ ድል ነው።

6. ታሪካዊ እና አለምአቀፋዊ ሀገርአቀፍ ድጋፍ
ኢትዮጵያ በግድቡ ዙሪያ ጠንካራ የውስጥ እና የውጭ ድጋፎችን አግኝታለች፦

• የሀገር ውስጥ አንድነት፦ መላው የኢትዮጵያ ህዝብ በገንዘቡ፣ በእውቀቱና በጉልበቱ ግድቡን በባለቤትነት ደግፏል።

• የአፍሪካ ህብረት አቋም፦ 'ለአፍሪካ ችግሮች የአፍሪካዊ መፍትሄ' በሚለው መርህ መሰረት የአፍሪካ ህብረት የድርድር መድረኩን በመምራት የውጭ ጣልቃገብነትን ተከላክሏል።

• የላይኛው ተፋሰስ ሀገራት አጋርነት፦ እንደ ኡጋንዳ፣ ኬንያ፣ ታንዛኒያ እና ሩዋንዳ ያሉ ሀገራት የኢትዮጵያን ፍትሃዊ የመጠቀም መብት ይደግፋሉ።

7. ማጠቃለያ (Conclusion)

በማጠቃለያው፣ የኢትዮጵያ የአባይን ወንዝ የመጠቀም መብት በተፈጥሮ ህግ፣ በአለምአቀፍ የውሃ ህግጋት (ፍትሃዊ አጠቃቀም) እና በሀገር ውስጥ ህገ-መንግስት የተደገፈ ፅኑ መብት ነው። የቅኝ ግዛት ዘመን የሁለትዮሽ ስምምነቶች ኢትዮጵያን አይገድዱም። የህዳሴው ግድብ መጠናቀቅ እና የCFA ስምምነት ስራ ላይ መዋል የኢትዮጵያን የታሪክ የበላይነት ወደ ህግ የበላይነት ቀይሮታል።

8. ማጣቀሻዎች (References)

1. United Nations Convention on the Law of the Non-Navigational Uses of International Watercourses (1997).
2. Agreement on the Nile River Basin Cooperative Framework (CFA), 2010 (Entered into force in 2024).
3. Declaration of Principles (DoP) on the GERD signed by Ethiopia, Egypt, and Sudan (2015).
4. The Constitution of the Federal Democratic Republic of Ethiopia (1995), Articles 40, 89, and 92.

አዘጋጅ ፋንታሁን ደለለው , Lawyer , 0929101037
በ word እና PDF በቴሌግራም በአማረኛ እና እንግሊዘኛ ያገኙታል። https://t.me/Fantahunlawye...
email :- delelewfantahun20102010.com
https://www.facebook.com/s...
#ethiopia
#governmentpolicy
#ethiopianculture

ከ1.2 ትሪሊዮን ዶላር የንግድ ልውውጥ እስከ አርቲፊሻል ኢንተለጀንስ ክፍት ቀጣና፤ የብሪክስ መሪዎች አዳዲስ የትብብር ሥልቶችን ነደፉ
*************************

የአባል ሀገራቱን በማስፋት በሕንድ ኒው ዴልሂ የተካሄደው 18ኛው የብሪክስ የመሪዎች ጉባኤ ላይ በቴክኖሎጂ፣ በፀጥታ እና በኢኮኖሚ ዘርፎች የጋራ ትብብርን ለማጠናከር የሚያስችሉ አዳዲስ ሥልቶች ተነድፈዋል።

የብሪክስ አባል ሀገራት መሪዎቹ የጥምረቱ መፍትሔዎች ለመላው የደቡቡ ክፍለ ዓለም ሀገራት ተደራሽ እንዲሆኑ ጥሪ አቅርበዋል።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)፣ ጠንካራ የአፍሪካ ውክልና እንዲኖር፣ የፋይናንስ እና የገበያ ተደራሽነት ይበልጥ እንዲሰፋ፣ እንዲሁም ንግድ፣ ኢንቨስትመንት እና ትሥሥርን ለማሳደግ ተግባራዊ እርምጃዎች እንዲወሰዱ ጠይቀዋል።

የ‘ኒው ዴቨሎፕመንት ባንክ’ አድማሱን በመላው አፍሪካ እንዲያስፋፋ በማለም የባንኩን ቢሮ በአዲስ አበባ ለማስተናገድ ኢትዮጵያ በሙሉ አቅም ዝግጁ መሆኗንም አረጋግጠዋል።

በአዲስ አበባ የሚካሄደው 32ኛው የዓለም አቀፍ የአየር ንብረት ለውጥ ጉባኤ (ኮፕ 32) በብሪክስ ሙሉ ድጋፍ ለአየር ንብረት ጥበቃ ሥራዎች እና ለዘላቂ ልማት መፋጠን ሁሉንም ድምፆች የሚያሰባስብ ሁሉን አቀፍ መድረክ ሆኖ ማገልገል እንደሚችል ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አስገንዝበዋል።

የሕንድ ጠቅላይ ሚኒስትር ናሬንድራ ሞዲ የሀገራቸውን የሊቀመንበርነት ጊዜ በማጠቃለል ባደረጉት ንግግር፣ የብሪክስ ሀገራት የተላላፊ በሽታዎች ወረርሽኝን በጋራ ለመከላከል የሚያስችል የተቀናጀ ሥርዓት ለመፍጠር መስማማታቸውን አስታውቀዋል።

በተጨማሪም በድንገተኛ አደጋዎች ጊዜ የቅድመ-ማስጠንቀቂያ መረጃዎችን ለመለዋወጥ እና የሎጂስቲክስ አቅርቦት ሰንሰለትን ለማጠናከር የሚያስችሉ የትብብር ማዕቀፎች መዘጋጀታቸውን ገልጸዋል።

በፈጠራ ዘርፍ፣ የጀማሪ ቢዝነሶችን (Start-ups) እና ኢንኩቤተሮችን የሚያስተሣሥር የብሪክስ ኔትወርክ፣ የብሪክስ ስታርት-አፕ የፈጠራ ፈንድ፣ እንዲሁም አርቲፊሻል ኢንተለጀንስን እና የጂኦ-ስፓሻል ቴክኖሎጂዎችን ለአርሶ አደሮች እውነተኛ ፍላጎት የሚያውለው የብሪክስ የዲጂታል ግብርና ኔትወርክ መጀመሩን አብራርተዋል።

ከዚህም በተጨማሪ ክህሎትን ለማሳደግ እና ሴቶችን ለማብቃት ያለመው ‘ብሪክስ ኮኔክት’፣ አነስተኛ እና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞችን የሚደግፍ ፖርታል እና በትራንስፖርት ጉዳዮች ላይ ልምድ ለመለዋወጥ "የብሪክስ የከተሞች የወደፊት ፎረም" መቋቋማቸውን አስታውቀዋል።

በዘላቂ ልማት ዘርፍም የስማርት ግሪድ የዲጂታል ልህቀት ማዕከል መቋቋሙን ጠቅሰዋል።

የሩሲያው ፕሬዚዳንት ቭላድሚር ፑቲን በበኩላቸው፣ ዛሬ ላይ ብሪክስ ባለብዙ ወገንተኝነትን ከሚያጠናክሩ እና ፍትሐዊ የሆነ የባለብዙ ዋልታ የዓለም ሥርዓትን ከሚቀርጹ መሪ ኃይሎች አንዱ መሆኑን ገልጸዋል። በብሪክስ ሀገራት መካከል ያለው የንግድ ልውውጥ 1.2 ትሪሊዮን ዶላር መድረሱን እና አባል ሀገራቱ ከዓለም የወጪ ንግድ ሩብ ያህሉን እንደሚሸፍኑ ያነሱት ፑቲን፣ አሁንም ያልተሟጠጠ ሰፊ አቅም መኖሩን አስረድተዋል።

የጋራ የኢኮኖሚ ዕድገት ፕላትፎርም መፈጠር እንዳለበትም አሳስበው፣ አዲሱ የልማት ባንክ (NDB) እስካሁን 40 ቢሊዮን ዶላር የሚጠጉ 123 ፕሮጀክቶችን ፋይናንስ ማድረጉን እና ተጨማሪ የረጅም ጊዜ ካፒታልን ለመሳብ ዲጂታል ንብረቶችን የሚጠቀም አዲስ የኢንቨስትመንት ፕላትፎርም መፍጠር እንደሚገባ ጠቁመዋል።

የቻይናው ፕሬዚዳንት ሺ ጂንፒንግ፣ በተግባራዊ ትብብር ላይ ያተኮሩ አምስት አዳዲስ ፕሮጀክቶችን አቅርበዋል። ከእነዚህም መካከል፣ በብሪክስ ሀገራት የአርቲፊሻል ኢንተለጀንስ ቴክኖሎጂዎችን ለመለዋወጥ የሚያስችል የመጀመሪያውን ክፍት ዞን (open-access zone) መፍጠር፣ በልዩ የኢኮኖሚ ዞኖች መካከል አጋርነት መመሥረት፣ ለዲጂታል ኢንዱስትሪዎች የጋራ የክላውድ (Cloud) ፕላትፎርም ማዘጋጀት እና ከፍተኛ ባለሙያዎችን ለማሠልጠን የብሪክስ የምሕንድስና ተሰጥዖ ልማት ጥምረት እንዲሁም የወጣት ሳይንስ እና ፈጠራ ልውውጥ ፕሮግራም ማቋቋም ይገኙበታል።

የኢራኑ ፕሬዚዳንት መስዑድ ፔዜሽኪያን፣ ጽናት፣ ትብብር እና ዘላቂ ልማት የጥምረቱ የቀጣይ ሥራ መሠረት ሊሆኑ እንደሚገባ አሳስበው፣ ያለ ደኅንነት ኢኮኖሚያዊ ጽናት ሊኖር እንደማይችል ጠቁመዋል።

ኢራን በጂኦግራፊያዊ አቀማመጧ እና በኢነርጂ እንዲሁም በትራንስፖርት ዘርፍ ያላት አቅም ለብሪክስ ሀገራት አዳዲስ የትብብር መንገዶችን ለመፍጠር እንደሚያግዝ አረጋግጠዋል።

ብሪክስ በማደግ ላይ ላሉ ኢኮኖሚዎች የትብብር መድረክ ብቻ ሳይሆን ማንም ኃይል የሌሎች ሕዝቦችን ዕጣ ፈንታ የመወሰን መብት የሌለበት፣ ይበልጥ ሚዛናዊ እና አካታች ለሆነ ዓለም የሚደረግ ምኞት ተምሳሌት መሆኑ ተገልጿል።

ለሁለት ቀናት በሕንድ መዲና ኒው ዴልሂ የተካሄደው 18ኛው የብሪክስ ሀገራት መሪዎች ጉባኤ፣ 140 አንቀጾች ያሉት የኒው ዴልሂ የአቋም መግለጫን (New Delhi Declaration) በማጽደቅ ተጠናቅቋል።

በዮናስ በድሉ
#ethiopia #ebc #brics #brics2026 #globalsouth #newdelhideclaration