(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ህንፃውን ለማደስ የባንኮችን ድጋፍ ጠየቀ፡፡ በዳግማዊ አፄ ሚኒሊክ ጎዳና የሚገኘውና ከግማሽ ምእተ አመት በላይ ያስቆጠረው የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ዋና መስሪያ ቤት ህንፃ ሙሉ እድሳት ሊደረግለት ነው፡፡ ሚኒስትሩ ለዚህ እድሳት በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙ ባንኮች ግማሽ ቢሊዮን ብር እንዲያዋጡ ጥያቄ ማቅረቡ ተሰምቷል፡፡

በዶክተር ጌዲዮን ጢሞቲዮስ የሚመራው ሚኒስትሩ ለባንኮች በፃፈው ደብዳቤ ወደ60 አመት የሞላውን ህንፃውን ሙሉ በሙሉ ለማደስ ያስፈለገው ‹‹ያረጀና አሁን ኢትዮጵያ ያለችበትን አቋም የማይገልፅ ነው›› በሚል አቅርቧል፡፡ እድሳቱን በአገር ውስጥ ባሉ አጋሮች መዋጮ ለማከናወን ማቀዱን ገልፆም ‹‹የእድሳቱን ወጪ የውጭ አገር አካላትን በማስተባበር ማከናወን እንችል ነበር፡፡ ነገር ግን የውጭ ተፅእኖን ለማስቀረትና የነፃነት ፖሊሲያችንን ለማስቀጠል በማሰብ በአገር ውስጥ ድጋፍ መስራትን መርጠናል›› ብሏል፡፡

በዚህ መሰረት በአገር ውስጥ ከሚገኙ ባንኮች 500 ሚሊዮን ብር የሚፈልግ መሆኑን አስታውቋል፡፡ ይህንን ተከትሎ ባንኮቹ የተጠየቁትን ገንዘብ ለማዋጣት ስምምነት ላይ ደርሰዋል፡፡ የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ፕሬዝደንት በሆኑት አቶ አቢ ሳኖ የሚመራው የኢትዮጵያ ባንኮች ማህበር በቀረበው ጥያቄ የተስማማ ሲሆን ከዚህ ገንዘብ ውስጥ ግማሹን የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ እንደሚያዋጣና ቀሪውን 26ቱ ባንኮች እንዲሸፍኑት ወስኗል፡፡ መዋጮውም ባንኮቹ ባለፈው በጀት አመት ባገኙት ትርፍ መሰረት እንደሚሰላ አስታውቋል፡፡ እንደፎርቹን ጋዜጣ ዘገባ የመንግስት ተቋማት ለእድሳትና ለግንባታዎች የግል ድርጅቶችን እገዛ የመጠየቃቸው ነገር እየጨመረ መጥቷል፡፡

የኢትዮጵያ ባንኮች ማህበር ለሀዋሳ፣ ነቀምትና ጎንደር የኮሪደር ፕሮጀክቶች ከ1.5 ቢሊዮን ብር በላይ ማዋጣቱንም እንደማሳያ አስቀምጧል፡፡ አንድ ስማቸው እንዲጠቀስ ያልፈለጉ የባንክ ስራ አስፈፃሚ ለጋዜጣው ሲናገሩ እንዲህ አይነት ከመንግስት መስሪያ ቤቶች የሚቀርቡ የገንዘብ ጥያቄዎችን ማስተዳደር እንደሚከብድ ገልፀዋል፡፡ ሲናገሩም ‹‹እንደዚህ አይነት አስተዋፅኦዎች በገቢዎች መስሪያ ቤት እንደወጪ አይያዙም፡፡ ይህ ደግሞ አስቸጋሪ ቢሆንም እየታገልን ነው›› ብለዋል፡፡ የባንኮች ማህበሩ ዋና ፀሀፊ ደምሰው ካሳ ለጋዜጣው በሰጡት መግለጫ ሚኒስትሩ ባቀረበው ጥያቄ አባላቱ መስማማታቸውን ገልፀው አንዳንድ ባንኮች ገቢ ማድረግ መጀመራቸውን አስረድተዋል፡፡ ‹‹ይህ ብሄራዊ ቅርሳችን በመሆኑ የራሳችንን አሻራ ማሳረፍ እንፈልጋለን›› ሲሉም ተናግረዋል፡፡ ይህ በእንዲህ እንዳለ የሚኒስትሩ ህንፃ እድሳት ፕሮጀክት ምን ያህል ወጪ እንደሚጠይቅ የተባለ ነገር የለም፡፡፡







(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ህንፃውን ለማደስ የባንኮችን ድጋፍ ጠየቀ፡፡ በዳግማዊ አፄ ሚኒሊክ ጎዳና የሚገኘውና ከግማሽ ምእተ አመት በላይ ያስቆጠረው የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ዋና መስሪያ ቤት ህንፃ ሙሉ እድሳት ሊደረግለት ነው፡፡ ሚኒስትሩ ለዚህ እድሳት በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙ ባንኮች ግማሽ ቢሊዮን ብር እንዲያዋጡ ጥያቄ ማቅረቡ ተሰምቷል፡፡

በዶክተር ጌዲዮን ጢሞቲዮስ የሚመራው ሚኒስትሩ ለባንኮች በፃፈው ደብዳቤ ወደ60 አመት የሞላውን ህንፃውን ሙሉ በሙሉ ለማደስ ያስፈለገው ‹‹ያረጀና አሁን ኢትዮጵያ ያለችበትን አቋም የማይገልፅ ነው›› በሚል አቅርቧል፡፡ እድሳቱን በአገር ውስጥ ባሉ አጋሮች መዋጮ ለማከናወን ማቀዱን ገልፆም ‹‹የእድሳቱን ወጪ የውጭ አገር አካላትን በማስተባበር ማከናወን እንችል ነበር፡፡ ነገር ግን የውጭ ተፅእኖን ለማስቀረትና የነፃነት ፖሊሲያችንን ለማስቀጠል በማሰብ በአገር ውስጥ ድጋፍ መስራትን መርጠናል›› ብሏል፡፡

በዚህ መሰረት በአገር ውስጥ ከሚገኙ ባንኮች 500 ሚሊዮን ብር የሚፈልግ መሆኑን አስታውቋል፡፡ ይህንን ተከትሎ ባንኮቹ የተጠየቁትን ገንዘብ ለማዋጣት ስምምነት ላይ ደርሰዋል፡፡ የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ፕሬዝደንት በሆኑት አቶ አቢ ሳኖ የሚመራው የኢትዮጵያ ባንኮች ማህበር በቀረበው ጥያቄ የተስማማ ሲሆን ከዚህ ገንዘብ ውስጥ ግማሹን የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ እንደሚያዋጣና ቀሪውን 26ቱ ባንኮች እንዲሸፍኑት ወስኗል፡፡ መዋጮውም ባንኮቹ ባለፈው በጀት አመት ባገኙት ትርፍ መሰረት እንደሚሰላ አስታውቋል፡፡ እንደፎርቹን ጋዜጣ ዘገባ የመንግስት ተቋማት ለእድሳትና ለግንባታዎች የግል ድርጅቶችን እገዛ የመጠየቃቸው ነገር እየጨመረ መጥቷል፡፡

የኢትዮጵያ ባንኮች ማህበር ለሀዋሳ፣ ነቀምትና ጎንደር የኮሪደር ፕሮጀክቶች ከ1.5 ቢሊዮን ብር በላይ ማዋጣቱንም እንደማሳያ አስቀምጧል፡፡ አንድ ስማቸው እንዲጠቀስ ያልፈለጉ የባንክ ስራ አስፈፃሚ ለጋዜጣው ሲናገሩ እንዲህ አይነት ከመንግስት መስሪያ ቤቶች የሚቀርቡ የገንዘብ ጥያቄዎችን ማስተዳደር እንደሚከብድ ገልፀዋል፡፡ ሲናገሩም ‹‹እንደዚህ አይነት አስተዋፅኦዎች በገቢዎች መስሪያ ቤት እንደወጪ አይያዙም፡፡ ይህ ደግሞ አስቸጋሪ ቢሆንም እየታገልን ነው›› ብለዋል፡፡ የባንኮች ማህበሩ ዋና ፀሀፊ ደምሰው ካሳ ለጋዜጣው በሰጡት መግለጫ ሚኒስትሩ ባቀረበው ጥያቄ አባላቱ መስማማታቸውን ገልፀው አንዳንድ ባንኮች ገቢ ማድረግ መጀመራቸውን አስረድተዋል፡፡ ‹‹ይህ ብሄራዊ ቅርሳችን በመሆኑ የራሳችንን አሻራ ማሳረፍ እንፈልጋለን›› ሲሉም ተናግረዋል፡፡ ይህ በእንዲህ እንዳለ የሚኒስትሩ ህንፃ እድሳት ፕሮጀክት ምን ያህል ወጪ እንደሚጠይቅ የተባለ ነገር የለም፡፡፡

በሀገርና በሕዝብ ልክ የተቃኘ ታላቅ ርዕይ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) የሰው ልጅ የዘር ሐረግ መጀመሪያ፣ የነፃነት ተምሳሌት ፣የጥንታዊ ሥልጣኔ ዐሻራ የሆነችው ኢትዮጵያ፣ በጊዜ የታሪክ ሸራ ላይ በደማቅ ቀለም የተሳለች ታላቅ ሀገር ናት።

ስሟ ሲጠራ ከፍታ፣ ሕዝቧ ሲታወስ ፅናት፣ ርዕይዋ ሲሰነቅ ደግሞ አዲስ ተስፋ ቀድመው አእምሮ ላይ ይሳላሉ።

ሃገራችን ኢትዮጵያ ባለፉት ዘመናት በርካታ ማዕበሎችንና ውስብስብ የውጭና የውስጥ ፈተናዎችን ያስተናገደች ቢሆንም ዛሬም ድረስ በጥንካሬ የቆመች የማይናወጥ ዓለት መሆኗን በተግባር አስመስክራለች፤ እያስመሰከረችም ትገኛለች።

ፈተናዎች ሊያዳክሟት ሳይሆን ይበልጥ ሊያጠነክሯት የመጡ ይመስል፣ በየዘመናቱ የምታሳየው የትንሣዔ ጉዞ የጸናችና የማትበገር ሀገር ለመሆኗ ሕያው ምስክር ነው።

በዚህ ታሪካዊና ፅኑ መሠረት ላይ በመነሳት፣ በቅርብ ዓመታት የሀገሪቱን ሁለንተናዊ ጉዞ ለመምራት የመጣው የመደመር መንግሥትም የኢትዮጵያን ብሔራዊ ከፍታ ወደ አዲስ የታሪክ ምዕራፍ አሸጋግሮታል።

የመደመር ፍልስፍና ካለፈው ዘመን መልካም የሆኑ ሃገራዊ እሴቶችንና ስኬቶችን በመያዝ የጎደሉትንና የተሰበሩትን የታሪክና የልማት ክፍተቶች እየጠገነ፣ የወደፊቱን ብልጽግና በጋራ ኃይል ለመገንባት የተነደፈ ታላቅ ብሔራዊ ርዕይ ነው።

ይህም ፍልስፍና መርህ ያደረገው የመደመር መንግሥትም የኢትዮጵያን ዘርፈ-ብዙ አቅም ወደ አንድ በማምጣት የሀገሪቱን የነገ ዕጣ ፈንታ በአዲስ መልክ የመቅረጽ ሚናውን በውጤታማነት እየተወጣ ይገኛል።

የመደመር መንግሥት ባለፉት ዓመታት ያከናወናቸው ግዙፍና ስትራቴጂካዊ የልማት ሥራዎች የዚሁ ታላቅ ርዕይ ፍሬዎች ናቸው።

ከነዚህም ውስጥ ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ግንባታ መጠናቀቁ የመንግሥትን ቁርጠኝነትና ኢትዮጵያውያን በአንድነት ከቆሙ የማይቻል ነገር እንደሌለ ለዓለም ያሳየ ነው።

ባለፉት ስምንት ዓመታት ሲከናወን የቆየው የአረንጓዴ ዐሻራ መርሃ ግብርም በቢሊየን የሚቆጠሩ ችግኞችን ኢትዮጵያ ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገርና አረንጓዴ ልማትን የምታስቀድም ቀዳሚ ተምሳሌት አድርጓታል።

የኢትዮጵያን የተፈጥሮ ውበትና ታሪካዊ ክብር ለዓለም መድረክ በአዲስ መልክ ያስተዋወቁት የከተማ ውበት፣ የገበታ ለሀገርና የገበታ ለትውልድ ፕሮጀክቶችም የቱሪዝም አቅም ማደስ ብቻ ሳይሆን፣ ዜጎች በሀገራቸው ታሪክና ውበት ላይ ያላቸውን ኩራትና ብሔራዊ አንድነት አድሰውታል።

በኢኮኖሚው ረገድም፣ ሀገራዊ ምርታማነትንና ራስን በምግብ የመቻል አቅምን ለማሳደግ የተከናወኑት ሰፋፊ የማክሮ-ኢኮኖሚ ማሻሻያዎችና የስንዴ ልማት ስራዎች፣ ኢትዮጵያን ከጥገኝነት አውጥተው ወደ ራስ መቻልና ምርትን ወደ ውጭ የመላክ አዲስ የከፍታ ማማ ላይ አውጥተዋታል።

ኢትዮጵያ በአፍሪካ ቀንድ ብሎም በዓለም አቀፍ መድረክ ላይ ያላት ዲፕሎማሲያዊና ፖለቲካዊ ተፅዕኖ ፈጣሪነት ከአጀንዳ ተቀባይነት ወደ አጀንዳ ሰጪነት መሸጋገር ችሏል።

ኢትዮጵያ በትልቅ ሀገርነቷ፣ በትልቅ ሕዝቧ እና በሰነቀችው ታላቅ ርዕይ ፈተናዎችን ሁሉ በትዕግስትና በብልሃት እያለፈች፣ በጥንካሬ የምትቀጥል የጸናች ማትበገር ሀገር ሆና የብልጽግና ማማ ላይ መውጣቷን ትቀጥላለች።
#ኢትዮጵያ #ትልቅሀገር #ትልቅሕዝብ #ታላቅርዕይ

በሶስና አለማየሁ





በሀገርና በሕዝብ ልክ የተቃኘ ታላቅ ርዕይ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) የሰው ልጅ የዘር ሐረግ መጀመሪያ፣ የነፃነት ተምሳሌት ፣የጥንታዊ ሥልጣኔ ዐሻራ የሆነችው ኢትዮጵያ፣ በጊዜ የታሪክ ሸራ ላይ በደማቅ ቀለም የተሳለች ታላቅ ሀገር ናት።

ስሟ ሲጠራ ከፍታ፣ ሕዝቧ ሲታወስ ፅናት፣ ርዕይዋ ሲሰነቅ ደግሞ አዲስ ተስፋ ቀድመው አእምሮ ላይ ይሳላሉ።

ሃገራችን ኢትዮጵያ ባለፉት ዘመናት በርካታ ማዕበሎችንና ውስብስብ የውጭና የውስጥ ፈተናዎችን ያስተናገደች ቢሆንም ዛሬም ድረስ በጥንካሬ የቆመች የማይናወጥ ዓለት መሆኗን በተግባር አስመስክራለች፤ እያስመሰከረችም ትገኛለች።

ፈተናዎች ሊያዳክሟት ሳይሆን ይበልጥ ሊያጠነክሯት የመጡ ይመስል፣ በየዘመናቱ የምታሳየው የትንሣዔ ጉዞ የጸናችና የማትበገር ሀገር ለመሆኗ ሕያው ምስክር ነው።

በዚህ ታሪካዊና ፅኑ መሠረት ላይ በመነሳት፣ በቅርብ ዓመታት የሀገሪቱን ሁለንተናዊ ጉዞ ለመምራት የመጣው የመደመር መንግሥትም የኢትዮጵያን ብሔራዊ ከፍታ ወደ አዲስ የታሪክ ምዕራፍ አሸጋግሮታል።

የመደመር ፍልስፍና ካለፈው ዘመን መልካም የሆኑ ሃገራዊ እሴቶችንና ስኬቶችን በመያዝ የጎደሉትንና የተሰበሩትን የታሪክና የልማት ክፍተቶች እየጠገነ፣ የወደፊቱን ብልጽግና በጋራ ኃይል ለመገንባት የተነደፈ ታላቅ ብሔራዊ ርዕይ ነው።

ይህም ፍልስፍና መርህ ያደረገው የመደመር መንግሥትም የኢትዮጵያን ዘርፈ-ብዙ አቅም ወደ አንድ በማምጣት የሀገሪቱን የነገ ዕጣ ፈንታ በአዲስ መልክ የመቅረጽ ሚናውን በውጤታማነት እየተወጣ ይገኛል።

የመደመር መንግሥት ባለፉት ዓመታት ያከናወናቸው ግዙፍና ስትራቴጂካዊ የልማት ሥራዎች የዚሁ ታላቅ ርዕይ ፍሬዎች ናቸው።

ከነዚህም ውስጥ ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ግንባታ መጠናቀቁ የመንግሥትን ቁርጠኝነትና ኢትዮጵያውያን በአንድነት ከቆሙ የማይቻል ነገር እንደሌለ ለዓለም ያሳየ ነው።

ባለፉት ስምንት ዓመታት ሲከናወን የቆየው የአረንጓዴ ዐሻራ መርሃ ግብርም በቢሊየን የሚቆጠሩ ችግኞችን ኢትዮጵያ ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገርና አረንጓዴ ልማትን የምታስቀድም ቀዳሚ ተምሳሌት አድርጓታል።

የኢትዮጵያን የተፈጥሮ ውበትና ታሪካዊ ክብር ለዓለም መድረክ በአዲስ መልክ ያስተዋወቁት የከተማ ውበት፣ የገበታ ለሀገርና የገበታ ለትውልድ ፕሮጀክቶችም የቱሪዝም አቅም ማደስ ብቻ ሳይሆን፣ ዜጎች በሀገራቸው ታሪክና ውበት ላይ ያላቸውን ኩራትና ብሔራዊ አንድነት አድሰውታል።

በኢኮኖሚው ረገድም፣ ሀገራዊ ምርታማነትንና ራስን በምግብ የመቻል አቅምን ለማሳደግ የተከናወኑት ሰፋፊ የማክሮ-ኢኮኖሚ ማሻሻያዎችና የስንዴ ልማት ስራዎች፣ ኢትዮጵያን ከጥገኝነት አውጥተው ወደ ራስ መቻልና ምርትን ወደ ውጭ የመላክ አዲስ የከፍታ ማማ ላይ አውጥተዋታል።

ኢትዮጵያ በአፍሪካ ቀንድ ብሎም በዓለም አቀፍ መድረክ ላይ ያላት ዲፕሎማሲያዊና ፖለቲካዊ ተፅዕኖ ፈጣሪነት ከአጀንዳ ተቀባይነት ወደ አጀንዳ ሰጪነት መሸጋገር ችሏል።

ኢትዮጵያ በትልቅ ሀገርነቷ፣ በትልቅ ሕዝቧ እና በሰነቀችው ታላቅ ርዕይ ፈተናዎችን ሁሉ በትዕግስትና በብልሃት እያለፈች፣ በጥንካሬ የምትቀጥል የጸናች ማትበገር ሀገር ሆና የብልጽግና ማማ ላይ መውጣቷን ትቀጥላለች።
#ኢትዮጵያ #ትልቅሀገር #ትልቅሕዝብ #ታላቅርዕይ

በሶስና አለማየሁ

የትልቅ ሀገርና ህዝብ መዲና፤ የአዲስ አበባ የዘላቂ ልማትና የሰላም ጉዞ
****************

የአንዲት ሀገር መዲና የዚያች ሀገር ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ማህበራዊ ገጽታ ትክክለኛ ነጸብራቅ ናት። ለዘመናት የበርካታ ውጣ ውረዶች ማዕከል የነበረችው አዲስ አበባ ፡ ዛሬ ላይ የኢትዮጵያ የብልጽግና ጉዞ ተምሳሌት ሆናለች።

ባለፉት አምስት ዓመታት መዲናዋ ያስመዘገበችው ፈጣንና ሁለንተናዊ ለውጥ "የትልቅ ሀገር፣ ትልቅ ህዝብ እና ታላቅ ርዕይ" መገለጫ መሆን ችላለች፡፡

ትናንት ከተማዋ የልዩነት፣ የመጠላለፍ እና የንትርክ አውድማ ለማድረግ ይሞክሩ የነበሩ አፍራሽ ትርክቶች ዛሬ ወደ አሰባሳቢነት ተቀይረዋል።

የዚህ ታላቅ ማሳያ የጥቁር ህዝቦች የነፃነት ቀንዲል የሆነው የዓድዋ ድል መታሰቢያ ግንባታ ነው። ይህ ግዙፍ ማዕከል ትውልዱ በጋራ እንዲቆምና የጋራ ታሪኩን በኩራት እንዲዘክር የተደረገበት የጸና ሀገረ-መንግሥት ግንባታ መሠረት ነው።

ሌሎች ሀገራት ያሳኩትን የዕድገት ማማ እኛም እንደ ኢትዮጵያ ማሳካት እንችላለን የሚለው አሸናፊ ሥነ-ልቦና መሬት የረገጠው በእነዚህ ተግባራዊ እንቅስቃሴዎች መሆኑን ብዙዎች ይመሰክራሉ።

ከተማዋ የትልቅ ሀገርና አህጉር መዲናነቷን እንዲሁም የዲፕሎማሲ ማዕከልነቷን በሚመጥን መልኩ ራሷን አድሳለች። የሸገር ማስዋብ ፕሮጀክት አካል የሆኑት የእንጦጦ፣ ወዳጅነት እና አንድነት ፓርኮች እንዲሁም የሳይንስ ሙዚየምና አብርሆት ቤተ-መጻሕፍት አሁን ላለው ብቻ ሳይሆን ለነገው ትውልድ የሚሻገሩ አሻራዎች ሆነዋል።

ፒያሳን፣ አራት ኪሎን እና ቦሌን ጨምሮ በተለያዩ አካባቢዎች የተተገበረው የኮሪደር ልማት የከተማዋን ገጽታ ከመቀየራቸዉ ባሻገር ዘመናዊ ከተማ አድርጓታል።

በዚህ ታላቅ ርዕይ የከተማዋ አረንጓዴ ሽፋን ከ2.8 በመቶ ወደ 24 በመቶ አድጓል። በተመሳሳይ የመንገድ ሽፋን ከ12.8 በመቶ ወደ 20 በመቶ ሲያድግ ከለውጡ በፊት 400 ለሚሆኑ መኪኖች ብቻ የፐብሊክ ፓርኪንግ የነበራት አዲስ አበባ ከተማ ዛሬ በአንድ ጊዜ 180 ሺህ መኪናዎችን ማስተናገድ የሚችሉ 3 ሺህ ፓርኮች ተገንብተውላታል። የመጠጥ ውሃ ሽፋን በ60 በመቶ ማደጉ እንዲሁም አንድ ብቻ የነበረው ዘመናዊ የፍሳሽ ማጣሪያ አሁን ወደ 47 ከፍ ማለቱ የዜጎችን ጤና ከመጠበቅ አኳያ የተሰራ ግዙፍ ስኬት ነው።

በከተማዋ ዜጎች ሰብዓዊ ክብራቸውን በማይመጥን የጭቃ ቤቶች ይኖሩ የነበረው ታሪክ ተቀይሮ በመንግሥትና በግሉ ዘርፍ 480 ሺህ መኖሪያ ቤቶች መገንባታቸውም ለነዋሪዎቿ ምቹ አድርጓታል።

አንድ መንግሥት የጸና የሚባለውም ለዜጎቹ በተለይም ለደካሞች በሚሰጠው ከለላና ማህበራዊ ፍትህ ጭምር በመሆኑ ከተማ አስተዳደሩ በህንጻዎች ብቻ ሳይሆን ባለፉት አምስት ዓመታት በሰው ተኮር ልማት ላይም ትልቅ ትኩረት አድርጓል።

የትውልድ ግንባታን መሠረት በማድረግ በሚሊዮን የሚቆጠሩ የአዲስ አበባ ተማሪዎች በቀን ሁለት ጊዜ ትምህርት ቤት ይመገባሉ፤ የደንብ ልብስና ቁሳቁስ ያገኛሉ።

ከተማዋን ለህጻናት ምቹ ለማድረግ ከመንግሥት ምንም ካልነበረበት ተነስተው የህፃናት መዋያዎች አሁን ላይ 1 ሺህ 100 የደረሱ ሲሆን የህፃናት መጫወቻ ስፍራዎች ከ20 ወደ 5 ሺህ 500 አድገዋል።

በአምስት ዓመታት ውስጥ ከተፈጠረው ከ2.2 ሚሊዮን በላይ የስራ ዕድል ውስጥ ከ1.1 ሚሊዮን በላይ የሚሆኑት ሴቶች መሆናቸው እንዲሁም ኑሯቸዉን ጎዳና ላይ ያደረጉ እህቶች እና ሀገር አገልግለው ለተረሱ አረጋውያን በክብር የሚመገቡባቸው የምገባ ማዕከላት መከፈታቸው የትልቅ ህዝብን አብሮነትና የመንግሥትን ርህራሄ በተግባር ያሳየ ነው።

ይህ ሁሉ ስኬት ግን አልጋ በአልጋ በሆነ መንገድ የመጣ አይደለም። አስተዳደሩ ህገ-ወጥ የመሬት ወረራን፣ ዘመናት ያስቆጠሩ የመልካም አስተዳደር እጦቶችን እና የኑሮ ውድነትን በፅናት መጋፈጥ ነበረበት። የኑሮ ውድነትን ለማቃለል ሰባት ግዙፍ የገበያ ማዕከላት እና ከ250 በላይ የቅዳሜና እሁድ ገበያዎችን ከማስፋፋት ባለፈ "ማዕድ ማጋራት" አዲስ የአብሮነት ባህል ሆኖ ጸንቷል።

የከተማዋ ዓመታዊ ገቢ ከ30 ቢሊዮን ብር ወደ 351 ቢሊዮን ብር አድጓል። ከዚህ ቀደም ከ50 በመቶ በላይ የነበረው የአስተዳደር ወጪ ወደ 29 በመቶ ወርዶ፣ ቀሪው 71 በመቶ በጀት ለዘላቂ ልማትና ፕሮጀክቶች እንዲውል መደረጉ የብክነት ቀዳዳዎች መዘጋታቸውንና ራስን በራስ የማስተዳደር አቅም መጎልበቱን ያመለክታል።

በቀጣይ ዓመታትም በኢትዮጵያ ማንሰራራት ውስጥ አዲስ አበባ የብልጽግና ተምሳሌትነቷ ሙሉ በሙሉ የተረጋገጠ ከተማ ትሆናለች የሚል ጽኑ እምነት እንዳላቸው ከንቲባ አዳነች አበቤ ገልጸዋል።

በአጠቃላይ ባለፉት አምስት ዓመታት በአዲስ አበባ የታየው ለውጥ የከተማዋን ነዋሪዎች ህይወት ከመቀየር ባለፈ፣ የጸና ሀገረ-መንግሥት ግንባታ ምን እንደሚመስል ለሀገራችን ትልቅ ትምህርት የሰጠ ነው።

አዲስ አበባ ዛሬ የትልቅ ሀገር ግርማ ሞገስ የምትላበስባት፣ የትልቅ ህዝብ አብሮነት የሚንፀባረቅባት እና የታላቅ ርዕይ ተግባራዊ ማሳያ የሆነች እውነተኛ ውብ አበባ ሆናለች።

ከንቲባዋ አጽንኦት ሰጥተው እንደተናገሩት የተሰሩት ስራዎች እንችላለን ለሚለው ማሳያዎች እንጂ መኩራሪያዎች አይደሉም፤ ከፊት ለፊት የሚቀረን ይበልጣልና ሁሉም አካል እጅና ጓንት ሆኖ አብሮነቱን ሊያጠናክር ይገባል።

በበረከት ሽመልስ
#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ #addisababa #development


የትልቅ ሀገርና ህዝብ መዲና፤ የአዲስ አበባ የዘላቂ ልማትና የሰላም ጉዞ
****************

የአንዲት ሀገር መዲና የዚያች ሀገር ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ማህበራዊ ገጽታ ትክክለኛ ነጸብራቅ ናት። ለዘመናት የበርካታ ውጣ ውረዶች ማዕከል የነበረችው አዲስ አበባ ፡ ዛሬ ላይ የኢትዮጵያ የብልጽግና ጉዞ ተምሳሌት ሆናለች።

ባለፉት አምስት ዓመታት መዲናዋ ያስመዘገበችው ፈጣንና ሁለንተናዊ ለውጥ "የትልቅ ሀገር፣ ትልቅ ህዝብ እና ታላቅ ርዕይ" መገለጫ መሆን ችላለች፡፡

ትናንት ከተማዋ የልዩነት፣ የመጠላለፍ እና የንትርክ አውድማ ለማድረግ ይሞክሩ የነበሩ አፍራሽ ትርክቶች ዛሬ ወደ አሰባሳቢነት ተቀይረዋል።

የዚህ ታላቅ ማሳያ የጥቁር ህዝቦች የነፃነት ቀንዲል የሆነው የዓድዋ ድል መታሰቢያ ግንባታ ነው። ይህ ግዙፍ ማዕከል ትውልዱ በጋራ እንዲቆምና የጋራ ታሪኩን በኩራት እንዲዘክር የተደረገበት የጸና ሀገረ-መንግሥት ግንባታ መሠረት ነው።

ሌሎች ሀገራት ያሳኩትን የዕድገት ማማ እኛም እንደ ኢትዮጵያ ማሳካት እንችላለን የሚለው አሸናፊ ሥነ-ልቦና መሬት የረገጠው በእነዚህ ተግባራዊ እንቅስቃሴዎች መሆኑን ብዙዎች ይመሰክራሉ።

ከተማዋ የትልቅ ሀገርና አህጉር መዲናነቷን እንዲሁም የዲፕሎማሲ ማዕከልነቷን በሚመጥን መልኩ ራሷን አድሳለች። የሸገር ማስዋብ ፕሮጀክት አካል የሆኑት የእንጦጦ፣ ወዳጅነት እና አንድነት ፓርኮች እንዲሁም የሳይንስ ሙዚየምና አብርሆት ቤተ-መጻሕፍት አሁን ላለው ብቻ ሳይሆን ለነገው ትውልድ የሚሻገሩ አሻራዎች ሆነዋል።

ፒያሳን፣ አራት ኪሎን እና ቦሌን ጨምሮ በተለያዩ አካባቢዎች የተተገበረው የኮሪደር ልማት የከተማዋን ገጽታ ከመቀየራቸዉ ባሻገር ዘመናዊ ከተማ አድርጓታል።

በዚህ ታላቅ ርዕይ የከተማዋ አረንጓዴ ሽፋን ከ2.8 በመቶ ወደ 24 በመቶ አድጓል። በተመሳሳይ የመንገድ ሽፋን ከ12.8 በመቶ ወደ 20 በመቶ ሲያድግ ከለውጡ በፊት 400 ለሚሆኑ መኪኖች ብቻ የፐብሊክ ፓርኪንግ የነበራት አዲስ አበባ ከተማ ዛሬ በአንድ ጊዜ 180 ሺህ መኪናዎችን ማስተናገድ የሚችሉ 3 ሺህ ፓርኮች ተገንብተውላታል። የመጠጥ ውሃ ሽፋን በ60 በመቶ ማደጉ እንዲሁም አንድ ብቻ የነበረው ዘመናዊ የፍሳሽ ማጣሪያ አሁን ወደ 47 ከፍ ማለቱ የዜጎችን ጤና ከመጠበቅ አኳያ የተሰራ ግዙፍ ስኬት ነው።

በከተማዋ ዜጎች ሰብዓዊ ክብራቸውን በማይመጥን የጭቃ ቤቶች ይኖሩ የነበረው ታሪክ ተቀይሮ በመንግሥትና በግሉ ዘርፍ 480 ሺህ መኖሪያ ቤቶች መገንባታቸውም ለነዋሪዎቿ ምቹ አድርጓታል።

አንድ መንግሥት የጸና የሚባለውም ለዜጎቹ በተለይም ለደካሞች በሚሰጠው ከለላና ማህበራዊ ፍትህ ጭምር በመሆኑ ከተማ አስተዳደሩ በህንጻዎች ብቻ ሳይሆን ባለፉት አምስት ዓመታት በሰው ተኮር ልማት ላይም ትልቅ ትኩረት አድርጓል።

የትውልድ ግንባታን መሠረት በማድረግ በሚሊዮን የሚቆጠሩ የአዲስ አበባ ተማሪዎች በቀን ሁለት ጊዜ ትምህርት ቤት ይመገባሉ፤ የደንብ ልብስና ቁሳቁስ ያገኛሉ።

ከተማዋን ለህጻናት ምቹ ለማድረግ ከመንግሥት ምንም ካልነበረበት ተነስተው የህፃናት መዋያዎች አሁን ላይ 1 ሺህ 100 የደረሱ ሲሆን የህፃናት መጫወቻ ስፍራዎች ከ20 ወደ 5 ሺህ 500 አድገዋል።

በአምስት ዓመታት ውስጥ ከተፈጠረው ከ2.2 ሚሊዮን በላይ የስራ ዕድል ውስጥ ከ1.1 ሚሊዮን በላይ የሚሆኑት ሴቶች መሆናቸው እንዲሁም ኑሯቸዉን ጎዳና ላይ ያደረጉ እህቶች እና ሀገር አገልግለው ለተረሱ አረጋውያን በክብር የሚመገቡባቸው የምገባ ማዕከላት መከፈታቸው የትልቅ ህዝብን አብሮነትና የመንግሥትን ርህራሄ በተግባር ያሳየ ነው።

ይህ ሁሉ ስኬት ግን አልጋ በአልጋ በሆነ መንገድ የመጣ አይደለም። አስተዳደሩ ህገ-ወጥ የመሬት ወረራን፣ ዘመናት ያስቆጠሩ የመልካም አስተዳደር እጦቶችን እና የኑሮ ውድነትን በፅናት መጋፈጥ ነበረበት። የኑሮ ውድነትን ለማቃለል ሰባት ግዙፍ የገበያ ማዕከላት እና ከ250 በላይ የቅዳሜና እሁድ ገበያዎችን ከማስፋፋት ባለፈ "ማዕድ ማጋራት" አዲስ የአብሮነት ባህል ሆኖ ጸንቷል።

የከተማዋ ዓመታዊ ገቢ ከ30 ቢሊዮን ብር ወደ 351 ቢሊዮን ብር አድጓል። ከዚህ ቀደም ከ50 በመቶ በላይ የነበረው የአስተዳደር ወጪ ወደ 29 በመቶ ወርዶ፣ ቀሪው 71 በመቶ በጀት ለዘላቂ ልማትና ፕሮጀክቶች እንዲውል መደረጉ የብክነት ቀዳዳዎች መዘጋታቸውንና ራስን በራስ የማስተዳደር አቅም መጎልበቱን ያመለክታል።

በቀጣይ ዓመታትም በኢትዮጵያ ማንሰራራት ውስጥ አዲስ አበባ የብልጽግና ተምሳሌትነቷ ሙሉ በሙሉ የተረጋገጠ ከተማ ትሆናለች የሚል ጽኑ እምነት እንዳላቸው ከንቲባ አዳነች አበቤ ገልጸዋል።

በአጠቃላይ ባለፉት አምስት ዓመታት በአዲስ አበባ የታየው ለውጥ የከተማዋን ነዋሪዎች ህይወት ከመቀየር ባለፈ፣ የጸና ሀገረ-መንግሥት ግንባታ ምን እንደሚመስል ለሀገራችን ትልቅ ትምህርት የሰጠ ነው።

አዲስ አበባ ዛሬ የትልቅ ሀገር ግርማ ሞገስ የምትላበስባት፣ የትልቅ ህዝብ አብሮነት የሚንፀባረቅባት እና የታላቅ ርዕይ ተግባራዊ ማሳያ የሆነች እውነተኛ ውብ አበባ ሆናለች።

ከንቲባዋ አጽንኦት ሰጥተው እንደተናገሩት የተሰሩት ስራዎች እንችላለን ለሚለው ማሳያዎች እንጂ መኩራሪያዎች አይደሉም፤ ከፊት ለፊት የሚቀረን ይበልጣልና ሁሉም አካል እጅና ጓንት ሆኖ አብሮነቱን ሊያጠናክር ይገባል።

በበረከት ሽመልስ
#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ #addisababa #development

ከፈተናዎች ባሻገር፡ የኢትዮጵያ የማይቀለበስ የብልጽግና ጉዞ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 18፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ ታሪካዊ ስህተቶችን በማረም፣ የጋራ ብሔራዊ ምክክር በማድረግ እና ሁሉንም አሳታፊ የሆኑ የልማት ፕሮጀክቶችን በመቅረጽ ወደ ኋላ የማይቀለበስ፣ ጠንካራና ዲሞክራሲያዊት ሀገርን የመገንባት ታሪካዊ ምዕራፍ ላይ ትገኛለች።

የማይቀለበሰው የኢትዮጵያ ማንነት በየዘመኑ ፈተናዎች ውስጥ እያለፈ ይበልጥ እየጠነከረ እንዲሁም በተጨባጭ መሬት ላይ በሚታዩ እውነታዎች እየተረጋገጠ ይገኛል።

ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት በርካታ ውጣ ውረዶችን፣ የውስጥ ፈተናዎችን ብታስተናግድም ማንም ሊቀለብሰው ወይም ሊለውጠው የማይችል ትልልቅ ስኬቶችን ማስመዝገብ የቻለች ሀገር ናት።

የኢትዮጵያ ሕብረ ብሔራዊ ማንነት የመዳከሟ ምክንያት ሳይሆን በአስቸጋሪ የታሪክ አጋጣሚዎች ሁሉ አንድ ላይ ቆማ እንድትሻገር ያደረጋት ጥንካሬዋ ነው።

የታሪክ፣ የጽናት፣ የባህል እና የነፃነት ህያው ተምሳሌት የሆኑት ኢትዮጵያውያን ለዘመናት ይዘዋቸው የዘለቁት የመከባበር እና የአብሮነት እሴቶች የትኛውንም ከፋፋይ ሃሳብ እንዲያሸንፉ አድርጓቸዋል፡፡

በሌላ በኩል ኢትዮጵያ የዓባይ ወንዝ መነሻ እና የአፍሪካ ቀንድ እምብርት መሆኗ በዓለም መድረክ ላይ የማይናወጥ ስትራቴጂካዊ ሚና እንዲኖራት አድርጓታል።

የተፈጥሮ ጸጋዎቿ፣ ወጣት የሰው ኃይሏ እና በአህጉራዊ መድረኮች ያላት ቀዳሚ ሚና፣ ሀገሪቱ ወደፊት ለምትጓዝበት የብልጽግና መንገድ የማይቀለበስ አቅጣጫ ያስቀመጠላት ነው።

ህዝቦቿም የመደጋገፍ እና አብሮ የመኖር እሴት በማንኛውም ፖለቲካዊ ወይም ማህበራዊ ማዕበል የማይበጠስ ጠንካራ ገመድ ሆኖ ተገምዷል።

በተጨማሪም ባላት ሰፊ የሰው ኃይል፣ የተፈጥሮ ፀጋ፣ የቴክኖሎጂና የዲጂታል አሰራር እንዲሁም በተግባር የተደገፈ ቁርጠኝነት ያሰበችውን የምታሳካ ታላቅ ሀገር መሆኗን እና የብልጽግና ጉዞዋ የማይቀለበስ መሆኑን ለዓለም እየመሰከሩ ይገኛሉ።

በአጠቃላይ የማይቀለበሰው የኢትዮጵያ ማንነት በሕዝቦቿ አጥንትና ደም የተቀረጸ፣ በትናንት የድል ታሪክ ላይ ቆሞ የነገውን ብልጽግና የሚያልም ጽኑ እውነት ነው። ያለፈችባቸው የታሪክ እቶኖች ማንነቷን አቅልጠው አላጠፉትም፤ ይልቁንም ይበልጥ አጠንክረውታል።

ኢትዮጵያ ትናንት የነበረች፣ ዛሬ ያለች እና ነገም በማይቀለበስ ታሪካዊና ባህላዊ ማንነቷ ጸንታ የምትኖር የታላቅነት ማሳያ ሀገር ናት።

በትዕግስት ግዛቸው





ከፈተናዎች ባሻገር፡ የኢትዮጵያ የማይቀለበስ የብልጽግና ጉዞ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 18፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ ታሪካዊ ስህተቶችን በማረም፣ የጋራ ብሔራዊ ምክክር በማድረግ እና ሁሉንም አሳታፊ የሆኑ የልማት ፕሮጀክቶችን በመቅረጽ ወደ ኋላ የማይቀለበስ፣ ጠንካራና ዲሞክራሲያዊት ሀገርን የመገንባት ታሪካዊ ምዕራፍ ላይ ትገኛለች።

የማይቀለበሰው የኢትዮጵያ ማንነት በየዘመኑ ፈተናዎች ውስጥ እያለፈ ይበልጥ እየጠነከረ እንዲሁም በተጨባጭ መሬት ላይ በሚታዩ እውነታዎች እየተረጋገጠ ይገኛል።

ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት በርካታ ውጣ ውረዶችን፣ የውስጥ ፈተናዎችን ብታስተናግድም ማንም ሊቀለብሰው ወይም ሊለውጠው የማይችል ትልልቅ ስኬቶችን ማስመዝገብ የቻለች ሀገር ናት።

የኢትዮጵያ ሕብረ ብሔራዊ ማንነት የመዳከሟ ምክንያት ሳይሆን በአስቸጋሪ የታሪክ አጋጣሚዎች ሁሉ አንድ ላይ ቆማ እንድትሻገር ያደረጋት ጥንካሬዋ ነው።

የታሪክ፣ የጽናት፣ የባህል እና የነፃነት ህያው ተምሳሌት የሆኑት ኢትዮጵያውያን ለዘመናት ይዘዋቸው የዘለቁት የመከባበር እና የአብሮነት እሴቶች የትኛውንም ከፋፋይ ሃሳብ እንዲያሸንፉ አድርጓቸዋል፡፡

በሌላ በኩል ኢትዮጵያ የዓባይ ወንዝ መነሻ እና የአፍሪካ ቀንድ እምብርት መሆኗ በዓለም መድረክ ላይ የማይናወጥ ስትራቴጂካዊ ሚና እንዲኖራት አድርጓታል።

የተፈጥሮ ጸጋዎቿ፣ ወጣት የሰው ኃይሏ እና በአህጉራዊ መድረኮች ያላት ቀዳሚ ሚና፣ ሀገሪቱ ወደፊት ለምትጓዝበት የብልጽግና መንገድ የማይቀለበስ አቅጣጫ ያስቀመጠላት ነው።

ህዝቦቿም የመደጋገፍ እና አብሮ የመኖር እሴት በማንኛውም ፖለቲካዊ ወይም ማህበራዊ ማዕበል የማይበጠስ ጠንካራ ገመድ ሆኖ ተገምዷል።

በተጨማሪም ባላት ሰፊ የሰው ኃይል፣ የተፈጥሮ ፀጋ፣ የቴክኖሎጂና የዲጂታል አሰራር እንዲሁም በተግባር የተደገፈ ቁርጠኝነት ያሰበችውን የምታሳካ ታላቅ ሀገር መሆኗን እና የብልጽግና ጉዞዋ የማይቀለበስ መሆኑን ለዓለም እየመሰከሩ ይገኛሉ።

በአጠቃላይ የማይቀለበሰው የኢትዮጵያ ማንነት በሕዝቦቿ አጥንትና ደም የተቀረጸ፣ በትናንት የድል ታሪክ ላይ ቆሞ የነገውን ብልጽግና የሚያልም ጽኑ እውነት ነው። ያለፈችባቸው የታሪክ እቶኖች ማንነቷን አቅልጠው አላጠፉትም፤ ይልቁንም ይበልጥ አጠንክረውታል።

ኢትዮጵያ ትናንት የነበረች፣ ዛሬ ያለች እና ነገም በማይቀለበስ ታሪካዊና ባህላዊ ማንነቷ ጸንታ የምትኖር የታላቅነት ማሳያ ሀገር ናት።

በትዕግስት ግዛቸው

የዛሬዋን ዓለም አስቀድሞ የተነበየው የቻርሊ ቻፕሊን ታሪካዊ ንግግር!

ቻርሊ "ስግብግብነት የሰውን ልጅ ነፍስ መርዞታል!"

"ከብልሃት ይልቅ ርህራሔና ደግነት ያስፈልገናል" ብሎ ነበር።
#ethiopia | ዓለም ከተመለከታቸው ድንቅ የጥበብና ተፅዕኖ ፈጣሪ ሰዎች መካከል አንዱ ቻርሊ ቻፕሊን "The Great Dictator" በተሰኘው ታዋቂ ፊልሙ ማጠቃለያ ላይ የተናገረው ንግግር ነው።

በሁለተኛው የዓለም ጦርነት ዋዜማ የፋሺዝምና የባርነት ስጋት ዓለምን ስጋት ላይ በጣለበት ወቅት የቀረበው ይህ ንግግር ለነፃነት ለሰብአዊነት እና ለፍቅር የቀረበ ጥሪ ነበር።

"አዝናለሁ ነገር ግን እኔ ንጉሠ ነገሥት መሆን አልፈልግም።

ሰዎችን መግዛትም ሆነ ማሸነፍ የእኔ ፍላጎት አይደለም።

ቢቻለኝ ሁሌም ሰዎችን መርዳት እንጂ ማናቸውንም ሰዎች አይሁድ ክርስቲያን ጥቁርም ሆኑ ነጭ ብዬ ማግለል አልፈልግም።

ሁላችንም አንዱ ሌላውን መርዳት እንጂ በጠላትነት ማየት የለብንም።

ዓለም ለሁሉም የምትበቃ ስፋትና ሀብት አላት።

የሰው ልጅ ሕይወት ነፃና ውብ ሊሆን ይችላል ነገር ግን መንገዱ ጠፍቶብናል።

ስግብግብነት የሰውን ልጅ ነፍስ መርዞታል ዓለምን በጠላትነት አጥሮታል ወደ ደምና ወደ መከራም መርቶናል።

የቴክኖሎጂና የእውቀት እድገታችን ከሰዎች ጋር ከማቀራረብ ይልቅ ለይቶናል።

ማሽነሪዎች በዛው ልክ ስግብግብነትን እውቀታችን ደግሞ ጨካኝና ክፉ አድርጎናል።

ከማሽኖች ይልቅ ሰብአዊነት ያስፈልገናል።

ከብልሃት ይልቅ ርህራሔና ደግነት ያስፈልገናል።

እነዚህ በጎ እሴቶች ከሌሉ ሕይወት ጨካኝ ይሆናል ሁሉም ነገር ይጠፋል።

በእንደዚህ አይነት ሰብአዊነት ውስጥ የነፃነት ብርሃን አለ።" ሲል ተናግሮ ነበር።

ይህ ንግግር የቻርሊ ቻፕሊን የመጀመሪያው ድምፅ ያለው የፊልም ንግግሩ ነበር።

ይህ ንግግሩ ዛሬም ድረስ በዓለም ዙሪያ ለሰላም እና ለሰብአዊ መብቶች በሚደረጉ እንቅስቃሴዎች ውስጥ እንደ መነሻ የሚጠቀስ ታሪካዊ ንግግር ነው።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ethiopia #getutemesgen #thegreatdictator #charliechaplin #humanityfirst #peaceandlove #worldpeace #wisdom

የኢትዮጵያ ብሔራዊ ጥቅሟን እና የአፍሪካን ድምፅ የማስከበር እመርታዊ ጉዞ
*********************

ኢትዮጵያ በዚህ ወቅት የነፃነት፣ የጽናት እና የሁለንተናዊ እሴቶቿን ባለቤትነት ዳግም እያደሰች ትገኛለች።

አዲሱ ዓመት ሀገራዊ አንድነትን ከማጠናከር ባሻገር፣ ኢትዮጵያ በዓለም አቀፍ መድረክ ብሔራዊ ጥቅሟን በማስቀደም እና የአፍሪካውያን እውነተኛ ድምፅ ሆና የመውጣት ቁርጠኝነቷን ይበልጥ የምታጎላበት ታሪካዊ ምዕራፍ ነው።

ኢትዮጵያ ብሔራዊ ጥቅሟን ማዕከል ያደረገ የዲፕሎማሲ እና የልማት ጉዞዋን በመከተል፣ በዓለም አቀፍ እና ቀጣናዊ ውጥረቶች መካከል የራሷን ሉዓላዊነት፣ የኢኮኖሚ ጥንካሬ እና የቀጣናውን ሰላም ዘላቂ የሚያደርጉ ስትራቴጂዎችን በመተግበር ላይ ትገኛለች።

የጂኦ-ፖለቲካዊ እና የኢኮኖሚ ሉዓላዊነቷን ለማስከበር፣ የባሕር በር ፍላጎቷን በጋራ ተጠቃሚነት እና በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ለማረጋገጥ እንቅስቃሴዎችን እያደረገች ነው።

በተጨማሪም እንደ ብሪክስ ባሉ ግዙፍ የዓለም አቀፍ የጥምረት መድረኮች ብሔራዊ ጥቅሟን በላቀ ደረጃ ለማስከበር እየሠራች ነው።

የዲጂታል ኢኮኖሚ ግንባታ፣ ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ መጠናቀቅ እና ሀገራዊ የልማት ፕሮጀክቶች ሀገራችን በራሷ እግር እንድትቆም የሚያስችሉ ቁልፍ አምዶች ናቸው።

የአፍሪካውያን እውነተኛ ድምፅ እና የፓን-አፍሪካኒዝም መንፈስ የተላበሰችው ኢትዮጵያ፣ የአፍሪካ ኅብረት መቀመጫ በመሆን የአህጉሪቱን ብሔራዊ ጥቅም ለማስከበር እና ድምፅ ለሌላቸው ወገኖች ድምፅ ለመሆን በሚደረገው ጥረት ግንባር ቀደም ሚና መጫወቷን ቀጥላለች።

በዚህም አፍሪካ በዓለም አቀፍ የውሳኔ ሰጪ መድረኮች፣ በተለይም በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የፀጥታው ምክር ቤት ተገቢውን ወንበር እንድታገኝ የሚደረገውን ትግል በጽናት እየመራች ትገኛለች።

በሌላ በኩል ኢትዮጵያ እያከናወነች የምትገኘው የአረንጓዴ ዐሻራ መርሐ ግብር እና የታዳሽ ኃይል ልማቶች፣ አፍሪካ ለአየር ንብረት ለውጥ መፍትሔ አቅራቢ እንጂ ተጎጂ ብቻ አለመሆኗን የሚያስመስክሩ የተግባር እርምጃዎች ናቸው።

አዲሱ ዓመት ኢትዮጵያ ውስጣዊ ጥንካሬዋን በማጎልበት፣ የሕዝቦቿን ብሔራዊ ጥቅም ባስከበረ እና አህጉራዊ አመራሯን ባጠናከረ መልኩ ወደ ላቀ ከፍታ የምትሸጋገርበት ብሩህ ጊዜ ይሆናል።

በአድማሱ አራጋው
#ethiopia #ebc #seaaccess #nationalinterest

ቶጎ አፍሪካ የኢትዮጵያን የቀን መቆጠሪያ መጠቀም እንዳለባት አሳስባለች።

ቶጎ የአፍሪካ ሀገራት የአውሮፓውያንን የቀኝ ግዛት ዘመን የቀን መቆጠሪያ በማስወገድ የራሳቸውን አህጉራዊ ማንነት የሚያንፀባርቁበት አዲስ ዓመት እና በዓላት ሊኖሯቸው እንደሚገባ ጥሪ አቀረበች።

የምዕራባውያንን የቀኝ ግዛት ዘመን የቀን መቆጠሪያዎችን በማስወገድ አፍሪካውያን የራሳቸውን አህጉራዊ ማንነትና ታሪክ የሚያንፀባርቅ የጊዜ አቆጣጠር ሊኖራቸው እንደሚገባ ቶጎ ጥሪ አቅርባለች። ቶጎ ከአፍሪካ ህብረት ጋር በመተባበር አህጉራዊ አንድነትን የሚያጎለብት አዲስ ዓመት እንዲታወጅ የጠየቀች ሲሆን፣ ለዚህም መፍትሔው መላው አፍሪካውያን የራሳቸውን ማንነት ለመመለስ የኢትዮጵያን የቀን መቆጠሪያ (ካላንደር) መጠቀም እንደሆነ አሳስባለች።

በዓለም አቀፍ ደረጃ የኢትዮጵያ ካላንደር የነፃነት፣ የራሷን የቻለች ሀገር እና የጥንታዊ ሥልጣኔ ምልክት ተደርጎ ትልቅ አድናቆትና ክብር እየተቸረው ይገኛል። ሆኖም ግን ይህ የአፍሪካ ሀገራት የኢትዮጵያን የጊዜ አቆጣጠር እንደ አህጉራዊ ኩራትና መፍትሔ አድርገው በሚመለከቱበት በአሁኑ ወቅት፣ በሀገር ውስጥ የካላንደር ለውጥ እንዲደረግ የሚደረጉ እንቅስቃሴዎችና ፍላጎቶች በብዙዎች ዘንድ አላስፈላጊና የሀገርን ታሪካዊ ቅርስ የሚሸረሽር ተደርጎ በመወሰዱ ከፍተኛ ቅሬታን ፈጥሯል።

Seledadotio
Seledadotio

የኢትዮጵያ ዲፕሎማሲ፡ ከነፃነት ዓርዓያነት ወደ ዘመናዊ የኢኮኖሚ ዲፕሎማሲ

አዲስ አበባ፣ መስከረም 2፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) የኢትዮጵያ የዲፕሎማሲ ታሪክ የነፃነትና የሉዓላዊነት ምልክት ከመሆን አልፎ የአህጉራዊና ዓለም አቀፋዊ ተቋማት ምስረታ ግንባር ቀደም መሃንዲስ በመሆን የተገነባ የጸና መሠረት አለው።

በዓለም አቀፍ መድረኮች የጥቁር ህዝቦች ድምፅ ሆና በመቆም አያሌ ታሪካዊ ኃላፊነቶችን የተወጣችው ኢትዮጵያ ዛሬ ላይ ያንን የጽኑ ዲፕሎማሲ ቅርሷን ወደ ዘመናዊ የኢኮኖሚ ብልጽግና እና ሁለንተናዊ አጋርነት በመቀየር አዲስ ምዕራፍ ጀምራለች።

ሀገሪቱ ብሔራዊ ጥቅሟን ለማስጠበቅ የሕዝቧን የብልፅግና ጉዞ ለማፋጠን እና ቀጣይነት ያለው ዕድገቷን ለማረጋገጥ ከዓለም ሀገራትና ተቋማት ጋር የምታደርገውን ዲፕሎማሲያዊ ትስስር አጠናክራ ቀጥላለች።

በዚህ ረገድ የለውጡ መንግስት ካከናወናቸው ታሪካዊና ስትራቴጂካዊ የዲፕሎማሲ ጥረቶች አንዱ ሀገሪቱን በ2016 የብሪክስ አባል እንድትሆን ማስቻል በግንባር ቀደምትነት ይጠቀሳል።

ኢትዮጵያ የብሪክስ አባል መሆኗ የታሪካዊ ተደማጭነቷን ማረጋገጫ ብቻ ሳይሆን ወደ ፋይናንስ፣ ኢንቨስትመንትና የመሰረተ ልማት ትብብር የተደረገ ትልቅ ዕመርታ ነው።

በዓለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ተፅዕኖ ፈጣሪ የሆኑ እና የዓለምን 48 በመቶ ሕዝብ የሚወክሉ ሀገራት ስብስብ አካል መሆኗ ሀገሪቱ በዓለም አቀፍ ደረጃ ድምጿ እንዲሰማና ሰፊው ኢኮኖሚያዊ ጥቅሟ እንዲከበር ያስችላል።

በተለይም ጉባዔው “ጽናትን፣ ፈጠራን፣ ትብብርን እና ዘላቂነትን መገንባት” በሚል መሪ ሃሳብ በኒው ዴልሂ መካሄድ በጀመረው 18ኛው የብሪክስ የመሪዎች ጉባዔ ላይም ኢትዮጵያ የምታደርገው ተሳትፎ አንድምታው ትልቅ ነው።

ይህ አዲሱ የዲፕሎማሲ አቅጣጫ ለኢትዮጵያ በርካታ ተጨባጭ ዕድሎችን ይዞ የመጣ ሲሆን የኒው ዲቨሎፕመንት ባንክ አባልነት ረቂቅ አዋጅ መጸደቁም ለሀገራዊ ልማትና መሰረተ ልማት ግንባታ የሚረዱ አማራጭ የፋይናንስ ምንጮችን ለማግኘት ያስችላል።

በተጨማሪም በስብስቡ ጥላ ስር ለኢትዮጵያውያን ወጣቶች በስራ ፈጠራ፣ በቴክኖሎጂ፣ በጤና እና በትምህርት መስኮች የተከፈቱት ዓለም አቀፍ ትስስሮች የወደፊት የልማት ተስፋዎችን የሚያመለክቱ ናቸው።

ኢትዮጵያ በታሪኳ የገነባችውን የዲፕሎማሲ ስኬት ዛሬ ላይ ከፍትሃዊ፣ አሳታፊና አካታች የዓለም አቀፍ የትብብር መርሆች ጋር በማጣመር እየተጠቀመችበት ትገኛለች።

የብሪክስ አባልነት ያመጣቸውን የንግድ፣ የቱሪዝም እና የቴክኖሎጂ ዕድሎች ሙሉ በሙሉ ለመጠቀም የመንግሥት ተቋማት፣ የንግዱ ማህበረሰብ እና ወጣቶች በጋራ ሊሰሩ ይገባል።

ኢትዮጵያ በልማታዊ መርህ የሚመራ የዲፕሎማሲ መሪነቷን በማጠናከር፣ ታሪካዊ የነፃነት ተምሳሌትነቷን ወደ ዘመናዊ የኢኮኖሚ ብልጽግና በመቀየር ላይ ትገኛለች።

በዮናስ ጌትነት

አዲስ ዓመት፤ አዲስ ተስፋና የተግባር ዘመን
************

(የዕለቱ መልዕክት)

ዘመን ፈጣሪ ለሰው ልጆች የሰጠውና የራሳችንን ታሪክ እንድንጽፍበት የተቸረን ባዶ ማስታወሻ ነው። በዚህ ማስታወሻ ላይ የዕድገትን፣ የሥልጣኔንና የፈጠራን ብሩህ ገጾች መጻፍ እንደሚቻለው ሁሉ፤ የጥፋትን፣ የጦርነትንና የኋላቀርነትን ታሪክም ማሰፈር ይቻላል።

እኛ ኢትዮጵያውያን በረጅም ታሪካችን በዘመን መጽሐፋችን ላይ ዓለምን ያስደነቁ የሥነ-ሕንፃ፣ የንግድ፣ የጥበብና የነፃነት ታሪኮችን ጽፈናል።

በሌላ በኩል ደግሞ የእርስ በርስ ግጭት፣ የረሃብ፣ የመለያየትና የውድቀት መራራ ገጾችንም አኑረናል። ይሁን እንጂ ከትናንት ስሕተታችን ተምረን ዛሬን በብሩህ ተስፋ ለመቅረጽ የቆረጥንበት ወሳኝ ምዕራፍ ላይ እንገኛለን።

የተሰናበትነው 2018 ዓ.ም የዚህ አዲስ ንቅናቄ ማሳያ ሲሆን የተቀበልነው አዲሱ የ2019 ዓ.ም ደግሞ የጀመርናቸውን ዐበይት ሀገራዊ ራእዮች ይበልጥ አጽንተን የምናሰፋበት የብልጽግና ዘመን እንደሚሆን ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ( ዶ/ር) ለ2019 ዓ.ም አዲስ ዓመት ባስተላለፉት መልዕክት ያለቸዉን እምነት ገልጸዋል።

ባለፉት ጥቂት ዓመታት ኢትዮጵያን ወደ አዲስ ከፍታ የሚያሸጋግሩ በርካታ ታላላቅ ተግባራት እውን ማድረግ ተችሏል። በአረንጓዴ አሻራን የተፈጥሮ ሚዛንን ከመጠበቅ ጀምሮ በቱሪዝም የገበታ ፕሮጀክቶች፣ በበጋ ስንዴና በሌማት ትሩፋት የምግብ ሉዓላዊነትን ለማረጋገጥ እየተሠራ ነው። በተጨማሪም 'ኢትዮጵያ ታምርት' በሚል ንቅናቄ የማኑፋክቸሪንግ ዘርፉ እየተነቃቃ ይገኛል።

የሕዳሴው ግድብ ለፍጻሜ ማብቃቱ፣ የኮሪደር ልማቱ የከተሞቻችንን ውበትና ጤናማነት መቀየሩ እንዲሁም ሰፊው የማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያና የዲጂታል 2030 ስኬቶቻችን፤ አዲሱ ዓመት ይበልጥ ፍሬያማ እንደሚሆን የሚያበስሩ ማሳያዎች ናቸው።

ከሁሉ በላይ ግን ይህንን አዲስ ዓመት ልዩ የሚያደርገው የዘመናት የፖለቲካ ስብራታችንን ለመጠገን የሚያስችለውን ታሪካዊ ሀገራዊ ምክክር በስኬት ማጠናቀቃችን ነው።

ይህ የምክክር መድረክ "ኢትዮጵያውያን ሊግባቡ አይችሉም፤ ሐሳብ ለሐሳብ መሸማገል አይችሉም" የሚለውን ሟርት ያከሸፈ ነው። ከልሂቃን የሥልጣን ክፍፍልና "እኛ እናውቅልሃለን" ባይነት ወጥተን፤ ሕዝብ ራሱ ለችግሮቹ መፍትሔ የሚያመነጭበትን አዲስ የዴሞክራሲ ባህል ተፈጥሯል።

በምክክሩ የተደረሰባቸው ስምምነቶች የነገይቱን ኢትዮጵያ ጽኑ መሠረት የጣሉ ሲሆን የዚህ ሀገራዊ መግባባት የመጀመሪያ ፍሬም በአዲስ ዓመት ዋዜማ በመቶዎች የሚቆጠሩ ታራሚዎች በይቅርታ እንዲፈቱ መደረጉ ነው።

ይህ እርምጃ መንግሥት ለሰላምና ለዕርቅ ያለውን ቁርጠኝነት የሚያሳይ ከመሆኑም በላይ የጉልበትና የመሣሪያ ፖለቲካ አብቅቶ የብዕር፣ የሐሳብና የውይይት ዘመን መጀመሩን ያረጋግጣል። ከዚህ በኋላ በኢትዮጵያ የዘመን መጽሐፍ ላይ አሮጌው የጦርነትና የመጠላለፍ ታሪክ ዳግም ሊጻፍ አይገባም።

በመሆኑም አዲሱ የ2019 ዓ.ም የዴሞክራሲ ባህላችን የበለጠ የሚጎለብትበት፤ ኢትዮጵያ የባሕር በር ለማግኘት የጀመረችሁ ጥረት ፍሬ የሚያፈራበትና በማክሮ ኢኮኖሚ ማሻሻያው የተሻለ ውጤት የምታስመዘግብበት የዕመርታ ዘመን ይሆናል። ይህ ታላቅ ራእይ እውን ሊሆን የሚችለው ግን የፖለቲካ ፓርቲዎች፣ የሃይማኖት አባቶች፣ አምራቹ ዘርፍ፣ ሲቪል ሰርቪሱ፣ ወጣቶች፣ ሴቶች እንዲሁም መላው ሕዝብ በብሔራዊ ጥቅማችን ዙሪያ በአንድነት ሲቆሙ ብቻ ነው።

ልዩነቶቻችንን በውይይት እየፈታን፣ አንድነታችንን እያጸናን፣ አዲሱን ዓመት በኢትዮጵያ ታሪክ አዲስ ሥልጣኔ የምንጽፍበት የሰላምና የብልጽግና ዘመን እናድርገው!

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል

የአርቲስትና ታጋይ እልፍነሽ ቀኖ ሥርዓተ ቀብር ተፈጸመ
#ethiopia | የአንጋፋዋ አርቲስትና ታጋይ እልፍነሽ ቀኖ ሥርዓተ ቀብር በዛሬው ዕለት በአምቦ ከተማ ተፈጸመ።

በቀብር ሥነ-ሥርዓቱ ላይ ከፍተኛ የመንግሥት የሥራ ኃላፊዎች፣ የቤተሰብ አባላቷ፣ ወዳጅ ዘመዶቿ፣ አርቲስቶች፣ አድናቂዎቿ እና የተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች ተገኝተዋል።

እልፍነሽ ቀኖ በአፋን ኦሮሞ የሙዚቃ ኢንዱስትሪ ውስጥ ፈር ቀዳጅ ከነበሩ አንጋፋ አርቲስቶች መካከል አንዷ ስትሆን፣ በርካታ የማይረሱ የሙዚቃ ሥራዎችን ለትውልድ አበርክታለች።

በወጣትነቷ ወደ ጥበብ ዓለም በመቀላቀል የኦሮሞን ባህልና ኪነ-ጥበብ ለማሳደግ የሰራችው እልፍነሽ፣ እስከ መጨረሻው የሕይወቷ ዘመን ድረስ ከመድረክ ድምፇን ሳታርቅ ለአድናቂዎቿ የማይረሱ ሥራዎችን አበርክታለች።

በምሥራቅ ወለጋ ዞን፣ ነቀምቴ ከተማ አቅራቢያ በምትገኘው ታሪካዊቷ ሲቡ ጉቶ የተወለደችው እልፍነሽ ቀኖ፣ በሙዚቃዎቿ ያሳየችው ቁርጠኝነትና የዓላማ ጽናት በብዙዎች ዘንድ የጀግንነትና የጽናት ምሳሌ እንድትሆን አድርጓታል።

በተለይም በ1969 ዓ.ም. ወደ ትግል በመቀላቀል፣ ጥበብን እንደ የመብትና የነፃነት ድምፅ በመጠቀም የተጫወተችው ሚና በኦሮሞ ሥነ-ጽሑፍና ኪነ-ጥበብ ታሪክ ውስጥ ልዩ ቦታ ያለው ነው።

እልፍነሽ ቀኖ ጳጉሜን 1 ቀን 2018 ዓ.ም. ከዚህ ዓለም በሞት ተለይታለች። ከእሷ በኋላ የተረፈው የሙዚቃ ሥራዋ፣ የጥበብ አስተዋፅኦዋና የትውልድ ቅርስ ግን በማስታወሻነት ይቀጥላል።

አርቲስትና ታጋይ እልፍነሽ ቀኖ የሁለት ሴት ልጆችና የአንድ ወንድ ልጅ እናት ነበረች።

ነፍሷ በሰላም ትረፍ።
ለቤተሰቦቿ፣ ለወዳጅ ዘመዶቿ፣ ለአድናቂዎቿና ለመላው የጥበብ ቤተሰብ መጽናናትን እንመኛለን።
#እልፍነሽቀኖ #elfneshkeno #oromomusic #oromoart #ethiopia #የኦሮሞጥበብ #የኢትዮጵያጥበብ #ጌጡተመስገን

1.5 ትሪሊዮን ብር ገቢ - የኢትዮጵያ አዲሱ የነፃነት እና የከፍታ መንገድ #ethiopia #financialsovereignty #ministryofrevenues #ethiopianeconomy #taxcollection

" target="_blank" class="inline-link">https://new-en.yenevibe.co...

አንጋፋዋ የኦሮሞ አርቲስት እና ታጋይ እልፍነሽ ቀኖ አረፉ
#ethiopia | በሙዚቃና በሥነ-ጥበብ ሥራዎቿ የኦሮሞ ሕዝብን የትግልና የነፃነት ጥያቄ ለዓመታት ስታስተጋባ የኖረችው አንጋፋዋ አርቲስትና ታጋይ እልፍነሽ ቀኖ አርፈዋል።

እልፍነሽ በምዕራብ ኦሮሚያ፣ ነቀምቴ አካባቢ በምትገኘው ሲቡ ጉቶ በተባለ ስፍራ ተወልዳ ያደገች ሲሆን፣ የሥነ-ጥበብ ጉዞዋንም በነቀምቴ ጀምራለች።

ከማኅበረሰቡ ባህላዊ ዜማዎችና ፉከራዎች በመነሳት የራሷን የጥበብ ድምፅ ያዳበረችው እልፍነሽ፣ በ1969 ዓ.ም. ኦነግን በመቀላቀል ሥነ-ጥበብን ከፖለቲካዊ ትግል ጋር አስተሳስራ መጓዝ ጀምራለች።

በደርግ ዘመን የኦሮሞ ሕዝብን የፖለቲካና የነፃነት ጥያቄ በሥራዎቿ በማንፀባረቋ እስርና ከባድ ድብደባ እንደደረሰባት በቀደሙ ቃለ-ምልልሶቿ ላይ ተናግራለች።

ከነቀምቴ ከተባረረች በኋላም አዲስ አበባ በመግባት መልዕክቶቿን በፍቅር ዘፈኖች ውስጥ በመደበቅ ለሕዝቧ ማድረሷን ገልጻ ነበር።

ከ10 በላይ ካሴቶችን አሳትማለች

በረጅም የሥነ-ጥበብ ሕይወቷ ከ10 በላይ ካሴቶችን ያሳተመችው እልፍነሽ፣ ሥራዎቿ በኦሮሞ ሕዝብ የሥነ-ልቦና ግንባታ ላይ ያበረከቱት ሚና ትልቅ መሆኑ ይገለጻል።

ከሥነ-ጥበብ ሥራዋ ባሻገር የትግል ልምዷንና የጥበብ ዱላዋን ለቀጣዩ ትውልድ ለማስተላለፍ የሞከረችው እልፍነሽ፣ ወጣት አርቲስቶችንም ስታበረታታ ኖራለች።

በኋላም በኖርዌይ ቤርገን ከተማ ነዋሪ ሆና የኖረችው እልፍነሽ፣ በደርግ ዘመን የደረሰባት ጥቃትና የእስር ቤት ስቃይ በጤናዋ ላይ ተፅዕኖ እንዳሳደረ በቀደመ ቃለ-ምልልስ ላይ አስታውሳ ነበር።

እልፍነሽ ቀኖ በኦሮሞ ሥነ-ጥበብና በትግል ታሪክ ውስጥ የማይረሳ አሻራ ጥላ አልፋለች።

ለቤተሰቦቿ፣ ለወዳጆቿ እና ለአድናቂዎቿ መፅናናትን እንመኛለን።

በጠላቶች ትብብር የማይገታው የኢትዮጵያ ጽናት

አዲስ አበባ፣ ነሐሴ 26፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በታሪኳ በርካታ የውስጥና የውጭ ፈተናዎችን፣ የታሪካዊ ጠላቶቿን ጥምረትና የተደራጁ ሴራዎችን በጽናት በማሸነፍ ነጻነቷን አስከብራ የኖረች ሀገር ናት።

ትናንት አባቶቻችን በዓድዋ ድል የተባበረውን የቅኝ ግዛት ኃይል በጽናትና በአንድነት እንዳሸነፉት ሁሉ፣ ዛሬም እኛ የዚህ ትውልድ ልጆች ያንን ድል በዘመናዊ መልክ እየደገምነው እንገኛለን።

በተለያዩ የታሪክ አጋጣሚዎች ሀገሪቱ የኢኮኖሚ፣ የዲፕሎማሲና የደኅንነት ጫናዎች ሲያርፉባትም፣ የሕዝቡ የጋራ ማንነትና አገራዊ ፍቅር ፈተናዎቹን ወደ ዕድል የመቀየር አቅም ሆኖ አገልግሏል።

ለዚህም ማሳያ ከሆነው ሁነት ውስጥ በውስጥ ጉዳያችን ጣልቃ ለመግባትና ሉዓላዊነታችንን ለመገዳደር የተነሱ ኃይሎችን መላው የኢትዮጵያ ሕዝብና በዓለም ዙሪያ የሚገኘው ዳያስፖራ ማህበረሰብ በአንድ ድምፅ “ኖሞር” (No More) በማለት የውጭ ሴራዎችን አክሽፏል፤ የኢትዮጵያ ጽናት ጊዜያዊ ሳይሆን ጥንታዊና መዋቅራዊ መሠረት ያለው መሆኑንም አሳይቷል።

በቅርብ ጊዜያት የኢትዮጵያ ጽናት በከፍተኛ ዓለም አቀፋዊ፣ ቀጣናዊና የውስጥ ፈተናዎች ውስጥ ያለፈበትና ጥንካሬዋ የተመሰከረበት ወቅት ነው። የውጭ ታሪካዊ ጠላቶችና የጥቅም ተጻራሪዎች የሀገሪቱን ጉዞ ለማደናቀፍ በተቀናጀና በተባበረ መልኩ የሰነዘሯቸው ተጽዕኖዎች በሕዝቡና በመንግሥት ጽናት መክነዋል።

እንደ ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ያሉ ፕሮጀክቶች፣ የተለያዩ የውጭ ተፅዕኖዎችና የጠላቶች ዲፕሎማሲያዊ ትብብር ቢኖርባቸውም፣ በሕዝቡ ጽናትና የገንዘብ ድጋፍ እውን መሆን ችለዋል። የ”አጎዋ”(AGOA) ዕድልን በመሰረዝና በመጫን ሀገራዊ ውሳኔዎችን ለመጠምዘዝ ቢሞከርም፣ ኢትዮጵያ እነዚህን ጫናዎች ተቋቁማ በራሷ አቅም መደበኛ ሥራዎቿንና ግዙፍ የኮሪደር ልማቶቿን ሳታቋርጥ አስቀጥላለች።

ኢትዮጵያ የምትገኝበት ቀጣና ለዓለም አቀፍ ንግድና ደኅንነት ወሳኝ በመሆኑ፣ የተለያዩ ጥቅምና ፍላጎት ያላቸው ኃይሎች በጋራም ሆነ በተናጠል ተፅዕኖ ለማሳደር ይሞክራሉ።

ነገር ግን የኢትዮጵያ የመንግሥት መዋቅር፣ ጠንካራ ማኅበራዊ እሴቶች እና ለነፃነት የሚሰጠው የላቀ ክብር ሀገሪቱ በማንኛውም ዓይነት የጠላቶች ትብብር እንዳትገታ ያደረጓት ዋና ምስሶዎች ናቸው።

ይህ የኢትዮጵያ የአይበገሬነት ታሪክ ለወደፊት ትውልድም ትልቅ ትምህርትና የጥንካሬ ምንጭ ሆኖ የሚቀጥል ነው።

ኢትዮጵያ ለቀጠናው ሰላም ያላትን ቁርጠኝነት ሳታጥፍ፣ የሕዝቦቿን የህልውና ጥያቄ ለመመለስ የምታደርገውን ዲፕሎማሲያዊ ጥረት በጽናትና በማይናወጥ አቋም እየገፋችበት ትገኛለች።

የቅርብ ጊዜ ታሪካችን የሚያሳየው የኢትዮጵያ ጠላቶች ስልታቸውን ቀይረው በዲጂታል ሚዲያ፣ በዲፕሎማሲና በኢኮኖሚ ማዕቀብ ተባብረው ቢመጡም፤ የሀገሪቱ የቆየ የመንግሥትነት መዋቅርና የሕዝቡ የነፃነት አርበኝነት ጽናት ዛሬም የማይበገር ጋሻ ሆኖ መቀጠሉን ነው።

በትዕግስት ግዛቸው

"የግብረሰዶማውያን ማህበር ፕሬዚዳንት " ተደበደበ !

በፈረንሳይ፣ ፓሪስ ከተማ " የግብረሰዶማውያን ማህበር ፕሬዚዳንት " እንደሆነ የተነገረለት እና እራሱም የፖሊስ መኮንን የሆነው ፒየር ፒካቬት የተባለ ግለሰብ በጠርሙስ ተቀጥቅጦ ጉዳት ደርሶበት ሆስፒታል መግባቱን ከፍራንስ 24 ዘገባ ተመልክተናል።

ፒካቬት በፓሪስ መሃል በሚገኘው ማራይስ አካባቢ ከአንድ ባር ከወጣ በኋላ በአንድ ግለሰብ በጠርሙስ መቀጥቀጡ ተገልጿል።

ጥቃቱ በሰውነቱ ላይ በርካታ ጉዳቶችን እንዲደርስበት ያደረገ ሲሆን የውስጥ ደም መፍሰስና የጭንቅላት ቁስልም እንደደረሰበት ተዘግቧል።

ፓሪስ ውስጥ የግብረሰዶማውያን መብት ተሟጋች ማህበር ፕሬዝዳንት የሆነው ፒካቬት እራሱን የፖሊስ መኮንን መሆኑን በመግለጽ የፖሊስ መታወቂያውን ቢያሳይም፣ ተጠርጣሪው ጥቃቱን እንዳላቆመ ተመላክቷል።

በጥቃቱ ወቅትም ጥቃት አድራሹ " አጸያፊ ነው " ስላለው የግብረሰዶማዊነት ተግባር በስድብና በኃይለ ቃል ግለሰቡን ሲናገረው እንደነበር ተመላክቷል።

ተጠርጣሪው በፖሊስ ቁጥጥር ስር የዋለ ሲሆን ከዚህ በፊት የወንጀል መዝገብ እንደሌለው ተገልጿል።

የፓሪስ ከንቲባ ኤማኑኤል ግሬጎዋር ጥቃቱን አውግዘዋል። " ፓሪስ ለሁሉም ሰዎች የነፃነትና የደህንነት ከተማ ሆና ትቀጥላለች " ሲሉ መናገራቸው ነው የተሰማው።

Seledadotio
Seledadotio
 

የድል ባለቤት፤ ከትላንት እስከ ዛሬ
**********

ኢትዮጵያ የነፃነት፣ የጋራ ተጋድሎ በድል የተወጣች፣ አባቶቻችንና እናቶቻችን በአንድነት በመቆም፣ የብሔር፣ የቋንቋና የልዩነት ግንቦችን አፍርሰው የጻፉት ታሪክ ዛሬም ድረስ በዓለም መድረክ በኩራት የሚያስጠራን የታሪክ ጀግንነት መታወቂያችን ነው። ይህ የጋራ ህብርና ህብረት ደግሞ በየትኛውም የታሪክ አጋጣሚ ውስጥ የገጠሙንን ፈተናዎች ሁሉ እንድናልፍ ዋናው ሞተራችን ሆኖ አልፏል።

የዓድዋ ድልን ስንመለከት ልዩነቶቻችንን ወደ ጎን በመተው በነቂስ ወጥተን የውጭ ወራሪን በጋራ መክተን ያሸነፍንበት፣ የጥቁር ሕዝቦች ኩራት የሆነ የፅናት ማሳያችን ነው።

የታላቁ ሕዳሴ ግድብ "በገዛ ደማችንና ላባችን ሀገራችንን እንገነባለን" ብለን ከጫፍ እስከ ጫፍ እጃችንን በማጣመር፣ በገንዘብ፣ በዕውቀትና በጉልበት ታሪክ የሰራንበት የዘመኑ የዓድዋ ድላችን ነው።

ሌላው የዘመናችን ባለቤት የአረንጓዴ አሻራ መርሃ ግብር ከህፃን እስከ አዋቂ በነቂስ በመውጣት በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ችግኞችን በመትከል፣ ለትውልድ የሚሻገር አረንጓዴ ሀገርና የተፈጥሮ ፀጋን በጋራ የማንሰራራት ሁለንተናዊ ርብርብ ነው።

የድንቅ ጥበብ፣ የሰልጣኔ ባለበት የዕውቀትና የጋራ ማንነታችንን ከፍታ የሚያሳዩ፣ የቀደሙ አባቶቻችን በፅናትና በጋራ ድካም የተከሏቸው ዘላለማዊ የታሪክ አሻራዎቻችን ናቸው።

ኢትዮጵያውያን በአንድነት ሲቆሙ የማይበግሩት ፈተና የለምዛሬ ደግሞ ሀገራችን ኢትዮጵያ ሌላ ታሪካዊ ድል አስመዝግባለች።

ይህ ድል ባለቤትነት በሀገራዊ ምክክር ቀጥሎ የቀደሙ የታሪክ አባቶቻችንን የፅናትና የጀግንነት መንፈስ በዘመናዊ መንገድ የተደገመበት ትልቅ አጋጣሚ ነው።

4 ሺህ ሰው ዛሬ በሀገራዊ አንድነት በሐሳብ፣ በፍቅርና በመተሳሰብ ተሰባስቦ በመግባባት ታሪካዊ ድል በትናንሽ አጀንዳዎች ተላልፈው መግባባት ላይ ተደርሷል።

የጥንቱ የታሪክ ጀግንነታችን በሜዳና በክንድ እንደነበረው ሁሉ፣ የዘመኑ የታሪክ ጀግንነታችን ደግሞ በጠረጴዛ ዙሪያ ተቀማምጦ በመደማመጥ፣ በመነጋገርና በመግባባት ሀገርን ማፅናት ነው።

በልዩ እሸቱ

የማንነትና የነፃነት መገለጫ

በዓለም መድረኮች የአፍሪካን ድምጽ የምታጎላው ኢትዮጵያ

አዲስ አበባ፣ ነሐሴ 23፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በታሪኳ ሙሉ ሉዓላዊነቷን አስከብራ የኖረች የነፃነት ምልክት ብቻ ሳትሆን፤ የመላው አፍሪካውያን ድምፅ በዓለም አቀፍ መድረክ ጎልቶ እንዲሰማ የቀዳሚነትን ሚና ስትጫወት የኖረች የአህጉሩ የዲፕሎማሲ ማዕከል ናት።

ከተባበሩት መንግሥታት ጉባኤዎች እስከ ብሪክስ እንዲሁም በበርካታ የዓለም መድረኮች ኢትዮጵያ ለአፍሪካ እኩልነት፣ ነፃነትና ልማት በፅናት የምትቆረቆርና የምትሞግት ሀገር ነች፡፡

ኢትዮጵያ የቀድሞውን የአፍሪካ አንድነት ድርጅት፤ የአሁኑን የአፍሪካ ህብረት በመመስረት ሂደት መሃንዲስ በመሆን የነበራት ሚና ታሪካዊ ነው።

የኢትዮጵያ ርዕሰ መዲና አዲስ አበባ የአፍሪካ የዲፕሎማሲ ዋና ከተማ በመሆን የአህጉሪቱ ሀገራት በአንድ ጥላ ስር እንዲሰበሰቡ አድርጋለች።

በቅኝ ግዛት ስር የነበሩ በርካታ የአፍሪካ ሀገራት ነፃነታቸውን እንዲጎናፀፉ የገንዘብ፣ የዲፕሎማሲና የሎጂስቲክስ ድጋፍ በማድረግ የአህጉሪቱን ነፃነት ያረጋገጠች ቀንዲል፤ የጽናት ተምሳሌት ናት።

በዓለም አቀፍ መድረኮች የአፍሪካ ድምፅ የማይሰማበትና ፍትሃዊ ያልሆኑትን ዓለም አቀፍ አካሄድን ለመቀየር በግንባር ቀደምትነት እየተሟገተች፤ መፍትሄ እንዲሰጥ በማሳመን ዘልቃለች።

በተለይም አፍሪካ በተባበሩት መንግሥታት የፀጥታው ምክር ቤት ውስጥ ቋሚ ውክልና እንዲኖራት ጠንካራ የዲፕሎማሲ ትግል እያደረገች ትገኛለች።

በዓለም አቀፍ የአየር ንብረት ጉባኤዎች (ኮፕ) የበካይ ጋዝ ልቀት አነስተኛ በሆነባት ነገር ግን የጉዳቱ ሰለባ ለሆነችው አፍሪካ የካሳ እና የፋይናንስ ድጋፍ ጥያቄዎችን በፅናት በማቅረብ የአፍሪካን አቋም ስታንጸባርቅ ቆይታለች።

በተጨማሪም በአረንጓዴ ዐሻራ መርሐ ግብር አማካኝነት የቀጣናውን ተፈጥሮ መልሶ የመንከባከብ ቁርጠኝነትን በተግባር በማሳየት ለዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ምሳሌ ሆናለች።

በአጠቃላይ ኢትዮጵያ እንደ ትናንቱ ዛሬም፤ ወደፊትም የምትቀጥለው የአፍሪካ ድምፅ፣ ጋሻና መሪ በመሆን ነው።

በዲፕሎማሲያዊ ከፍታዋና በጠንካራ የፓን አፍሪካኒዝም እምነቷ የአፍሪካን ክብርና ጥቅም በዓለም አቀፍ ደረጃ ማስከበሯን ትቀጥላለች።

በመልካም ፈቃዱ

የታሪክ፣ የፅናትና የሀገር ሕልውና ዘብ

“ከመሞት በላይ ለመሞት” የተገባ ቃል፣ ሺህ ጊዜ ደም ቢፈስ በመስዋዕትነት ሀገር የማስቀጠል ኪዳን…”

ይህ ከኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት መዝሙር ላይ የተወሰደ ስንኝ፣ የቃላት ውበት ብቻ ሳይሆን ተቋሙ ለሀገር ሕልውናና ለህዝቦች ደህንነት ሲል የገባውን የማይናወጥ የመስዋዕትነት ቃል ኪዳን ቁልጭ አድርጎ የሚያሳይ ሕያው ምስክር ነው።

የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት ታሪክ ከትውልድ ወደ ትውልድ የሚሸጋገር የጀግንነትና የአርበኝነት ውርስ ሲሆን፣ ይህ ውርስ በአበው ደም የተመሰረተና በላብ የፀና ነው።

ዛሬም ድረስ በየዓውደ ውጊያው ላይ በተግባር የሚገለጥ ሕያው ቃል ኪዳን ነው። ሠራዊቱ ለሀገሩ ያለውን ፍቅር በቃላት ብቻ ሳይሆን በህይወት መስዋዕትነት የሚገልጽ፣ ለህገ መንግስቱና ለህዝቦቹ አንድነት ዘብ የቆመ ኃይል ነው።

የኢትዮጵያ ሠራዊት ጥንካሬ የሚመነጨው ካለፈው ታሪክ ብቻ ሳይሆን፣ ያንን ታሪክ ወደ አዲስ ትውልድ በማሸጋገር ከማጠናከር ችሎታውም ነው።

እያንዳንዱ ወታደር የቀደምት ኢትዮጵያውያንን የነፃነት ተጋድሎ እንደ አደራ ተቀብሎ፣ በራሱ ዘመን ላይ አዲስ የጀግንነት ታሪክ ለመጻፍ ቁርጠኛ ሆኗል።

ፈተናዎች እንደ ማዕበል ቢነሱም፣ ሠራዊቱ ከውስጡ በሚመነጭ ጥንካሬ ተጋፍጦ የማለፍ ልምድ አዳብሯል።

የመከላከያ ሠራዊቱ ጥንካሬ ምንጩ ራሱ ህዝቡ ነው። ከተለያዩ የኢትዮጵያ ማዕዘናት የተውጣጡ ወታደሮች፣ በጋራ እሴቶች ላይ ተመስርተው አንድ ላይ ይቆማሉ፤ ግርማቸው ጠላትን ያስፈራል፣ ይርዳልም።

ሰላምና ልማት የጋራ ግባቸው፣ እኩልነትና መከባበር የአብሮነታቸው መሠረት ነው። ይህ የተለያዩ ማንነቶችን በአንድ ዓላማ ስር የሚያሰባስብ አቅም፣ ለሠራዊቱ ልዩ የሆነ ውስጣዊ ጥንካሬን ይሰጠዋል።

ሠራዊቱ ለጠላቱ የማይበገር ኃይል ሆኖ የቆመው በአካላዊ ብቃት ብቻ ሳይሆን፣ በውስጡ ባለው የማይናወጥ ወኔ ጭምር ነው።

ይህ ወኔ ከቅርበት ብቻ ሳይሆን ከርቀትም እየተሰማ ጠላትን የሚያሸማቅቅ፣ ማንኛውንም መሰናክል የመስበር አቅም ያለው ነው።

ለሀገር ክብር ሲባል የሚከፈል ዋጋ ምንም ያህል ከባድ ቢሆን፣ ሠራዊቱ ወደ ኋላ የማይል ቁርጠኝነትን ያሳያል።የሠራዊቱ አባላት ለሀገራቸው የገቡትን ቃል ኪዳን ከግል ህይወታቸው በላይ የሚያስቀምጡት ነው።

ኢትዮጵያ በክብር እንድትኖርና ስሟ ከትውልድ ወደ ትውልድ እንዲከበር፣ የትኛውንም መስዋዕትነት ለመክፈል ዝግጁ መሆናቸውን በተግባር ያሳያሉ።

ይህ ቁርጠኝነት "ከመሞት በላይ ለመሞት" የተገባ ቃል ተብሎ ሊገለጽ የሚችል ጥልቅ የሀገር ፍቅር መገለጫ ነው።ይህ የፅናትና የቁርጠኝነት እሴት በንድፈ ሃሳብ ብቻ ሳይሆን በተጨባጭ ስራ ላይ የተመሰረተ ነው።

የጦር ኃይሎች ጠቅላይ ኢታማዦር ሹም ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ የልዩ ዘመቻዎች ዕዝ ማሰልጠኛ ማዕከል ለ45ኛ ጊዜ ያሰለጠናቸውን የጽናት ኮርስ መሠረታዊ ኮማንዶዎች ምረቃ ሥነ ሥርዓት ላይ ባስተላለፉት መልዕክት÷ የአየር ወለድና ኮማንዶ ኃይል በአካል ብቃቱ፣ በጽናቱና በከፍተኛ ወታደራዊ እውቀቱ የውጊያ አቅጣጫ ቀያሪ ኃይል እንደሆነ አብራርተዋል።

ይህ ወትሮ ዝግጁነትና ብቃት የሁሉም የመከላከያ ሠራዊት ምልክት ነው።

የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት ከትናንት ወደ ዛሬ፣ ከዛሬም ወደ ነገ የሚሸጋገር የፅናት ተምሳሌት ነው። በአንድነት የተገነባ፣ ለህገ መንግስቱ ታማኝ፣ እናም ለሀገር ክብር ማንኛውንም ዋጋ ለመክፈል ዝግጁ የሆነ ኃይል ነው።

ይህ ትውልድ የተረከበውን የአርበኝነት አደራ በብቃት እየተወጣ፣ ኢትዮጵያ ለዘላለም በክብር እንድትኖር የማይናወጥ ዘብ ሆኖ ቀጥሏል።

በአፈወርቅ እያዩ

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ዘለንስኪ ‹‹በአሁኑ ወቅት ምርጫ ማካሄድ ዩክሬይንን ይከፋፍላታል›› አሉ፡፡ ፕሬዝደንት ቮሎዶሚር ዘለንስኪ ዛሬ ባደረጉት ንግግር ዩክሬይን ከሩሲያ ጋር ጦርነት ውስጥ ባለችበት ወቅት ምርጫ ማካሄዷ እጅግ አደገኛ እንደሚሆን አስታወቁ፡፡ ከሩሲያ ጋር ይህ ጦርነት ከተጀመረበት እ.ኤ.አ 2022 አንስቶ በዩክሬይን አስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በመጣሉ ብሄራዊ ምርጫ አለመካሄዱ ይታወቃል፡፡ ይሁንና በዚህ ሳምንት ውስጥ በፕሬዝደንት ዘለንስኪ የተባረሩት የቀድሞው መከላከያ ሚኒስትር አገሪቱ በጦርነት ውስጥም ብትሆን ምርጫ ማድረግ እንዳለባት የሚገልፅ ጥሪ አቅርበዋል፡፡

ፕሬዝደንቱ ለዚህ ጥሪ ዛሬ ባደረጉት ንግግር መልስ የሰጡ ሲሆን ሲናገሩም ‹‹እንዲህ ባለ ጦርነት ውስጥ ምርጫ ማካሄድ ትልቅ አደጋ አለው ብዬ አስባለሁ፡፡ በዚህ ወቅት ምርጫ ማድረግ ዩክሬይንን ሊከፋፍል የሚችል ትልቅ ማእበል ይፈጥራል›› በማለት ገልፀዋል፡፡ ጨምረውም ‹‹አገሪቱን ማጥፋት ከፈለግን በዚህ የጦርነት ወቅት ወደምርጫ መሄድ እንችላለን›› በማለት የተናገሩት የ48 አመቱ መሪ ምርጫው ቢካሄድ በርካታ እንቅፋቶች እንደሚያጋጥሙ አስታውቀዋል፡፡

ከእነዚህ መካከልም በሚሊዮን የሚቆጠሩ ዩክሬናዊያን ስደተኞች፣ በወረራ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ ያሉ ዜጎችና ወታደሮች እንዴት መምረጥ እንዳለባቸው የማይታወቅ መሆኑን ጠቅሰው ከሩሲያ የሚከፈተው የተዛባ መረጃም ትልቅ ችግር ሊፈጥር እንደሚችል አስረድተዋል፡፡ ፕሬዝደንት ዘለንስኪ ይህንን ንግግር ያደረጉት በነገው እለት የሚከበረውን የአገሪቱን የነፃነት ቀን በማስመልከት በሰጡት አጭር መግለጫ ላይ ነው፡፡

እንኳን አደረሳችሁ

የልጃገረዶች የነፃነት፣ የፍቅርና የአንድነት መገለጫ ለሆኑት ሻደይ፣ አሸንዳ፣ አሸንድዬ፣ ሶለል እና ሽኖዬ በዓላት እንኳን አደረሳችሁ!!!

Ethiopian Broadcasting Corporation #ኢትዮጵያ #ሻደይ #አሸንዳ #አሸንድዬ #ሶለል #ሽኖዬ

የአፍሪካዊ መፍትሄን መንገድ ያሳየችው ኢትዮጵያ

አዲስ አበባ፣ ነሐሴ 15፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ችግሮችን በጠለቀ መጠን ሊረዳቸው የሚችለው ባለቤቱ እንደመሆኑ፤ ሀገራት በራሱ ችግራቸውን መፍታት ካልቻሉ ከጉዳዩ ጋር ቀጥተኛ ግንኙነት የሌላቸው አካላት እንፍታልህ ብለው ይቀመጣሉ።

በዚያም ውስጥ የራሳቸውን ጥቅም የሚያስጠብቅ መንገድን ይከተላሉ፡፡

አፍሪካውያን ከቅኝ ገዢዎች የጭቆና ሰንሰለት ተላቅቀው፤ የተጫነባቸውን ቀንበር አውርደው ነፃነትና ሉዓላዊነታቸውን ማስከበር እንዲችሉ መሠረት የሆነው ኢትዮጵያ የተቀዳጀችው የጥቁር ህዝቦች የነፃነት ምልክት የሆነው የአድዋ ድል ነው፡፡

ይህም ለፓን አፍሪካኒዝም መነሻነት መሠረት የጣለ ነው፡፡

በመቀጠል እርስ በርስ መግባባት አቅቷቸው የነበሩትን አፍሪካዊ ሀገራት እንዲስማሙ በማድረግና የአፍሪካ አንድነት ድርጅት (የአሁኑ አፍሪካ ህብረት) እንዲመሰረት በማድረግ ድርሻዋ ትልቅ ነው፡፡

በዚህም የተነሳ የአፍሪካ ህብረት ዋና መቀመጫ በመዲናዋ አዲስ አበባ እንዲሆን ተወስኗል፡፡

ዛሬም አፍሪካውያን ቀድሞ ከነበሩት የታሪክ ክስተቶች ትምህርት በመውሰድ የራሳችንን ችግር በራሳችን እንፈታለን ብለዋል፡፡

የአህጉሪቱን ሰላም በጋራ ማስጠበቅ የሚያስችሉ ስምምነቶችን አድርገዋል፡፡

ኢትዮጵያ ከቀደሙት ጊዜያት ጀምሮ ሉዓላዊነትና ብሔራዊ ጥቅሟን ለማስጠበቅ የተገባትን በማድረግ ለሌሎችም ተምሳሌት የምትሆን ሀገር ናት፡፡

ትናንትም ሆነ ዛሬ ለአፍሪካ ሀገራት ተምሳሌት የሚሆኑ ስራዎችን በመስራት ትታወቃለች ፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እንዳሉት፤ አፍሪካ በዓለም አቀፍ ጉዳዮች ላይ ያላት ድምጽና ተሰሚነት ሊጠናከር ይገባል።

ለአፍሪካዊ ችግሮች አፍሪካዊ መፍትሔ በማበጀትም ዘላቂ ሰላምን በጋራ ማረጋገጥ አለብን ማለታቸው ይታወሳል፡፡

በመሆኑም ኢትዮጵያ አፍሪካዊ መፍትሄ ለአፍሪካ ችግሮች የሚለውን በጋራ መፍትሄ የመፈለግ መርህን ቅድሚያ የምትሰጥ በመሆኑ ብሔራዊ ጥቅሟን ለማስከበር ስትሰራ የቀጣናውን ሀገራት በጋራ ተጠቃሚ ለማድረግም አብራ ትሰራለች።

የሁለቱን የውሀ ሀብቶቿን የመጠቀም ጉዞን ስትጀምርም የራሷን ብሔራዊ ጥቅምና ሉዓላዊነት ከማስከበር ባሻገር የሚመጡትን ትሩፋቶች ከጎረቤት ሀገራት ጋር በጋራ ለመጠቀም የቀጣናውን ሰላም በጋራ ለመጠበቅም ጭምር ነው።

ብርቱ የሆነውን የሀገር መከላከያ ሰራዊቷን በሰላም ማስከበር ተልዕኮዎች በማሰማራት የጋራ ሰላምና ደህንነትን በማስከበር ረገድ ያላትን ቁርጠኝነት እያሳየች ትገኛለች።

ዛሬም የራሴን ችግሮች ያለ ማንም ጣልቃ ገብነት በራሴ እፈታለሁ ስትል ከቀደሙት የማህበረሰብ ችግር መፍቻ ባህልና ልምምዶች የተነሳውን የጋራ የምክክር መድረኳን እያካሄደች ትገኛለች።

በቤተልሔም ግርማ

በሕግ ስር ያሉ ተጠርጣሪ (ተከሳሾች) የዋስትና መብቶች
በኢትዮጵያ ሕግ ማእቀፍ
መግቢያ

#ethiopia | የዋስትና መብት አጠቃላይ ይዘት ተከሳሹ ፍርዱን በውጭ ሆኖ እንዲከታተል መፍቀድ እና የፍትህ ስራው ሳይደናቀፍ ተከሳሹ ችሎት መቅረቡን ማረጋገጥ ነው። ይህ መብት የአለምአቀፍ ሆነ ህገመንግስታዊ መርህ ሲሆን በወንጀል ሕግ ሥርዓት ውስጥም የግለሰብ ነጻነትን እና የህዝብ ደህንነትን ሚዛን ለመጠበቅ የሚያገለግሉ ዋና ዋና ዓላማዎችን፣ ሕጋዊ መሠረቶችን እና መመዘኛዎችን በማካተት የሚደነግግ ነው።

በዚህ ጽሁፍ የተከሰሻችን ወይም የተጠርጣሪዎችን መብቶችን ፣ ዋስትና የሚያስከለክሉ መብቶችን ፣ የይግባኝ መብቶችን እንዲሁም ዋስትና የተከለከሉ ሰወች እንዴት በፍርድ ቤት ሊስተናገዱ እንደሚገባ በማካተት ለህግ ግንዛቤ ለእናንተ ቀርቧል።

1. በኢትዮጵያ የሕግ ማዕቀፍ ውስጥ ያለ ዋስትና እስር (Pre-trial detention without bail) የሚፈጸመው
የዋስትና (Bail) መብት ዓለም አቀፋዊ መርሆች በዋናነት የተመሠረቱት በሰብዓዊ መብቶች ድንጋጌዎች እና በዓለም አቀፍ የፍትሕ ሥርዓት ሥነ-ምግባር ላይ ነው። እነዚህ መርሆች አንድ ተጠርጣሪ ጥፋተኛነቱ በፍርድ ቤት ሳይረጋገጥ መታሰር የሌለበትን እና ነፃነቱን የማግኘት መብቱን የሚያስከብሩ ናቸው።
ዋና ዋናዎቹ ዓለም አቀፋዊ የዋስትና መርሆች የሚከተሉት ናቸው፦

1.1. የንጽሕና ግምት መርህ (Presumption of Innocence)ይህ የሁሉም መርሆች መሠረት ነው፤ ማንኛውም ሰው በሕግ ፊት ጥፋተኛነቱ እስካልተረጋገጠ ድረስ እንደ ንጹህ ሰው ይቆጠራል።በመሆኑም ተጠርጣሪን ያለ ፍርድ ማሰር ቅጣት መሆን ስለሌለበት፣ በመደበኛ ሁኔታ በዋስ የመፈታት መብት ሊኖረው ይገባል።

1.2. ነፃነት መርህ ነው፣ እስር ልዩ ሁኔታ ነው (Liberty as a Rule, Detention as an Exception)በዓለም አቀፍ የሲቪልና የፖለቲካ መብቶች ቃል ኪዳን (ICCPR አንቀጽ 9) መሠረት፣ የወንጀል ክስ የተመሠረተበት ሰው ፍርዱን በውጭ ሆኖ መከታተል አለበት።ቅድመ-ፍርድ እስር (Pre-trial detention) ጥቅም ላይ መዋል ያለበት ሌላ ምንም አማራጭ ከጠፋ ብቻ ነው።

1.3. የግለሰብ ሁኔታን ያገናዘበ መመዘኛ (Individualized Assessment)ዋስትና የመፍቀድ ወይም የመከልከል ውሳኔ በጅምላ ወይም በደፈናው መሆን የለበትም።ፍርድ ቤቶች የእያንዳንዱን ተጠርጣሪ የግል ታሪክ፣ የማምለጥ ስጋት፣ የደኅንነት ሁኔታ እና ከማኅበረሰቡ ጋር ያለውን ትስስር ለይተው ማየት አለባቸው።

1.4. የተመጣጣኝነት መርህ (Principle of Proportionality)
የዋስትና ሁኔታዎች እና የሚጠየቀው የገንዘብ መጠን ከተከሰሰበት ወንጀል ክብደት እና ከተጠርጣሪው የኢኮኖሚ አቅም ጋር የተመጣጠነ መሆን አለበት።ተጠርጣሪው ሊከፍለው የማይችለውን ከፍተኛ የገንዘብ መጠን መወሰን፣ በተዘዋዋሪ ዋስትናን የመከልከል ያህል ስለሚቆጠር በዓለም አቀፍ ሕግ የተከለከለ ነው።

1.5. የፍትሐዊነት እና የማድላት ነፃነት መርህ (Non-Discrimination)ዋስትና በሃብት፣ በዘር፣ በጾታ፣ በሃይማኖት ወይም በፖለቲካ አቋም ላይ ተመሥርቶ መገደብ የለበትም።ድሆች የዋስትና ገንዘብ መክፈል ባለመቻላቸው ብቻ እስር ቤት እንዲቆዩ መደረግ የለበትም፤ ለዚህም ነው ከገንዘብ ውጪ ያሉ የዋስትና አማራጮች (ለምሳሌ፦ በቃል መገደድ፣ የፓስፖርት እገዳ) እንዲተገበሩ የሚመከረው።

1.6. የፍርድ ቤት ቁጥጥር እና ይግባኝ መብት (Judicial Review and Right to Appeal)ዋስትናን የመከልከል ወይም የመፍቀድ ሥልጣን የገለልተኛ ፍርድ ቤት ብቻ መሆን አለበት (የፖሊስ ወይም የዓቃቤ ሕግ ውሳኔ ሊሆን አይችልም)።ተጠርጣሪው ዋስትና ከተከለከለ፣ ውሳኔውን ለከፍተኛ ፍርድ ቤት በይግባኝ የማስመርመር መብት ሊኖረው ይገባል።

2. በመርህ ደረጃ የዋስትና መብት ሕገ-መንግሥታዊ ጥበቃ የሚደረግለት ቢሆንም፣ በሕግ በተደነገጉ ልዩ ሁኔታዎችና ገደቦች ምክንያት ነው።የዚህ ሕጋዊ ማዕቀፍ ዋና ዋና ምሰሶዎች፣ መርሆዎች እና ልዩ ሁኔታዎች የሚከተሉት ናቸው፦

2.1. መሠረታዊው ሕገ-መንግሥታዊ መርህበኢፌዲሪ ሕገ-መንግሥት አንቀጽ 19(6) መሠረት፣ ማንኛውም የተያዘ ሰው በዋስ የመፈታት መብት አለው። ይህም ማለት በሕጉ መሠረት ዋስትና መፈቀድ መርህ (Rule) ሲሆን፣ መከልከል ወይም ያለ ዋስትና መታሰር ደግሞ ልዩ ሁኔታ (Exception) ነው።

2.2 ዋስትና ሙሉ በሙሉ የሚከለከልባቸው ወንጀሎች (Non-Bailable Offences)

በ1954 ዓ.ም የወጣው የወንጀለኛ መቅጫ ሥነ-ሥርዓት ሕግ ቁጥር 63 እና ሌሎች ልዩ ሕጎች መሠረት፣ አንድ ተጠርጣሪ በሚከተሉት ከባድ ወንጀሎች ሲጠረጠር ፍርድ ቤት ዋስትና የመከልከል ግዴታ አለበት፦የሞት ቅጣት ወይም ከ12 ዓመት በላይ ጽኑ እስራት የሚያስቀጡ ከባድ ወንጀሎች (ለምሳሌ፦ ግድያ፣ የሀገር ክህደት)።የሙስና ወንጀል፦ በተሻሻለው የፀረ-ሙስና ልዩ የሥነ-ሥርዓትና የማስረጃ ሕግ መሠረት፣ ወንጀሉ ከ10 ዓመት በላይ የሚያስቀጣ ከሆነ ወይም ተደራራቢ ወንጀሎች ተደምረው ከ10 ዓመት በላይ የሚያስቀጡ ከሆነ ዋስትና ይከለከላል።የሽብርተኝነት ወንጀል፦ በፀረ-ሽብርተኝነት ሕጉ ሥር የሚወድቁ አብዛኞቹ ከባድ ወንጀሎች ተጠርጣሪው ያለ ዋስትና በማረፊያ ቤት እንዲቆይ ያደርጋሉ።

2.3. ፍርድ ቤት በራሱ ሥልጣን ዋስትና የሚከለክልባቸው ምክንያቶችበወንጀለኛ መቅጫ ሥነ-ሥርዓት ሕግ ቁጥር 67 መሠረት፣ ወንጀሉ በዋስ የሚያስፈታ ቢሆንም እንኳ ፍርድ ቤቱ የሚከተሉት ስጋቶች ካሉት ዋስትና ሊከለክል ይችላል፦ተጠርጣሪው የዋስትና ግዴታውን አክብሮ አይቀርብም (ይጠፋል) ተብሎ ሲሰጋ ፣
በዋስ ቢለቀቅ ሌላ ወንጀል ሊፈጽም ይችላል የሚል ጠንካራ ጥርጣሬ ሲኖር ፣
የምስክሮችን ቃል በመቀየር ወይም ማስረጃዎችን በማጥፋት በምርመራ ሂደት ላይ እንቅፋት ይፈጥራል ተብሎ ሲታመን ነው።

2.4. የምርመራ ጊዜ ማራዘሚያ (Remand)

ፖሊስ የጀመረውን የወንጀል ምርመራ በተገቢው ሰዓት አጠናቆ ካልጨረሰ፣ በሕገ-መንግሥቱ አንቀጽ 19(4) መሠረት ፍርድ ቤቱን ተጨማሪ የምርመራ ጊዜ (ቀጠሮ) ሊጠይቅ ይችላል። ፍርድ ቤቱ የፍትሕ አሰጣጡን ሂደት ከግምት ውስጥ በማስገባት ተጠርጣሪው ያለ ዋስትና በማረፊያ ቤት ቆይቶ ምርመራው እንዲቀጥል እስከ 14 ቀናት (እና ከዚያ በላይ በተደራራቢ ቀጠሮዎች) ሊፈቅድ ይችላል።

3. የዋስትና ይግባኝ መብት

በኢትዮጵያ የሕግ ማዕቀፍ እና በዓለም አቀፍ መርሆች መሠረት፣ የዋስትና ይግባኝ መብት (Right to Appeal Bail Decisions) አንድ ተጠርጣሪ ወይም ዓቃቤ ሕግ የታችኛው ፍርድ ቤት በዋስትና ላይ የሰጠውን ውሳኔ ለበላይ ፍርድ ቤት አቅርቦ እንዲመረመርለት የመጠየቅ ሕጋዊ መብት ነው።ይህ መብት በኢትዮጵያ የወንጀለኛ መቅጫ ሥነ-ሥርዓት ሕግ እና በይግባኝ ሥርዓት ውስጥ የሚከተሉትን ዋና ዋና ነጥቦች ያጠቃልላል፦

3.1. የይግባኝ መብቱ ለማን ይሰጣል?

የዋስትና ይግባኝ መብት ለሁለቱም ወገኖች እኩል የተሰጠ መብት ነው፦

ለተጠርጣሪው/ተከሳሹ፦ የታችኛው ፍርድ ቤት ዋስትና ሙሉ በሙሉ ሲከለክለው ወይም ተከሳሹ ሊያሟላው የማይችለውን እጅግ ከፍተኛ የገንዘብ መጠን ወይም ከባድ ግዴታ ሲጥልበት ይግባኝ ማለት ይችላል።

ለዓቃቤ ሕግ (መንግሥት)፦ የታችኛው ፍርድ ቤት "ዋስትና ሊሰጠው የማይገባውን ከባድ ተጠርጣሪ በዋስ ለቋል" ወይም "የተወሰነው የዋስትና መጠን ከተፈጸመው ወንጀል አንጻር በጣም አነስተኛ ነው" ብሎ ካመነ ውሳኔውን በመቃወም ይግባኝ ማለት ይችላል።

3.2. በይግባኝ ጊዜ የዋስትና ውሳኔን የማገድ ሥልጣን (Stay of Execution)

የታችኛው ፍርድ ቤት ለተጠርጣሪው ዋስትና ሲፈቅድ፣ ዓቃቤ ሕግ ውሳኔውን በመቃወም ይግባኝ ለማለት ካሰበ የዋስትናው ውሳኔ ለጊዜው ታግዶ ተጠርጣሪው እሥር ቤት እንዲቆይ ፍርድ ቤቱን የመጠየቅ መብት አለው።ይሁን እንጂ ዓቃቤ ሕግ ይግባኙን በአጭር ቀናት ውስጥ (ብዙውን ጊዜ በ48 ሰዓት ወይም በሕጉ በተቀመጠው አጭር ጊዜ) ለበላይ ፍርድ ቤት ካላቀረበ፣ የእገዳ ትዕዛዙ ተነስቶ ተጠርጣሪው በዋስ ይፈታል።

3.3. የበላይ ፍርድ ቤት ሥልጣን (Powers of the Appellate Court)
የይግባኝ ሰሚው ፍርድ ቤት ጉዳዩን ከመረመረ በኋላ ሶስት ዓይነት ውሳኔዎችን ሊሰጥ ይችላል፦

ማጽናት (Affirm)፦ የታችኛው ፍርድ ቤት የሰጠው የዋስትና መከልከል ወይም መፍቀድ ውሳኔ ትክክል ነው ብሎ መወሰን።
መሻር (Reverse)፦ የታችኛው ፍርድ ቤት የከለከለውን ዋስትና መፍቀድ፣ ወይም የፈቀደውን ዋስትና ሰርዞ ተጠርጣሪው እንዲታሰር ማዘዝ ይሆናል።

ማሻሻል (Modify)፦ የተወሰነውን የዋስትና የገንዘብ መጠን መቀነስ/መጨመር ወይም የዋስትና ሁኔታዎችን (ለምሳሌ የማምለጫ ስጋትን ለመቀነስ የፓስፖርት እገዳ መጣል) መለወጥ።

3.4. መሠረታዊ ዓላማው

ፍርድ ቤቶች በዋስትና መብት ላይ ሊፈጽሙ የሚችሉትን የሕግ ስህተት ወይም የሥልጣን አጠቃቀም ጉድለት (Abuse of Discretion) ለማረም እና የአንድን ሰው ሰብዓዊና ሕገ-መንግሥታዊ የነፃነት መብት ያለ አግባብ እንዳይገደብ ዋስትና ለመስጠት ነው።

4. ዋስትና የተከለከሉ ሰወች ጉዳያቸው እንዴት ይታያል?
ዋስትና የተከለከሉ ተከሳሾች ጉዳያቸው በፍርድ ቤት በቶሎ እንዲታይ እና ውሳኔ እንዲያገኝ ማድረግ ፍትህን ለማረጋገጥ እና ሰብአዊ መብትን ለመጠበቅ በጣም አስፈላጊ ነው።ይህንን ሂደት ለማፍጠን የሚረዱ ዋና ዋና መንገዶችና መፍትሄዎች የሚከተሉት ናቸው።

4.1. የህግ እና የሥርዓት ማሻሻያዎችልዩ የችሎት ቀጠሮ፡ ዋስትና ለተከለከሉ ተከሳሾች ቀዳሚነት የሚሰጡ ተከታታይ የችሎት ቀናትን መመደብ።የጊዜ ገደብ ማስቀመጥ፡ ክስ ከቀረበበት ቀን ጀምሮ የመጨረሻ ውሳኔ የሚሰጥበትን ከፍተኛ የጊዜ ገደብ በህግ መወሰን።ቀላል የክስ ሂደቶች፡ ውስብስብ ያልሆኑ እና ግልጽ የሆኑ ክሶችን በአጭር ሥርዓት (Summary Procedure) ማየት።

4.2. የፍርድ ቤቶች አሰራርን ማዘመንየዲጂታል አሰራር (E-Court)፦ የክስ መዝገቦችን እና ማስረጃዎችን በኮምፒውተር በማደራጀት የቢሮክራሲ መዘግየትን መቀነስ።የቅድመ-ችሎት ስብሰባ (Pre-Trial Conference)፦ ከችሎት በፊት በዓቃቤ ህግ እና በተከሳሽ ጠበቃ መካከል የሚደረጉ ውይይቶችን በማበረታታት ክርክሮችን ማጥበብ።የዕለታዊ መዝገብ አስተዳደር፡ በአንድ ችሎት የሚታዩ መዝገቦችን ቁጥር በመመጠን ለእያንዳንዱ መዝገብ በቂ ጊዜ መስጠት።

4.3.. የባለድርሻ አካላት ቅንጅትየማስረጃ ዝግጁነት፡ ፖሊስና ዓቃቤ ህግ ሙሉ ማስረጃ ሳይኖራቸው ሰውን ከማሰር መቆጠብ እና ምርመራን በፍጥነት ማጠናቀቅ።የጠበቆች ተገኝነት፡ ለተከሳሾች በቂ የመንግስት መከላከል ጠበቃ (Public Defender) በወቅቱ መመደብ።የማረሚያ ቤቶች ትብብር፡ ተከሳሾችን ያለ ምንም መዘግየት በየቀጠሮው ፍርድ ቤት ማቅረብ።

4.4. አማራጭ የፍትህ መፍትሄዎችየጥፋተኝነት ድርድር (Plea Bargaining)፦ ተከሳሽ እና ዓቃቤ ህግ በህጉ መሠረት ተደራድረው ጉዳዩን በቶሎ እንዲያልቅ ማድረግ።የዋስትና ሁኔታዎችን እንደገና ማየት፡ ክርክሩ ከዘገየ የዋስትና እገዳውን በማንሳት በገንዘብ ወይም በሰው ዋስ እንዲፈቱ መፍቀድ፥
ዋና ዋና መሠረታዊ መብቶች ናቸው።

5. ማጠቃለያ
ዋስትና መሠረታዊ መብት ሲሆን ህጉ በተለየ ሁኔታ እንዲከለከል ያስቀመጠ እንደሆነ ዋስትና የሚከለከልበት ሁኔታ አለ። ይሁን እንጂ ዋስትና የተከለከለ ሰው ይግባኝ ህገመንግስታዊ መብት ነው። ዋስትና የተከለከሉ ሰወች ጉዳያቸው ከሌላው ይልቅ በቶሎ ኤንዲታይ ማድረግ ንጹህ ሆኖ የመገመት ህገመንግስታዊ መብትንና ፍትህ የማግኘት ህገመንግስታዊ መብትን ማስጠበቅ ነው።

ማጣቀሻዎች
1. የኢፊድሪ ሕገመንግስት
2. ዓለም አቀፍ ስምምነቶች
3. የኢፊዲሪ ወንጀል ሕግ
4. የኢፊድሪ ወንጀል ስነ ስርአት

በፋንታሁን ደለለው , Fantahun Delelew , Lawyer.
https://www.facebook.com/s...

ለኑሮ ምቹ፣ ለዓይን ሳቢ፦ ውቧ አዲስ አበባ
*******************

የኢትዮጵያ መዲና የአፍሪካ የዲፕሎማሲና የፖለቲካ ማእከል የሆነችው አዲስ አበባ በአሁኑ ወቅት እያካሄደችው ያለችው ሁለንተናዊ የከተማና የመሰረተ ልማት ማደስ የመዲናዋን መልክ ከመቀየር ባለፈ የኢትዮጵያን አዲስ የምስልና የእድገት ገፅታ ለአለም አቀፉ ማህበረሰብ በማስተዋወቅ ላይ ይገኛል።

አዲስ አበባ ከአሮጌ የከተማ አቀማመጥና አሰራር ወጥታ ወደ ዘመናዊ ለኑሮ ምቹ አረንጓዴና ተወዳዳሪ ከተማነት እየተሸጋገረችበት ያለው መንገድ በሀገር አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ኢኮኖሚያዊ ማህበራዊና ፖለቲካዊ መነቃቃትን ፈጥሯል።

ይህ ታሪካዊ ለውጥ የመዲናዋን ነዋሪዎች የህይወት ጥራት ከማሻሻሉም በላይ ኢትዮጵያ በቱሪዝም በኢንቨስትመንትና በዲፕሎማሲ ዘርፍ ያላትን ስትራቴጂካዊ ቦታ በከፍተኛ ሁኔታ እያጠናከረው ይገኛል።

ይህንን ዘመናዊና ስትራቴጂካዊ ሽግግር እውን ካደረጉት ዋና ዋና አበይት ልማቶች መካከል የኮሪደር ልማትና የቱሪስት መዳረሻዎች ግንባታ ቀዳሚውን ስፍራ ይይዛሉ።

ቀደም ሲል ለነዋሪዎች በቂ የመዝናኛና የአረንጓዴ ስፍራ ባለመኖሩ ይስተዋል የነበረውን ክፍተት በዘላቂነት ለመሙላት የተከናወኑት የልማት ስራዎች መዲናዋን አዲስ ህይወት ዘርተውባታል።

በእንጦጦ ተራራ ላይ የተገነቡት ዘመናዊ የስፖርት የመዝናኛና የባህል ማእከል የሆኑት የእንጦጦና የሸገር ፓርኮች በከተማዋ እምብርት የሚገኘውና ሰው ሰራሽ ሀይቅን ከውሃ መብራት ትእይንት ጋር ያቀፈው የወዳጅነት አደባባይ እንዲሁም የኢትዮጵያውያንና የጥቁር ህዝቦችን የነፃነት ታሪክ የሚያዝክረው የአድዋ ድል መታሰቢያ የመዲናዋ አዳዲስ የኩራት ድምቀቶች ሆነዋል።

በተጨማሪም የወደፊቱን የፈጠራና የቴክኖሎጂ አቅም የሚያሳየው የሳይንስ ሙዚየም እና ሰሞኑን ግንባታው ተጠናቆ ለአገልግሎት ክፍት የሆነው ቀድሞ ለጎርፍና ለቆሻሻ ተጋላጭ የነበሩ ቦታዎችን ወደ አረንጓዴና ምቹ ስፍራ የቀየረው የእንጦጦ ቀበና ወንዝና የወንዝ ዳርቻ ልማት ፕሮጀክት የከተማዋን የስህበት ማእከልነት አጎልተውታል።

እነዚህ ሰፋፊ የአረንጓዴ ቦታዎችን የእግረኛ የብስክሌትና የሩጫ መንገዶችን ያካተቱ የልማት ስራዎች የነዋሪዎችን ማህበራዊ ትስስርና የኑሮ ዘይቤ ከማሻሻላቸው ባሻገር ለከተማዋ ኢኮኖሚ ትልቅ አንቀሳቃሽ ሞተር ሆነዋል።

በግንባታ በምህንድስና በሎጂስቲክስና በንግድ ዘርፎች ለበርካታ ወጣቶች ሰፊ የሥራ እድል የተፈጠረ ሲሆን እንደ አራዳ ፓርክ ባሉ ልማቶች ውስጥ የተካተቱ የንግድ ሱቆች ካፌዎችና ሬስቶራንቶች የአገልግሎት ዘርፉን ገቢ በማሳደግ የከተማዋን ምጣኔ ሀብት አነቃቅተውታል።

ይህም አዲስ አበባን የአፍሪካ ሞዴል የቱሪዝም መዳረሻ ለማድረግ የተያዘውን የረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ እቅድ እውን ለማድረግ ትልቅ መነቃቃት ፈጥሯል።

የአዲስ አበባ መለወጥ የሀገሪቱ የቱሪስት መግቢያ በር በመሆን የኮንፈረንስና የዲፕሎማሲ ቱሪዝምን ለማሳደግ ከፍተኛ አቅም መፍጠሩን ጠቅላይ ሚኒስትር አቢይ አህመድ (ዶ/ር) መግለፃቸው ይታወሳል።

የውጭ ሀገር ጎብኚዎች ዲፕሎማቶችና ኢንቨስተሮች በከተማዋ የሚያሳልፉትን የቆይታ ጊዜ በማራዘም ሀገሪቱ የምታገኘውን የውጭ ምንዛሬ ገቢ በእጥፍ ለማሳደግ ያስቻለው ይህ ለውጥ አዲስ አበባን እንደ ስሟ ውብና ዘመናዊ በማድረግ የኢትዮጵያን አለም አቀፍ ገፅታና የኢንቨስትመንት ተወዳዳሪነት በአዲስ መልክ እየገነባ ይገኛል።

በብሌን ደምበሎ

የዳግማዊ አጼ ምኒልክ፣ የእቴጌ ጣይቱ እና የፊታውራሪ ገበየሁ የልደት መታሰቢያ በዓል በድምቀት ተከበረ

​#fastmereja I በደብረ ብርሃን ከተማ ጠባሴ ክፍለ ከተማ በሚገኘውና የአጼ ምኒልክ የትውልድ ስፍራ በሆነው ታሪካዊው አንጎለላ "እንቁላል ኮሶ" ቀበሌ የዳግማዊ አጼ ምኒልክ 182ኛ፣ የእቴጌ ጣይቱ ብጡል 186ኛ እና የፊታውራሪ ገበየሁ 182ኛ ዓመት የልደት መታሰቢያ በዓል ነሐሴ 12 ቀን 2018 ዓ.ም በድምቀት ተከብሮ ውሏል።

​በዚሁ የመታሰቢያ መርሃ ግብር ላይ የተገኙት የደብረ ብርሃን ከተማ አስተዳደር ከፍተኛ አመራሮች፣ አባት አርበኞችና የአካባቢው ነዋሪዎች እንደገለጹት፤ ንጉሠ ነገሥቱ ሀገር ከመገንባትና የሀገርን ሉዓላዊነት በማስከበር ረገድ ከተጫወቱት ታሪካዊ ሚና ባሻገር እንደ መኪና፣ ስልክ፣ ኤሌክትሪክ፣ ባቡር፣ ባንክና ዘመናዊ ትምህርት ያሉ የዘመናዊነት መሰረቶችን ወደ ሀገር ውስጥ በማስገባት ለኢትዮጵያ ዕድገት ከፍተኛ አስተዋጽኦ ማበርከታቸው ተወስቷል። ከሁሉም በላይ መላውን የኢትዮጵያ ህዝብ አስተባብረው በታላቁ የአድዋ ድል ያቀናጁት ታሪካዊ ክስተት ለኢትዮጵያውያን ብቻ ሳይሆን ለመላው ጥቁር ህዝቦች የነፃነትና የኩራት ተምሳሌት መሆኑ ተገልጻል።

​በተመሳሳይ በዕለቱ የአድዋው ጀግና የፊታውራሪ ገበየሁ አባ ጎራው ታሪካዊ አስተዋጽኦ የተወሳ ሲሆን፣ ትውልዳቸው በአንጎለላ እስታቆላ ጎጥ የሆነው የዚሁ አርበኛ አጽም ከዓመታት በኋላ ወደ ትውልድ ስፍራቸው መጥቶ በአንጎለላ ኪዳነ ምሕረት ቤተክርስቲያን ማረፉ ተነግሯል። በምክርና በጥበባቸው ለዛሬ ሴቶች አርአያ የሆኑት የእቴጌ ጣይቱ ብጡል ታሪክም በስነ-ስርዓቱ ላይ በሰፊው ተዳሷል።

​በሌላ በኩል የአጼ ምኒልክ እትብት በተቀበረበት ስፍራ ላይ መታሰቢያ እንዲሆን በስማቸው የተሰየመው ጤና ጣቢያ አጥር የሌለውና በደረጃው መሟላት የሚገባቸው አስፈላጊ አገልግሎቶች ያልተሟሉለት በመሆኑ አሳዛኝ መሆኑ ተጠቅሷል። በመሆኑም ይህን ታሪካዊ ስፍራ የሚመጥን ደረጃ እንዲኖረው፣ የጎብኚዎች መረጃ ማዕከል እንዲቋቋምለትና መሰረተ ልማቱ ተሻሽሎ ምቹ የቱሪዝም መዳረሻ እንዲሆን ህብረተሰቡና የሚመለከታቸው አካላት ተረባርበው አስፈላጊውን ድጋፍ እንዲያደርጉ ጥሪ ተላልፏል።

ባለሀገሩ አስጎብኚ ድርጅት፣ ከደብረብርሃን ባህል እና ቱሪዝም ቢሮ ጋር በመሆን መርሃ ግብሩን አዘጋጅተውታል።

"አፍሪካ የሚያስፈልጋት ነፃና ገለልተኛ ተቋም ነው"
#ethiopia | አፍሪካ የኢኮኖሚና የፖለቲካ ነፃነቷ የሚከበረው ጠንካራና ገለልተኛ ተቋማት ስትገነባ ብቻ ነው ሲሉ የፓን አፍሪካ አቀንቃኝ የሆኑት ፖሮፌሰር ተናገሩ።

የፓን አፍሪካ ሀሳብ አቀንቃኝ የሆኑት ፕሮፌሰር ሉሙሙባ አፍሪካውያን ጠንካራና ገለልተኛ አህጉራዊ ተቋማትን መገንባት ካልቻሉ የፖለቲካም ሆነ የኢኮኖሚ ነፃነታቸው ሙሉ በሙሉ ሊከበር እንደማይችል ገለፁ።

ምሁሩ አህጉሪቱ አሁንም ድረስ በውጭ ሀገራት የኢኮኖሚና የፖለቲካ ተፅዕኖ ስር የምትገኘው የራሷን የነፃነት የፍትህና የልማት ተቋማት በበቂ ሁኔታ ባለመገንባቷ እንደሆነ አስገንዝበዋል።

ምሁሩ አፍሪካ የራሷን ችግር በራሷ አቅም የምትፈታበትና መብቷን የምታስከብርበት ጠንካራ ተቋም ከሌላት የስም ነፃነት ብቻውን ትርጉም አይኖረውም ብለዋል።

የውጭ ሀገራት ጣልቃ ገብነት የሚያበቃው አፍሪካውያን በጋራ የተመሰረቱና የህዝቦቻቸውን ጥቅም የሚያስጠብቁ ተቋማትን ሲገነቡ ብቻ ነው።

ዘላቂ ነፃነትና እድገት ለማረጋገጥ የአፍሪካ ህብረትና ቀጣናዊ ተቋማት ከጥገኝነት ተላቀው በራሳቸው እግር መቆም አለባቸው ነው ያሉት።

አፍሪካውያን መብቶቻቸውን ለማስከበርና የወደፊት እጣ ፈንታቸውን በራሳቸው ለመወሰን የተቋማት ግንባታን ቀዳሚ ተግባራቸው ሊያደርጉት እንደሚገባ ምሁሩ አሳስበዋል።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል
#ethiopia #getutemesgen #africa #institution #freedom #economy #political #policy #panafricanist

ጥገኝነት የነፃነት ጠላት ነው! ኢትዮጵያ እንዴት የኢኮኖሚ ሉዓላዊነቷን እያረጋገጠች ነው? ETV | EBC | EBCDOTSTREAM #ethiopia #economicsovereignty #ethiopianeconomy

" target="_blank" class="inline-link">https://new-en.yenevibe.co...

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ደቡብ ኮሪያ ከሰሜን ኮሪያ ጋር ሰላም ለመታረቅ ጥሪ አቀረበች፡፡ የደቡብ ኮሪያ ፕሬዝደንት ሊ ጄ ማዩንግ ከሰሜን ኮሪያ ጋር ያለው ጦርነት በይፋ እንዲቋጭ ለፒዮንጊያንግ ጥሪ አቀረቡ፡፡ የደቡብ ኮሪያ 81ኛ የነፃነት በአል ዛሬ በተከበረበት ወቅት ባደረጉት ንግግር ‹‹አንዳችን ሌላችንን ከማስፈራራት ተቆጥበን ለረጅም ጊዜ የዘለቀውን ጦርነት ለማቆም ውይይት እንጀምር›› በማለት ለሰሜን ኮሪያ መልእክት አስተላልፈዋል፡፡ በዚህ ሂደት እያደገ የመጣውን የሰሜን ኮሪያን የኒውክሌይር ለመግታት የሚያስችል ውይይት ለማድረግ እንደሚቻልም አስታውቀዋል፡፡

ለሁለት የተከፈሉት ኮሪያዊያን ከ1950 እስከ 1953 ያደረጉት ጦርነት የቆመ ቢሆንም እስካሁን የሰላም ስምምነት ላይ አለመድረሳቸው ይታወቃል፡፡ ፕሬዝደንት ሊ በዛሬ ንግግራቸው ‹‹ሁለቱ ኮሪያዎች እርስ በእርስ መከባበር ይገባቸዋል፡፡ አላስፈላጊ ግጭቶችንም ማስቆም ይኖርባቸዋል›› ካሉ በኋላ ይህ የሚጀምረው ጥላቻን በመቀነስና በደንብና በስርአት ግንዛቤ የማስጨበጥ ስራ ሲከናወን መሆኑን ጠቅሰዋል፡፡

አስከትለውም ‹‹ሰሜን ኮሪያና ደቡብ ኮሪያ ፊት ለፊት ተቀምጠው በሰላም አብሮ ስለመኖርና የጋራ እድገት ይመክራሉ ብዬ ተስፋ አደርጋለሁ፡፡ ከሰሜን ኮሪያ ይሁንታ ካገኘሁ የኮሪያን ባህረ ሰላጤ የተረጋጋ አደርጋለሁ›› ሲሉም ተናግረዋል፡፡ ፕሬዝደንቱ ይህንን ንግግር ያደረጉት ከአሜሪካ ጋር የሚያደርጉትን አመታዊ የ11 ቀናት ወታደራዊ ልምምድ ለመጀመር 24 ሰአታት ሲቀራቸው ነው፡፡ ይህንን ልምምድ ሰሜን ኮሪያ አጥብቃ እንደምትቃወም መግለጿ ይታወሳል፡፡

የቱሪዝም ካርታችን ሲቀየር፡ ከመሸጋገሪያነት ወደ መዳረሻነት
*******************

አዲስ አበባ የዲፕሎማሲ ማዕከልነቷን ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር የጀመረችው የኮሪደር ልማት እና የስማርት ሲቲ ግንባታ፤ የከተማዋን ውበት ከመቀየር ባለፈ በቱሪዝም ኢንዱስትሪው ላይ አዲስ መነቃቃት እየፈጠረ ይገኛል።

የከተማ ቱሪዝም በዘመናችን እጅግ አዋጭ ከሚባሉ ዘርፎች አንዱ ሲሆን፣ አዲስ አበባም በዚህ ረገድ ያላትን እምቅ አቅም አሁን ላይ በተጨባጭ ማውጣት ጀምራለች።

በቅርቡ የተሠሩት ሰፊ እና ደረጃቸውን የጠበቁ የእግረኛ መንገዶች፣ የብስክሌት መሄጃዎች እንዲሁም በምሽት ደማቅ ብርሃን የሚፈነጥቁ የሕዝብ መዝናኛ ሥፍራዎች የከተማዋን የኑሮ ዘይቤ እያዘመኑት ነው። ይህ ደግሞ ቱሪዝም እንዲያንሰራራ ትልቅ መደላድል ፈጥሯል።

ጎብኚዎች ያለምንም የፀጥታ ስጋት በምሽት ወጥተው መዝናናት መቻላቸው ለመስተንግዶው ዘርፍ፣ ለካፌዎች፣ ለሬስቶራንቶች እና ለባህል ምሽት ቤቶች ተጨማሪ የገበያ ዕድል ይዞ መጥቷል።

አብዛኛውን ጊዜ የውጭ ቱሪስቶች አዲስ አበባን የሚጠቀሙባት ወደ ክልል የቱሪስት መዳረሻዎች ለማለፍ እንደ መሸጋገሪያ ብቻ ነበር።

አሁን ግን እየተሠሩ ያሉት ማራኪ የኮሪደር ልማት ሥራዎች፣ የውኃ ትዕይንት እና አረንጓዴ ሥፍራዎች ጎብኚዎች በከተማዋ የሚያሳልፉትን ጊዜ እንዲያራዝሙ አስገዳጅ ሁኔታ እየፈጠሩ ነው። የጎብኚዎች የቆይታ ጊዜ መራዘሙ ደግሞ በቀጥታ ወደ ኢኮኖሚያዊ ትርፍ የሚተረጎም ነው።

በመዲናዋ እየተከናወነ ያለው የኮሪደር ልማት ስኬት ባለፉት አምስት ዓመታት በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) አመራር በሀገር አቀፍ ደረጃ በቱሪዝም ሴክተሩ የተከናወነው ሰፊ የመዋቅር ሽግግር አንድ አካል ነው።

ዘመናትን የተሻገረ ገናና ታሪክ እና ውብ ባህል እያለን፣ የቱሪዝም ዘርፋችን ከኢትዮጵያ ታላቅነት ጋር የማይመጣጠን ሆኖ የቆየበት ጊዜ አሁን አብቅቷል።

ተዘንግተው አቧራ የለበሱ የተፈጥሮ ሀብቶቻችን አቧራቸው እየተራገፈ ወደ ኢኮኖሚያዊ ጥቅም እንዲቀየሩ ያስቻሉ አዳዲስ ስትራቴጂዎች ተግባራዊ ሆነዋል።

ሀገር በቀል የኢኮኖሚ ማሻሻያውን ተከትሎም ቱሪዝም ከአምስቱ ዐበይት የኢኮኖሚ አምዶች አንዱ ሆኖ ተቀርጿል።

የጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እይታ ግልጽ ነው፤ ኢትዮጵያ የታደለቻቸው የተፈጥሮ፣ የታሪክ እና የባህል ሀብቶች ሌሎች ሀገራት በሰው እጅ ከሠሯቸው መስህቦች በእጥፍ ይበልጣሉ።

ምድራችን ተፈጥሮ በራሷ የሠራቻት ታላቅ ፓርክ በመሆኗ፤፣ ይህን የተፈጥሮ ጸጋ በማልማት ለዓለም ማሳየት ቀዳሚ ተግባር ሆኗል።

በዚህም ኢትዮጵያን በርሃብ እና በችግር ሳይሆን በውበቷና በታሪኳ የማስተዋወቅ ራዕይ ከቃል አልፎ ተጨባጭ ተግባር በመሆን የቱሪዝም ካርታችንን ሙሉ በሙሉ እየቀየረው ይገኛል።

የዚህ ታላቅ ራዕይ ትልቅ ማሳያ ከሆኑ ሥራዎች መካከል የሸገር ፕሮጀክቶች ይገባቸዋል። በታላቁ ቤተ መንግሥት ግቢ ውስጥ የሚገኘው አንድነት ፓርክ፣ የአዲስ አበባን የወንዝ ዳርቻ ወደ ዘመናዊ መዝናኛነት የለወጠው የወዳጅነት ፓርክ እንዲሁም አቧራማ የነበረውን ስፍራ ወደ ሥነ ምህዳር ቱሪዝም ማዕከልነት የቀየረው እንጦጦ ፓርክ ግንባር ቀደም ተጠቃሾች ናቸው።

በተጨማሪም የሳይንስ ሙዚየም ለቴክኖሎጂ ቱሪዝም በር ሲከፍት፣ የዓድዋ ድል መታሰቢያ የጥቁር ሕዝቦች የነፃነት ምልክት የሆነውን ዓድዋን በጥበባዊ መልኩ በመግለጥ ጎብኚዎችን እየሳበ ይገኛል።

ከእንጦጦ እስከ ቀበና፣ የራስ መኮንን ድልድይ እንዲሁም የጊዮን አካባቢ የወንዝ ዳርቻ ልማቶች የኮሪደር ልማቱን አድማስ አስፍተውታል። ይህ የልማት ተሞክሮ በገበታ ለሀገር እና ገበታ ለትውልድ ፕሮጀክቶች አማካኝነት ከመዲናዋ ወደ ክልሎች በመስፋት አዳዲስ የቱሪስት መዳረሻዎችን ፈጥሯል።

በዚህም በጣና ሐይቅ ዳርቻ ታሪካዊውን ጎርጎራን፣ ተፈጥሮን በጠበቀ መልኩ ለኢኮ ቱሪዝም ያመቻቸውን ወንጪ-ደንዲን እንዲሁም የተፈጥሮ ውበትን ከሃይድሮ ኤሌክትሪክ ማመንጫ ያጣመረውን ኮይሻን ማልማት ተችሏል።

የዱር አራዊትን በተለይም ዝሆኖችን ለመመልከት ምቹ የሆነው የጨበራ ጩርጩራ የዝሆን ዳና ሎጅ እና ሌሎችም ፕሮጀክቶች ኢትዮጵያ ያላትን ያልተነካ ፀጋ ለዓለም እያስተዋወቁ ይገኛሉ።

የእነዚህ ፕሮጀክቶች ትልቁ ስኬት የቱሪስት መዳረሻዎችን ከመገንባት ባለፈ ያመጡት ማኅበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ትስስር ነው።

ቱሪዝም ለውጭ ቱሪስቶች ብቻ የተከለለ ያስመስል የነበረውን አስተሳሰብ ቀይሮ ዜጎች ኢትዮጵያን እንዲያውቁ በማድረግ የሀገር ውስጥ ቱሪዝም ባህልን አሳድገዋል።

በአጠቃላይ ዘርፉ አመርቂ በሆነ መልኩ እያደገ መምጣቱ ለኢኮኖሚያችን ትልቅ አቅም አድርጎታል።

በበረከት ሽመልስ
#ethiopia #ebc #tourism #addisababa #smartcity #travelethiopia

አዲስ አበባ-የምክር ሒደቱ ሥጋት እንዳሳደረባቸዉ 3 የፖለቲካ ፓርቲዎች አስታወቁ።

አዲስ አበባ ዉስጥ በተያዘዉ አገራዊ ምክር ላይ የሚሳተፉ 3 የፖለቲካ ፓርቲዎች በምክር ሒደቱ ቅሬታ፣ ጥርጣሬና ሥጋት እንደተሰማቸዉ አስታወቁ። እናት ፓርቲ (እፓ) ፣የነፃነትና እኩልነት ፓርቲ (ነእፓ) እና የአማራ ብሔራዊ ንቅናቄ (አብን) በየፊናቸዉ ባወጧቸዉ መግለጫዎችና ደብዳቤ እንዳሉት ምክክሩ እንዲሳካ ሒደቱ ሊታረም ይገባል።እናት ፓርቲና የነፃነትና እኩልነት ፓርቲ ቅሬታና ማሳሰቢያቸዉን በየፊናቸዉ ባወጡት መግለጫ ሲያስታዉቁ፣ የአማራ ብሔራዊ ንቅናቄ (አብን) በምክክር ሒደቱ ላይ ያለዉን ቅሬታ ለምክክር ኮሚሽን ለሶስተኛ ጊዜ በፃፈዉ ደብዳቤ መግለፁን አስታዉቋል።

እናት ፓርቲ በመግለጫዉ የምንመካከረው "አዲስ የእርስ በእርስ ጦርነት ለማዋለድ አይደለም" ሲል ሂደቱ ላይ ከፍተኛ ሥጋት እንዳለው ገልጿል።በምክር ሒደቱ የአዲስ አበባ ከተማን ለአንድ ቡድን ለማስረከብ እና "አዲስ የፀብ ግንባር ለመቀስቀስ" ጥረት እንዳለ መታዘባቸውን የፓርቲው ፕሬዝዳንት ዶ/ር ሠይፈ ሥላሴ አያሌው ገልፀዋል።ነፃነትና እኩልነት ፓርቲ ባወጣዉ መግለጫ ደግሞ ሐገራዊ ምክክሩ እንዲሳካ «ሁሉም የበኩሉን ያበርክት" የሚል ጥሪ አድርጓል።የፓርቲው መግለጫ አክሎም "የምክክር ሂደቱን ውጤታማ ለማድረግ የአንድ ወገንን ፍላጎትን በሌሎች ላይ ለመጫን ከሚደረግ ሙከራ መራቅ፣ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ በምክክር ሂደቱ ላይ አሉታዊ ተጽእኖ ከሚያደርጉ አፍራሽ ተግባራት መቆጠብ ያስፈልጋል።" በማለት አሳስቧል።

የአማራ ብሔራዊ ንቅናቄ ተስተዋሉ ያላቸው ችግሮች ካልተስተካከሉ ከሂደቱ መውጣትን ጨምሮ «ተገቢ የፖለቲካ አቋም» ያለዉን እርምጃ እንደሚወስድ አስጠንቅቋል።አብን እንደሚለዉ በአዲስ አበባ ዙሪያ "አንድ ወገን በተደራጀ የቁጥር ብልጫ ሌላውን በሚደፈጥጥበት የድምፅ ውድድር ሊስተናገድ አይገባም" ሲል "የአዲስ አበባን አጀንዳ ከዚህ በላይ ለማስኬድ መሞከሩ ሀገራችንን ካለችበት ችግር የባሰ ውጥረት ውስጥ የሚከት በመሆኑ በአስቸኳይ ንግግሩ እንዲቆምና አጀንዳው እንዲያርፍ" አሳስቧል።ከ4ሺሕ በላይ ሰዎች ተሳትፈዉበታል የተባለዉ አገራዊ ምክክር በይፋ ከተጀመረ ነገ ወር ይደፍናል።

የአዲስ አበባዉ ወኪላችን ሰለሞን ሙጬ እንደዘገበዉ 29 ቀናት ያስቆጠረው ጉባኤ ለጥቂት ዓመታት ረገብ ብሎ የቆየውን የአዲስ አበባ ከተማን ጉዳይ ዳግም አንስቶ ተጨማሪ ውዝግብ እንዲቀሰቀስ ምክንያት መሆኑ ተስተውሏል።

DW Amharic

የኦሮሞ ሕዝብ የትግል ጥያቄዎች በለውጡ ዓመታት ምላሽ አግኝተዋል - ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)
*******************

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ከኦቢኤን ጋር ባደረጉት ቆይታ ባለፉት የለውጥ ዓመታት ውስጥ የኦሮሞ ሕዝብ የዘመናት የትግል ጥያቄዎች ምን ያህል ምላሽ እንዳገኙ በሦስት ዋና ዋና ነጥቦች አብራርተዋል።

የነፃነት ጥያቄ (አዕምሮአዊ እና አካላዊ ነፃነት)

አዕምሮአዊ ነፃነት፡ የዛሬው ትውልድ በቋንቋው ሲናገር እና ማንነቱን ሲገልጽ የሚያፍርበት እና የሚሸማቀቅበት የትላንቱ ጊዜ ማብቃቱን ጠቅላይ ሚኒስትሩ አጽንኦት ሰጥተዋል።

የማይቀለበስ ነፃነት፡ የኦሮሞ ሕዝብ አካላዊም ሆነ ሥነ-ልቦናዊ ነፃነቱን መጎናጸፉን፣ ከዚህ በኋላ ሕዝቡን እንደ ቀድሞው ልግዛው፣ መሬቱን ልቀማው ወይም ልዝረፈው ብሎ ማሰብ ፍጹም "ሞኝነት" መሆኑን እና ሕዝቡ ዳግም ለባርነት የማይመችበት ከፍታ ላይ መድረሱን አስገንዝበዋል።

የዴሞክራሲ እና ራስን በራስ የማስተዳደር ጥያቄ፡-

መቶ በመቶ ራስን ማስተዳደር፦ የኦሮሞ ሕዝብ የራሱ ሕግ አውጪ በመሆን፣ የቋንቋ፣ የባህል እና የማንነት መብቱን አረጋግጦ ራሱን በራሱ ማስተዳደር መጀመሩን አብራርተዋል።

ከገዳ ሥርዓት ጋር ያለው ትሥሥር፦ ይህ ራስን የማስተዳደር እና መሪን የመምረጥ ሂደት አባቶች በገዳ ሥርዓት (በአባ ቦኩ፣ አባ ዱላ እና ሲንቄ) ይጠቀሙበት የነበረውን የሥራ ክፍፍል፣ መመካከር እና የሕዝብ ተሳትፎ የሚያንጸባርቅ መሆኑን ጠቁመዋል።

ምንም እንኳን የዴሞክራሲ ሥርዓት በሂደት እየዘመነ እና እያደገ የሚሄድ ቢሆንም፣ መሠረታዊ የሆነው ራስን በራስ የማስተዳደር ጥያቄ በኦሮሚያ ውስጥ ሙሉ በሙሉ ምላሽ ማግኘቱን አረጋግጠዋል።

የኢኮኖሚ እና የመሬት ጥያቄ

ከሁሉ በላይ የኢኮኖሚ ጥያቄው ወሳኝ መሆኑን አንሥተው፣ በተለይም አራሹ ገበሬ ከመሬቱ ሳይፈናቀል በላቡ ሠርቶ ያገኘውን ፍሬ ራሱ የሚጠቀምበትን እና የኢኮኖሚ ተጠቃሚነቱ የሚረጋገጥበትን ሥርዓት ማስፈን ዋነኛ ትኩረት መሆኑን አመላክተዋል።

በዮናስ በድሉ
#ethiopia #ebc #pmabiyahmed #currentaffairs