የንፁህ ኢነርጂ ማማዋ ኢትዮጵያ
#cleanenergy #greenlegacy #ethiopia #pmabiyahmed

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዝዳንት ትራምፕ ሰኞ ዕለት የአሜሪካ የነዳጅ ኩባንያዎች የነዳጅ ዋጋን ለማረጋጋት እርምጃ እንዲወስዱ አሳስበዋል። በኢራን ጦርነት ምክንያት በተፈጠረው ከፍተኛ የነዳጅ ዋጋ እነዚህ ግዙፍ የኃይል ተቋማት "ከመጠን በላይ ገንዘብ" አግኝተዋል ሲሉ ተችተዋል።

የትራምፕ አስተያየት የተሰማው፣ ግጭቱን በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ለመፍታት ተስፋ በመፈጠሩ ዓለም አቀፍ መለኪያ የሆነው ብሬንት ድፍድፍ ነዳጅ ሰኞ ዕለት ከ4 በመቶ በላይ ቀንሶ በአንድ በርሜል 84 ዶላር አካባቢ በደረሰበት ወቅት ነው። ይሁን እንጂ የነዳጅ ዋጋ አሁንም ከጦርነቱ በፊት ከነበረው ደረጃ በእጅጉ ከፍ ያለ ነው። ከጦርነቱ በፊት አንድ ጋሎን 3 ዶላር አካባቢ የነበረ ሲሆን፣ አሁን ግን የአሜሪካ የነዳጅ ዋጋ ከአንድ ጋሎን 4 ዶላር በላይ ሆኗል።

በቅርቡ በተደረገ የሲቢኤስ ኒውስ የህዝብ አስተያየት ጥናት፣ ግማሽ ያህሉ አሜሪካውያን የነዳጅ ዋጋ መጨመር የገንዘብ ችግር እየፈጠረባቸው መሆኑን ተናግረዋል። በጥናቱ ከተካተቱት ውስጥ 80 በመቶ የሚሆኑት የትራምፕ አስተዳደር የሸማቾችን የኑሮ ውድነት በመቀነሱ ላይ በቂ ትኩረት እየሰጠ አይደለም ብለዋል።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ ሰኞ ዕለት እንዳሉት፣ የኢራን ግጭት ሲያበቃ የነዳጅ ዋጋ በከፍተኛ ሁኔታ እንደሚቀንስ ተንብየዋል። በተለይም ጦርነቱ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ የሚያልፈውን የድፍድፍ ነዳጅ ፍሰት በከፍተኛ ሁኔታ በማስተጓጎሉ ምክንያት ዋጋው በመጨመሩ፣ ቼቭሮን እና ኤክሶንሞቢል የተባሉት ኩባንያዎች ባገኙት ከፍተኛ ትርፍ ላይ ጠንካራ ትችት ሰንዝረዋል።

ሰኞ ዕለት በኦቫል ኦፊስ ውስጥ የአስፈፃሚ ትዕዛዝ በሚፈርሙበት ወቅት፣ "ግን ከመጠን በላይ ገንዘብ አግኝተዋል፣ ከመጠን በላይ ገንዘብ፤ ቼቭሮን ከመጠን በላይ ገንዘብ አግኝቷል፤ ኤክሶን ሞቢልም ከመጠን በላይ፤ በጣም ብዙ ገንዘብ" ሲሉ ተናግረዋል።

ፕሬዝዳንቱ የነዳጅ ኩባንያዎች ሸማቾችን ለመርዳት ተጨማሪ ስራ እንዲሰሩ ግፊት አድርገዋል። "አንድ ኩባንያን ስትመለከቱ፣ ካለፈው ዓመት ካገኘው 12 እጥፍ ትርፍ ያገኘ ከሆነ፣ ከዚህ ውስጥ የተወሰነውን ለህዝቡ ሊመልስ ይገባል፤ የችርቻሮ ዋጋውን እና የሸማቾች ዋጋውንም ቢቀንስ ይሻለዋል" ብለዋል። አክለውም "በግልፅ እናገራለሁ፡ በዚህ ደስተኛ አይደለሁም" ሲሉ አስጠንቅቀዋል።

ኤክሶንሞቢል በዚህ ጉዳይ ላይ አስተያየት ከመስጠት የተቆጠበ ሲሆን፣ ቼቭሮንም ለአስተያየት ጥያቄው ወዲያውኑ ምላሽ አልሰጠም። የትራምፕ ቀዳሚ የሆኑት የቀድሞው ፕሬዝዳንት ጆ ባይደንም በስልጣን ዘመናቸው የዋጋ ግሽበት ባሻቀበበት ወቅት በነዳጅ ኩባንያዎች ትርፍ ላይ ተመሳሳይ ትችት ይሰነዝሩ እንደነበር ይታወሳል።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ ከፎክስ ኒውስ አቅራቢ ማሪያ ባርቲሮሞ ጋር እበተደረገ ቃለ ምልልስ ላይ የቼቭሮን ዋና ስራ አስፈፃሚ ማይክ ዊርዝን በቀጥታ ተችተዋል። ትራምፕ በማህበራዊ ሚዲያ ገፃቸው ላይ እንዳሰፈሩት፣ ዊርዝ የትራምፕ አስተዳደር ለኃይል ኢንዱስትሪው ላደረገው እገዛ ምስጋና ማቅረብ ተስኖታል ብለዋል። "በትራምፕ አስተዳደር ብልሃት፣ አርቆ አሳቢነት፣ ጥንካሬ እና መረጋጋት ባይኖር ኖሮ የነዳጅ ኢንዱስትሪውም ሆነ ሀገራችን የሞቱ ይሆኑ ነበር የሚለውን እውነታ ሆን ብሎ መርሳቱ ነው!" ሲሉ ጽፈዋል።

በተጨማሪም ቼቭሮን በቬንዙዌላ ከሚያደርገው እንቅስቃሴ ተጠቃሚ እየሆነ መሆኑን ትራምፕ ተናግረዋል። የኩባንያው አመራሮች ከቬንዙዌላ የሚገባው የድፍድፍ ነዳጅ መጠን መጨመሩ የአሜሪካን የነዳጅ ዋጋ ለማረጋጋት እየረዳ መሆኑን ገልጸዋል።

በዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ የነዳጅ ኩባንያዎች የነዳጅ ዋጋን አይወስኑም። የኢነርጂ መረጃ አስተዳደር መረጃ እንደሚያመለክተው፣ ድፍድፍ ነዳጅ የአንድ ጋሎን ነዳጅ ወጪ 51 በመቶውን የሚይዝ በመሆኑ የዋጋ ውሳኔ ላይ ትልቁን ድርሻ ይይዛል። በመላው አሜሪካ ለሚገኙ ማደያዎች ነዳጅ የማጓጓዝ ወጪን እና የችርቻሮ ነጋዴዎችን የስራ ማስኬጃ ወጪ የሚያካትተው የግብይት እና ስርጭት ሂደት ደግሞ 11 በመቶውን ይይዛል። ድፍድፍ ነዳጅን ወደ ተለያዩ ክፍሎች የማጣራት እና የመበጠስ (Refining) ሂደት 20 በመቶውን የነዳጅ ዋጋ እንደሚሸፍን መረጃው ያሳያል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በ2026 የመጀመሪያ አጋማሽ የቻይና የ'ቤልት ኤንድ ሮድ' ኢንቨስትመንት በአፍሪካ በሶስት እጥፍ በማደግ 33.5 ቢሊዮን ዶላር መድረሱን አንድ አዲስ ሪፖርት አመለከተ። በዚህ ግዙፍ የካፒታል ፍሰት ውስጥ፣ ኢትዮጵያ ከቻይናው 'ሚንግያንግ ስማርት ኢነርጂ ግሩፕ' ጋር በተፈራረመችው የ14.8 ቢሊዮን ዶላር የአረንጓዴ ኃይል እና አሞኒያ ማምረቻ ስምምነት ከአፍሪካ ቀዳሚዋ የኢንቨስትመንት መዳረሻ ሆናለች። ግብጽን በመሳሰሉ ሀገራትም በማዕድን ማቀነባበር እና በመሰረተ ልማት ግንባታ ላይ ቻይና ከፍተኛ መዋዕለ ንዋይ እያፈሰሰች መሆኑ ተገልጿል።

ይሁን እንጂ ሪፖርቱ ይህንን የካፒታል ፍሰት ለአፍሪካ የአረንጓዴ ኢንዱስትሪ ሽግግር እንደ ትልቅ ስኬት ቢስለውም፣ ጉዳዩን በቅርበት የሚከታተሉ ታዛቢዎች ግን ወሳኝ ጥያቄዎችን ያነሳሉ። ምዕራባውያን ከቤጂንግ ጋር የንግድ ጦርነት ውስጥ በገቡበት በዚህ ወቅት፣ ይህ ግዙፍ የቻይና የፋይናንስ ፍሰት አፍሪካን ይበልጥ ለጂኦ-ፖለቲካዊ ጥገኝነት እና ለጥሬ ዕቃ ብዝበዛ ሊያጋልጣት ይችላል የሚል ሰፊ ስጋት አለ። በተለይም ለኢትዮጵያ፣ ይህ በታሪኳ ትልቁ የተባለለት የውጭ ቀጥታ ኢንቨስትመንት በወረቀት ላይ እጅግ ተስፋ ሰጪ ቢመስልም፣ ሀገሪቱ አሁን ካለችበት ውስብስብ የጸጥታ እና የማክሮ-ኢኮኖሚ ቀውስ አንጻር ፕሮጀክቱ በተግባር የመሬት ላይ እውነት ይሆናል ወይ? እንዲሁም ይህን መሰሉ ግዙፍ ስምምነት የሀገሪቱን የረጅም ጊዜ የዕዳ ጫና እና የውጭ ጥገኝነት ምን ያህል ያከብደዋል? የሚሉት ነጥቦች በባለሙያዎች ዘንድ አሳሳቢ ሆነው ቀጥለዋል።

የሼክ መሐመድ አልአሙዲ ሀብት 10.1 ቢሊዮን ዶላር ደረሰ፤ በብሉምበርግ የዓለም ቢሊየነሮች ዝርዝር 375ኛ ደረጃን ያዙ

የትውልደ ኢትዮጵያዊው ባለሀብት ሼክ መሐመድ አልአሙዲ የተጣራ ሀብት 10.1 ቢሊዮን ዶላር መድረሱን ተከትሎ በብሉምበርግ የዓለም ቢሊየነሮች ዝርዝር ውስጥ በድጋሚ ተካተዋል።

ዛሬ ኦገስት 1፣ 2026 ይፋ በሆነው የብሉምበርግ ዝርዝር መሠረት፣ አልአሙዲ በዓለም 375ኛ ደረጃ ላይ ተቀምጠዋል። በ2026 ብቻ የሀብታቸው መጠን በ1.67 ቢሊዮን ዶላር፣ ወይም በ19.7 በመቶ አድጓል። በቅርብ ጊዜም በአንድ ቀን ብቻ 33.7 ሚሊዮን ዶላር መጨመሩ ተመዝግቧል።

የብሉምበርግ ግምገማ እንደሚያሳየው፣ የአልአሙዲ ሀብት መጨመር ከኢነርጂ፣ ከኢንዱስትሪ፣ ከመሠረተ ልማት እና ከሌሎች የንግድ ንብረቶቻቸው ዋጋ መጨመር ጋር የተያያዘ ነው። ከዚህ ቀደም ከዋና ንብረቶቻቸው መካከል የነበረው የስዊድኑ ፕሪም (Preem) የነዳጅ ማጣሪያ ኩባንያ ግን ለVARO Energy ከተላለፈ በኋላ በአሁኑ ጊዜ VAROPreem በተባለ የተዋሃደ ኩባንያ ስር ይገኛል።

በሌላ በኩል፣ ብሉምበርግ የአልአሙዲን ሀብት ከ10 ቢሊዮን ዶላር በላይ እንደደረሰ ቢገልጽም፣ በፎርብስ 2026 ዓመታዊ የዓለም ቢሊየነሮች ዝርዝር ውስጥ ግን ስማቸው አልተካተተም። ይህም ሁለቱ ተቋማት የቢሊየነሮችን ሀብት በሚገምቱበት የመረጃ ምንጭና የግምገማ ዘዴ ልዩነት መኖሩን ያሳያል።

በብሉምበርግ የወጣው አዲሱ መረጃ የሚያመለክተው፣ ሼክ መሐመድ አልአሙዲ ከቀደሙት ዓመታት የሀብት መቀነስ በኋላ በድጋሚ ወደ 10 ቢሊዮን ዶላር በላይ የሀብት ደረጃ መመለሳቸውን ነው።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቅዳሜ ምሽት በማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ባስተላለፉት መልእክት፣ የመካከለኛው ምስራቅ አጋሮች የአምስት ወሩን የኢራን ጦርነት ለማቆም የሚያስችል የስምምነት ማዕቀፍ ላይ መድረሳቸውን ገልጸው፣ ለጊዜው አዲስ ጥቃት ከመሰንዘር እንደሚታቀቡ አስታውቀዋል። ይህ አዲስ ስምምነት የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን በአፋጣኝ እና ሙሉ በሙሉ ክፍት ማድረግን እንዲሁም የኢራንን የኒውክሌር ስጋት ማብቃትን የሚያካትት መሆኑን ፕሬዝዳንቱ አክለዋል። ትራምፕ ለዓለም የወደፊት ጥቅም እንዲሁም ለኢራን ህልውና እና ብልጽግና ስል፣ በፍጥነት ስምምነት ላይ ለመድረስ በማሰብ ጥቃቱን ለመሰረዝ ተስማምቻለሁ ብለዋል። ጦርነቱን የሚያስቆመውን ይህንን ስምምነት ከዳር ለማድረስ በሚደረገው ጥረት፣ እስራኤል ከአሜሪካ ጋር ለመተባበር መስማማቷንም ጠቁመዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣የሳዑዲ አረቢያው አልጋ ወራሽ እና የሀገሪቱ መሪ ልዑል መሀመድ ቢን ሳልማን ቅዳሜ ዕለት ከትራምፕ ጋር በስልክ በተወያዩበት ወቅት፣ አሜሪካ ከኢራን ጋር ያላትን ግጭት ልታባብስ ትችላለች በሚል ስጋታቸውን ማቅረባቸውን ጉዳዩን በቅርበት የሚያውቁ ምንጮች ገልጸዋል። አክሲዮስ የተሰኘው የዜና አውታር እንደዘገበው፣ ይህ ውይይት የተካሄደው ትራምፕ በኢራን ላይ አዲስ ጥቃት ለመሰንዘር እያመነቱ ባለበት ወቅት ነው። ሳዑዲዎች፣ አሜሪካ የኢራንን የኃይል (ኢነርጂ) መሠረተ ልማቶች ላይ ጥቃት ከሰነዘረች፣ ቴህራን አጸፋውን በሳዑዲ እና በሌሎች የባህረ ሰላጤው ሀገራት የነዳጅ ተቋማት ላይ ልትወጣ ትችላለች የሚል ከፍተኛ ስጋት አድሮባቸዋል። አልጋ ወራሹ በዚህ የስልክ ውይይታቸው፣ ትራምፕ በኢራን ላይ ሊወስዱት ስላሰቡት አዲስ እርምጃ ማብራሪያ ጠይቀዋል። የዋይት ሀውስ ባለስልጣንም የሁለቱን መሪዎች የስልክ ውይይት መካሄድ አረጋግጠዋል።

ሳዑዲ አረቢያ በኢራን ከሚደገፉ የኢራቅ ሚሊሻዎች ጋር በተያያዘ ከአሜሪካ ጋር ወታደራዊ እርምጃዎችን ብትወስድም፣ ግጭቱ በድርድር እንዲፈታ ግፊት እያደረገች ትገኛለች። አልጋ ወራሹም የሳዑዲ መከላከያ ሚኒስትር የሆኑትን ወንድማቸውን ካሊድ ቢን ሳልማንን፣ ስለ ኢራን ስትራቴጂ ከትራምፕ እና ከምክትል ፕሬዝዳንት ጄዲ ቫንስ ጋር እንዲወያዩ ረቡዕ ዕለት ወደ ዋሽንግተን ልከው ነበር። በሌላ በኩል ትራምፕ ባለፈው ማክሰኞ ከእስራኤሉ ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንጃሚን ኔታንያሁ ጋር በዋይት ሀውስ የተወያዩ ሲሆን፣ የካቲት ወር ላይ ጦርነቱ ከጀመረ ወዲህ በአካል ሲገናኙ ይህ የመጀመሪያቸው ነው። የውይይቱ አካል የነበሩት የእስራኤሉ መሪ ትራምፕ በኢራን ላይ የሚያደርጉትን ጦርነት እንዲቀጥሉ አሳስበዋል።

ይህ የአሜሪካ ወታደራዊ እርምጃ ውጥረት ለትራምፕ እና ለፓርቲያቸው ከፍተኛ ፈተና ሆኗል። በብዙ አሜሪካውያን ዘንድ ተቀባይነት ያጣው ይህ ጦርነት፣ በመጪው ህዳር ወር ከሚካሄደው ወሳኝ የአጋማሽ ዘመን ምርጫ ጥቂት ወራት ቀደም ብሎ የዓለምን ኢኮኖሚ እያናጋው ይገኛል። ፕሬዝዳንቱ ከዚህ ቀደም ኢራን በዮርዳኖስ በሚገኘው የአሜሪካ የጦር ሰፈር ላይ ያደረሰችውን ድንገተኛ ጥቃት ተከትሎ አጸፋዊ እርምጃ እንደሚወስዱ ዝተው ነበር። አርብ ዕለትም አሜሪካ ኢራንን እጅግ አጥብቃ እንደምትመታ ተናግረው ነበር። የዋይት ሀውስ ፕሬዝዳንታዊ ቃል አቀባይ ካሮሊን ሊቪት በበኩላቸው፣ ቴህራን ባለፈው ወር ከአሜሪካ ጋር የተኩስ አቁም ስምምነት ተፈራርማ ወዲያውኑ ስምምነቱን በመጣስ በንግድ መርከቦች ላይ ተኩስ መክፈቷን እና አሜሪካውያን ወታደሮችን መግደሏን አስታውሰዋል።

ይህንኑ ከኢራን ጋር እየተባባሰ የመጣውን ውጥረት ተከትሎ፣ ቅዳሜ ዕለት የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በቀጠናው በሚገኙ 10 ሀገራት ለሚኖሩ አሜሪካውያን አዲስ የደህንነት ማስጠንቀቂያ አውጥቷል። ባሃሬን፣ እስራኤል፣ ኢራቅ፣ ዮርዳኖስ፣ ኩዌት፣ ሊባኖስ፣ ኦማን፣ ኳታር፣ ሳዑዲ አረቢያ እና የተባበሩት አረብ ኤምሬትስን በሚሸፍነው በዚህ ማስጠንቀቂያ፣ የአሜሪካ ዜጎች የበረራ ስረዛዎችን፣ ጊዜያዊ የአየር ክልል መዘጋትን እና ሌሎች የጉዞ መስተጓጎሎችን ታሳቢ በማድረግ ከፍተኛ ጥንቃቄ እንዲያደርጉ አሳስቧል።

የቀድሞዋ የማዕድንና ኢነርጂ ሚኒስትር አምባሳደር ስንቅነሽ እጅጉ አረፉ
#ethiopia | አዲስ አበባ፦ የቀድሞዋ የኢፌዲሪ የማዕድንና ኢነርጂ ሚኒስትር አምባሳደር ስንቅነሽ እጅጉ ወልደ ማርያም ከዚህ ዓለም በሞት ማለፋቸውን የማዕድን ሚኒስቴር አስታውቋል።

አምባሳደር ስንቅነሽ በቀድሞው የኢትዮጵያ ጂኦሎጂካል ሰርቬይ ከባለሙያነት እስከ አመራር ደረጃ ድረስ ያገለገሉ ሲሆን፣ በኋላም በቀድሞው የማዕድንና ኢነርጂ ሚኒስቴር ሚኒስትር ዴኤታ እንዲሁም ከ2003 እስከ 2006 ዓ.ም. ድረስ የማዕድንና ኢነርጂ ሚኒስትር ሆነው አገልግለዋል።

የቀብር ሥነ ሥርዓታቸው ሐምሌ 25 ቀን 2018 ዓ.ም. ከቀኑ 6፡00 ሰዓት በአዲስ አበባ ገርጂ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቤተክርስቲያን ቤተሰቦቻቸው፣ ወዳጅ ዘመዶቻቸውና አድናቂዎቻቸው በሚገኙበት ይፈጸማል።

የማዕድን ሚኒስቴር በመግለጫው በአምባሳደር ስንቅነሽ እጅጉ ህልፈተ ሕይወት የተሰማውን ጥልቅ ሀዘን በመግለጽ፣ ለቤተሰቦቻቸውና ለወዳጅ ዘመዶቻቸው መጽናናትን ተመኝቷል።

ግብጾች የአባይን ውሃ ስለሚጠቀሙ ለኢትዮጵያ ሊከፍሉን ይገባል ዶክተር ኢ/ር ሀብታሙ ኢተፋ የውሃና ኢነርጂ ሚኒስቴር

የውኃና ኢነርጂ ሚኒስትር ዶክተር ኢንጂነር ሀብታሙ ኢተፋ ከፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት ጋር ባደረጉት ልዩ ቆይታ፣ ግብፅ የአባይን ውኃ በነፃ እየተጠቀመች አገሯን እያለማች በመሆኗ ለኢትዮጵያ ተገቢውን ክፍያ ልትፈጽም እንደሚገባ ገለጹ።

ሚኒስትሩ በቆይታቸው እንደጠቆሙት፤ ኢትዮጵያ የጎርፍ አደጋ በታችኞቹ የተፋሰሱ አገራት—በተለይም በግብፅ ላይ እንዳይደርስ ከፍተኛ የክትትልና የእንክብካቤ ሥራ እያከናወነች ትገኛለች።

ሆኖም አገራቱ የኢትዮጵያን የተፈጥሮ ሀብት ያለምንም ክፍያ በመጠቀም አገራቸውን እያለሙ በመሆናቸው፣ ለሚጠቀሙበት ውኃ ለኢትዮጵያ ክፍያ ሊፈጽሙ እንደሚገባ አስገንዝበዋል።

Seledadotio
Seledadotio

ተጨማሪ ግድቦች ይገነባሉ| ከውሃና ኢነርጂ ሚኒስትር ሃብታሙ ኢተፋ (ዶ/ር) ጋር የተደረገ ቆይታ| GERD | Egypt | Sudan | Nile| Abay |

" target="_blank" class="inline-link">https://new-en.yenevibe.co...

u130du1265u1345 u1208u12a0u1263u12ed u12c8u1295u12dd u1275u12adu1348u1208u1295 - u12a8u12c9u1203u1293 u12a2u1290u122du1302 u121au1292u1235u1275u122d u1203u1265u1273u1219 u12a2u1270u134b (u12f6/u122d) u130bu122d u12e8u1270u12f0u1228u1308 u1246u12edu1273 #u134bu1293u121au12f2u12ebu12aeu122du1356u122cu123du1295 #fanamediacorporation ","delight_ranges":[],"image_ranges":[],"inline_style_ranges":[],"aggregated_ranges":[],"ranges":[{"entity":{"__typename":"Hashtag","__isEntity":"Hashtag","url":"https://www.facebook.com/h...
ግብፅ ለአባይ ወንዝ ትክፈለን - ከዉሃና ኢነርጂ ሚኒስትር ሃብታሙ ኢተፋ (ዶ/ር) ጋር የተደረገ ቆይታ #ፋናሚዲያኮርፖሬሽን #fanamediacorporation

የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ ተጨባጭ ጉዞ

አዲስ አበባ፣ ሐምሌ 21፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) በዓለም ላይ እያጋጠመ ያለውን የአየር ንብረት ለውጥ ፈተና ለመሻገር እየተወሰዱ ካሉ ርምጃዎች መካከል አረንጓዴ ኢኮኖሚ መገንባት አንደኛውና ዋነኛው ነው።

ኢትዮጵያ ከአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ መሰረቶች ውስጥ ቀዳሚው የሆነውን የታዳሽ ኃይል ልማት በልዩ ትኩረት እየሰራች ትገኛለች።

የመደመር መንግሥት ሀገሪቱ በታዳሽ የሀይል ምንጮች ያላትን እምቅ አቅም በመጠቀም የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ሽግግርን እውን ለማድረግ በሰራው ስራ ተጨባጭ ውጤት አስመዝግቧል።

በውሃ፣ በፀሐይ፣ በንፋስ እና በጂኦተርማል ሀብቶች የታደለችው ኢትዮጵያ የኃይል አቅርቦቷን በማዘመን የዜጎችን ኑሮ ከማሻሻል ባለፈ ለቀጣናዊ ትስስር ቁልፍ ሚና እየተጫወተች ትገኛለች።

ሀገሪቱ በአሁኑ ወቅት የምስራቅ አፍሪካ የሀይል ማዕከል ለመሆን በምታደርገው ጥረት የኤሌክትሪክ ሀይል መሰረተ ልማት ዝርጋታ የሀገሪቱን የሁለገብ ዕድገት ለማፋጠን ወሳኝ ሚና ይጫወታል።

የሀይል አቅርቦትን አስተማማኝና ተደራሽ ማድረግ የኢትዮጵያን የኢንዱስትሪ ፓርኮችና የግብርና ተቋማት ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር የሚደረገው ጥረት አንኳር ጉዳይ ነው።

የሀገሪቱ የሀይል ምንጭ በዋናነት በውሃ ላይ የተመሰረተ ቢሆንም፤ በፀሐይና በንፋስ ሀይል እንዲታገዝ የሚደረገው ጥረት የላቀ ውጤት እያመጣ ይገኛል።

ለኢትዮጵያ አረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ የሀይል ዘርፉ ጉልህ አስተዋጽኦ እያበረከተ ሲሆን፥ በዘርፉ የተመዘገቡ ስኬቶችን አጠናክሮ ለማስቀጠል የሚያስችል ትኩረት ተሰጥቷል።

የአሰላ የንፋስ ኃይል ማመንጫን ጨምሮ የተለያዩ ፕሮጀክቶች ለአገልግሎት መብቃት የዘርፉን ተስፋ የሚጨበጥ አድርገውታል።

በግንባታ ላይ የሚገኘው የኮይሻ ኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ኢትዮጵያ በሀይል ልማት ቀጣናዊ ትስስርን ለመፍጠር የጀመረችውን ጉዞ ከዳር የማድረስ ቁመና ላይ መገኘቷን ያሳያል።

የሀገሪቱን ኢኮኖሚ እድገት መደገፍና የዜጎችን የኤሌክትሪክ ሀይል ፍላጎት የተሟላ ለማድረግ የሚሰራው የኤሌክትሪክ ሀይል የማመንጨት አቅም ተሻሽሏል።

ከንፋስ ኃይል፣ ከፀሐይ እና ከጂኦተርማል የሚመነጨው የኤሌክትሪክ ሀይል መጠን በከፍተኛ ፍጥነት እያደገ ይገኛል።

የኤሌክትሪክ ሀይል ከማመንጨት ስራው ጎን ለጎንም የሀይል ማመንጫ ጣቢያዎች ዝግጁነትን የማሳደግ ተግባር መከናወኑ አስተማማኝ የሀይል አቅርቦት አቅም እየተገነባ እንደሆነ ያመላክታል።

በአጠቃላይ የኤሌክትሪክ ሀይል በማመንጨት ዜጎችን ተጠቃሚ የማድረግና ቀጣናዊ ትስስርን የማጎልበት እንቅስቃሴ ባለፉት ዓመታት ተጨባጭ ውጤት አምጥቷል።

የዘርፉን አቅም በማጎልበት የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ፣ የከተማና ገጠር ኤሌክትሪፊኬሽን እንዲሁም በኢነርጂ የቀጣናውን ሀገራት ይበልጥ ለማስተሳሰር የተጀመረው ጥረት ተጠናክሮ ቀጥሏል።

የኢትዮጵያ እና የአሜሪካ የኃይል ዘርፍ ትብብር
******************

የኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ አገልግሎት የሀገሪቱን የኢነርጂ ዘርፍ ወደ ላቀ የዲጂታል እና የዘመናዊነት ምዕራፍ ለማሸጋገር ያለመ ወሳኝ ውይይት ከአሜሪካ መንግሥት ከፍተኛ ልዑካን ጋር አካሂዷል።

ውይይቱ የተካሄደው የኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ አገልግሎት ዋና ሥራ አስፈፃሚ ኢንጂነር ጌቱ ገረመው፣ በአሜሪካ መንግስት ምክትል ረዳት ፀሐፊ ሚስተር ማርክ ትራውንተር ሚቼል የተመራውን ልዑክ በጽህፈት ቤታቸው ተቀብለው ባነጋገሩበት ወቅት ነው።

በምክክሩ ላይ የኤሌክትሪክ ስርጭት አውታር መረብን (Grid) ማዘመን፣ የዲጂታል ሽግግርን ማፋጠን፣ ስማርት ቆጣሪዎችን ማስፋፋት፣ ንጹህ ኢነርጂን ማልማት እና የኤሌክትሪክ ተሽከርካሪዎችን (EVs) ማበረታታት ዋነኛ አጀንዳዎች ነበሩ። ከዚህም በተጨማሪ ያልተነኩ የኢንቨስትመንት አማራጮች እና የአቅም ግንባታ ጉዳዮች ላይ ሰፊ ትኩረት ተሰጥቶባቸዋል።

ኢንጂነር ጌቱ ገረመው በውይይቱ ወቅት፣ ተቋማቸው ለደንበኞች ምቹ፣ ጠንካራ እና ዘመናዊ አገልግሎት ለመስጠት ፈጠራንና ቴክኖሎጂን አቅፎ በቁርጠኝነት እየሰራ ይገኛል ብለዋል።

አክለውም በኢትዮጵያ እና በአሜሪካ መካከል ያለው የረጅም ዓመታት ታሪካዊ ግንኙነት ወደ ተጨባጭ የልማት ፕሮጀክቶች እንደሚሸጋገር ያላቸውን ጽኑ እምነት መግለጻቸውን ከአገልግሎቱ የተገኘው መረጃ አመልክቷል።

ሚስተር ማርክ ትራውንተር ሚቼል እና ልዑካን ቡድናቸው በበኩላቸው፤ በኢትዮጵያ የኢነርጂ ዘርፍ እየተከናወኑ ያሉ የዘመናዊነት እርምጃዎችን አድንቀው፣ የሀገሪቱን የኃይል ዘርፍ አስተማማኝነት ይበልጥ ለማጠናከር በጋራ ለመስራት ያላቸውን ዝግጁነት አረጋግጠዋል።

ይህ የሁለቱ ሀገራት ስትራቴጂያዊ አጋርነት የኤሌክትሪክ ተደራሽነትን በማስፋፋት የሀገሪቱን ኢኮኖሚያዊ እድገትና የኢንዱስትሪ ሽግግር በከፍተኛ ሁኔታ እንደሚደግፍ ተጠቁሟል።
#ethiopia #ethiopianelectricutility #energysector #cleanenergy #usethiopia

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ባለፈው ዓመት ታይቶ የነበረውን የዋጋ ማረጋጋት ሂደት በመቀልበስ፣ በ2026 የመጀመሪያ አጋማሽ በአፍሪካ ቀዳሚ የሚባሉ ኢኮኖሚዎች ከፍተኛ የዋጋ ግሽበት እያስተናገዱ መሆኑ ተገለጸ። ለዚህ የዋጋ ንረት ማገርሸት ዋነኛ ምክንያት የሆነው በመካከለኛው ምስራቅ (በተለይም በኢራን) ያለው ግጭት የዓለም የድፍድፍ ነዳጅ ዋጋን ወደ 100 ዶላር እንዲጠጋ በማድረጉ ነው። አስር ዋና ዋና የአፍሪካ ኢኮኖሚዎችን ባካተተ ጥናት፣ ሁሉም ሀገራት ካለፈው ዓመት ተመሳሳይ ወቅት ጋር ሲነጻጸር የዋጋ ግሽበት ጭማሪ አስመዝግበዋል። በዚህም ኢትዮጵያ በ4.1 በመቶ ጭማሪ ቀዳሚ ስትሆን፣ የሰኔ ወር አጠቃላይ የዋጋ ግሽበቷ 13.9 በመቶ ደርሷል። የምግብ ዋጋ ንረቱም ወደ 15.1 በመቶ አሻቅቧል። ከኢትዮጵያ በመቀጠል ግብጽ፣ ኬንያ እና ጋና ከፍተኛ የዋጋ ንረት ያስመዘገቡ ሀገራት ሆነዋል።

ይህ ጂኦፖለቲካዊ ቀውስ የአፍሪካ ኢኮኖሚዎች ለውጫዊ የኃይል አቅርቦት እና የዋጋ መናወጥ ምን ያህል ተጋላጭ እንደሆኑ በድጋሚ ያጋለጠ ነው። የነዳጅ፣ የትራንስፖርት እና የምግብ ዋጋ መናር የሀገራቱን ማዕከላዊ ባንኮች የገንዘብ ፖሊሲያቸውን እንዲያጠብቁ (ለአብነት ያህል የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ የወለድ መጠኑን ወደ 16 በመቶ እንዳሳደገው) ወይም የጀመሩትን የፖሊሲ ማላላት እንዲያቋርጡ አስገድዷቸዋል። የዓለም ባንክ እንዳስጠነቀቀው፣ መንግስታት የተገደበ ሀብታቸውን ተጋላጭ የሆኑ የህብረተሰብ ክፍሎችን ለመታደግ ካላዋሉ በስተቀር አሁን የተፈጠረው የማክሮ-ኢኮኖሚ ጫና አብዛኛውን ገቢውን ለምግብ እና ኢነርጂ በሚያውቀው ድሃው የህብረተሰብ ክፍል ላይ ከባድ ሸክም በመፍጠር ወደ ከፋ ማህበራዊ ቀውስ ሊያመራ ይችላል።

ከ9 ሺህ 730 ሜጋ ዋት በላይ የኤሌክትሪክ ሃይል ማመንጨት ተቻለ

አዲስ አበባ፣ ሐምሌ 18፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) በ2018 በጀት ዓመት ከተለያዩ የሃይል ምንጮች ከ9 ሺህ 730 ሜጋ ዋት በላይ የኤሌክትሪክ ሃይል ማመንጨት ተችሏል አለ የውሃና ኢነርጂ ሚኒስቴር፡፡

የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትር ሃብታሙ ኢተፋ (ዶ/ር) እንዳሉት÷ ከተለያዩ የሃይል ምንጮች የሚገኘውን የኤሌክትሪክ ሃይል ለማሳደግ በትኩረት እየተሰራ ነው፡፡

በዚህም በከተማና ገጠር የኤሌክትሪክ ተደራሽነትን ይበልጥ በማጠናከር ዜጎችን የሃይል ተጠቃሚ ማድረግ ላይ በቁርጠኝነት መሰራቱን አስረድተዋል፡፡

በበጀት ዓመቱ ከተለያዩ የሃይል ምንጮች የመነጨውን የኤሌክትሪክ ሃይል ከ7 ሺህ 910 ሜጋ ዋት ወደ 9 ሺህ 730 ሜጋ ዋት ማሳደግ መቻሉን አመልክተዋል፡፡

በዚህ መሰረትም ከውሃ ሃይል 9 ሺህ 201 ሜጋ ዋት፣ ከንፋስ ሃይል 504 ሜጋ ዋት፣ ከጸሐይ ሃይል 15 ነጥብ 32 ሜጋ ዋት፣ ከደረቅ ቆሻሻ 25 ሜጋ ዋት እና ከከርሰ ምድር ሙቀት ሃይል 7 ሜጋ ዋት የኤሌክትሪክ ሃይል ማመንጨት መቻሉን ጠቅሰዋል፡፡

ከብሔራዊ ግሪድ 490 ሺህ አዳዲስ ደንበኞችን ተጠቃሚ በማድረግ አጠቃላይ የኤሌክትሪክ ተጠቃሚዎችን ቁጥር 5 ነጥብ 82 ሚሊየን ማድረስ መቻሉን ነው የገለጹት፡፡

በሌላ በኩል ከብሔራዊ ግሪድ ውጪ ተጨማሪ 8 ሺህ 910 ደንበኞችን ተጠቃሚ በማድረግ 18 ሺህ 73 ደንበኞችን የኦፍ ግሪድ ኤሌክትሪክ ተጠቃሚ ማድረግ መቻሉን ጠቁመዋል፡፡

በበጀት ዓመቱ የኤሌክትሪክ ተደራሽነትን ከነበረበት 52 በመቶ ወደ 54 በመቶ ለማሳደግ ታቅዶ 53 በመቶ ማድረስ መቻሉን ሚኒስትሩ አብራርተዋል፡፡

በመላኩ ገድፍ

(ዘ-ሐበሻ ዜና)፡ዩናይትድ ስቴትስ እና ሳዑዲ ዓረብያ የገልፍ አገሪቱ የሲቪል ኑክሌር ፕሮግራም እንድትገነባ የሚያስችላትን ታሪካዊ የስምምነት ሰነድ ተፈራርመዋል። የአሜሪካ የኢነርጂ ሚኒስቴር እንደገለጸው፣ ይህ “ሰላማዊ የኑክሌር ትብብር ስምምነት” የአሜሪካ ኩባንያዎች በሳዑዲ የኑክሌር ኢነርጂ ፕሮግራም ውስጥ ሰፊ ተሳትፎ እንዲኖራቸው የሚያስችል ነው።
ምንም እንኳን የስምምነቱ ሙሉ ጽሑፍ ይፋ ባይደረግም፣ አሜሪካ ለሳዑዲ ዓረብያ በገዛ ግዛቷ ላይ ዩራኒየም እንድታበለጽግ ፈቃድ ሊሰጥ እንደሚችል ተዘግቧል።

ዩራኒየም ለኃይል ማመንጫነት የሚያገለግል ቢሆንም፣ በከፍተኛ ደረጃ ሲበለጽግ ለኑክሌር ቦምብ ሥራም ሊውል የሚችል በመሆኑ፣ የኑክሌር ባለሙያዎችና የቀድሞ የእስራኤል ባለሥልጣናት አሠራሩ በቀጣይ በዞኑ የኑክሌር መሣሪያዎች መስፋፋት አደጋ ሊፈጥር ይችላል በሚል ስጋታቸውን ገልጸዋል። አሜሪካ ከዚህ ቀደም ለየትኛውም አገር በራሱ ግዛት ላይ ዩራኒየም እንዲያበለጽግ ፈቅዳ አታውቅም።

የአሜሪካ የኢነርጂ ሚኒስትር ክሪስ ራይት እና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ በበኩላቸው፣ ስምምነቱ የኑክሌር ደኅንነትን እና የኑክሌር መሣሪያዎች አለመስፋፋት ሕጎችን በከፍተኛ ደረጃ ያከበረ መሆኑንና የአሜሪካንና ቀጠናዊ ደኅንነትን እንደሚያጠናክር አስረድተዋል።

በፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ የሚመራው የአሜሪካ አስተዳደር ይህንን ስምምነት ሲያጸድቅ፣ ሳዑዲ ዓረብያ ከእስራኤል ጋር ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት እንድትመሠርት ቀደም ሲል ይቀርብ የነበረውን ቅድመ-ሁኔታ መተው ተመልክቷል። ስምምነቱ ለአሜሪካ ሕግ አውጪዎች (ኮንግረስ) ለግምገማ የሚላክ ሲሆን፣ በሁለቱም የፖለቲካ ጎራዎች ባሉ አባላት ዘንድ የሞቀ ክርክር እና ተቃውሞ እንደሚገጥመው ይጠበቃል።

ኢትዮጵያ መብራት አቋረጠችብች-ሱዳን‼️

የሱዳን የኢነርጂ እና ነዳጅ ሚኒስቴር በትናትናው ዕለት ሀምሌ 14/2018 ዓ.ም እንዳስታወቀው 'በመላ ሀገሪቱ የሚታየው የኤሌክትሪክ ኃይል መቆራረጥ በበርካታ ምክንያቶች የተከሰተ መሆኑን ጠቅሶ ከእነዚህም መካከል ከኢትዮጵያ ጋር በተዘረጋው የኃይል ማስተላለፊያ መስመር በኩል የሚደረገው የኤሌክትሪክ አቅርቦት መቋረጥ ሌላኛው ፈተና መሆኑን ገልጿል።

ሚኒስትሩ በካርቱም ከፍተኛ የተባለ የኤሌክትሪክ አቅርቦት ችግር መፈጠሩን ጠቅሷል።

Seledadotio
Seledadotio

የነዳጅ ቦቴ ባለንብረቶች ከገበያ ልንወጣ እንችላለን ሲሉ ስጋታቸውን ገለጹ

በሀገሪቱ እየታየ ያለው የመለዋወጫ እቃዎች ዋጋ መናር እና የታሪፍ ማሻሻያ አለመደረግ አክሳሪ እንደሆነባቸው የገለጹት የፈሳሽ ጭነት ማጓጓዣ ባለንብረቶች፣ ችግሩ ባልተፈታበት ሁኔታ ስራቸውን ማስቀጠል አስቸጋሪ እንደሆነባቸው በመግለጽ ከገበያው የመወጣት ስጋት እንደደቀነባቸው አስታወቁ።

የኢትዮጵያ የፈሳሽ ጭነት ማጓጓዣ ባለንብረቶች ማህበር የነዳጅ ፍላጎት እድገትን እና የወጡ ወጪዎችን ያገናዘበ የታሪፍ ማሻሻያ እንዲደረግ ተደጋጋሚ ጥናቶችን ማቅረቡን ያስታወሰ ቢሆንም፣ በመንግስት በኩል ግን እስካሁን አዎንታዊ ምላሽ ማግኘት አለመቻሉን ገልጿል።

የማህበሩ ፕሬዝደንት አቶ ፀጋ አስማረ እንደገለጹት፤ ጥናቱ ዝም ብሎ የቀረበ ሳይሆን ከነዳጅና ኢነርጂ ባለስልጣን፣ ከትራንስፖርት እና ሎጀስቲክስ ሚኒስቴር እንዲሁም ከንግድ እና ቀጣናዊ ትስስር ሚኒስቴር ከተወጣጡ ባለሙያዎች ጋር በጥጋቢ ሁኔታ ተጠናቆ የቀረበ ነው። ሆኖም ምላሽ በመዘግየቱ አባላቱ ለአላስፈላጊ ክሳራ መዳረጋቸውን አብራርተዋል።

ከታሪፍ መዘገየት በተጨማሪ ባለንብረቶች ሌላ አጣብቂኝ ውስጥ የከተታቸው አሽከርካሪዎች ከባለንብረቱ እውቅና ውጪ በሚፈጽሙት የኮንትሮባንድ እንቅስቃሴ ምክንያት ተሽከርካሪዎች እና ነዳጅ የመወረስ እርምጃ እየተወሰደባቸው ይገኛል ብለዋል።

ይህንን ተከትሎ የኢትዮጵያ የፈሳሽ ጭነት ትራንስፖርት ባለንብረቶች ማህበር አባላቱን በመጥራት በዘርፉ በተደቀኑ ዘርፈ-ብዙ ችግሮች እና በቀጣይ የጋራ አቋሞች ዙሪያ የምክክር ስብሰባ አካሂዷል።

Seledadotio
Seledadotio

ዓለምን ዳግም ወደ ስጋት የከተተው የቴህራን እና ዋሽንግተን ወታደራዊ ግጭት
**********************

ባለፈው ወር በፓኪስታን አጋዥነት የተደረሰው የጋራ መግባቢያ ስምምነት ሙሉ በሙሉ መፍረሱን ተከትሎ፣ በሁለቱ ኃይላት መካከል ለቀናት የቀጠለው ጥቃት የቀጣናውን የጸጥታና የዓለም አቀፍ የነዳጅ ንግድ መስመር ከባድ ሥጋት ላይ ጥሎታል።

አሁን ላይ ዓለም አቀፍ ሕግጋትን ወደ መጣስ እና የኒውክሌር ተቋማትን ወደ ማጥቃት የተሸጋገረው ይህ አደገኛ ምዕራፍ፣ መላውን ዓለም ወደማይወጣበት ሁለንተናዊ ቀውስ ሊከተው የሚችል አሳሳቢ ደረጃ ላይ ደርሷል።

የግጭቱ መነሻ የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ (CENTCOM) ይፋ ባደረገው መግለጫ መሠረት፣ በዮርዳኖስ በሚገኝ ወታደራዊ የጦር ሰፈር ላይ በተሰነዘረ የሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት ሁለት የአሜሪካ ወታደሮች መገደላቸውንና ወታደራዊ ተሽከርካሪዎች መውደማቸውን ተከትሎ የተከሰተ ነው።

ዋሽንግተን ለዚህ አጸፋዊ ምላሽ ይሆን ዘንድ በደቡባዊና ደቡብ ምዕራብ ኢራን በሚገኘው የዳርክሆቨይን የኒውክሌር ኃይል ማመንጫ ግንባታ ቦታ ላይ ሳይቀር ያነጣጠረ የሚሳኤል ጥቃት ፈጽማለች።

ፔንታገን ጥቃቱን በቀጥታ ከማረጋገጥም ሆነ ከመካድ የተቆጠበ ቢሆንም፣ "አሜሪካ ወታደሮቿን ከጥቃት ለመከላከልና የኢራንን የማጥቃት አቅም ለማዳከም ማንኛውንም እርምጃ ትወስዳለች" ሲል ድርጊቱን በተዘዋዋሪ ተከላክሏል፤ ጥቃቶቹም በዋናነት የኢራንን ወታደራዊ የሎጅስቲክስ መሠረተ-ልማቶች ላይ ያነጣጠሩ መሆቸውን ትሟገታለች።

ይሁን እንጂ የኢራን የአቶሚክ ኢነርጂ ድርጅት ጥቃቱን "የሀገሪቱን የሳይንስ ዕድገትና ነጻነት ለማደናቀፍ የታለመ አረመኔያዊ የሽብር ድርጊት" ሲል በጽኑ ኮንኖታል።

ቴህራን ተቋሙ ሙሉ በሙሉ ለዓለም አቀፉ የአቶሚክ ኢነርጂ ኤጀንሲ የደኅንነት ጥበቃ ሥርዓት ተገዢና ሰላማዊ መሆኑን በመጥቀስ፣ አሜሪካ ዓለም አቀፍ ሕግን በግልጽ መጣሷን አስታውቃለች።

በአሜሪካ የአየር ጥቃቶች ሳቢያ እስካሁን በኢራን ቢያንስ 50 ሰዎች መገደላቸውንና ከ500 በላይ መቁሰላቸውን የገለጸው የሀገሪቱ ጤና ሚኒስቴር፣ በርካታ ድልድዮችና ሲቪል መሠረተ-ልማቶች መውደማቸውን አረጋግጧል።

ለአሜሪካ ጥቃት የኢራን ወታደራዊ ምላሽ ፈጣንና መጠነ-ሰፊ የነበረ ሲሆን፣ የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ጥበቃ ኃይል "ናስር-2" የተሰኘውንና 20ኛ ምዕራፍ ላይ የደረሰውን የሚሳኤልና የድሮን ጥቃት የሰነዘረ ሲሆን፣ የኢራን መደበኛ ጦር በበኩሉ "ሳዕቃ" የተሰኘውን 15ኛ ምዕራፍ የጥቃት ዘመቻ አካሂዷል።

በጥቃቶቹ በኩዌት የሚገኘው አሊ አል-ሳሌም የአየር ኃይል ሰፈር፣ ካምፕ አሪፍጃን፣ ካምፕ አዳይሪ እና ሚና አብዱላህ የተሰኘው የሎጂስቲክስ ማዕከል በከባድ ሁኔታ ተመተዋል።

ከዚህም በተጨማሪ፣ በባህሬን የሚገኘው የአሜሪካ አምስተኛ ፍሊት ዋና መሥሪያ ቤት እና በዮርዳኖስ በሚገኘው አል-አዝራቅ የአየር ኃይል ሰፈር ላይ ጥቃት ተፈጽሟል። ምንም እንኳ የአሜሪካ እና የባሕረ-ሰላጤው አገራት መከላከያ ተቋማት አብዛኞቹን የኢራን ሚሳኤሎችና ድሮኖች ማክሸፋቸውን በይፋ ቢገልጹም፣ የወጡ የሳተላይት ምስሎች ግን የተለየ እውነታ እያሳዩ ነው።

የዋሽንግተን ፖስት የምርመራ ሪፖርት እንደሚያመለክተው፣ በክልሉ በሚገኙ 15 የአሜሪካ ወታደራዊ ይዞታዎች ውስጥ የራዳር ሥርዓቶች፣ የፓትሪዮት መከላከያ መሣሪያዎች እና የመጋዘን ተቋማትን ጨምሮ 228 መዋቅሮች በከፊልም ሆነ በሙሉ መውደማቸውን አረጋግጧል።

ይህ ወታደራዊ መካረር በዓለም አቀፍ ዲፕሎማሲና ኢኮኖሚ ላይ ከፍተኛ መናወጥን አስከትሏል። የኢራንን ይፋዊ አቤቱታ ተከትሎ፣ የዓለም አቀፉ አቶሚክ ኢነርጂ ኤጀንሲ ዋና ዳይሬክተር ባወጡት መግለጫ፣ በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባኤ ውሳኔዎች ቁጥር 444 እና 533 መሠረት፣ በሰላማዊ የኒውክሌር ተቋማት ላይ የሚሰነዘር ማንኛውም ጥቃት ዓለም አቀፍ ሕግን የሚጥስ መሆኑን አስታውሰዋል።

የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ዋና ጸሐፊ በበኩላቸው፣ የኒውክሌር ተቋማትን ኢላማ ማድረግ የቀጣናውን ውጥረት ወደማይመለስ አደገኛ አደጋ ሊቀይረው እንደሚችል አስጠንቅቀው፣ የጸጥታው ምክር ቤት በአስቸኳይ እንዲመክርና ሁለቱም ወገኖች ራስን የመግታት እርምጃ እንዲወስዱ ጥሪ አቅርበዋል።

"የኒውክሌር መሠረተ-ልማቶችን ማጥቃት ቀጣናውን ብቻ ሳይሆን መላውን ዓለም ወደማይወጣበት ሁለንተናዊ ቀውስ ውስጥ የሚከት አደገኛ ድርጊት ነው" የሚለው የሰላም ጥሪ መግለጫ የሁኔታውን አሳሳቢነት በግልጽ ያሳያል።

በፖለቲካው ረገድ የሁለቱ ሀገራት መሪዎች የቃላት መለዋወጥ ይበልጥ ጠንክሯል። የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ዋሽንግተን በኩዌትና ባህሬን ላሉት የጦር ሰፈሮቿ ተጨማሪ የአየር መከላከያ ዘዴዎችን በፍጥነት ለማስፈር እያቀደች መሆኑን የገለጹ ሲሆን፣ ኢራን የኒውክሌር ታጣቂ እንድትሆን ፈጽሞ እንደማይፈቅዱ ተናግረዋል።

በሌላ በኩል፣ የኢራን መንፈሣዊ መሪ ሞጅታባ ኻሜኒ እና የፓርላማው አፈ-ጉባኤ መሀመድ ባቄር ቃሊባፍ፣ ዋሽንግተን ስምምነቱን በተጠቀሰው መሠረት ደጋግማ መጣሷ የአሜሪካ ፕሬዝዳንት ፊርማ ፍጹም ዋጋ ቢስ መሆኑን ያረጋገጠ ነው ብለዋል። የሀገሪቱን ደኅንነት ለማረጋገጥ መላው የኢራን ሕዝብ ቅዱስ ያሉት "አንድነት" እንዲኖረው ጥሪ አቅርበዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ ዋሽንግተን በኢራን ወደቦች ላይ የባሕር እገዳ ለመጣል መሞከሯን ተከትሎ፣ ቴህራን በበኩሏ የዓለም የነዳጅ ንግድ ወሳኝ የደም ሥር የሆነውን የሆርሙዝ ሰርጥ ሙሉ በሙሉ ዝግ መሆኑን አውጃለች።

ይህንን የባሕረ-ሰላጤው መዘጋት ተከትሎ፣ የዓለም የነዳጅ ዋጋ (Brent Crude) በአንድ ጀምበር ከፍተኛ የዋጋ ጭማሪ አሳይቷል።

ዓለም አቀፍ የኢነርጂ ተንታኞች ውጥረቱ በዚህ የሚቀጥል ከሆነ በተለይ በእስያ እና በአውሮፓ አገራት ላይ ከባድ የነዳጅ እጥረትና የዋጋ ግሽበት ሊከሰት እንደሚችልና የንግድ መርከቦች ረጅም ርቀት ወደሚጠይቀው የአፍሪካ አቅጣጫ መስመራቸውን ለመቀየር እየተገደዱ መሆኑን እየገለጹ ይገኛሉ።

ፍጥጫው ወታደራዊ ጡንቻን ከማሳየት አልፎ የዓለምን መደበኛ የኢኮኖሚና የጸጥታ መዋቅር የቀየረ ታሪካዊ ቀውስ ሆኗል።

በሰለሞን ገዳ

ኒውክሌር ኢነርጂ ለምን?

ዓለም በሆርሙዝ ማዕበል ስትናወጥ፤ ኢትዮጵያ በ‘ራስን የመቻል’ ስትራቴጂ የሰላም ተምሳሌት ሆና ብቅ ብላለች
*******************

የዓለም የኢኮኖሚ ደም ስር በሆነው የሆርሙዝ ሰርጥ ላይ የተደቀነው የጦርነት ደመና፣ በዓለም አቀፍ ደረጃ በነዳጅ አቅርቦትና በምግብ ዋጋ ላይ ከፍተኛ አደጋ እየፈጠረ ይገኛል።

የአሜሪካ እና የኢራን ወታደራዊ ፍጥጫ የዓለምን የባሕር መስመሮች ወደ ጦር አውድማነት ሲቀይራቸው፣ መላው ዓለም በከፍተኛ ሥጋት ውስጥ ተውጧል።

ይሁን እንጂ ይህ ዓለም አቀፍ ቀውስ ለኢትዮጵያ ሌላኛው የፈተና ምዕራፍ ሳይሆን፣ ዓመታትን ያስቆጠረውን ‘ራስን የመቻል’ አገራዊ ራዕይ በተግባር የምትፈትሽበትና የፅናቷን ጉልበት ለዓለም የምታሳይበት ወርቃማ ዕድል ሆኗል።

ባለፉት ወራት በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የተፈጠረው የፖለቲካና የኢኮኖሚ ውጥረት ወደ ቀጥተኛ ወታደራዊ ግጭት ማምራቱ፣ የሆርሙዝ ሰርጥን እንደ ስትራቴጂካዊ መከላከያ መሣሪያ የተመለከተችው ኢራን ሰርጡን ለንግድ መርከቦች መዝጋቷን ተከትሎ፣ የዓለም የነዳጅ አቅርቦት 20 በመቶው አደጋ ውስጥ ወድቋል።

ይህ ሁኔታ በዓለም ላይ ያለው የኢነርጂ፣ የትራንስፖርትና የምግብ ዋጋ በከፍተኛ ሁኔታ እንዲንር በማድረግ፣ በርካታ ታዳጊ አገራትን ለከፍተኛ የኢኮኖሚ ጫና ዳርጓል።

ነገር ግን ኢትዮጵያ ይህንን ዓለም አቀፍ ቀውስ ከመጀመሪያውኑ አስቀድማ በመረዳት፣ በራሷ አቅም ላይ የተመሠረተ ጠንካራ የኢኮኖሚ ምሽግ በመገንባቷ፣ የማዕበሉ ተጽዕኖ በሀገራዊ ደኅንነቷ ላይ የሚያሳድረውን ጫና በከፍተኛ ደረጃ ለመቀነስ ችላለች።

ኢትዮጵያ በነዳጅ ላይ ያለውን ጥገኝነት ለመቀነስ የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን የኤሌክትሪክ ኃይል አቅም በማጠናከርና የኤሌክትሪክ ተሽከርካሪዎችን ወደ አገር ውስጥ በማስገባት የተከተለችው ስትራቴጂ፣ ዛሬ በሆርሙዝ ቀውስ ሳቢያ የዓለም የነዳጅ ዋጋ ሲናወጥ አገራዊ ዋስትና እየሆነላት ነው።

ከዚህም በላይ፣ የባሕር ትራንስፖርት መቆራረጥ የምግብ ዋስትናን አደጋ ላይ እንዳይጥል በማሰብ፣ በበጋ መስኖ የስንዴ ልማት ያስመዘገበችው ታላቅ ስኬት፣ ኢትዮጵያን ከዓለም አቀፍ የምግብ አቅርቦት ሰንሰለት መቆራረጥ ነፃ አውጥቷታል።

በአሁኑ ወቅት በስንዴ ምርት ራስን መቻል ብቻ ሳይሆን፣ ወደ ውጭ ገበያ ምርቷን መላክ መጀመሯ፣ ታዳጊ አገራት በሕዝብ ጉልበትና በተፈጥሮ ሀብታቸው ተደራጅተው መቆም እንደሚችሉ የዓለምን ትኩረት የሳበ ትልቅ ማሳያ ነው።

በቴህራን ውስጣዊ መዋቅር ውስጥ እየታየ ያለው መከፋፈል እና የአሜሪካ ወታደራዊ የበላይነት በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ሳይፈታ መቅረቱ፣ የሆርሙዝ ቀውስን ይበልጥ ውስብስብ አድርጎታል።

ይሁን እንጂ የዓለም የነዳጅና የምግብ ዋጋ ሲናወጥ፣ ኢትዮጵያ የምትከተለው የኢነርጂ፣ የምግብ ዋስትና እና ሚዛናዊ የዲፕሎማሲ ስልት፣ በዓለም አቀፍ ማዕበሎች ውስጥ እንዴት በፅናት መጓዝ እንደሚቻል መንገድ አመላካች ሆኗል።

የኢትዮጵያ ስትራቴጂካዊ ጽናት፣ የአንድ አገር ብልጽግና በውጫዊ ጫናዎች ላይ ሳይሆን፣ በውስጣዊ አቅም፣ በሕዝብ አንድነት እና በራዕይ መሪነት ላይ የተመሠረተ ሲሆን ብቻ ዘላቂ ሊሆን እንደሚችል ለዓለም ሕያው ምስክር ነው።

በሰለሞን ገዳ

ግብፅ እና ኢትዮጵያ ሳይስማሙ ቀሩ

በኢትዮጵያ አዘጋጅነት ለአራት ቀናት በአዲስ አበባ ሲካሄድ የቆየው 22ኛው የምስራቅ አፍሪካ የኃይል ትስስር የሚኒስትሮች ምክር ቤት እና 37ኛው የአስተባባሪ ኮሚቴ አስቸኳይ ልዩ ጉባዔ ዛሬ ተጠናቋል።

ጉባዔው ያስፈለገው ግብፅና ሊቢያ ጨምሮ 13 አባል ሀገራት ያሉት ትስስሩ የመበታተን አደጋ የተጋረጠበት በመሆኑ ነው፡፡

አባል ሀገራቱን ከመበታተን ለመታደግ የህግ ማዕቀፎችን በማሻሻልና ማጠናከር ማስፈለጉን የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትሩ ኢንጂነር ሀብታሙ ኢተፋ ገልጸዋል።

በጉባዔው አዲስ የሚመሰረተው የኤሌክትሪክ ኃይል የገበያ ማዕከል ዋና መቀመጫን ለመወሰን ውይይት ተደርጓል፡፡

በዚህ አጀንዳ ኢትዮጵያ ከድርጅቱ አባል ሀገራት ብቸኛ የኃይል አቅራቢ እንደመሆኗ ለአራት ቀናት በዘለቀው የትስስሩ የሚኒስትሮች ምክር ቤት ስብሰባ ከፍተኛ ሙግት ማካሄዱ ተገልጿል፡፡

በተለይም ከግብፅ ጋር  የገበያ ማዕከሉ ኢትዮጵያ መሆን አለበት በሚለው ሃሳብ ከፍተኛ ሙግት መደረጉን ኢንጂነር ሃብታሙ ገልፀዋል።

በዚሁ ጉዳይ የግብፅ ተወካዮች ማዕከሉ ወደ ካይሮ ካልሆነ በሚል የያዙት አቋም ከኢትዮጵያ ጋር ከመግባባት ሳይደርሱበት ጉባዔው ተጠናቋል።

Seledadotio
Seledadotio

የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ ተጨባጭ ተስፋ

አዲስ አበባ፣ ሐምሌ 3፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) ኢትዮጵያ በታዳሽ የኃይል ምንጮች የታደለች ሀገር እንደመሆኗ የኢነርጂ ዘርፉን ማዘመን ለብሔራዊ የኢኮኖሚ ሽግግር ቁልፍ ምሰሶ ነው።

በውሃ፣ በፀሐይ፣ በንፋስ እና በጂኦተርማል ሀብቶች ላይ የተመሰረተው የኢትዮጵያ የኢነርጂ ልማት ስትራቴጂ፣ የኢንዱስትሪ መስፋፋትን፣ የግብርና ምርታማነትን እና የዜጎችን የኑሮ ደረጃ የማሻሻል አቅም አለው።

ሀገሪቱ "የምስራቅ አፍሪካ የኃይል ማዕከል" ለመሆን በምታደርገው ጥረት፣ በአረንጓዴ ኃይል ላይ የተመሰረተ የመሰረተ ልማት ዝርጋታዋ ለቀጣናዊ ትስስርና ለዘላቂ ዕድገት አዲስ ተስፋን እየፈጠረ ይገኛል።

ኢትዮጵያ በታዳሽ የኃይል ምንጮች ያላት እምቅ አቅም የሀገሪቱን የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ሽግግር እውን ለማድረግ ትልቅ ምሰሶ ሲሆን፤ በውሃ፣ በፀሐይ፣ በንፋስ እና በጂኦተርማል ሀብቶች የታደለችው ኢትዮጵያ የኃይል አቅርቦቷን በማዘመን የዜጎችን ኑሮ ከማሻሻል ባለፈ ለቀጣናዊ ትስስር ቁልፍ ሚና እየተጫወተች ትገኛለች።

ኢትዮጵያ በአሁኑ ወቅት "የምስራቅ አፍሪካ የኃይል ማዕከል" ለመሆን በምታደርገው ጥረት የኢነርጂ መሰረተ ልማት ዝርጋታ የሀገሪቱን የሁለገብ ዕድገት ለማፋጠን ወሳኝ ሚና ይጫወታል።

የኃይል አቅርቦትን አስተማማኝ እና ተደራሽ ማድረግ፣ የኢትዮጵያን የኢንዱስትሪ ፓርኮች እና የግብርና ተቋማት ወደ ላቀ ደረጃ ለማሸጋገር የሚደረገው ጥረት አንኳር ጉዳይ ነው።

በዓለም አቀፍ ደረጃ የአየር ንብረት ለውጥን ለመቋቋም እየተወሰዱ ካሉ እርምጃዎች ጋር አብሮ የሚሄደው የኢትዮጵያ የኢነርጂ ልማት ስትራቴጂ፣ በዋናነት በአረንጓዴ ኃይል ላይ የተመሰረተ ነው።

ለኢትዮጵያ አረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ የኢነርጂ ዘርፉ ጉልህ አስተዋጽኦ እያበረከተ ሲሆን፤ በዘርፉ የተመዘገቡ ስኬቶችን አጠናክሮ ለማስቀጠል የሚያስችል ትኩረት ተሰጥቷል።

የታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ ግንባታ ተጠናቅቆ ለአገልግሎት መብቃት ለኢነርጂ ዘርፉ ቀጣይ ስኬት ከፍተኛ መነቃቃት ፈጥሯል።

የአሰላ የንፋስ ኃይል ማመንጫን ጨምሮ የተለያዩ ፕሮጀክቶች ለአገልግሎት መብቃት የዘርፉን ተስፋ የሚጨበጥ አድርገውታል።

በግንባታ ላይ የሚገኘው የኮይሻ ኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ኢትዮጵያ በኢነርጂ ልማት ቀጣናዊ ትስስርን ለመፍጠር የጀመረችውን ጉዞ ከዳር የማድረስ ቁመና ላይ መገኘቷን ያሳያል።

የሀገሪቱን ኢኮኖሚ እድገት መደገፍና የዜጎችን የኢነርጂ ፍላጎት የተሟላ እንዲሆን ለማድረግ የሚሰራው የኤሌክትሪክ ኃይል የማመንጨት አቅም ተሻሽሏል።

በአጠቃላይ በኢነርጂ ዘርፍ የኤሌክትሪክ ኃይል በማመንጨት ዜጎችን ተጠቃሚ የማድረግ እና ቀጣናዊ ትስስርን የማጎልበት እንቅስቃሴ ባለፉት ዓመታት ተጨባጭ ውጤት አምጥቷል።

በቀጣይም የዘርፉን አቅም በማጎልበት የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ፣ የከተማና ገጠር ኤሌክትሪፊኬሽን እንዲሁም በኢነርጂ የቀጣናውን ሀገራት ይበልጥ ለማስተሳሰር የተጀመረው ጥረት ተጠናክሮ ይቀጥላል።

በአጠቃላይ፣ ኢትዮጵያ በኢነርጂ ልማት ዘርፍ እያስመዘገበች ያለው ስኬት የጀመረችው ተስፋ ሰጪ ጉዞ የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ ሂደት ምን ያህል ተጨባጭ እንደሆነ ያሳያል።

በንፋስ፣ በፀሐይና በጂኦተርማል ኃይል የሚደረገው ጥረት ተጠናክሮ መቀጠሉ ኢትዮጵያን የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ ተምሳሌት ከማድረጉም በላይ ቀጣናዊ የኃይል ፍላጎትን ለማሟላት የሚጫወተውን ሚና የላቀ ነው።

በአብርሃም አበራ

(ዘ-ሐበሻ ዜና) እ.ኤ.አ ጁን 2026 በኢትዮጵያ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አህመድ አስተባባሪነት የተቋቋመው “Pulse of Africa” የተሰኘው ሚዲያ አንድ የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ተቋም ከአንድ የተባበሩት አረብ ኤምሬትስ የዲፕሎማሲ አካዳሚ ጋር ስምምነት መፈራረማቸውን የሚገልጽ ዜና አውጥቶ ነበር። ይሁን እንጂ ዜናው ስምምነት ያደረጉትን ተቋማት ስም ሆን ብሎ የደበቀ እና እጅግ አሻሚ ቃላትን የተጠቀመ መሆኑ ከፍተኛ ትኩረት ስቧል። በኤምሬትስ በኩል ያለው ተቋም አንዋር ጋርጋሽ የዲፕሎማሲ አካዳሚ ሲሆን፣ በኢትዮጵያ በኩል ያለው ደግሞ የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ይፋዊ የምርምር እና የስልጠና ተቋም የሆነው የውጭ ጉዳይ ኢንስቲትዩት ነበር። ዜናው የተፈረመበትን ሂሊ ክልላዊ የውይይት መድረክ ሳይቀር ዝም ብሎ አንድ ክልላዊ መድረክ በማለት ሸፍኖታል።

በአንጻሩ የኤምሬትሱ ጋርጋሽ አካዳሚ በዲጂታል መድረኮቹ ላይ ስምምነቱን በይፋ እና በዝርዝር አውጥቶታል። የስምምነቱ ዓላማም በሁለቱ ወገኖች መካከል በውጭ ፖሊሲ ጉዳዮች ላይ ምርምር እና ጥናቶችን ማካሄድ፣ ስትራቴጂካዊ ውይይቶችን ማደራጀት፣ የዲፕሎማሲ አቅም ግንባታ ፕሮግራሞችን መስጠት እና የባለሙያዎች ልውውጥ ማድረግ መሆኑ ተገልጿል። ይህ ክስተት ብዙዎችን ያነጋገረው፣ ሚዲያው የተቋቋመው ስለ አፍሪካ የሚነገሩ አሉታዊ ትርክቶችን ለመቀልበስ እና አህጉሪቱ ከውጭ ሞግዚትነት ነጻ የሆነ የራሷን ትርክት እንድትቀርጽ መሆኑን ጠቅላይ ሚኒስትሩ በይፋ ከተናገሩ ከአንድ ዓመት ባነሰ ጊዜ ውስጥ፣ ለኤምሬትስ ጥቅም ሲባል መረጃዎችን መደበቁ ነው።
ተንታኞች እንደሚሉት፣ የኢትዮጵያ መንግስት ዜናውን የደበቀበት ምክንያት፣ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የምርምር ክንፍ ከኤምሬትስ አካዳሚ የአቅም ግንባታ ድጋፍ እያገኘ መሆኑን በይፋ ማመኑ፣ መንግስት ከሚገነባው የብሔራዊ ኩራት እና የነጻ ውሳኔ ሰጪነት ትርክት ጋር ስለሚጋጭ ነው።

ይህም የኢትዮጵያ እና የተባበሩት አረብ ኤምሬትስ ግንኙነት ከትብብር አልፎ ወደ ስትራቴጂካዊ ጥገኝነት እያመራ መሆኑን እንደሚያሳይ ባለሙያዎች ይሞግታሉ። ይህ የጥገኝነት መዋቅር በዋናነት የተገነባው በፋይናንስ፣ በወታደራዊ ሎጅስቲክስ እና በኢኮኖሚያዊ ትስስር ነው። በ2018 ጠቅላይ ሚኒስትሩ ወደ ስልጣን በመጡበት ወቅት ሀገሪቱ በከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ እጥረት ስትታመስ፣ አቡ ዳቢ ለኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ የ3 ቢሊዮን ዶላር ተቀማጭ በማድረግ ትልቅ የፋይናንስ ድጋፍ አድርጋለች። በ2021 የትግራይ ጦርነት በተባባሰበት እና የአዲስ አበባ መውደቅ ስጋት በነበረበት ወቅት ደግሞ፣ ኤምሬትስ ድሮኖችን እና ወታደራዊ ትጥቆችን በማቅረብ የጦርነቱን ሚዛን ለመቀልበስ ወሳኝ ሚና ተጫውታለች። ከዚህም በተጨማሪ በኢነርጂ፣ በግብርና፣ እና የኢትዮጵያን የባህር በር ጥያቄ ከኤምሬትስ ወደብ አስተዳደሮች ጋር በማስተሳሰር ረገድ ከፍተኛ ኢንቨስትመንት ተደርጓል።

አሁን የተፈረመው የዲፕሎማሲ ስልጠና ስምምነትም፣ የዚህ ጥገኝነት አራተኛው እና ረቂቁ ምዕራፍ መሆኑ ይገለጻል። ይህም ኤምሬትስ የኢትዮጵያን ቀጣይ የዲፕሎማት ትውልድ በመቅረጽ እና የውጭ ፖሊሲዋ ላይ ቀጥተኛ ተጽዕኖ በማሳረፍ የረጅም ጊዜ ፍላጎቷን እያስጠበቀች መሆኑን ያመላክታል። በተጨማሪም ባለፈው ጥር ወር ሚድል ኢስት አይ ባወጣው የምርመራ ዘገባ፣ አንድ የኢትዮጵያ መንግስት ከፍተኛ አማካሪ የነበሩ ግለሰብን ጠቅሶ፣ ኢትዮጵያ በሱዳን፣ በቀይ ባህር (አሰብ ወደብ)፣ እና በኤርትራ ጉዳይ ላይ ከኤምሬትስ ውጭ የራሷን ነጻ ውሳኔ ማሳለፍ እስኪያቅታት ድረስ ጫና ውስጥ መውደቋን አስነብቧል። ይህም ኢትዮጵያ በቀጠናው ጂኦ-ፖለቲካ ውስጥ ያላትን ገለልተኛ የውሳኔ ሰጪነት ሚና ጥያቄ ውስጥ የሚከት ነው።

የኢትዮጵያ የገጠር ኮሪደር ልማትና የአርሶ አደሩ ሁለንተናዊ የኑሮ ሽግግር
******************

የመደመር መንግሥት በከተሞች የጀመረውን ውጤታማ የኮሪደር ልማት ስኬቶች ወደ ገጠሪቱ ኢትዮጵያ በማስፋፋት፣ የአርሶ አደሩንና የአርብቶ አደሩን የኑሮ ዘይቤ ለመቀየር የሚያስችል ታላቅ ሀገራዊ የልማት ሪፎርም በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ሐሳብ አመንጪነትና አነሳሽነት ተግባራዊ በማድረግ በየክልሎቹ አመርቂ ውጤቶችን እያሳየ ይገኛል።

ይህ ስትራቴጂካዊ ንቅናቄ በገጠርና በከተማ መካከል ያለውን የዕድገት ልዩነት በማጥበብ የዘላቂ ብልጽግናን መሠረት ለመጣል ያለመ ነው።

የጥንታዊ ሥልጣኔ የዘመናት ታሪካዊ ክብር ባለቤት የሆነችው ኢትዮጵያ፤ የትናንቱን የአክሱም ሐውልቶች ዘመን አይሽሬ የኢንጂነሪንግ ጥበብ፣ የላሊበላ ውቅር አብያተ ክርስቲያናት እና የጀጎል ግንብ የኪነ-ሕንጻ ምጥቀት ከነገው የብልጽግና ተስፋ ጋር በማገመድ፣ አቅዶ የመፈጸም ባህልን በተጨባጭ ምድር ላይ እያረጋገጠችና ትላልቅ ሜጋ ፕሮጀክቶችን በማጠናቀቅ የታሪክ አሻራዋን እያሳረፈች ትገኛለች።

ይህ የገጠር ኮሪደር ልማት ፕሮጀክት መሠረተ ልማትን ከማዘመን ባለፈ፣ የሕዝቡን ማኅበራዊና ኢኮኖሚያዊ ተጠቃሚነት ያረጋገጡ አበይት ሥራዎችን በተጨባጭ መሬት ላይ ማሳየት የጀመረ የመደመር መንግሥት ቁልፍ የለውጥ እሳቤ ነው። ልማቱ የከተማ ውበትና የኮሪደር ልማት ስኬቶችን ወደ ገጠሪቱ ኢትዮጵያ በማስፋፋት፣ በአረንጓዴ አሻራ እና በሌማት ትሩፋት የተገኙ ውጤቶችን ይበልጥ ተደራሽ ለማድረግ በከፍተኛ ሁኔታ እየሠራ ይገኛል።

ልማቱ የገጠር ነዋሪዎችን ከተበታተነ አሰፋፈር ወደ ተቀናጁ የገጠር መንደሮች በማምጣት ንጹሕ መጠጥ ውኃ፣ መብራት፣ ጤና እና ትምህርት ቤት በአቅራቢያቸው እንዲያገኙ የሚያደርግ ከመሆኑም በላይ፤ የተራቆቱ መሬቶችን መልሶ በማልማት አካባቢውን ለቱሪዝምና ለሥራ ዕድል ፈጠራ ማዕከልነት እያሸጋገረው ይገኛል።

ቀደም ሲል የትራንስፖርት አገልግሎት ለማግኘት ረጅም ሰዓታት በእግር ይጓዙ የነበሩ የገጠር መንደሮች፣ አሁን ላይ ደረጃቸውን በጠበቁ የጠጠርና የአስፋልት መንገዶች መገናኘት ችለዋል።

በዚህም በእናቶችና ሕፃናት የጤና አገልግሎት አሰጣጥ ላይ ከፍተኛ መሻሻል የተፈጠረ ሲሆን፣ በሺዎች የሚቆጠሩ የገጠር አባወራዎች የንጹሕ መጠጥ ውኃ ማግኘት ችለዋል። በተጨማሪም አማራጭ የኢነርጂ እና የፀሐይ ብርሃን መብራቶች በየመንደሮቹ በመስፋፋታቸው የገጠሩን የምሽት ገጽታ ሙሉ በሙሉ በመቀየር ላይ ይገኛል።

ይህ ስትራቴጂካዊ የልማት ስልት አነስተኛ ወጪ በሚጠይቁና በአካባቢው በሚገኑ ግብዓቶች የሚገነቡ፣ ነገር ግን ምቹና ሞዴል በሆኑ መኖሪያ ቤቶች የአርሶ አደሮችን ሕይወት የሚለውጥ ነው።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እንደገለጹት፤ ዘመናዊ የእንስሳት ማደሪያዎች፣ የንጹሕ መጠጥ ውኃ አቅርቦት እና ባዮ ጋዝን በማሟላት ለሕይወት ምቹ ሁኔታን መፍጠር ያስችላል።

ከዚህ ጎን ለጎን የተተከሉ የፍራፍሬና የጓሮ አትክልቶችን ከንብ እርባታ፣ ከእንቁላል፣ ከወተትና ከሥጋ ምርት ጋር በማቀናጀት አርሶ አደሩ የተመጣጠነ የምግብ አቅርቦት እንዲኖረውና ምርታማነቱ አድጎ ለራሱ ፍጆታ ከመብቃቱ ባለፈ፣ ለገበያ በማቅረብ ገቢውን በከፍተኛ ደረጃ እንዲያሳድግ ይረዳል።

ይህ የመሠረተ ልማትና የኤሌክትሪክ ዝርጋታ ለልጆች ትምህርትና ለቤተሰብ ዘመናዊ መረጃ ተደራሽነት አዲስ ምዕራፍ የከፈተ ሲሆን፤ በገጠር የተሻለ የኑሮ ሁኔታ በመፈጠሩ ከገጠር ወደ ከተማ የሚደረገውን ፍልሰት በመቀነስ የሀገሪቱን የምግብ ሉዓላዊነት ለማረጋገጥ ወሳኝ ሚና ይጫወታል።

የገጠር ኮሪደር ልማት ተራ የመሠረተ ልማት ግንባታ ሳይሆን የኢትዮጵያን ገጠር መልክ የሚቀይር የትውልድ ፕሮጀክት በመሆኑ፣ የተጀመረው ዘላቂ ለውጥ ተጠናክሮ እንዲቀጥልና የሀገሪቱን ሁለንተናዊ የኢኮኖሚ ለውጥ ይበልጥ እንዲያሳድግ አመራሩ፣ አርሶ አደሩ እና ባለሀብቶች በጋራና በቁርጠኝነት መሥራት ይጠበቅባቸዋል።

በብሌን ደምበሎ
#ebc #ethiopia #ruralcorridordevelopment #ruraldevelopment #infrastructure

የቢሮክራሲውን ማነቆዎች የሚገታው የኢትዮጵያ ዲጂታላይዜሽን
*********************

(የዕለቱ መልዕክት)

የአገልግሎት አሰጣጥ ሥርዓት ባልተቀላጠፈበት እና ዘመናዊ ቴክኖሎጂ በሌለበት ስለ ተገልጋይ እርካታ ማውራት ከንቱ ድካም ነው።

በሀገራችን ለረጅም ዘመናት የቆየው እና የዜጎችን እንግልት ሲያበዛ የኖረው “ዛሬ ሂድ፤ ነገ ና” የሚለው አሰልቺ ቢሮክራሲ፣ የሕዝብን ሮሮ ከመጨመሩ ባለፈ የሙስና አዙሪት መፈልፈያ ሆኖ መቆየቱ የአደባባይ ምስጢር ነው።

ይህንን ሥር የሰደደ ማነቆ ለመፍታት ቴክኖሎጂን እንደ ዋና መፍትሔ መውሰድ አማራጭ የሌለው ጉዳይ ሆኗል።

ኢትዮጵያ ያላትን ሰፊ እና ወጣት የሰው ኃይል እንዲሁም የመንግሥትን ጠንካራ የፖለቲካ ቁርጠኝነት በመጠቀም፣ ቴክኖሎጂውን ለሕዝብ ተጠቃሚነት እና ለኢኮኖሚ ሽግግር በስፋት እያዋለችው ትገኛለች።

ባለፉት የለውጥ ዓመታት በዘርፉ የተመዘገቡት ስኬቶች የሲቪል ሰርቪስ ሪፎርሙን ከማሳካት ባለፈ፣ የዜጎችን የዕለት ተዕለት ሕይወት የሚያቀልሉ፣ ጊዜን እና ገንዘብን የሚቆጥቡ ትልልቅ ተስፋዎችን አብስረዋል።

ለዚህም ማሳያ የሚሆነው ዘመናዊ ቴክኖሎጂን በመጠቀም የተቀረጸው እና በይፋ ሥራ የጀመረው የመሶብ የአንድ ማዕከል አገልግሎት የተንቀሳቃሽ አውቶቡስ ስምሪት አንዱ ነው።

ይህ በአፍሪካ ፈር ቀዳጅ የሆነ አሠራር የመንግሥት አገልግሎቶችን ለማግኘት በየቢሮው እና በየደረጃው በሚገጥሙ የቢሮክራሲ ሰንሰለቶች የመጉላላት እና በፀሐይም በዝናብም የመንከራተትን ዘመን በዘላቂነት የሚቀይር አዲስ ምዕራፍ ነው።

በልዩ ሁኔታ በተዘጋጁ ንጹሕ ኢነርጂ በሚጠቀሙ የኤሌክትሪክ ተሽከርካሪዎች ላይ የተመሠረተው ይህ አገልግሎት፤ የፋይዳ ብሔራዊ መታወቂያ፣ የግብር ከፋይ መለያ ቁጥር (TIN)፣ የንግድ ፈቃድ፣ የመንጃ ፈቃድ፣ የተሽከርካሪ ታርጋ፣ የነዋሪነት መታወቂያ ዕድሳት፣ የልደት ምዝገባ እንዲሁም የመንገድ ፈንድ እና የኤሌክትሪክ ቅድመ-ክፍያ አገልግሎቶችን ጨምሮ ስምንት ዋና ዋና የመንግሥት አገልግሎቶችን በአንድ ጣራ ሥር ይዞ ወደ ማኅበረሰቡ ደጃፍ መጥቷል።

የዚህ የዲጂታላይዜሽን ስኬት ትልቁ ፋይዳ የአገልግሎት አሰጣጥን ከማቀላጠፍ ባለፈ ሙስናንና የአሠራር ብልሹነትን በተጨባጭ መግታቱ ላይ ነው።

ተንቀሳቃሽ አውቶቡሶቹ ከዋና ዋና የፌዴራል ተቋማት የመረጃ ማዕከላት ጋር በቀጥታ የተገናኙ መሆናቸው፣ በውስጣቸውም ዲጂታል የሰዎች ወረፋ ማስተናገጃ፣ የክትትል ካሜራዎች እና የተለዋዋጭ ዲጂታል ክፍያ አማራጮች መካተታቸው አሠራሩን ግልጽና ተጠያቂነት የሰፈነበት ያደርገዋል።

ይህ ዓይነቱ በቴክኖሎጂ የተደገፈ አዲስ ስምሪት በመንግሥት አገልግሎት ላይ የሚታየውን አሰልቺ ቢሮክራሲ በመቀነስ፣ ሕገ ወጥ ደላሎችን እና ብልሹ አሠራሮችን ከአምራቹ ማኅበረሰብ ትከሻ ላይ ያወርዳል። የአገልግሎት አሰጣጥ ሲፋጠን የሚቆጠበው ጊዜ እና ጉልበት ደግሞ በቀጥታ ወደ ምርታማነትና ወደ ሀገር ሀብት ይቀየራል።

ይሁን እንጂ ይህ የተጀመረው የዲጂታል ትራንስፎርሜሽን ጉዞ ይበልጥ ውጤታማና ዘላቂ እንዲሆን የዜጎች እና የሚመለከታቸው አካላት ንቁ ተሳትፎ ወሳኝ ነው።

የቆየውን ተቋማዊ እና ግለሰባዊ ልምምድ ቀይሮ በፈገግታና በታማኝነት ማገልገል ቀላል ባይሆንም፣ ቴክኖሎጂው ግን ይህንን የሥራ ባህል ለውጥ እያፋጠነው ይገኛል። በመሆኑም ዜጎች እነዚህን ዘመናዊና ምቹ አገልግሎቶች በባለቤትነት ስሜት በመጠቀም፣ የዲጂታል መታወቂያ ባለቤት በመሆን ጊዜያቸውንና ገንዘባቸውን ሊቆጥቡ ይገባል።

በሌላ በኩል፣ የአመራር አካላት እና የሚመለከታቸው ተቋማት ይህ አመርቂ ጅምር ይበልጥ እንዲስፋፋ፣ መሠረተ ልማቱ እንዲጠናከር እና ኢትዮጵያውያን ባሉበት ስፍራ ሆነው በሞባይላቸው ሙሉ አገልግሎት የሚያገኙበት ደረጃ ላይ እስኪደርስ በትጋት ሊሠሩ ይገባል።

ቴክኖሎጂ የሀገር ብልጽግና ምሰሶ ከመሆኑም በላይ የዜጎችን ክብር የሚመልስ መሣሪያ በመሆኑ፣ የአገልግሎት ማነቆዎችን የመስበር ይህ አመርቂ ጅምር ተጠናክሮ ሊቀጥል ይገባል።

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል
#ethiopia #ebc #digitalethiopia #mesob #digitalization

የኢትዮጵያ የኢነርጂ ዲፕሎማሲ - ለቀጣናዊ ትሥሥር የተዘረጋ ድልድይ
*************************

(የዕለቱ መልዕክት)

ኢትዮጵያ በታሪኳ አዲስ እና ስልታዊ ምዕራፍ ላይ ትገኛለች። ይህ ምዕራፍ የተፈጥሮ ጸጋዎችን በኩራት ከመቁጠር እና ከመቀኘት ባለፈ እነዚያን እምቅ ሀብቶች ወደ ተጨባጭ የኢኮኖሚ እና የጂኦፖለቲካ አቅም በመለወጥ ሀገራዊ ልዕልናን ለማረጋገጥ የሚደረግ የታሪክ መታጠፊያ ነው።

ለረጅም ዘመናት በድህነት፣ በዕርዳታ ጥገኝነት እና በውስጥ ስጋቶች ታጥሮ የቆየው የቀድሞው ዲፕሎማሲ ዛሬ በተግባር ተረትቷል። በምትኩም ቀጣናዊ ትሥሥርን የሉዓላዊነት እና የአህጉራዊ መሪነት ማረጋገጫ ያደረገው የመደመር መንግሥት ስልታዊ ራዕይ በተጨባጭ መሬት እየረገጠ ይገኛል።

በተለይም የታዳሽ ኃይል ሀብትን የኢኮኖሚ ዲፕሎማሲ ዋና ምሰሶ አድርጎ የመጠቀም ስትራቴጂ፣ የሀገርን የፖለቲካ ተጽዕኖ እና "ለስላሳ ኃይል" (Soft Power) ከፍ ወዳለ ማዕረግ እያሸጋገረው ነው።

ኃይል ለአዳዲስ የቴክኖሎጂ አብዮቶች፣ ለዲጂታል ኢኮኖሚ እና ለሰው ሠራሽ አስተውሎት (AI) መሠረታዊ ግብዓት በሆነበት በዚህ በ21ኛው ክፍለ ዘመን፣ ኢትዮጵያ የአፍሪካ የኃይል ማዕከል የመሆን ሕልሟን ወደ እውንነት እየቀየረችው ነው።

ይህ እውነታ በወረቀት ላይ በሰፈሩ የይስሙላ ስምምነቶች ሳይሆን፣ በድንበር ተሻጋሪ የኤሌክትሪክ መስመሮች በተግባር የተመሰከረ ሐቅ ነው። ባለፉት ጥቂት የለውጥ ዓመታት የተወሰዱት ቁርጠኛ እርምጃዎች ሱዳን፣ ጅቡቲ እና ኬንያ የኢትዮጵያ የኤሌክትሪክ ኃይል ዋነኛ ተጠቃሚዎች እንዲሆኑ አስችለዋል።

የታላቁ የሕዳሴ ግድብ፣ የኮይሻ እና ሌሎች ግዙፍ ፕሮጀክቶች የሀገር ውስጥ ፍላጎትን ከመሙላት ባለፈ፣ የቀጣናውን የጋራ ዕድገት የሚያረጋግጡ የትሥሥር ድልድዮች ሆነዋል። አሁን ደግሞ ይህ ቁርኝት ወደ ሌሎች ጎረቤት ሀገራት ጭምር መሻገሩ የነገውን ቀጣናዊ ትሥሥር ይበልጥ ብሩህ ያደርገዋል።

ከጎረቤት ሀገራት ጋር የሚደረገው ይህ ዘላቂ ትሥሥር፣ ከንግድ ልውውጥ እና ከገቢ ምንጭነት ባሻገር፣ አንዱ ሀገር ለሌላው የሕልውና ዋስትና የሚሆንበት እና የቀጣናውን ዘላቂ ሰላም በጽኑ መሠረት ላይ የሚገነባ ስልታዊ መሣሪያ መሆኑ ሊሰመርበት ይገባል።

በኢኮኖሚ ዲፕሎማሲው ረገድም ሀገራችን ከታሪካዊው የልመና አዙሪት ወጥታ በክብር እና በጋራ ተጠቃሚነት ላይ የተመሠረተ ፖሊሲን በቁርጠኝነት እየተገበረች ትገኛለች። የአፍሪካ አህጉራዊ ነፃ የንግድ ቀጣና ስምምነትን መተግበር፣ የዓለም ንግድ ድርጅት አባልነት እና የብሪክስ አባል መሆን የኢትዮጵያን የፋይናንስ እና የኢንቨስትመንት አድማስ በሰፊው ከፍቶታል።

ይህ የፖሊሲ መዋቅር የውጭ ቀጥተኛ ኢንቨስትመንትን በመሳብ ለመቶ ሺዎች ዜጎች የሥራ ዕድል መፍጠሩ ብቻ ሳይሆን፣ የሀገር ውስጥ ባለሀብቶችም በጎረቤት ሀገራት ኢንቨስት በማድረግ አህጉራዊ የኢኮኖሚ አሻራቸውን እንዲያስፋፉ ምቹ ሁኔታ ፈጥሯል።

የኢትዮጵያ የነገ ራዕይ ከአፍሪካ ቀንድ ተሻግሮ እስከ ሰሜን አፍሪካ እና አውሮፓ የሚዘልቅ ታላቅ የኃይል መረብ የመዘርጋት ታላቅ አልሚነት ነው። በቀጣዮቹ አሥር ዓመታት ከውኃ ኃይል በተጨማሪ በፀሐይ፣ በነፋስና በጂኦተርማል ኃይል ላይ የሚደረገው ኢንቨስትመንት የታዳሽ ኃይል ብዝኃነትን በማረጋገጥ፣ ኢትዮጵያን የቀጣናው አስተማማኝ የኃይል "ባንክ" ያደርጋታል።

ይህ ዘላቂ ጉዞ ሀገራችንን ከተረጂነት አዙሪት ሙሉ በሙሉ በማውጣት፣ በዓለም አቀፍ መድረክ በራሷ የምትቆም፣ ክብሯ የተጠበቀ እና የምሥራቅ አፍሪካ የሰላም እና የብልጽግና ፋና እንድትሆን ያደርጋታል።

ምክንያቱም የዚህች ታላቅ ሀገር እውነተኛ እና ዘላቂ ብልጽግና ሊረጋገጥ የሚችለው፣ በራሷ አቅም በልጽጋ ለጎረቤቶቿም የብርሃን እና የዕድገት ዋስትና መሆን ስትችል ብቻ ነው ብለን እናምናለን።

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል
#ethiopia #ebc #ebcdotstream #energy #diplomacy

የኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ የሌሎችን ሉዓላዊነት የማይጋፋ፣ ይልቁንም የጋራ ሰላምና ልማት ማረጋገጥን ታሳቢ ያደረገ ነው - ምሁራን
*****************************

ኢትዮጵያ ከባሕር በር መራቋ ለኢኮኖሚ ዕድገቷ ትልቅ ፈተና መደቀኑን የመንግሥት የሥራ ኃላፊዎችና የዘርፉ ባለሙያዎች ገልጸዋል።

የባሕር በር ለኢትዮጵያ የብሔራዊ ጥቅም እና የሕልውና ጉዳይ በመሆኑ፣ በመደመር እሳቤ ታግዞ የጋራ ተጠቃሚነትን በሚያረጋግጥ ዲፕሎማሲያዊ መንገድ መፈጸም እንዳለበት ተመላክቷል።

የውሃ እና ኢነርጂ ሚኒስትር ኢንጂነር ሀብታሙ ኢተፋ፣ ኢትዮጵያ ከባሕር በር መራቋ ታሪካዊ መዘዝ ያለው መሆኑን ተናግረዋል።

ሚኒስትሩ አያይዘውም፣ በውስጥም በውጪም የኢትዮጵያን ዕድገት የማይፈልጉ አካላት በመደራጀት ሀገራችን ወደብ እንዳትጠቀም የተለያዩ መሰናክሎችን ሲፈጥሩ መቆየታቸውን አንስተዋል።

በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የውሃ ሀብት መምህር የሆኑት በለጠ ብርሃኑ (ዶ/ር)፣ በአሁኑ የዓለም የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ የባሕር በር ወይም ወደብ ማግኘት ለአንድ ሀገር ዕድገት ወሳኝ መሆኑን በአፅንዖት ገልጸዋል።

የባሕር በር ከሌለ የሀገር ዕድገት ውስን እንደሚሆን የገለጹት ዶ/ር በለጠ፣ የኢትዮጵያ የኢኮኖሚ አቅም ማደጉና የሕዝብ ቁጥር መጨመሩ ደግሞ ጉዳዩን አንገብጋቢ አድርጎታል ብለዋል።

አክለውም፣ መፍትሄው በመደማመጥ እና በዲፕሎማሲያዊ አካሄድ የምስራቅ አፍሪካን ቀጣናዊ ውህደት ማረጋገጥ መሆኑን ጠቁመዋል።

የፖለቲካ እና ዲፕሎማሲ መምህሩ ፕሮፌሰር ያዕቆብ አርሳኖ በበኩላቸው፣ የኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ ከፖለቲካዊ ጠቀሜታው ባሻገር ለኢትዮጵያም ሆነ ለኤርትራ ሕዝቦች የጋራ ብልጽግና ወሳኝ መሆኑን ተናግረዋል።

የባሕር በርን በጋራ ማልማት እና መጠቀም ለሁለቱም ሀገራት የወደፊት ዕድገት ቁልፍ መፍትሔ መሆኑን ገልጸዋል።

ኢትዮጵያ ለዓመታት ሲንከባለል የመጣውን የባሕር በር ጥያቄ አሁን ላይ በዲፕሎማሲያዊ ጥበብ እንደ አዲስ እያነሳችው ትገኛለች።

ይህ የኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ የሌሎች ሀገራትን ሉዓላዊነት የማይጋፋ፣ ይልቁንም ቀጣናዊ የጋራ ሰላምና ልማት ማረጋገጥን ታሳቢ ያደረገ መሆኑም ተመላክቷል።

በሃና ምንዳሁን
#ethiopia #seaaccess #seaport #nationalinterest #redsea #hornofafrica #diplomacy #regionalintegration #ebc

የሊቢያው ኦላ ኢነርጂ የቶታልኤነርጂስን የኢትዮጵያ ንብረቶች በሙሉ ጠቀለለ

​የሊቢያው ኦላ ኢነርጂ ግሩፕ በኢትዮጵያ የሚገኙትን የፈረንሳዩ ቶታልኤነርጂስ ንብረቶች በሙሉ ለመጠቅለል የሚያስችለውን የግዢ ስምምነት በፓሪስ ተፈራረመ።
ይህ ስምምነት ኦላ ኢነርጂ በኢትዮጵያ የነዳጅ ማከፋፈል ገበያ ውስጥ ትልቁ የውጭ ኩባንያ ያደርገዋል።

​ይህ ግዙፍ የአክሲዮን ግዢ በኢትዮጵያ የሚገኙ ወደ 120 የሚጠጉ የነዳጅ ማደያዎችን፣ የ13 ሺህ ሜትር ኩብ አቅም ያለውን የነዳጅ ማከማቻ ተርሚናል እና ተያያዥ የንግድ እንቅስቃሴዎችን ያጠቃልላል።

​በስምምነቱ ላይ የሊቢያ ዘይትና ጋዝ ሚኒስትር ከሊፋ አብዱልሳዲቅ እና የቶታልኤነርጂስ ዋና ስራ አስፈፃሚ ፓትሪክ ፑያን ጨምሮ የሁለቱም ወገኖች ከፍተኛ አመራሮች ተገኝተዋል።

ግዢው ሊቢያ በአፍሪካ አህጉር ያላትን የኢኮኖሚ ተፅዕኖ እና የውጭ ኢንቨስትመንት ለማስፋፋት የምታደርገውን ጥረት የሚያጠናክር መሆኑ ተገልጿል።

Seledadotio
Seledadotio

በገጠር አካባቢዎች የሶላር ኤሌክትሪክ ሃይል ተደራሽነትን ለማጠናከር እየተሰራ ነው

አዲስ አበባ፣ ሰኔ 19፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) የአርሶ አደሮችን የሶላር ኤሌክትሪክ ሃይል ተጠቃሚነት ለማሳደግ በቁርጠኝነት እየተሰራ ነው አለ የውሃ እና ኢነርጂ ሚኒስቴር፡፡

በሚኒስቴሩ የዩኤንዲፒ አፍሪካ ሚኒ ግሪድ ፕሮጀክት አስተባባሪ አቶ ይመስላል ተፈራ እንዳሉት ÷ በኢትዮጵያ በርካታ የገጠር አካባቢዎች ላይ ያለው የኤሌክትሪክ ሃይል ተደራሽነት ዝቅተኛ ነው፡፡

ችግሩን ለመቅረፍም ከዋናው መስመር ርቀው የሚገኙ የገጠር አካባቢዎችን በሶላር ኤሌክትሪክ ሃይል ተጠቃሚ ለማድረግ ትኩረት መደረጉን አመልክተዋል፡፡

በዚህም መሰረት የዩኤንዲፒ አፍሪካ ሚኒ ግሪድ ፕሮጀክት በገጠር አካባቢዎች ሶላር ሚኒግሪዶችን በመትከል የሃይል ተዳራሽነት ለማስፋት እየሰራ ይገኛል ብለዋል፡፡

ፕሮጀክቱ በኦሮሚያ፣ ሶማሌ እና ትግራይ ክልሎች የሚተገበር ሲሆን÷ ውጤታማነቱ ታይቶ በሌሎች አካባቢዎች ለማስፋት እንደሚሰራ አብራርተዋል፡፡

በገጠር አካባቢዎች ኤሌክትሪክ ተደራሽነትን ማሳደግ እንደሚገባ ጠቁመው÷ ለዚህም በዘርፉ የባለድርሻ አካላት ትብብርና ተሳትፎ ወሳኝ መሆኑን ተናግረዋል፡፡

ከዚህ በፊት የሚኒ ግሪድ ፕሮጀክቶች በመንግሥት ብቻ ይተገበሩ ነበር ያሉት አስተባባሪው÷ አፍሪካ ሚኒግሪድ ፕሮጀክት ግን የግሉን ዘርፍ በማሳተፍ እንደሚሰራ አስረድተዋል፡፡

በሶላር ኤሌክትሪክ ሃይል ማመንጨት ላይ መዋዕለ ንዋያቸውን ማፍሰስ ለሚፈልጉ ባለሃብቶች አስፈላጊው ድጋፍ እንደሚደረግ ነው ያስገነዘቡት፡፡

ስለሆነም ባለሃብቶች በዘርፉ በመሰማራት በርካታ ሕዝብ የሚኖርበትን የገጠር አካባቢ የሶላር ኤሌክትሪክ ሃይል ተጠቃሚ እንዲያደርጉ ጥሪ አቅርበዋል፡፡

ባንኮችን ጨምሮ የፋይናንስ ተቋማት በሶላር ሃይል ለሚሰማሩ ባለሃብቶች የብድር አቅርቦትን በማመቻቸት የበኩላቸውን ሚና እንዳጡም ጠይቀዋል፡፡

የፕሮጀክቱን ውጤታማነት በማጠናከር የሃይል ተደራሽነትን ለማስፋፋትና በሚኒ ግሪድ ልማት ላይ የሚታዩ ዋና ዋና ተግዳሮቶችን ለመፍታት የባለድርሻ አካላት የአቅም ግንባታ ሥልጠና መሰጠቱን ጠቅሰዋል፡፡

ፕሮጀክቱ የምግብ ዋስትናን ለማረጋገጥ ታዳሽ ኃይልን መጠቀም የሚያስችሉ መሰረተ ልማቶችን ከማሳደግ ባለፈ የገጠር አካባቢዎችን የሃይል ተጠቃሚነት እንደሚያሳድግም የሚኒስቴሩ መረጃ ያመላክታል፡፡

የሚኒስትሮች ምክር ቤት በዛሬው ዕለት የተለያዩ ውሳኔዎችን አሳለፈ

አዲስ አበባ፣ ሰኔ 19፣ 2018 (ኤፍ ኤም ሲ) የሚኒስትሮች ምክር ቤት በዛሬው ዕለት ባካሄደው 57ኛ መደበኛ ስብሰባ በተለያዩ ጉዳዮች ላይ ተወያይቶ ውሳኔ አሳልፏል፡፡

ምክር ቤቱ ተወያይቶ ውሳኔ ያሳለፈባቸው ጉዳዮች እንደሚከተለው ቀርበዋል፡-

1. ምክር ቤቱ በቅድሚያ የተወያየው ከዓለም ዓቀፍ የልማት ማህበር ጋር በተፈረሙ ሶስት የፋይናንስ ድጋፍና ብድር ስምምነቶች ላይ ነው፡፡

የመጀመሪያው ለዘላቂ እና ሁሉን አቀፍ የእድገት ልማት ፖሊሲ ማስፈፀሚያ የሚውል የአራት መቶ ሰላሳ ሰባት ሚሊዮን አራት መቶ ሺ (437,400,000) ኤስ.ዲ.አር የብድር ስምምነት ነው፡፡

ሁለተኛው የማህበረሰብ ተኮር የመሬት አያያዝ ፕሮግራም ማስፈፀሚያ የሚውል የአንድ መቶ አርባ አምስት ሚሊዮን አምስት መቶ ሺ (145,500,000) ኤስ.ዲ.አር የብድር ስምምነት ነው፡፡

ሶስተኛው ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የመስኖ ልማት ለዘላቂ ምርታማነት ፕሮጀክት ማስፈፀሚያ የሀምሳ አራት ሚሊዮን ስድስት መቶ ሺ (54,600,000) ኤስ.ዲ.አር የብድር ስምምነት ነው፡፡

ምክር ቤቱም ሶስቱ የብድር ስምምነቶች ከሀገራችን የብድር ፖሊሲ ጋር የሚጣጣሙ መሆናቸውን በማረጋገጥ የብድር ስምምነት ማጽደቂያ ረቂቅ አዋጆቹ ለህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት እንዲተላለፉ በሙሉ ድምጽ ወስኗል፡፡

2. በመቀጠል ምክር ቤቱ የውሃና ኢነርጂ ሚኒስቴር፣ የኢትዮጵያ ቤተ መዛግብትና ቤተ መጻሕፍት አገልግሎት እና የትምህርት ምዘናና ፈተናዎች አገልግሎት ተቋማት ለሚሰጧቸው ልዩ ልዩ አገልግሎቶች የሚከፈሉ የአገልግሎት ክፍያዎችን ለመወሰን በቀረቡ ረቂቅ ደንቦች ላይ ተወያይቷል፡፡

ተቋማቱ ለሚሰጧቸው አገልግሎቶች በውስጥ ገቢ የሚሸፈኑ ወጪዎችን ከአገልግሎት ተጠቃሚዎች በሚሰበሰበው የአገልግሎት ክፍያ ለመሸፈን እንዲችሉ የአገልግሎት ተጠቃሚውን አቅም ባገናዘበ መልኩ አገልግሎት በጥራት መስጠት የሚያስችል ስርዓት መዘርጋት እንዲያስችሉ ረቂቅ ደንቦቹ ተዘጋጅተው ለምክር ቤቱ ቀርበዋል፡፡

ምክር ቤቱም በረቂቅ ደንቦቹ ላይ በሰፊው ከተወያየ በኋላ ግብአቶችን በማከል በፌዴራል ነጋሪት ጋዜጣ ታትመው ከወጡበት ቀን ጀምሮ በስራ ላይ እንዲውሉ በሙሉ ድምጽ ወስኗል፡፡

3. ከዚያም ምክር ቤቱ ውይይቱን ያደረገው ለኒው ዴቨሎፕመንት ባንክ ማቋቋሚያ ስምምነት የአባልነት ማጽደቂያ ረቂቅ አዋጅ ላይ ነው፡፡

ኢትዮጵያ የኒው ዴቨሎፕመንት ባንክን በአባልነት መቀላቀሏ ለሀገራዊ የልማት ፋይናንስ፣ ለመሠረተ ልማት ድጋፍ እና ለማክሮ-ኢኮኖሚ መረጋጋት አማራጭ የገንዘብ ምንጮችን ለማግኘት የሚያስችላትና ከደቡብ ደቡብ የፋይናንስ ሥርዓቶች ጋር የሚኖራትን ትስስር የሚያጠናክር መሆኑ ስለታመነበት የባንኩን የመመስረቻ ስምምነት ለማጽደቅ ረቂቅ አዋጁ ተዘጋጅቶ ቀርቧል፡፡

ምክር ቤቱም በጉዳዩ ላይ በሰፊው ከተወያየበት በኋላ ግብአቶችን በማከል ወደ ህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት እንዲተላለፍ በሙሉ ድምጽ ወስኗል፡፡

4. ሌላው ምክር ቤቱ የተወያየበት አጀንዳ የኮንስትራክሽን ኢንዱስትሪ ረቂቅ ፖሊሲ ነው፡፡

የኮንስትራክሽን ኢንዱስትሪ ለሀገራችን ዕድገት ወሳኝ ሚና የሚጫወት እንደመሆኑ በ2006 ዓ.ም የኮንስትራክሽን ኢንዱስትሪ ፖሊሲ ወጥቶ ላለፉት አመታት ሲተገበር ቆይቷል፡፡

በዚህም በኢንዱስትሪው አንዳንድ ለውጦች የተመዘገቡ ቢሆንም አለማችን ከደረሰችበት የቴክኖሎጂ እድገት፣ የከተሞች መስፋፋት፣ የመሰረተ ልማቶች ፍላጎት ማደግ አንጻር ሰፊ ክፍተት የነበረበት በመሆኑ የዘርፉን ምርታማነትንና ተወዳዳሪነትን በማሳደግ፣ በስራ ላይ ያሉ የህግ ማዕቀፎችን በማጣጣምና በማዋሃድ እንዲሁም የዘርፉን የመልማት አቅም አሟጦ በመጠቀም የበለጸገች ኢትዮጵያን ዕውን ማድረግ እንዲያስችል ፖሊሲው ተዘጋጅቶ ቀርቧል፡፡

ምክር ቤቱም በፖሊሲው ላይ በሰፊው ከተወያያበት በኋላ ግብአቶችን በማከል በምክር ቤቱ ከጸደቀበት ከዛሬ ሰኔ 19 ቀን 2018 ዓ.ም ጀምሮ በስራ ላይ እንዲውል በሙሉ ድምጽ ወስኗል፡፡

5. በመጨረሻም ምክር ቤቱ የተወያየው የከተማ ልማት ረቂቅ ፖሊሲ ላይ ነው፡፡

በ1997 ዓ.ም ወጥቶ ላለፉት ሁለት አስርት አመታት በስራ ላይ በቆየው የከተማ ልማት ፖሊሲ በከተሞች የመልካም አስተዳደር ችግሮችን ለመፍታት፣ ከተሞች በኢኮኖሚ ተወዳዳሪ እንዲሆኑ፣ አገልግሎት አሰጣጡ ቀልጣፋ እንዲሆን፣ የገጠርና ከተማ እንዲሁም የከተማ ከተማ ትስስር እንዲጠናከር፣ መሰረተ ልማትና የተለያዩ ማምረቻና አገልግሎት ሰጪ ተቋማት እንዲስፋፉ በተደረገው ጥረት ውጤቶች የተመዘገቡ ቢሆንም ክፍተቶችም የነበሩበት ስለሆነ የነባሩን ፖሊሲ ክፍተቶች ለማረም፣ ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በከተሞች አካባቢ እየታዩ ያሉ አበረታች ለውጦችን ለማጽናት እና የበለጠ ለማጎልበት የከተማ ልማት ፖሊሲ በአዲስ መልክ ተዘጋጅቶ ቀርቧል፡፡

ምክር ቤቱም በፖሊሲው ላይ በሰፊው ከተወያያበት በኋላ ግብአቶችን በማከል በምክር ቤቱ ከጸደቀበት ከዛሬ ሰኔ 19 ቀን 2018 ዓ.ም ጀምሮ በስራ ላይ እንዲውል በሙሉ ድምጽ ወስኗል፡፡

ሰላም! እንደምን አደራችሁ?

ልዕልናዋን እያረጋገጠች የምትገኘው ኢትዮጵያ…

ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት በተለያዩ ዘርፎች ተጨባጭ ውጤት በማስመዝገብ ልዕልናዋን እያረጋገጠች ትገኛለች፡፡

በሀገር በቀል የኢኮኖሚ ማሻሻያ መሰረት በግብርና፣ በኢንዱስትሪ፣ በቱሪዝም እና በማዕድን ዘርፎች በርካታ ተግባራት አከናውናለች፡፡

በዚህም ባለፉት ዓመታት በሰራቻቸው ሥራዎች ኢትዮጵያ አሁን ያለውን አስቸጋሪ ዓለም አቀፍ የገንዘብ አቅርቦት በራሷ አቅምና በሀገር በቀል የኢኮኖሚ ማሻሻያ ድንገተኛ ችግሮችን እየተቋቋመች ነው፡፡

ኢትዮጵያ የውጭ ምንዛሪ ተመን አሰራርን በማጠናከር፣ የገንዘብ ፖሊሲን በማዘመን እና የሀገር ውስጥ ገቢን በማሳደግ የጀመረቻቸው ሥራዎች ውጤት እያመጡ ይገኛሉ፡፡

እነዚህ ማሻሻያዎች የወጪ ንግድ እንዲያድግ፣ የውጭ ምንዛሪ ክምችት እንዲሻሻልና የመንግሥት ገቢ እንዲጨምር በማድረግ በኩል ትልቅ ሚና አላቸው፡፡

ኢትዮጵያ እያጋጠሙ ያሉ ዓለም አቀፋዊ ተግዳሮቶችን በመቋቋም ረገድ የማክሮ ኢኮኖሚ መረጋጋትን ለመጠበቅ፣ ማሻሻያዎችን ለማስቀጠል እንዲሁም ይበልጥ ጠንካራ እና ሁሉንም ያካተተ ኢኮኖሚ ለመገንባት ያላትን ቁርጠኝነት እያሳየች ነው፡፡

የኢትዮጵያ ሀገር በቀል የኢኮኖሚ ማሻሻያ በግብርና መር የምግብ እሴት ሰንሰለት፣ በአነስተኛና መካከለኛ ኢንተርፕራይዞች ልማት እንዲሁም በኢንዱስትሪ ፓርኮች ግንባታና በከተማ ልማት ላይ ትኩረቱን አድርጎ በመስራት ላይ ይገኛል፡፡

ኢትዮጵያ ግብርናውን በማዘመን የምግብ ሉዓላዊነት ለማረጋገጥ በትኩረት እየሰራች ሲሆን ÷ በዚህም ትርጉም ያለው ለውጥ እያስመዘገበች ትገኛለች፡፡

በግብርና ዘርፍ የሚሰማሩ ባለሃብቶች የሚያነሷቸውን ጥያቄዎች በመመለስ በተሰራው ስራ የባለሃብቱን አስተዋጽኦ ማሳደግ ተችሏል፤ ምርታማነትን ለማሳደግ የተጀመሩ ጥረቶችም ተጠናክረው ቀጥለዋል፡፡

መንግሥት በግብርና ዘርፍ ለሚሰሩ ባለሃብቶች መደላድል በመፍጠር የባለሃብቱን ተሳትፎ በማሳደግ ገበያ ከማረጋጋት ባለፈ የውጭ ምንዛሪ ገቢን ማሳደግ ተችሏል፡፡

የተሻለ ምርት የሚሰጡ የሰብል ዝርያዎችን ለአርሶ አደሩ በማስተዋወቅ እንዲሁም በእንስሳት ሀብት ልማት ላይ ምርታማነትን የሚያሳድጉ ተግባራት እያከናወነ ይገኛል፡፡

ኢትዮጵያ በትኩረት እየሰራችባቸው ከሚገኙ እና ተጨባጭ ውጤት ከተመዘገበባቸው ዘርፎች መካከል ማዕድን አንዱ ነው፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) 'በመደመር መንግሥት ዕይታ የዘርፎች እመርታ' በሚል ርዕስ ለብልጽግና ፓርቲ ከፍተኛ አመራሮች በሰጡት ስልጠና ላይ የማዕድን ዘርፍ ፈጣን እና ከፍተኛ የውጭ ምንዛሪ በማምጣት ለመስፈንጠር ያግዛል ማለታቸውን ይታወሳል።

የማዕድን ዘርፍ አጠቃቀምን በዕውቀት እና በታቀደ መንገድ ጥንቅቅ ያለ ስራ መስራት የሚጠይቅ ነው፡፡ኢትዮጵያ የጋዝ፣ የማዳበሪያ፣ የመስታወት እና የኢነርጂ ሀብቷ የተከበረች ሀገር የሚያደርጋት ሲሆን የውጭ ምንዛሪ ፍላጎትን ለማሟላት ወሳኝ ነው፡፡

የኢንዱስትሪ ዘርፍ ገቢ ምርቶችን መተካት፣ ወጪ ንግድ እና ሌሎች ዘርፎችን የሚያግዝ ግብዓት በማምረት ተጨባጭ ለውጥ አምጥቷል፡፡

ዘርፉ ከመዛባት ወደ ማንሰራራት የተሸጋገረ ሲሆን፤ የግሉ ዘርፍ የሚሰራበትን አስቻይ ሁኔታ እና ሚዛናዊ ትብብር በመፍጠር እድገት አሳይቷል፡፡

ቱሪዝም ኢትዮጵያ ትኩረት ሰጥታ እየሰራችባቸው ካሉ አምስቱ የኢኮኖሚ ምሰሶዎች አንዱ ዘርፍ ነው፡፡

ይህንን መነሻ በማድረግ በየክልሉ የኢኮ ቱሪዝምና የቱሪዝም መዳረሻዎችን የመለየት፣ የማልማት፣ የማስተዋወቅ እንዲሁም ወደ ኢኮኖሚ ጠቀሜታ የመቀየር ሥራዎች ተሰርተዋል፡፡

በየክልሉ የሚገኙ እምቅ የቱሪዝም ሀብቶችን በአግባቡ ለማስተዋወቅ የተለያዩ መሰረተ ልማቶች እየተሟሉ ነው፡፡ በተለያዩ ዘርፎች የተመዘገቡ አመርቂ ውጤቶችን አጠናክሮ ለማስቀጠልም ሁሉም የበኩሉን ሚና ሊወጣ ይገባል፡፡