Rural Connectivity: Empowering Communities and Bridging the Digital Divide!

Ethio telecom has successfully completed the first year of its Next Horizon: Digital & Beyond 2028 Strategy, marking significant progress in bridging Ethiopia’s digital divide. At the heart of this strategy is our commitment to inclusive, sustainable and transformative rural connectivity, ensuring that geography, distance and limited access to electricity do not prevent communities from participating in the digital economy.

During the fiscal year, we deployed 195 new rural mobile sites, reaching communities located, on average, 14.3 kilometres from the nearest town and 10.6 kilometres from the nearest existing mobile site. This demonstrates our deliberate focus on connecting Ethiopia’s most remote and underserved areas.

This expansion extended connectivity and digital access to 117 woredas and 492 kebeles and villages, enabling more than 1.53 million people to benefit from reliable communications, digital platforms and inclusive financial services.

To address power limitations in remote areas, we deployed 22 additional Rural Solution sites, specifically designed to serve communities with limited or no access to the national electricity grid. We also significantly expanded our green energy infrastructure, increasing installed solar power capacity from 27 MW to 39.72 MW, an additional 12.72 MW in just one year. This investment strengthens network resilience, reduces dependence on conventional energy sources and advances our environmental sustainability commitments.

Connectivity must also translate into meaningful access to essential services. Through our Rural Agent Project, we onboarded 812 new agents across 17 regions, achieving a 58% active-agent rate and bringing telebirr and other essential digital financial services closer to previously underserved communities. Going forward, we will focus on further improving agent activation, productivity and service availability.

We also advanced the fiberization of rural wireless sites, strengthening network capacity, reliability and service quality while preparing rural communities for growing digital demand.

Under the Next Horizon: Digital & Beyond 2028 Strategy, we remain committed to building resilient, green and scalable digital infrastructure, connecting the unconnected, empowering rural communities and ensuring that every citizen, everywhere, can participate in and benefit from Ethiopia’s digital future.
#ethiotelecom #telebirr #nexthorizon #digitalinclusion #ruralconnectivity #digitalethiopia #gsma #itu #eca

Rural Connectivity: Empowering Communities and Bridging the Digital Divide!

Ethio telecom has successfully completed the first year of its Next Horizon: Digital & Beyond 2028 Strategy, marking significant progress in bridging Ethiopia’s digital divide. At the heart of this strategy is our commitment to inclusive, sustainable and transformative rural connectivity, ensuring that geography, distance and limited access to electricity do not prevent communities from participating in the digital economy.

During the fiscal year, we deployed 195 new rural mobile sites, reaching communities located, on average, 14.3 kilometres from the nearest town and 10.6 kilometres from the nearest existing mobile site. This demonstrates our deliberate focus on connecting Ethiopia’s most remote and underserved areas.

This expansion extended connectivity and digital access to 117 woredas and 492 kebeles and villages, enabling more than 1.53 million people to benefit from reliable communications, digital platforms and inclusive financial services.

To address power limitations in remote areas, we deployed 22 additional Rural Solution sites, specifically designed to serve communities with limited or no access to the national electricity grid. We also significantly expanded our green energy infrastructure, increasing installed solar power capacity from 27 MW to 39.72 MW, an additional 12.72 MW in just one year. This investment strengthens network resilience, reduces dependence on conventional energy sources and advances our environmental sustainability commitments.

Connectivity must also translate into meaningful access to essential services. Through our Rural Agent Project, we onboarded 812 new agents across 17 regions, achieving a 58% active-agent rate and bringing telebirr and other essential digital financial services closer to previously underserved communities. Going forward, we will focus on further improving agent activation, productivity and service availability.

We also advanced the fiberization of rural wireless sites, strengthening network capacity, reliability and service quality while preparing rural communities for growing digital demand.

Under the Next Horizon: Digital & Beyond 2028 Strategy, we remain committed to building resilient, green and scalable digital infrastructure, connecting the unconnected, empowering rural communities and ensuring that every citizen, everywhere, can participate in and benefit from Ethiopia’s digital future.
#ethiotelecom #telebirr #nexthorizon #digitalinclusion #ruralconnectivity #digitalethiopia #gsma #itu #eca

Ethio telecom and Huawei Strengthen Strategic Partnership to Accelerate Enterprise and SME Growth Through Digital Innovation

Ethio telecom Chief Executive Officer, Frehiwot Tamru, and Huawei Northern Africa President, Mr. Li Shen, together with their executive leadership teams, held high-level strategic discussions to further strengthen their long-standing strategic partnership and accelerate the growth of Ethiopia's Enterprise and Small & Medium Enterprise (SME) markets through innovative digital solutions.

The discussions were aligned with Ethio telecom's Next Horizon: Digital & Beyond 2028 strategy and focused on expanding the partnership beyond traditional telecommunications infrastructure toward a broader business, innovation, and digital ecosystem collaboration. Both companies reaffirmed their shared commitment to jointly driving Ethiopia's digital transformation by creating sustainable value for businesses, communities, and the wider digital economy.

A key focus of the meeting was the joint development of integrated, industry-specific digital solutions that combine advanced connectivity, cloud computing, artificial intelligence (AI), cybersecurity, Internet of Things (IoT), data center services, and digital platforms to accelerate the digital transformation of enterprises across key sectors of the economy.

The leadership teams also discussed strengthening the digital ecosystem for Enterprise and SME customers by integrating innovative business solutions with the telebirr platform, enabling digital payments, financial services, business management tools, e-commerce, and other value-added services that empower businesses to improve productivity, expand their markets, and enhance competitiveness.

Recognizing the importance of local innovation and faster service delivery, the discussions emphasized strengthening local software development, solution customization, system integration, and technical support through enhanced local engineering capabilities, solution architects, and research and development collaboration. Both companies agreed that closer collaboration between their technical teams will accelerate innovation, improve responsiveness to customer requirements, and enable the rapid development of solutions tailored to Ethiopia's evolving market needs.

The meeting further explored opportunities to strengthen collaboration in expanding smartphone affordability and digital device accessibility through innovative financing models and broader market initiatives. Both companies recognized that increasing access to affordable smart devices is fundamental to accelerating digital inclusion and enabling greater participation in Ethiopia's growing digital economy.

Beyond technology and business growth, both companies emphasized the importance of expanding collaboration in Environmental, Social, and Governance (ESG) initiatives and corporate social responsibility. The discussions highlighted opportunities to work together in promoting digital inclusion, digital literacy, rural connectivity, digital education, community empowerment, and sustainable digital infrastructure, reaffirming their shared commitment to delivering meaningful social and economic impact.

The leadership also agreed to strengthen collaboration in marketing communications, customer education, and digital awareness initiatives to accelerate the adoption of innovative digital services. Joint efforts will focus on developing creative campaigns, educational content, promotional materials, and customer engagement initiatives that enhance awareness and maximize the value of Ethio telecom's expanding portfolio of digital products and services, including telebirr and enterprise digital solutions.

Huawei reaffirmed its unwavering commitment to supporting Ethio telecom's transformation into a leading technology-driven digital services company (TechCo). The company expressed its readiness to deepen collaboration in enterprise innovation, SME empowerment, digital ecosystem development, solution co-creation, and regional growth opportunities, supporting Ethio telecom's ambition to expand digital innovation beyond Ethiopia into regional and African markets.

The meeting concluded with a shared commitment to translate these strategic priorities into concrete initiatives that will accelerate Ethiopia's digital transformation, unlock new opportunities for enterprises and SMEs, strengthen digital inclusion, and create scalable digital solutions capable of serving markets across Africa.
#ethiotelecom #huawei #nexthorizon #digitalbeyond2028 #digitaltransformation #enterprisesolutions #sme #telebirr #digitalinclusion #techco #innovation #africa #cloud #ai #cybersecurity

Abel Birhanu joins the 2026 League of Excellence!

Abel Birhanu is an Ethiopian travel storyteller, content creator, author, and Founder of Abel Media & Communication. Widely recognized as one of Ethiopia's leading travel influencers, he has dedicated his career to documenting global cultures, history, traditions, and human stories while making international travel accessible to Ethiopian audiences through the Amharic language.

Born and raised in Alem Gena, a town approximately 20 kilometers from Addis Ababa, Abel developed a deep fascination with the world from an early age. Inspired by documentaries about different countries, cultures, wildlife, and history, he nurtured a lifelong dream of exploring the world despite growing up in an environment where international travel seemed financially unattainable.

Driven by curiosity and determination, Abel began his journey by researching countries, writing detailed travel narratives, and producing educational content in Amharic for YouTube. Through consistency, creativity, and years of dedication, he built a loyal audience and strategically reinvested his earnings to fund his dream of traveling the world.

His first international trip to Uganda marked the beginning of an extraordinary journey that has since taken him to 88 countries across six continents, including 15 African nations. Throughout his travels, Abel has documented diverse cultures, traditions, heritage, and inspiring human stories, bringing the world closer to millions of Ethiopian viewers through engaging and educational storytelling.

Today, Abel Birhanu has established one of Ethiopia's most influential travel media platforms, inspiring a new generation of Africans to dream beyond their circumstances and embrace global opportunities. As a passionate ambassador for Ethiopia, he continues to promote cultural exchange, tourism, and cross-cultural understanding while demonstrating that determination, vision, and perseverance can transform even the boldest dreams into reality.

ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በሀገሪቱ የመጀመሪያ የሆነውን የተፈጥሮ ፀረ ተባይ ነፍሳት ማራቢያ ማዕከል በይፋ አስመረቀ
#ethiopia | በአለም አቀፍ የአበባ ንግድ ዘርፍ ታዋቂ በሆነው ዱመን ኦሬንጅ ስር የሚንቀሳቀሰው ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በዓይነቱ የመጀመሪያ የሆነውን ጠቃሚ ነፍሳትን የሚያረባ ዘመናዊ ማዕከል በቆቃ ነገዎ በሚገኘው የእርሻ ቦታው ስራ አስጀምሯል።

ይህ አዲስ መሠረተ ልማት በኢትዮጵያ የሆርቲካልቸር ኢንዱስትሪ ውስጥ አዲስ ምዕራፍ የከፈተ ሲሆን በምስራቅ አፍሪካ ያለ ኬሚካል ሰብሎችን በተፈጥሯዊ መንገድ በመንከባከብ ዘላቂ ግብርናን ማስፋፋት እንደሚቻል ያሳየ ትልቅ እመርታ ነው።

ማዕከሉ በዋናነት በማስዋቢያ ዕፅዋትና አበቦች ላይ ጉዳት የሚያደርሱ ተባዮችን ተለቅመው እንዲጠፉ የሚያደርጉ ስዊርስኪ እና ካሊፎሚከስ የተባሉ ጠቃሚ ትሎችን ያመርታል።

ይህም ሰው ሰራሽ ፀረ ተባይ ኬሚካሎችን በከፍተኛ ደረጃ በማስቀረት በተፈጥሯዊ መንገድ ተባይን የመቆጣጠር ዘዴን በተሟላ ሁኔታ ለመተግበር ያስችላል።

የዚህ የቴክኖሎጂ ውጤት ጥቅሞች ዘርፈ ብዙ ሲሆኑ በኬሚካል ላይ ያለውን ጥገኝነት በመቀነስ የሰራተኞችንና የአካባቢውን ማህበረሰብ ጤና ይጠብቃል።

በተጨማሪም ወደ ውጭ በሚላኩ የአበባ ምርቶች ላይ የሚኖረውን የኬሚካል ቅሪት ስጋት በማስቀረት የሀገሪቱን ምርት በዓለም አቀፍ ገበያ ተመራጭ ያደርገዋል።

ጠቃሚ ነፍሳቱን ከውጭ ለማስገባት የሚወጣውን ከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ ከመታደጉም በላይ በአየር ትራንስፖርት ጭነት ሳቢያ የሚፈጠረውን የካርቦንዳይኦክሳይድ ልቀትን በእጅጉ ይቀንሳል።

ይህ ማዕከል በዓመት በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ጠቃሚ ነፍሳትን የማምረት አቅም ያለው ሲሆን ይህም በ40 ሄክታር መሬት ላይ ለሚለማው እርሻ በቂ የተፈጥሮ መከላከያ ለማቅረብ ያስችላል።

የድርጅቱ ዋና ስራ አስኪያጅ ዮርዳኖስ ጀማል ሽኩሪ እንደገለጹት ይህ ማዕከል ተፈጥሮን በጥበብ በመጠቀም ችግሮችን ለመፍታት የሚያስችል ትልቅ ማሳያ ሲሆን ሌሎች የዘርፉ ተዋናዮችም ይህንን ፈር ቀዳጅ አሰራር እንዲከተሉ ጥሪያቸውን አቅርበዋል።

በኦሮሚያ ክልል እአአ በ2003 የተቋቋመው ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በአሁኑ ወቅት እስከ 100 ሄክታር መሬት ላይ በመንቀሳቀስ በዓመት ከ120 ሚሊዮን በላይ የተቆረጡ አበቦችና አፅቆችን ለውጭ ገበያ ያቀርባል።

ተቋሙ ለአካባቢው ነዋሪዎች እስከ 2500 የሚደርስ የስራ ዕድል የፈጠረ ሲሆን ከእነዚህም ውስጥ 72 በመቶ ያህሉ ሴቶች ናቸው። ከዚህ ባለፈም በትምህርት ቤቶች ግንባታ፣ በጤና አገልግሎት እና በኤሌክትሪክ አቅርቦት ዙሪያ ማህበራዊ ኃላፊነቱን በላቀ ደረጃ እየተወጣ ይገኛል።

ይህ የቆቃ ነገዎ የነፍሳት ማራቢያ ማዕከል በምስራቅ አፍሪካ ከኬንያና ታንዛኒያ በመቀጠል ሶስተኛው ቢሆንም በይዘቱና በዘመናዊነቱ ግን ኢትዮጵያን በቀጠናው ቀዳሚ ያደርጋታል።
#horticulture #agriculture #environment #sustainability #ecofriendly #redfoxethiopia #dumenorange #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

🌍🌱 ዓለም አቀፍ የአካባቢ ጥበቃ ቀን!
ግንቦት 28፣ 2018 ዓ.ም

ተፈጥሮን በመንከባከብ፣ ለተሻለ የአየር ንብረትና ለቀጣይ ትውልድ ብሩህ ተስፋ ሁላችንም የበኩላችንን እንወጣ!

World Environment Day!
June 5, 2026

Let us all play our part by protecting nature for a better climate and a brighter future for the next generation!
#nowforclimate #worldenvironmentday #ethiotelecom #nexthorizon #telebirr #telebirrsuperapp #digitalethiopia #realizingdigitalethiopia

🌍🌱 ዓለም አቀፍ የአካባቢ ጥበቃ ቀን!
ግንቦት 28፣ 2018 ዓ.ም

ተፈጥሮን በመንከባከብ፣ ለተሻለ የአየር ንብረትና ለቀጣይ ትውልድ ብሩህ ተስፋ ሁላችንም የበኩላችንን እንወጣ!

World Environment Day!
June 5, 2026

Let us all play our part by protecting nature for a better climate and a brighter future for the next generation!
#nowforclimate #worldenvironmentday #ethiotelecom #nexthorizon #telebirr #telebirrsuperapp #digitalethiopia #realizingdigitalethiopia

✨🏆 እንኳን ደስ አላችሁ፣ እንኳን ደስ አለን! 🎉 🎉

ኩባንያችን ኢትዮ ቴሌኮም በታዋቂው Brand Africa 16ኛው ዓመታዊ የብራንድ አፍሪካ 100 ሽልማት ላይ በሁለት ታላላቅ ዘርፎች አሸናፊ መሆኑን ስንገልጽ በታላቅ ኩራት ነው!

1️⃣ እጅግ ተወዳጅ የኢትዮጵያ ብራንድ
2️⃣ ለማኅበረሰቡና ለአካባቢ ጥበቃ በጎ አስተዋጽኦ በማድረግ እጅግ ተወዳጅ የኢትዮጵያ ብራንድ

ይህ ስኬት የእናንተ የደንበኞቻችን ዘላቂ እምነት፣ የአጋሮቻችንና የሠራተኞቻችን የሥራ ውጤት በመሆኑ ሁልጊዜም ከልብ እናመሰግናለን!

Congratulations to you, and congratulations to us all!

We are thrilled and deeply honored to announce that Ethio telecom has emerged victorious in two major categories at the prestigious 16th Annual Brand Africa 100.

1️⃣ Most Admired Ethiopian Brand in Telecommunications
2️⃣ Most Admired Ethiopian Brand Doing Good for Society and the Environment

This milestone is a testament to your unwavering trust as our valued customers and the dedication of our partners and employees.

Thank you for walking this journey with us!
#ethiotelecom #brandafrica100 #mostadmiredbrand

✨🏆 እንኳን ደስ አላችሁ፣ እንኳን ደስ አለን! 🎉 🎉

ኩባንያችን ኢትዮ ቴሌኮም በታዋቂው Brand Africa 16ኛው ዓመታዊ የብራንድ አፍሪካ 100 ሽልማት ላይ በሁለት ታላላቅ ዘርፎች አሸናፊ መሆኑን ስንገልጽ በታላቅ ኩራት ነው!

1️⃣ እጅግ ተወዳጅ የኢትዮጵያ ብራንድ
2️⃣ ለማኅበረሰቡና ለአካባቢ ጥበቃ በጎ አስተዋጽኦ በማድረግ እጅግ ተወዳጅ የኢትዮጵያ ብራንድ

ይህ ስኬት የእናንተ የደንበኞቻችን ዘላቂ እምነት፣ የአጋሮቻችንና የሠራተኞቻችን የሥራ ውጤት በመሆኑ ሁልጊዜም ከልብ እናመሰግናለን!

Congratulations to you, and congratulations to us all!

We are thrilled and deeply honored to announce that Ethio telecom has emerged victorious in two major categories at the prestigious 16th Annual Brand Africa 100.

1️⃣ Most Admired Ethiopian Brand in Telecommunications
2️⃣ Most Admired Ethiopian Brand Doing Good for Society and the Environment

This milestone is a testament to your unwavering trust as our valued customers and the dedication of our partners and employees.

Thank you for walking this journey with us!
#ethiotelecom #brandafrica100 #mostadmiredbrand

በነዳጅ የሚሰሩ ተሽከርካሪዎች ላይ ተጥሎ የነበረው እገዳ ሊነሳ ይችላል!
​
የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ መንግሥት በነዳጅ የሚሰሩ ተሽከርካሪዎችን ወደ አገር ውስጥ እንዳይገቡ የጣለውን እገዳ ዳግም ሊመለከተው እንደሚችል ፍንጭ ሰጥቷል። ይህ ውሳኔ ኢትዮጵያ የዓለም የንግድ ድርጅት (WTO) አባል ለመሆን ለምታደርገው ጥረት አንዱ አካል ነው።
​ዋና ዋና ነጥቦች፦
​
🔹 የዓለም የንግድ ድርጅት መስፈርት፦ የንግድና ቀጣናዊ ትስስር ሚኒስትር ካሳሁን ጎፌ (ዶ/ር) እንደገለጹት፣ ድርጅቱን ለመቀላቀል ማንኛውንም የንግድ ምርት እንዳይገባ መከልከል (Ban ማድረግ) አይቻልም። ስለዚህ እገዳውን ማንሳት የድርጅቱ አባል ለመሆን የግድ አስፈላጊ ነው።

🔹 ከእገዳ ወደ ታክስ፦ እገዳው ተነሳ ማለት ግን ቀድሞ ወደነበረው ሁኔታ ይመለሳል ማለት አይደለም። መንግሥት የነዳጅ መኪናዎች እንዳይበዙ ለማድረግ ከፍተኛ የኤክሳይዝ ታክስ እና የአካባቢ ጥበቃ ክፍያዎችን (Environmental taxation) ሊጥል ይችላል።

🔹 የትኩረት አቅጣጫ፦ መንግሥት አሁንም ለኤሌክትሪክ ተሽከርካሪዎች (EVs) ቅድሚያ መስጠቱን ይቀጥላል። የነዳጅ መኪናዎች እገዳ ቢነሳም፣ በከፍተኛ ታክስ ምክንያት ዋጋቸው ሊጨምር ስለሚችል የኤሌክትሪክ መኪናዎች አሁንም የተሻለ አማራጭ ሆነው ይቆያሉ።

🔹 ቀጣይ እርምጃዎች፦ የገንዘብ ሚኒስቴር እና የሚመለከታቸው አካላት በነዳጅ መኪናዎች ላይ የሚጣለውን የታክስ መጠን እና ሌሎች መስፈርቶችን በዝርዝር ተወያይተው ይወስናሉ።
​
ይህ እርምጃ ኢትዮጵያ ለ23 ዓመታት የዓለም የንግድ ድርጅትን ለመቀላቀል ለምታደርገው ጥረት ትልቅ ምዕራፍ እንደሆነ ተገልጿል።

seledadotio
seledadotio

የቻይናው ፕሬዝዳንት ዢ ጂንፒንግ አረንጓዴ አሻራን ተቀላቀሉ

📌 ዢ ጂንፒንግ "ውብና አረንጓዴ ቻይናን" ለመገንባት የችግኝ ተከላ ጥሪ አቀረበዋል
#ethiopia | የቻይናው ፕሬዝዳንት ዢ ጂንፒንግ መላው የሀገሪቱ ዜጋ በአረንጓዴ አሻራ እና በችግኝ ተከላ መርሃ ግብሮች ላይ በነቃ ሁኔታ እንዲሳተፍ ጥሪ አቀረቡ።

ፕሬዝዳንቱ ይህንን ጥሪ ያስተላለፉት በቤጂንግ በተካሄደ የበጎ ፈቃድ የችግኝ ተከላ መርሃ ግብር ላይ ተገኝተው በተሳተፉበት ወቅት ነው።

በመርሃ ግብሩ ላይ ለህዝቡ አርአያ የሚሆኑ ሀገር በቀል ችግኞችን የተከሉት ፕሬዝዳንቱ፣ የነገዋን ውብ ቻይና ለመገንባት እያንዳንዱ ዜጋ የድርሻውን ሊወጣ እንደሚገባ አሳስበዋል።

የነገዎቹ ተረካቢዎችና የአረንጓዴው ጉዞ
በዕለቱ በተካሄደው ስነስርዓት ላይ አዳጊ ተማሪዎችም የተሳተፉ ሲሆን፣ ዢ ጂንፒንግ ከተማሪዎቹ ጋር በነበራቸው ቆይታ በስፖርት፣ በትምህርትና በተፈጥሮ ጥበቃ ዙሪያ ሰፊ ውይይት አድርገዋል። ፕሬዝዳንቱ ለልጆቹ በለገሱት ምክር፦

* ትልቅ ህልም እንዲኖራቸው፤
* ለትምህርትና ለስራ ትጋት እንዲኖራቸው፤
* ተፈጥሮን የሚወዱና የሚንከባከቡ

የህብረተሰቡ አለኝታ እንዲሆኑ አሳስበዋል። ቻይና በአረንጓዴ ልማት ያስመዘገበችው ስኬት
ፕሬዝዳንት ዢ እንደገለጹት፣ ቻይና ደኖችን በማስፋትና በረሃማነትን በመከላከል ረገድ በአለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ስኬት እያስመዘገበች ትገኛለች። ይህም ሀገሪቱን በአረንጓዴ ልማት ረገድ ከአለም ቀዳሚ ተርታ እያሰለፋት መሆኑን ጠቁመዋል።

ቤጂንግ በአየር ንብረት ለውጥና በስነ-ምህዳር ጥበቃ ዙሪያ የምትከተለው ጠንካራ ህግና መመሪያ ለቀጣዩ ትውልድ የምትመችና ውብ ቻይናን ለመፍጠር መሰረት እየጣለ መሆኑንም ፕሬዝዳንቱ በንግግራቸው አረጋግጠዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #china #xijinping #greendevelopment #afforestation #climateaction #sustainability #environment #globalnews

የቻይናው ፕሬዝዳንት ዢ ጂንፒንግ አረንጓዴ አሻራን ተቀላቀሉ

📌 ዢ ጂንፒንግ "ውብና አረንጓዴ ቻይናን" ለመገንባት የችግኝ ተከላ ጥሪ አቀረበዋል
#ethiopia | የቻይናው ፕሬዝዳንት ዢ ጂንፒንግ መላው የሀገሪቱ ዜጋ በአረንጓዴ አሻራ እና በችግኝ ተከላ መርሃ ግብሮች ላይ በነቃ ሁኔታ እንዲሳተፍ ጥሪ አቀረቡ።

ፕሬዝዳንቱ ይህንን ጥሪ ያስተላለፉት በቤጂንግ በተካሄደ የበጎ ፈቃድ የችግኝ ተከላ መርሃ ግብር ላይ ተገኝተው በተሳተፉበት ወቅት ነው።

በመርሃ ግብሩ ላይ ለህዝቡ አርአያ የሚሆኑ ሀገር በቀል ችግኞችን የተከሉት ፕሬዝዳንቱ፣ የነገዋን ውብ ቻይና ለመገንባት እያንዳንዱ ዜጋ የድርሻውን ሊወጣ እንደሚገባ አሳስበዋል።

የነገዎቹ ተረካቢዎችና የአረንጓዴው ጉዞ
በዕለቱ በተካሄደው ስነስርዓት ላይ አዳጊ ተማሪዎችም የተሳተፉ ሲሆን፣ ዢ ጂንፒንግ ከተማሪዎቹ ጋር በነበራቸው ቆይታ በስፖርት፣ በትምህርትና በተፈጥሮ ጥበቃ ዙሪያ ሰፊ ውይይት አድርገዋል። ፕሬዝዳንቱ ለልጆቹ በለገሱት ምክር፦

* ትልቅ ህልም እንዲኖራቸው፤
* ለትምህርትና ለስራ ትጋት እንዲኖራቸው፤
* ተፈጥሮን የሚወዱና የሚንከባከቡ

የህብረተሰቡ አለኝታ እንዲሆኑ አሳስበዋል። ቻይና በአረንጓዴ ልማት ያስመዘገበችው ስኬት
ፕሬዝዳንት ዢ እንደገለጹት፣ ቻይና ደኖችን በማስፋትና በረሃማነትን በመከላከል ረገድ በአለም አቀፍ ደረጃ ከፍተኛ ስኬት እያስመዘገበች ትገኛለች። ይህም ሀገሪቱን በአረንጓዴ ልማት ረገድ ከአለም ቀዳሚ ተርታ እያሰለፋት መሆኑን ጠቁመዋል።

ቤጂንግ በአየር ንብረት ለውጥና በስነ-ምህዳር ጥበቃ ዙሪያ የምትከተለው ጠንካራ ህግና መመሪያ ለቀጣዩ ትውልድ የምትመችና ውብ ቻይናን ለመፍጠር መሰረት እየጣለ መሆኑንም ፕሬዝዳንቱ በንግግራቸው አረጋግጠዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #china #xijinping #greendevelopment #afforestation #climateaction #sustainability #environment #globalnews

በባሃማስ በሚገኙ ሻርኮች ውስጥ ኮኬይን ተገኘ

​በቅርቡ የተደረገ ሳይንሳዊ ጥናት እንደሚያመለክተው በባሃማስ የባህር ዳርቻ በሚገኙ ሻርኮች ሰውነት ውስጥ እንደ ኮኬይን፣ የህመም ማስታገሻ እና ካፌይን ያሉ ንጥረ ነገሮች ተገኝተዋል።

የብራዚል የፌደራል ዩኒቨርሲቲ ተመራማሪዎች ባደረጉት በዚህ ጥናት፣ በኤሉቴራ ደሴት ዙሪያ ከሚገኙ 85 ሻርኮች መካከል ሲሶ ያህሉ በተለያዩ የመድኃኒት ቅሪቶች የተበከሉ መሆናቸውን አረጋግጠዋል።

​ለዚህ ብክለት ዋነኛ መንስኤ ተብለው የተጠቀሱት በቱሪዝም እና በውኃ ውስጥ ጠልቆ የመግባት (diving) እንቅስቃሴዎች የሚጣሉ ቆሻሻዎች ናቸው።

በተጨማሪም በባህር ላይ የሚጣሉ ወይም የሚጠፉ የዕፅ ጭነቶች ለችግሩ መንስኤ ሊሆኑ እንደሚችሉ ተገልጿል።

ተመራማሪዎች ይህ ሁኔታ የሻርኮችን ባህሪ እና ጤና ሊያዛባ እንደሚችል በማስጠንቀቅ፣ በባህር ስነ-ምህዳር ላይ ሊያስከትል የሚችለውን የረጅም ጊዜ ጉዳት ለመከላከል አስቸኳይ ትኩረት እንደሚያስፈልግ አሳስበዋል።

ምንጭ: Environmental Pollution Journal

2 ሺህ የንግሥት ጉንዳኖችን ወደ ቻይና ሊያሰግር የነበረው ግለሰብ በናይሮቢ ተያዘ
#ethiopia | በኬንያ ናይሮቢ ጆሞ ኬኒያታ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ፣ ከ2 ሺህ በላይ የንግሥት ጉንዳኖችን በሻንጣው ደብቆ ለማውጣት የሞከረ ቻይናዊ በቁጥጥር ሥር ዋለ።

ዛንግ ኬቁን የተባለው የ27 ዓመት ወጣት፣ እነዚህን በርካታ ቁጥር ያላቸው የንግሥት ጉንዳኖች በሻንጣው ውስጥ በድብቅ አሽጎ ከኬንያ ሊወጣ ሲል ነው በበረራ መቆጣጠሪያ ፍተሻ ላይ የተያዘው።

ተከሳሹ ድርጊቱን ለምን እንደፈጸመ እስካሁን የሰጠው ምላሽ ባይኖርም፣ የኬንያ ፖሊስ መርማሪዎች ግን ግለሰቡ በአገሪቱ ውስጥ ካለ ሰፊ የጉንዳን ስርቆት መረብ (Network) ጋር ግንኙነት እንዳለው ለፍርድ ቤት አስረድተዋል።

ጉዳዩ ያልተለመደና ብዙዎችን ያስገረመ ሲሆን፣ የምርመራው ሂደትም እነዚህ የንግሥት ጉንዳኖች ለምን ዓላማ ሊውሉ እንደታሰበ ለማወቅ ትኩረት አድርጓል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #kenya #nairobi #china #news #environment #jomokenyattaairport #wildlifetrafficking

🛑 ከአጥፊነቱ ያልተማረው ተቋም በከባድ የገንዘብ ቅጣት ተቀጣ
#ethiopia | በአዲስ አበባ ከተማ የቂርቆስ ክፍለ ከተማ (ወረዳ 1) ልዩ ቦታው ባንቢስ ተብሎ በሚጠራው አካባቢ የሚገኝ አንድ የሆቴል አገልግሎት ሰጪ ተቋም፣ የተከለከለ የፍሳሽ ቆሻሻን ወደ ወንዝ በመልቀቁ ሳቢያ ከፍተኛ አስተዳደራዊ እርምጃ ተወስዶበታል።

📌 የቅጣቱ ዝርዝር

የአዲስ አበባ ደንብ ማስከበር ባለስልጣን ከአካባቢ ጥበቃ ባለስልጣን ጋር በመተባበር ባደረጉት ክትትል፣ ተቋሙ የሽንት ቤት ፍሳሽ ቆሻሻን በቀጥታ ወደ ወንዝና ወንዝ ዳርቻ ሲለቅ ተገኝቷል።

የሚገርመው ግን ይህ የመጀመሪያው ጥፋቱ አለመሆኑ ነው፦

* ተቋሙ ከዚህ ቀደም በተመሳሳይ ድርጊት ተገኝቶ የ300 ሺህ ብር ቅጣት ተጥሎበት ነበር።

* ሆኖም ግን ካለፈው ስህተቱ መማር ባለመቻሉ እና ድርጊቱን በመደጋገሙ፣ የአሁኑ ቅጣት እጥፍ (600,000 ብር) እንዲሆን ተወስኗል።

⚠️ ጠንከር ያለ ማስጠንቀቂያ

ባለስልጣኑ እንዳስታወቀው፣ የከተማ አስተዳደሩ ከፍተኛ በጀት በመመደብ የወንዝ ዳርቻዎችን ለልማትና ለውበት እያዋለ ባለበት በአሁኑ ወቅት፣ እንዲህ ያሉ የብክለት ተግባራት በፍጹም አይታገሱም። መሰል ድርጊት በሚፈጽሙ ግለሰቦችም ሆነ ድርጅቶች ላይ የሚወሰደው እርምጃ ተጠናክሮ እንደሚቀጥልም መልዕክት ተላልፏል።

"ውበትን ማድነቅ ብቻ ሳይሆን፣ ውበትን መጠበቅም የዜግነት ግዴታ ነው!"

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #addisababa #environment #cleanwater #greencity #ethiopia #የአዲስአበባደንብማስከበር #አካባቢጥበቃ

ራስን መቆጣጠር ለምን ይከሽፋል? የልማድ ሳይንስ ሚስጥር

​ብዙዎቻችን አዲስ አመት ሲመጣ ወይም አዲስ ውሳኔ ስናስተላልፍ የምንታመነው በ"ቆራጥነት" ወይም በ"ፍላጎት ኃይል" (Willpower) ላይ ነው። ሆኖም ግን፣ የደቡብ ካሊፎርኒያ ዩኒቨርሲቲ ፕሮፌሰር የሆኑት ዌንዲ ዉድ እንደሚሉት፣ "ራስን መቆጣጠር ወይም ዲሲፕሊን ከመጠን በላይ ግምት ተሰጥቶታል።" እውነተኛ ለውጥ የሚመጣው በውስጣዊ ጥንካሬ ሳይሆን በዙሪያችን ባለው ሁኔታ (Environment) ላይ በሚደረግ ማሻሻያ ነው።

​1. መሰናክሎችን የመፍጠር ጥበብ

​መጥፎ ልማድን ለማቆም ምርጡ መንገድ በድርጊቱ እና በእርስዎ መካከል መሰናክል (Friction) መፍጠር ነው። ዌንዲ ዉድ እንደሚሉት፣ "አንድን ነገር ለማድረግ ብዙ ጥረት በጠየቀን ቁጥር፣ ያንን ነገር የማድረግ እድላችን ይቀንሳል።"

​ምሳሌ፦ ስልክዎን ደጋግመው የመመልከት ልማድ ካለብዎት፣ ስልኩን ፊት ለፊቱ እንዲደፋ አድርገው ጠረጴዛ ላይ ያስቀምጡት። ይህ መጠነኛ መሰናክል ትኩረትዎ እንዳይከፋፍል ይረዳል።

​የአመጋገብ ልማድ፦ ጤናማ ያልሆኑ ምግቦችን ከመመገብ ለመቆጠብ፣ እነዚያን ምግቦች በቀላሉ በማይደረስበት ቦታ ወይም ጓዳ ውስጥ ደብቀው ያስቀምጡ።

​2. እንቅፋቶችን ማስወገድ

​ጥሩ ልማድ እንዲኖረን ደግሞ በድርጊቱ ዙሪያ ያሉትን እንቅፋቶች በሙሉ ማጽዳት አለብን። ዌንዲ ዉድ እራሷ የአካል ብቃት እንቅስቃሴ ለማድረግ የምትጠቀመውን ዘዴ እንዲህ ትገልጻለች፦ "ጠዋት ተነስቼ ልብስ የመቀየር ስንፍና እንዳያሸንፈኝ፣ ማታ ስተኛ የስፖርት ልብሴን ለብሼ እተኛለሁ።"

​ይህ "ቀድሞ የመዘጋጀት" ስልት አእምሮ ጠዋት ላይ ውሳኔ እንዳያበዛ ያደርገዋል። ሌላው ትልቅ እንቅፋት ርቀት ነው። በአንድ ጥናት መሰረት፣ ከቤታቸው 6 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ጂም ያላቸው ሰዎች በወር በአማካይ 5 ጊዜ ሲሄዱ፣ ርቀቱ ወደ 8 ኪሎ ሜትር ሲያድግ ግን በወር አንዴ ብቻ መሄድ ይጀምራሉ። ያቺ የ2 ኪሎ ሜትር ልዩነት ብቻ ፍላጎትን ልታጠፋ ትችላለች።

​3. የሁለት ወራት ህግ እና አውቶማቲክ አእምሮ

​አንድ ተግባር "ልማድ" ሆኗል የሚባለው ያለምንም ማቅማማት እና ትግል ስናከናውነው ነው። ሳይንሳዊ ጥናቶች እንደሚያሳዩት፣ አንድ አዲስ ነገር ወደ ልማድ ለመቀየር በአማካይ ሁለት ወራት አካባቢ ይፈጃል።

​በዚህ ጊዜ ውስጥ ድርጊቱ ከአእምሯችን "ንቁ የውሳኔ ሰጪ ክፍል" ወደ "አውቶማቲክ ክፍል" ይሸጋገራል። እኛ በየቀኑ የምናከናውናቸው ተግባራት 43% የሚሆኑት አውቶማቲክ ናቸው። ለምሳሌ፦
​ጥርስ መቦረሽ
​መኪና መንዳት
​ወደ ስራ ሲሄዱ የሚከተሉት መንገድ
​ስኬታማ የሆኑ ሰዎች ከአማካይ ሰው የሚለዩት በከፍተኛ ቆራጥነት ሳይሆን፣ ግባቸውን የሚደግፉ አውቶማቲክ ልማዶችን መገንባት በመቻላቸው ነው።

​ከቤት የመስራት ፈተና እና የዲሲፕሊን መላላት

​ብዙ ጎበዝ ሰራተኞች ከቤት ሲሰሩ ውጤታማነታቸው ይቀንሳል። ለዚህ ምክንያቱ የቢሮው "መዋቅር" (Structure) መጥፋት ነው። ቢሮ ስንሄድ የምንከተለው ወጥ መንገድ፣ የምንቀመጥበት ቦታ እና በዙሪያችን ያሉ ሰዎች በራሳቸው ስራ ላይ እንድናተኩር የሚገፋፉ "ምልክቶች" (Cues) ናቸው።

​ቤት ውስጥ ግን እነዚህ ምልክቶች የሉም። በምትኩ ትኩረትን የሚሰርቁ እንደ ቴሌቪዥን፣ አልጋ ወይም ማቀዝቀዣ ያሉ "መሰናክሎች" ይበዛሉ። ስለዚህ ስኬታማ ለመሆን ቤትዎ ውስጥ የራስዎን የስራ መዋቅር እና ምልክቶች መፍጠር ግድ ይላል።

​"የራስን ፍላጎት የመካድ ተቃራኒ ውጤት" (Ironic Effect of Self-Denial)

​ዌንዲ ዉድ አንድ አስገራሚ እውነታ ታነሳለች፦ አንድን ነገር "አላደርግም" ብለው በጨከኑ ቁጥር፣ ያ ነገር የበለጠ ያምርዎታል።

​"አንድን ነገር ላለማድረግ በጣርክ ቁጥር፣ የማድረግ ፍላጎትህ ይጨምራል።"

​ይህ በምግብ አመጋገብ (Diet) ላይ በግልጽ ይታያል። ምግብን በከፍተኛ ሁኔታ ለሚከለክሉ ሰዎች አእምሯቸው ስለ ምግብ ብቻ ማሰብ ይጀምራል። እንቅልፍ ለመተኛት በጨከንን ቁጥር እንቅልፍ እንደሚርቀን ሁሉ ማለት ነው። ስለዚህ መፍትሄው "አላደርግም" ብሎ መታገል ሳይሆን፣ ድርጊቱን የሚያስነሳውን አጋጣሚ (Trigger) መቀየር ነው።

​ጤናማ እርጅና እና የረጅም ጊዜ ስኬት

​ልማዶቻችን ዛሬ የምንሰራቸው ስራዎች ብቻ ሳይሆኑ፣ ለወደፊት ጤናችንም መሰረት ናቸው። የዙሪክ ዩኒቨርሲቲ "Healthy Longevity Center" እንደሚጠቁመው፣ ጤናማ ህይወት የሚጀምረው በአስተሳሰብ ለውጥ ነው።

​ለተሻለ ለውጥ 4 ዋና ዋና ነጥቦች፦

​ቀላል አድርገው፦ አዲሱን ልማድ ለመጀመር የሚያስፈልገውን ጥረት በትንሹ ይቀንሱ።

​ደስታን ይጨምሩበት፦ ዌንዲ ዉድ አሰልቺውን ስፖርት በምትሰራበት ጊዜ የምትወደውን ልብ ወለድ ታነባለች። እርስዎም የሚወዱትን ነገር ከሚከብድዎት ስራ ጋር ያጣምሩት።

​ወጥነት ይኑርዎት፦ ለሁለት ወራት ያህል ሳይቆራረጡ ያድርጉት።

​አካባቢዎን ይቀይሩ፦ ፈተናዎችን ከዓይን ያርቁ፣ አጋዥ ነገሮችን ፊት ለፊት ያስቀምጡ።

​ማጠቃለያ
​ልማድ መቀየር የፍላጎት ጥንካሬ ጉዳይ ብቻ አይደለም፤ የንድፍ (Design) ጉዳይ እንጂ። ህይወትዎን ለመቀየር ከፈለጉ ባህሪዎን ለመቆጣጠር ከመታገል ይልቅ፣ ባህሪዎን የሚወስነውን አካባቢዎን በሳይንሳዊ መንገድ ያዋቅሩ።

🌍 "ለአረንጓዴ ምድር በአንድነት መተባበር!" 🤝🌿
#ethiopia | ​25 ትምህርት ቤቶች ለአካባቢ ጥበቃ በጋራ ሊሰሩ ስምምነት አደረጉ

​በዋን ፕላኔት ኢንተርናሽናል ት/ቤት አዘጋጅነት በተካሄደ መድረክ፤ 25 የሚሆኑ ትምህርት ቤቶች የአካባቢ ጥበቃን በትምህርት ቤቶች ውስጥ በጋራ ለመተግበር የሚያስችል ታሪካዊ ስምምነት ተፈራረሙ።

​የስምምነቱ ዋና ዋና ትኩረቶች፡-

✅ መሠረታዊ መርሆች: Reduce, Reuse, Recycle እና Repeat የሚሉ መርሆችን በተማሪዎች፣ በመምህራንና በወላጆች ዘንድ ማስረፅ።

✅ ዲጂታል ሽግግር: የወረቀት አጠቃቀምን በመቀነስ ወደ ዲጂታል አሰራር መሸጋገር።

✅ አረንጓዴ ትውልድ: ከአረንጓዴ አሻራ እና ከተባበሩት መንግሥታት የዘላቂ ልማት ግቦች ጋር በተጣጣመ መልኩ ኃላፊነት የሚሰማው ትውልድ ማፍራት።

​የዋን ፕላኔት በጎ ተግባራት:
የት/ቤቱ መስራች አቶ ዘላለም አማረ እንደገለጹት፤ ትምህርት ቤቱ ከተመሠረተበት 20 ዓመታት ውስጥ ከትምህርት ባሻገር ለማህበረሰቡ ከፍተኛ አስተዋጽኦ እያደረገ ይገኛል፡-

💧 ተማሪዎችን በማስተባበር ለ500 አባወራዎች ንፁህ የመጠጥ ውሃ እንዲያገኙ አድርጓል።

📚 ከ400 በላይ ለሚሆኑ ተማሪዎች የነፃ ትምህርት እድል የሰጠ ሲሆን በቀጣይም ተደራሽነቱን እንደሚያሰፋ ተገልጿል።

​ለአረንጓዴ ነገ፣ ዛሬ እንተባበር!

​#oneplanetschool #greenschools #environment #sustainability #education #ethiopia #greenlegacy #sdgs #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን

የቢሊዮኖች ሹክሹክታ በአዲስ አበባ እምብርት፡ የሸራተን አዲስ የካፒታል ዳንስ እና የኢኮኖሚክስ ፍልሚያ

​አዲስ አበባ—የአፍሪካ የፖለቲካ ማዕከልና የዲፕሎማሲ መናገሻ። በዚህች ከተማ እምብርት ላይ፣ እንደ ግዙፍ አንበሳ ተኝቶ የዲፕሎማቶችን ምስጢር የሚጠብቀው ሸራተን አዲስ፣ አሁን በታሪኩ ትልቁ የገንዘብ ሲሳይ ከፊቱ ተደቅኗል።

የዓለም ባንክ የግል ዘርፍ አበዳሪ የሆነው IFC (International Finance Corporation) ለሚድሮክ ኢትዮጵያ የፈቀደው የ80 ሚሊዮን ዶላር (12.4 ቢሊዮን ብር) ብድር፣ በሀገሪቱ የንግድ ሰማይ ላይ እንደ መብረቅ ብልጭ ብሏል።

​ይህ ቁጥር ተራ የሂሳብ መዝገብ አይደለም፤ ይህ ቁጥር በኢትዮጵያ ኢኮኖሚ ውስጥ አዲስ የፍልስፍና እና የልማት ጦርነት የቀሰቀሰ ክስተት ነው። እስቲ ይህን ጉዳይ በዳታ እና በጠቢባን ሚዛን እንፈትሸው።

​1. የአዳም ስሚዝ "የማይታየው እጅ" እና የገበያው ምልክት (The Signaling Effect)

​የዘመናዊ ኢኮኖሚክስ አባት አዳም ስሚዝ ፣ በሸራተን ግቢ ውስጥ በሚገኘው የፏፏቴ ድምፅ እየተመሰጠ እንዲህ ይለናል፡ "አትፍሩ! ይህ የካፒታሊዝም ውበት ነው።" ስሚዝ እንደሚለው፣ ግለሰቦች የራሳቸውን ትርፍ ለማሳደድ ሲንቀሳቀሱ፣ ሳያውቁት በ "ማይታይ እጅ" (Invisible Hand) ማህበረሰቡን ይረዳሉ።

​የዳታ ትንታኔው፦
ኢትዮጵያ በ2024 የወሰደችውን የማክሮ-ኢኮኖሚ ማሻሻያ (የብር ዋጋ በገበያ እንዲወሰን ማድረጓን) ተከትሎ፣ እንዲህ ያለ ግዙፍ የውጭ ካፒታል መግባቱ ለዓለም አቀፍ ባለሀብቶች "Signaling Effect" አለው።

​የመተማመን መለኪያ፦ IFC ብድሩን የፈቀደው ከጥልቅ ጥናት (Due Diligence) በኋላ በመሆኑ፣ ሌሎች እንደ ብላክሮክ ያሉ ግዙፍ ኩባንያዎች ኢትዮጵያን እንደ አስተማማኝ መዳረሻ እንዲያዩ ያደርጋል።

​የስራ ዕድል፦ እድሳቱ 600 ያህል ዜጎችን በቀጥታ ስራ ሲያስቀጥር፣ በተዘዋዋሪ ደግሞ በኮንስትራክሽን እና በአገልግሎት ዘርፍ ከ2,500 በላይ ሰዎችን ተጠቃሚ ያደርጋል።

​2. የኬይንስ "የብዜት ውጤት" (The Multiplier Effect)

​ታዋቂው እንግሊዛዊ ኢኮኖሚስት ጆን ሜይናርድ ኬይንስ ደግሞ በብድሩ መጠን ሳይሆን ገንዘቡ በሚፈጥረው ንዝረት ላይ ያተኩራል። ኬይንስ እንደሚለው፣ ኢኮኖሚ በቆመበት አይንቀሳቀስም፤ ገንዘብ እንደ ደም መዘዋወር አለበት።

​ይህ 12.4 ቢሊዮን ብር በሸራተን እድሳ ላይ ሲፈስ፣ "The Multiplier Effect" የተባለውን ተአምር ይፈጥራል።

​የሀገር ውስጥ ተዋናዮች፦ ሸራተን ለጥገናው የሚፈልጋቸውን የቤት ዕቃዎች ከሀገር ውስጥ አምራቾች ቢገዛ፣ ያ ገንዘብ በኢትዮጵያ ኢኮኖሚ ውስጥ እስከ 3 ወይም 4 ጊዜ ተባዝቶ (Velocity of Money) ትርፍ ይፈጥራል።

​የግብር ገቢ፦ ይህ ኢንቨስትመንት መንግስት ከሚድሮክ እና ከአቅርቦት ድርጅቶች የሚያገኘውን የድርጅት ግብር (Corporate Tax) እና የተጨማሪ እሴት ታክስ (VAT) በእጅጉ ያሳድገዋል።

​3. የሚዛናዊነት ጥያቄ፦ የማርክስ ስጋት እና የሀብት ክምችት

​በመድረኩ ማዶ ግን ካርል ማርክስ ፊቱን አጥቁሮ ቆሟል። ማርክስ ካፒታሊዝም በተፈጥሮው ሀብትን በጥቂት እጆች ላይ እንደሚሰበስብ ያስጠነቅቃል። ይህንን ክስተት ሶሺዮሎጂስቶች "The Matthew Effect" (ላለው ይጨመርለታል) ይሉታል።

​የጥንቃቄ ዳታዎች፦
​የሀብት ክምችት (Wealth Concentration)፦ በኢትዮጵያ ውስጥ ከ3,500 በላይ ሆቴሎች አሉ። ከእነዚህ ውስጥ 85% የሚሆኑት አነስተኛ እና መካከለኛ (SMEs) ናቸው። 12.4 ቢሊዮን ብር ለአንድ ግዙፍ ድርጅት መሰጠቱ፣ በገበያው ውስጥ ያለውን የውድድር ሜዳ ሊያዛባው ይችላል የሚል ስጋት ይነሳል።

​የዕዳ ጫና፦ ብድሩ በዶላር መሆኑ ትልቅ አደጋ አለው። የኢትዮጵያ ብር ዋጋ በየቀኑ እየወረደ ባለበት ወቅት፣ ይህን ዕዳ ለመመለስ ሸራተን የአገልግሎት ዋጋውን በእጅጉ ሊጨምር ይችላል። ይህ ደግሞ ሆቴሉን "የባዕዳን ደሴት" በማድረግ ተራው ኢትዮጵያዊ የገዛ ሀገሩን ሀብት በሩቁ እያየ እንዲተክዝ ያደርገዋል።

​4. የ"Leakage" (ፍሳሽ) አደጋ እና የታይላንድ ትምህርት

​በኢኮኖሚክስ "Leakage" (ፍሳሽ) የሚባል ክስተት አለ። ሸራተን የሚታደስባቸው ቁሳቁሶች፣ የጌጥ ዕቃዎችና ቴክኖሎጂዎች በሙሉ ከውጭ የሚመጡ (Imported) ከሆኑ፣ ያ 12.4 ቢሊዮን ብር በአዲስ አበባ አየር ላይ አርፎ ወዲያውኑ ወደ አውሮፓ ፋብሪካዎች ተመልሶ ይበራል።

​ተሞክሮ፦
እንደ ታይላንድ እና ሞሮኮ ያሉ ሀገራት፣ ግዙፍ ሆቴሎች እንዲህ ያለ የውጭ ብድር ሲያገኙ፣ ቢያንስ 60% የሚሆነውን የአቅርቦት ሰንሰለት ከሀገር ውስጥ አምራቾች (Local Content) እንዲገዙ የሚያስገድድ ፖሊሲ ይከተላሉ። ሸራተን አዲስ ስጋውን ከጅማ፣ አትክልቱን ከሀላባ፣ ጨርቃጨርቁን ከአርባ ምንጭ የሚገዛ ከሆነ—ኢንቨስትመንቱ ለገበሬውና ለጥቃቅን ሰራተኛው ይተርፋል።

​5. የዘላቂነት ፍልስፍና (ESG) እና የወደፊት ተስፋ

​በዘመናዊው ዓለም ትርፍ ብቻውን በቂ አይደለም። የIFC ብድር በ ESG (Environmental, Social, and Governance) መርሆዎች ላይ የተመሰረተ ነው።

​ይህ ማለት ሸራተን እድሳቱን ሲያደርግ፡
​አካባቢያዊ፦ የኃይል ፍጆታን (Energy Efficiency) መቀነስ እና የታዳሽ ኃይል አጠቃቀምን መጨመር አለበት።
​ማህበራዊ፦ የስራ ደህንነትን፣ የሰራተኞችን መብት እና የጾታ እኩልነትን ማረጋገጥ የግዴታው አካል ነው። ይህ የንግድ ፍልስፍና ሆቴሉን በዓለም አቀፍ ደረጃ ተመራጭ ከማድረጉም በላይ፣ የወደፊት ትውልድን ሀብት ሳይበዘብዙ ትርፍ የማመንጨት ጥበብን ያስተምራል።

​ማጠቃለያ፡ የጋራ ብልጽግና ወይስ የካፒታል ወጥመድ?

​የሸራተን አዲስ የ12.4 ቢሊዮን ብር ኢንቨስትመንት ለኢትዮጵያ ቱሪዝም ትልቅ እድል ነው። ነገር ግን ውጤታማነቱ የሚለካው በሚያመጣው "የጋራ እድገት" ነው። ኢንቨስትመንቱ በአንድ ድርጅት ውስጥ ታጥሮ እንዳይቀር፣ ሆቴሉ ከሀገር ውስጥ አምራቾች ጋር ያለው ትስስር መጠናከር አለበት።

​ፈላስፋው ፍሬድሪክ ሀይክ እንደሚለው፣ የኢኮኖሚ ነፃነት የሚጸናው ሁሉም ተሳታፊ የሚሆንበት ሜዳ ሲመቻች ብቻ ነው። ሸራተን ሲታደስ፣ አዲስ አበባም አብራ ትታደሳለች፤ የኢትዮጵያ ገበሬና አምራችም አብሮ ያድጋል። ይህ ኢንቨስትመንት የሀብት ልዩነትን የሚያሰፋ ሳይሆን፣ የሀገርን ገጽታ የሚገነባና ለብዙዎች የስራ በር የሚከፍት የልማት ጮራ እንዲሆን የሁላችንም ምኞት ነው።

Rare earths & environmental cost
By Assadullah Channa

Pakistan is entering a critical phase in its resource development strategy.

Beneath its mountainous terrain lies a vast reserve of rare earth elements (REEs), estimated to be worth between $6 to $8 trillion. These minerals are essential to the global supply chain for technologies such as smartphones, electric vehicles, renewable energy systems and advanced defense equipment. Their discovery has generated significant interest from both domestic policymakers and international investors. Yet, as the country races to unlock this potential, it risks plunging headlong into an environmental catastrophe of staggering proportions. This rapid push toward extraction has raised important questions about the adequacy of environmental safeguards and whether current governance systems can manage the long-term impacts of large-scale resource development. Without careful planning and oversight, the benefits of rare earth mining could be overshadowed by lasting ecological and social costs.

Recent geochemical mapping, conducted jointly by the Geological Survey of Pakistan and the China Geological Survey, has revealed extensive concentrations of REEs across nearly 360,000 square kilometers of Pakistani territory. These deposits, primarily found in carbonatite-related formations, represent not just economic opportunity but ecological peril. For every ton of rare earths extracted, the process generates 2,000 tons of toxic waste, including one ton of radioactive residue. This toxic arithmetic is not a footnote; it is the central equation of extraction—one that threatens to poison Pakistan’s soil, water and air for generations. Much of the exploratory work has been described as unscientific, random and insufficient. This knowledge gap means that decisions about extraction are being made without a full understanding of the environmental consequences. Eight strategic sites in Khyber Pakhtunkhwa, stretching from Mansehra to the Pakistan-Afghanistan border, have been earmarked for exploration. Drilling operations at Mashkichah in District Chagai are already underway, but the environmental implications raise serious concerns about transparency and accountability.

Pakistan’s ecological foundation seems fragile. The country faces one of the world’s most severe water crises, with over 60 percent of Balochistan’s population lacking access to safe drinking water. Groundwater depletion is accelerating and arsenic contamination in aquifers has reached dangerous levels. Rare earth processing, which requires massive volumes of water—up to 500,000 gallons per ton of lithium extracted—will place enormous strain on these already stressed resources. The competition for water between mining operations and local communities will be fierce and, in many cases, devastating. Contaminated aquifers can remain unusable for decades, wiping out agricultural potential in rural areas. The town of Talaap in Balochistan offers a grim preview of what lies ahead. For years, it has supplied water to the Saindak copper-gold project, yet its own residents have seen little benefit. The expansion of rare earth extraction threatens to replicate this pattern across multiple provinces, draining resources while delivering profits elsewhere.

The health consequences of rare earth exposure are equally alarming. REEs are known to cause cancer, cardiovascular damage, respiratory failure and neurological disorders. These elements disrupt fundamental biological processes, affecting multiple organ systems and compromising immune, reproductive and nervous functions. The burden of this environmental violence falls disproportionately on the most vulnerable and those with limited access to healthcare. Compounding these risks is Pakistan’s seismic vulnerability. The 2005 Kashmir earthquake was a stark reminder of the region’s tectonic instability. Balochistan continues to experience regular seismic activity, posing a direct threat to mining infrastructure. Rare earth extraction requires massive tailings dams to store radioactive waste and toxic chemicals. These structures, even under ideal conditions, are prone to failure.

Pakistan’s mineral wealth is undeniable. It holds the world’s fifth-largest copper-gold reserves, the second-largest coal and salt reserves and 92 discovered minerals in total. Yet the sector contributes less than 2 percent to the national GDP. This extraction-without-development model ensures that Pakistan captures minimal value from its resources while bearing the full brunt of environmental and social costs. The Saindak mine generated $2 billion between 2002 and 2017, yet Balochistan remains the poorest province. Proposed contracts for rare earth projects allocate just 10 percent equity to local communities, while foreign partners claim up to 70 percent. This is neo-colonial resource extraction, refined and repackaged for the 21st century. External geopolitical pressure further affects Pakistan’s mineral policy. In April 2025, U.S. State Department official Eric Meyer visited Islamabad just before the rushed passage of the Balochistan Mines Act. The legislation, which centralized control over provincial minerals, was suspended after widespread protests.

The risks Pakistan faces from rare earth mining are not abstract; they are immediate, measurable and potentially irreversible. If extraction proceeds without proper safeguards, the country could face widespread contamination of its water sources, accumulation of radioactive waste and loss of arable land. These impacts won’t disappear when the mining ends; they will linger for decades, affecting public health, agriculture and access to clean water. Pakistan must make a critical decision: whether to pursue mineral wealth at any cost or to develop policies that balance economic opportunity with environmental protection and community welfare. The country’s long-term stability depends on whether it can move beyond short-term profits and invest in sustainable practices and scientific oversight. This isn’t just about reputation; it’s about resilience.

— The writer is an educator, based in Sindh.

(channaassadullah320gmail.com)

አንድ ታላቅ ሰው ወደቀ !

ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ ጥር 1 ቀን 1963 ዓም አዲስ አበባ ከተማ ተወለዱ። አባታቸው አቶ ታደሰ ሮበሌ ሲሆኑ እናታቸው ደግሞ ወ/ሮ (አሁን እማሆይ) እማሙ ገቢ ይባላሉ።

የመጀመሪያና መለስተኛ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርታቸውን በሃዋሳ ታቦር የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርት ቤት፣ የሁለተኛ ደረጃ ትምህርታቸውን ደግሞ በሃዋሳ አጠቃላይ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ያጠናቀቁ ከመሆናቸውም በላይ በ1980 ዓም የተሰጠውን ሃገር አቀፍ የሁለተኛ ደረጃ መልቀቂያ ፈተና ወይንም ESCLC እጅግ ከፍ ያለ ነጥብ በማምጣት በከፍተኛ ማዕረግ With Great Distinction ትምህርታቸውን አጠናቀዋል።

መንግስት በወቅቱ በሁለተኛ ደረጃ መልቀቂያ ፈተና ከፍተኛ ነጥብ ያመጡ ተማሪዎችን በሚመድብበት የጎንደር ህክምና ሳይንስ ኮሌጅ ተመድበው በ1981 የ Common Course ትምህርታቸውን በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ሳይንስ ፋኩልቲ ካጠናቀቁ በኋላ ከ1982 ዓም ጀምሮ እስከ 1987 ድረስ ለስድስት ዓመታት የህክምና ትምህርታቸውን ተከታትለው በማዕረግ ወይም በ Distinction በሐኪምነት ለመመረቅ በቅተዋል።

ወደ ስራው አለም በመሰማራትም ከ1987 ዓም እስከ 1988 ዓም ድረስ በተመደቡበት የሆሳዕና ሆስፒታል በጠቅላላ ሐኪምነት፣ ከ1988 ዓም ጀምሮ ደግሞ ወደተማሩበት እና ወደተመረቁበት የጎንደር ጤና ሳይንስ ኮሌጅ ዝውውር በማድረግ በቀዶ ጥገና ክፍል ረዳት መምህርነት እና ጠቅላላ ሐኪም በመሆን ለሶስት አመታት ወገኖቻቸውን አገልግለዋል።

ከዚያም በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ስር በሚገኘው የጥቁር አንበሳ ስፔሻላይዝድ ሆስፒታል ውስጥ የሚሰጠውን የሶስት ዓመታት የድህረ ምረቃ ትምህርት በመከታተል የቀዶ ጥገና ስፔሻሊስት ሐኪም ሆነው ከመመረቃቸውም በላይ የረዳት ፕሮፌሰርነት ማዕረግም አግኝተዋል። በመቀጠልም ህንድ ሃገር በሚገኘው ቬሎር ክርስቲያን ሜዲካል ኮሌጅ ውስጥ የፌሎውሺፕ ትምህርታቸውን ተከታትለው በ1999 ዓም የህፃናት ቀዶ ጥገና ሰብ ስፔሻሊስት በመሆን ተመርቀዋል።

ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ ከዚህ ሁሉ ትምህርት ጎን ለጎን በህክምናው ዘርፍም ከተመረቁበት ጊዜ አንስቶ እስከ 1988 ዓም ድረስ የሆሳዕና ከተማ እና የአካባቢውን ማህበረሰብ፣ ከዚያም እስከ ህዳር 2002 ዓም ድረስ ደግሞ የጎንደር ከተማና የአካባቢውን ማህበረሰብ፣ ከ2002 ዓም በኋላ ደግሞ በአዲስ አበባ ከተማ ጥቁር አንበሳ ስፔሻላይዝድ ሆስፒታል ውስጥ ከመላው ኢትዮጵያ የሚመጡ ህሙማንን በተለይም ደግሞ ህፃናት ታካሚዎችን ከፈጣሪያቸው በተሰጣቸው ጥበብና ፀጋ አማካይነት ቀዶ ጥገና በማከናወን እንዲፈወሱ የሚያደርጉ ደከመኝን የማያውቁ ታታሪ የህክምና ባለሙያና ምሁር ነበሩ።

በሌላ በኩል ደግሞ በከፍተኛ የትምህርት ተቋማት ለማስተማር የሚያስችላቸውን የከፍተኛ ዲፕሎማ ፕሮግራም Higher Diploma Program ተከታትለው ያጠናቀቁ ከመሆናቸውም በላይ በ2011 ዓም ደግሞ በጤና ባለሙያዎች ትምህርት Health Professional Education ከአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የማስተርስ ዲግሪ አግኝተዋል። ከዚሁ ጋር ተያይዞም የቀዶ ጥገና ተባባሪ ፕሮፌሰርነት ማዕረግም አግኝተዋል።

ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ በርካታ ስልጠናዎችንና የአጭር ጊዜ ኮርሶችን የወሰዱ ሲሆን ከነዚህም መካከል ዋና ዋናዎቹ ከዚህ የሚከተሉት ናቸው።
እንግሊዝ ሃገር በሚገኘው Paediatric Surgery at Leicester Royal Infirmary,
እስራኤል ሃገር በሚገኘው University of Negev, Beersheba Soroka Medical Center,
ሲያትል አሜሪካ በሚገኘው University of Washington Institute of Simulation and Interpersonal Skills, Royal College of Surgeons of England and David Nutt Foundation በጋራ ባዘጋጁት Surgery in Austere Environment Course in Manchester University,
እንግሊዝ ሃገር በሚገኘው Global Surgery Course at University of Oxford ይጠቀሳሉ።

ፕሮፌሰር አመዘነ በሰሩባቸው ተቋማት ውስጥ ህክምና ከመስጠት ጎን ለጎን በተለያዩ ደረጃዎች ሃገራቸውን ሲያገለግሉ ቆይተዋል። ከነዚህም ውስጥ በጎንደር ዩኒቨርሲቲ የቀዶ ጥገና ክፍል ሃላፊ፣ በጥቁር አንበሳ ስፔሻላይዝድ ሆስፒታል ውስጥ የህፃናት ቀዶ ጥገና ክፍል ሃላፊ፣ የSurgical Skills Lab ተባባሪ ዳይሬክተር፣ የSimulation Center of College of Social Sciences ተባባሪ ሊቀመንበር፣ በድህረ ምረቃ ትምህርት ክፍል የድህረ ምረቃ ኮሚቴ ሊቀመንበር፣ የኢትዮጵያ ህክምና ማህበር ምክትል ፕሬዘዳንት፣ የምስራቅ፣ መካከለኛው እና ደቡባዊ አፍሪካ የህፃናት ቀዶ ጥገና ፕሮግራም Panel Head፣ እንዲሁም የአሜሪካ የቀዶ ህክምና ኮሌጅ አባል ነበሩ።

በአካዳሚክ ዘርፉም በጎንደር ዩኒቨርሲቲ፣ በሃዋሳ ዩኒቨርሲቲ፣ በመቀሌ ዩኒቨርሲቲ፣ በጅማ ዩኒቨርሲቲ፣ በአርሲ ዩኒቨርሲቲ እና በሚሊኒየም ሜዲካል ኮሌጅ ለቅድመ ምረቃ እና ድህረ ምረቃ External Examiner የነበሩ ሲሆን የቀብሪ ደሃር ዩኒቨርሲቲ የቦርድ አባል በመሆን አገልግሎት እየሰጡ ነበር። ከዚህም በተጨማሪ ሞምባሳ ኬንያ፣ ማፑቶ ሞዛምቢክ፣ ኪጋሊ ሩዋንዳ እንዲሁም ካምፓላ ዩጋንዳ ለሚገኙ የህክምና Examiners በተለያዩ ጊዜያት ስልጠና ሲሰጡ ቆይተዋል።

በምርምር ረገድም 34 አርቲክሎችን እና የመፅሃፍ ክፍሎችን አገር አቀፍ እና አለም አቀፍ እውቅና ባላቸውና በተገመገሙ ጆርናሎች ላይ ፅሁፎቻቸውን ከማሳተማቸውም በላይ ስድስት ፅሁፎቻቸው ለመታተም በሂደት ላይ ነበሩ። ከዚሁ ጋር ተያይዞም የተወሰኑ ፅሁፎቻቸውን በሃራሬ ዚምባቡዌ እንዲሁም በካልጋሪ ካናዳ ያቀረቡ ሲሆን የ Surgical Platform የኢትዮጵያ ተወካይ እና Health System Strengthening in Sub-Saharan Africa በሚለው የ ASSET project ውስጥ ተባባሪ ተመራማሪ ነበሩ።

ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ ከዚህ በላይ ለተጠቀሱት ዋና ዋና እና ሌሎችም አገልግሎታቸው ከበርካታ ተቋማት ሽልማቶች የተበረከቱላቸው ሲሆን ከነዚህም መካከል

Award for Presenting Best Scientific Paper entitled ‘Implementing Ultrasound Guided Hydrostatic Reduction of Intussusception in a Low Resource Countries, Larry J. Anderson Award for Outstanding Public Health Science in the United States of America, Winner of International Guest Scholars by the American College of Surgeons, Chicago, USA ዋና ዋናዎቹ ናችው።

በአጠቃላይ በህፃናት ቀዶ ጥገና በሙሉ ፕሮፌሰርነት ማዕረግ በሃገራችን ከሚገኙት ሁለት የህክምና ምሁራን ውስጥ አንዱ ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ ነበሩ።

በመጨረሻም ፕሮፌሰር አመዘነ ታደሰ ከትምህርታቸው እና ስራቸው ባሻገር ባለው ህይወታቸውም ከዶ/ር ራሔል ደምሰው ጋር ከ2003 ዓ.ም ጀምሮ በትዳር በመጣመር ደስተኛ ህይወት ይመሩ የነበረ ሲሆን ከዚሁ ትዳራቸውም ሁለት ወንዶች ልጆች እና አንዲት ሴት ልጅ በድምሩ ሶስት ልጆችን አፍርተዋል።

ከዚህ ሁሉ ልፋት በኋላ እኚህ የሚሊዮኖችን ህይወት ሲታደጉ የኖሩት የሃገር መድሐኒት ለራሳቸው የሚሆን መድሐኒት ሊያገኙ ባለመቻላቸው ባደረባቸው ህመም ምክንያት በአሜሪካን ሃገር እና በኢትዮጵያ ውስጥ በህክምና ሲረዱ ቢቆዩም የፈጣሪ ጥሪ ደርሷቸው በርካታ አገልግሎት ሊሰጡ በሚችሉበት ዕድሜ ላይ እያሉ ጥቅምት 5 ቀን 2018 ዓም ልክ ከረፋዱ 5 ሰዓት ከሩብ ላይ በተወለዱ በ54 ዓመት ዕድሜያቸው ከዚህ ዓለም በሞት ተለይተዋል።

የፕሮፌሰር አመዘን ታደሰ አስክሬን ሽኝት በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ጤና ሳይንስ ኮሌጅ ፡ ጥቁር አንበሳ ስፔሻላይዝድ ሆስፒታል ተካሂዷል ፣ሥርዓተ ቀብራቸው አርብ ጥቅምት 7/2018 ዓ,ም በሀዋሳ ከተማ ይፈፀማል ።

ልዑል እግዜብሔር ነፍሳቸውን በአፀደ ገነት ያኑርልን፣ አሜን።

ዶ/ር አብተው ለጂቦ ድልበቶ ከዚህ ዓለም ድካም አረፉ
#ethiopia | ዶክተር አብተው ለጂቦ ድልበቶ ወላይታ ሶዶ ዩንቨርሲቲ ሲመሰረት ከነበሩ ከመጀመሪያዎቹ አንጋፋ ምሁራን መካከል አንዱ ናቸው። ዶ/ር አብተው በዩኒቨርሲቲው ከ1999 ዓ.ም እስከ 2002 ዓ.ም የአስተዳደርና ልማት ምክትል ፕሬዝዳንት በመሆንም በቅንነት እና ታማኝነት አገልግለዋል።

በተቋሙ በነበራቸው ቆይታ በግብርና ኮሌጅ ሆርቲካልቸር ት/ት ክፍል በመማር ማስተማር እና በችግር ፈቺ ሳይንሳዊ ጥናትና ምርምር መስክ በተለይ በእንሰት ተክል ባካሄዱት ጥልቅ ምርምር እንደ ሀገር የምግብ ዋስትና ለማረጋገጥ ሲካሄድ በነበረ ጥረት ጉልህ አሻራ አሳርፈዋል። በሙያቸው የማስተርስና ዶክትሬት ዲግሪ ተማሪዎችን በማማከር እና አቅጣጫ በማሳየትም ከፍተኛ እገዛ አድርገዋል።

ዶ/ር አብተው በሙያቸው መስክ በዋና እንዲሁም ተባባሪ ተመራማሪነት ከ40 የሚበልጡ ሳይንሳዊ የጥናትና ምርምር ስራዎች በዓለም አቀፍ ጆርናል ላይ በማሳተም ለአካዳሚው ዓለም የጥናትና ምርምር እድገት የማይተካ ሚና ነበራቸው።

ዶክተር አብተው በሀገረ ስዊድን ኡፕሳላ ከተማ በሚገኘው ❝የስዊድን ግብርና ሳይንስ ዩኒቨርሲቲ❞ በመምህርነት እና ተመራማሪነት ሲያገለግሉ የቆዩ ሲሆን፤በሚኖሩበት ስውዲን ሀገር ባደረባቸው ህመም በህክምና ሲረዱ ቆይተው ከዚህ ዓለም ድካም ማረፋቸው ተሰምቷል።

ዶ/ር አብተው በወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ መስራች በመሆን በተቋም ደረጃ በምክትል ኘሬዝዳንትነት ከፍተኛ አስተዋጽኦ በማበርከት ታሪካዊ አሻራቸውን ከማሳረፋቸውም ባሻገር
በቀድሞ የደቡብ/ብ/ብ/ህ/ክ መንግስት በአመራርነት እንዳገለገሉ የግለ ታሪክ ማህደራቸው ያመላክታል።

ወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ አስተዳደር በቀድሞ የዩኒቨርሲቲው ባልደረባ እና አንጋፋ ምሁር በሆኑት ዶ/ር አብተው ለጅቦ ድልበቶ ህልፈት የተሰማውን ልባዊ ሀዘን በመግለጽ ለመላ ቤተሰባቸው፣ ለወዳጅ ዘመዶቻቸው እንዲሁም ለአካዳሚው ማህበረሰብ መጽናናትን ይመኛል!!

ነፍስ ይማር

የወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ አስተዳደር!!

Condolence Message for Abitew Lagibo Dalbato (Dr.)

We are deeply saddened by the passing of Dr. Abitew Lagibo Dalbato, a brilliant researcher, dedicated educator, and compassionate soul whose work touched lives far beyond the academic sphere. His pioneering research on Ensete ventricosum and sustainable agriculture has left an enduring legacy that will continue to inspire future generations.

Dr. Dalbato was not only a scholar of great intellect but also a person of humility, kindness, and unwavering commitment to improving food security and environmental resilience. His contributions to science and society will be remembered with profound respect and admiration.

Our thoughts and prayers are with his family, friends, and colleagues during this difficult time. May his memory be a blessing, and may his work continue to flourish in the hands of those he inspired.

Rest in peace, Dr. Abitew. Your work lives on. 🌿
#rip #abitewdalbato #agriculturalscience #ensetresearch #wsu #sustainableagriculture #legacyoflearning #ethiopia #slu #plantpropagation
***
በመማሩ ማይታበየው ትሁቱና ቀናው ሰው !

በሽግግር መንግስቱ ሁሉም አከባቢውን እንዲያለማ ጥሪ ይተላለፋል።ዶ/ር አብተው ለጂቦ ደሞ በጊዜው ልእለ ሀያል ደረጃ ባለችው በሀገረ ጀርመን 2ኛ ዲግሪውን ያጠናቀቀበት ጊዜ ነበር። በትምህርት ዝግጅቱ በተማረበት ሀገርም ሆነ በሀገራችን አሉ በሚባሉ የሙያም ሆነ በስልጣን ደረጃ ማገልገል የሚያስችል አቅሙ ብቻ ሳይሆን እድሉም ነበረው። ቅድሚያ ለምቾቱ ሳይሆን ለህዝቡ በመስጠት ጥሪውን ተቀብሎ የዞኑን የግብርና ዘርፍ በዱራሜ ለመምራት በሰው ሀይልም ፣በግብአትም ሆነ በበጀት ያልተደራጀ ተቋም ለማደራጀት ምቹ እድሉን ሰውቶ ምቹ ሁኔታ የፈጠረ ቆራጥ ሰው ነበረ።

የቀድሞ የደ/ብ/ብ/ህ/ክ ክልሉን በአመራርነት ፤የወላይታ ዩኒቨርሲቲ መስራችና በምክትል ኘረዝደንትነት ታሪካዊ አሻራውን ያሳረፈ ፤ በሀገረ ሲውዲን ስመጥር ተመራማሪው ዶ/ር አብተው ዛሬ ከዚህ ዓለም መለየቱን ስሰማ ልቤ ተሰበረ።

ሩቅ አላሚው ለሀገሩም ለህዝቡም ብዙ ራእይ እንደነበረው ያጫወተኝ ነገር ትልቅ ሸክም ፈጥሮብኛል።የማይቀርበት ቢሄድም በማይሞተው ራእይውና ሌጋሲው ሁሌም ከትውልዱ ጋር ይኖራል።

ነፍስህን በአጸደ ገነት ያሳርፍልን!

ለቅሶ ሥነ ስርዓቱ የሚከናወነዉ በትዉልድ ስፍራዉ አሽራ ቀበሌ ልዩ ስሙ ቤቄራ አከባቢ በቀን 21-12-2017 ከ 5:00 ሰዓት ጀምሮ ይካሄዳል።

Parents, are you searching for the right school for your child?

Choose the School of Global Citizens where curiosity, creativity, and cultural values come together in a nurturing environment for children from KG to Grade 4.

With certified teachers and international experience, we provide the quality education your child deserves.

You won’t regret it—and this year, upon a request by several parents, enjoy a substantial tuition discount!

Enroll today.

Adress:- At 24 in front of Kokeb Building

የብቃት ምዘና ፈተና ለምትወስዱ ጤና ባለሙያዎች በሙሉ
#ethiopia | ከከፍተኛ ትምህርት ተቋማት በ Medicine, Nursing, Public Health, Anesthesia, Pharmacy, Medical Laboratory Science, Midwifery, Dental Medicine, Medical Radiology Technology, Environmental Health, Psychiatric Nursing, Pediatric & Child Health Nursing, Emergency & Critical Care Nursing, Surgical Nursing, Physiotherapy, Optometry እና Human Nutrition ሙያዎች በመጀመሪያ ዲግሪ ተመርቃችሁ የመውጫ ፈተና ያለፋችሁ እንዲሁም በድጋሜ የብቃት ምዘና ፈተናን ለመውሰድ በመጠባበቅ ላይ ለምትገኙ ጤና ባለሙያዎች፣ ምዝገባው ከሀምሌ 15 - 24/2017 ዓ.ም የሚከናወን መሆኑን እያሳወቅን http://hple.moh.gov.et/hpl... ላይ በመግባት እንድትመዘገቡና ሲስተሙ የሚሰጣችሁን የፈተና መለያ ቁጥር (Registration No) የያዘ ስሊፕ print አድርጋችሁ እንድትይዙ እናሳስባለን፡፡

በተጨማሪም ተመዛኞች አስፈላጊውን ቅድመ ዝግጅት እንዲያደርጉ የሚረዱና ጠቃሚ መረጃዎችን የያዙ Information Booklets እንዲሁም የመለማመጃ ጥያቄዎችን የያዙ የ Practice Test Booklets በቴሌግራም ቻናላችን ላይ ማግኘት የምትችሉ መሆኑን እናሳውቃለን፡፡

ማሳሰቢያ፦
- እያንዳንዱ የፈተና ጣቢያ በየሙያ መስኩ ማስተናገድ በሚችለው ከፍተኛ የተመዛኝ ቁጥር ልክ ገደብ ስለተቀመጠለት ተመዛኞች ምዝገባውን ቀድማችሁ በማጠናቀቅ ተጠቃሚ መሆን የምትችሉ መሆኑን እያሳወቅን ከፍተኛው የተመዛኝ ቁጥር በደረሰበት የፈተና ጣቢያ ላይ ተጨማሪ ምዝገባ ማከናወን የማይቻል መሆኑን እናሳስባለን።

- ማንኛውም ተመዛኝ ወደ ፈተና ጣቢያ ሲመጣ ሲስተሙ የሚሰጠውን የፈተና መለያ ቁጥር (Registration No) የያዘ ወረቀት /ስሊፕ/ print አድርጎ ካልያዘ ፈተናውን መውሰድ የማይችል መሆኑን በጥብቅ እናሳስባለን፡፡

- ከላይ ከተጠቀሰው የጊዜ ገደብ ውጪ ምንም ዓይነት የምዝገባ ጥያቄ የማናስተናግድ መሆኑን አውቃችሁ በተጠቀሱት ቀናት እንድትመዘገቡና እያሳሰብን ለበለጠ መረጃ በስልክ ቁጥር 0115186275/0115186276 መደወል የምትችሉ መሆኑን እናሳውቃለን፡፡
#moh

ዳሽን በእንጦጦ
#ethiopia Iዳሸን ባንክ በእንጦጦ ተራራ የአገር በቀል ችግኞች ተከላ መርሃ-ግብር አከናወነ።

የዳሸን ባንክ ከፍተኛ የስራ ሃላፊዎች እና ሰራተኞች ዛሬ ሐምሌ 12 ቀን 2017 ዓ.ም በእንጦጦ ተራራ የተለያዩ የሀገር በቀል የዛፍ ችግኞች ተከላ መርሃ ግብር አከናወኑ።

የችግኝ ተከላው የባንኩ የአካባቢ፣ ማህበራዊ እና አስተዳደር (Environmental, Social, and Governance- ESG) የአየር ንብረት ስትራቴጂ አካል ሲሆን፣ ይህም ባንኩ ለአካባቢ ጥበቃ ዘላቂነት ያለውን ቁርጠኝነት የሚያጠናክር ነው።

ዳሸን ባንክ ከኢትዮጵያ ቅርስ ባለአደራ ማህበር ጋር በመተባበር ላለፉት አመታት በእንጦጦ ተራራ ላይ በሺዎች የሚቆጠሩ አገር በቀል ችግኖችን በመትከል ለብዝሃ ሕይወት ጥበቃ፣ የተራቆቱ ስነ-ምህዳሮች ወደ ነበሩበት እንዲመለሱ እንዲሁም ለአረንጓዴ አሻራ መርሃግብር የበኩሉን አስተዋጽኦ ሲያበረክት ቆይቷል፡፡

የዘንድሮው የችግኝ ተከላ መርሃግብር ባንኩ የአየር ንብረት ለውጥን ለመከላከል በሚደረገው ትግል የአካባቢ ጥበቃ ኃላፊነት ተግባራትን በማስቀጠል የአየር ንብረት ለውጥ ተጽእኖዎችን ለመከላከል ያለውን ቁርጠኝነት ያሳያል።

የዳሽን ባንክ ዋና ስራ አስፈፃሚ አቶ አስፋው አለሙ በንግግራቸው “እንደ ዳሸን ባንክ የአየር ንብረት ለውጥን ለመከላከል ያለን ቁርጠኝነት ባንኩ ምን ያህል ለአካባቢ ጥበቃ እና ለህብረተሰቡ ዘላቂ እሴት ለመፍጠር እንደሚተጋ ያሳያል” ብለዋል።

“እንደዚህ ባሉ መርሃግብሮች መሳተፋችን እንደ እኛ ያሉ ባንኮች የአየር ንብረት ተግዳሮቶችን በመቅረፍ ለትውልድ ቀጣይነት ያለው ልማት በማጎልበት ግንባር ቀደም ሚና መጫወት እንደሚችሉ እናሳያለን።” ያሉት አቶ አስፋው፣ አክለውም የወደፊቷ ኢትዮጵያ አረንጓዴና ዘላቂ ብሩህነትን በመገንባት ረገድ በተጨባጭ በአርአያነት እየመራን ነው ብለዋል።

የኢትዮጵያ ቅርስ ባለአደራ ማህበር ቦርድ ምክትል ፕሬዚዳንት ዶ/ር አሉላ ፓንክረስት በበኩላቸው ዳሸን ባንክ ከማህበሩ ጋር በመተባበር ባለፉት አመታት ያከናወናቸው ተግባራት እና ያበረከተው ድጋፍ ለሌሎች ተምሳሌት መሆኑን ተናግረዋል።

ዳሸን ባንክ የአካባቢ፣ ማህበራዊ እና አስተዳደር (ESG) መርሆችን ከአገልግሎቱ ጋር በማዋሃድ፣በተለያዩ የሰብአዊ፣ የጤና እና የአካባቢ ጥበቃ ተግባራት ላይ ንቁ ተሳትፎ በማድረግ በማህበረሰብ ልማትና ማህበራዊ ኃላፊነት የመወጣት ተግባራት ላይ ግንባር ቀደም ሆኖ እየሰራ ይገኛል።

በተጨማሪም ዳሸን ለዘላቂ ልማት ያለውን ቁርጠኝነት በሚያንፀባርቁ የአካባቢ፣ ማህበራዊ እና አስተዳደራዊ ተግባራት ላይ በጥልቀት በመሳተፍ ላይ የሚገኝ ሲሆን፣ እንደዚህ አይነት ተግባራቱ ለአካባቢ ጥበቃ አስተዋጽኦ ከማድረግ ባለፈ የስራ እድል በመፍጠር እና የህብረተሰቡን ተሳትፎ በማጎልበት ማህበራዊ አጋርነትን የሚያበረታቱ ናቸው፡፡

ሔኖክ ወ/ገብርኤል