ትራምፕ ለኢራን የመጨረሻ ማስጠንቀቂያ ሰጡ‼️
👉ሆርሙዝ ሙሉ ለሙሉ ተዘግቷል-ኢራን‼️
#አሜሪካ በኢራን ላይ አዳሯን ከባድ ጥቃት አደረሠች።

# ዋሽንግተን በቶማሃውክ ሚሳኤል ጭምር እስከ #ቴህራን አቅራቢያ ጥቃት ማድረሷን በፕሬዚዳንቷ በኩል ገልፃለች።

#ኢራንም በምላሹ በጆርዳን እና ኩዬት በሚገኙ የአሜሪካ የጦር ቤዞች ላይ ከ12 በላይ ሚሳይል እና ድሮን በመጠቀም ጥቃት ሰንዝራለች።

በሆርሙዝ ሰርጥም ሁለት መርከቦችን መትቻለሁ” ብላለች።

የአሜሪካን ጥቃት ተከትሎ ኢራን #በሆርሙዝ ሰርጥ የሚያልፍ የትኛውም ዓይነት መርከብ አይኖርም ያለችው ሰርጡ ሙሉ በሙሉ ተዘግቷል ስትል በጦር ቃል አቀባያዋ በኩል ይፋ አድርጋለች።

ኢራን ሆርሙዝ ሙሉ ለሙሉ ተዘግቧል ካለች በኋላ አለምአቀፍ የድፍድፍ ነዳጅ ዋጋ የ 2 ዶላር ጭማሪ አሳይቷል።

የአሜሪካ የቀጠናው ዕዝ ግን የንግድ መርከቦች አሁንም በሆርሙዝ እያለፉ ነው ሲል መግለጫ  ሰጥቷል።

አሜሪካ በምሽቱ ጥቃት 49 አቶማሃውክ ሚሳዔሎችን በመጠቀም 18 ኢላማዎችን መምታታቸውን ትራምፕ አሳውቀዋል።

ዛሬ ሰኔ 4/2018 ዓ.ም ኢራን ወደ ስምምነት ካልመጣች ከምድረ ገፅ ይጠፋሉ ሲሉ ትራምፕ ማስጠንቀቂያ ልከዋል።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ባለፈው አንድ ወር ውስጥ የሀገሪቱ ወታደራዊ ኃይል በሆርሙዝ የባህር ሰላጤ ላይ እጅግ ስኬታማ የነበረ "ስውር ተልዕኮ" ማከናወኑን በይፋ ገለጹ። ፕሬዝዳንቱ ቀደም ሲል በኦቫል ኦፊስ የሰጡትን መግለጫ በማብራራት "ትሩዝ ሶሻል" በተሰኘው የማኅበራዊ ትስስር ገጻቸው ባሰፈሩት መልዕክት፣ የአሜሪካ ጦር የነዳጅ ጫኝ እና ሌሎች የንግድ መርከቦችን በሰላጤው በሰላም ለማሳለፍ ትልቅ ስውር ኦፕሬሽን ሲያካሂድ መቆየቱን ይፋ አድርገዋል።

ትራምፕ በመልዕክታቸው "በዚህ ስውር ጥረት አማካኝነት ከ100 ሚሊዮን በርሜል በላይ ነዳጅ የሆርሙዝን የባህር ሰላጤ በሰላም አቋርጦ ወደ ዓለም አቀፉ ገበያ እንዲገባ መደረጉን ለመግለጽ እወዳለሁ" ብለዋል። አክለውም በዚህ ሂደት ውስጥ ከ200 በላይ የንግድ መርከቦች ያለምንም የደህንነት ስጋት ቀጠናውን ማቋረጣቸውን ጠቅሰው፣ "ይህ እጅግ ታላቅ ስኬት ሊመዘገብ የቻለው የሆርሙዝን የባህር ሰላጤ የሚቆጣጠረው ዩናይትድ ስቴትስ ኦፍ አሜሪካ እንጂ ኢራን ስላልሆነች ነው" ሲሉ ለቴህራን ጠንካራ መልዕክት አስተላልፈዋል።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ ቀደም ሲል በሰጡት መግለጫ... የአሜሪካ ጦር በምሽት አጋማሽ በሚያደርገው ስውር ኦፕሬሽን በሚሊዮን የሚቆጠር በርሜል ነዳጅ ከአካባቢው እያስወጣ መሆኑንና ኢራንም ይህንን ልታውቅ እንዳልቻለች ተናግረው ነበር። ለዚህም እንደ ምክንያት የጠቀሱት፣ ቀደም ሲል አሜሪካ በሰነዘረችው የአየር ጥቃት የኢራን የራዳር መከላከያ ሥርዓቶች ሙሉ በሙሉ መውደማቸውን ነው።

ይህ የፕሬዝዳንት ትራምፕ መግለጫ አሜሪካ በመካከለኛው ምስራቅ ባለው ቁልፍ የነዳጅ ማስተላለፊያ መስመር ላይ ያላትን ወታደራዊ የበላይነት በይፋ ለማሳየት እና የዓለምን የነዳጅ ገበያ ለማረጋጋት ያለመ የፖለቲካ ድል አዋጅ ነው። ሆኖም "የሆርሙዝን ሰላጤ አሜሪካ እንጂ ኢራን አትቆጣጠረውም" የሚለው የትራምፕ የሀይል ንግግር፣ ዓለም አቀፍ የባህር ላይ ሕጎችን እና የኢራንን ቀጣናዊ ይገባኛል ጥያቄ በቀጥታ የሚጋፋ በመሆኑ ፍጥጫውን ይበልጥ ሊያፋፍመው ይችላል። በተጨማሪም፣ ይህ መግለጫ የመጣው የነዳጅ ዋጋ በከፍተኛ ሁኔታ በናረበት እና የአሜሪካ አክሲዮን ገበያ በወረደበት ወቅት መሆኑ፣ ትራምፕ የውስጥ የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ጫናዎችን ለመቀነስ የጦርነት ድሎችን የፕሮፓጋንዳ መሣሪያ እያደረጓቸው ነው የሚለውን የምሁራን ስጋት ያጠናክራል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የፈረንሳይ ፕሬዝዳንት አማኑኤል ማክሮን፣ የግብፅ፣ የሳዑዲ ዓረቢያ፣ የኳታር እና የተባበሩት አረብ ኤምሬትስ መሪዎች በሚቀጥለው ሳምንት በፈረንሳይ በሚካሄደው የጂ-7 ጉባኤ ላይ እንደ ክብር እንግድነት እንዲሳተፉ መጋበዛቸውን አስታወቁ።

የዘንድሮው የጂ-7 ጉባኤ ዋነኛ ትኩረት በኢራን እና በምዕራባውያን መካከል ያለውን ውጥረት በድርድር ለመቋጨት በሚቻልባቸው መንገዶች ላይ ያተኩራል ተብሎ ይጠበቃል። በተለይም በሆርሙዝ የባህር ሰላጤ አካባቢ እየተፈጠሩ ያሉ የደህንነት መስተጓጎሎች እና ጥቃቶች፣ በቀጠናው እና በዓለም አቀፍ ኢኮኖሚ ላይ እያደረሱት ያለውን አሉታዊ ተጽዕኖ መሪዎቹ በዝርዝር ይመክሩበታል።

ኤኤፍፒ እንደዘገበው ከሆነ ፕሬዝዳንት ማክሮን በሆርሙዝ አካባቢ የሚስተዋለው የነዳጅ ማጓጓዣ መስተጓጎል የነዳጅ ዋጋ እንዲንር በማድረግ፣ በዓለም አቀፍ ኢኮኖሚ ላይ "ቀጥተኛ እና ከባድ ተጽዕኖ" እየፈጠረ መሆኑን ገልጸዋል። የነዚህ አራት ታላላቅ የአረብ ሀገራት መሪዎች በጉባኤው መሳተፍ፣ ኢራንን ለማግለል ከሚደረገው ጥረት ባለፈ፣ በቀጠናው የተረጋጋ የነዳጅ አቅርቦት እንዲኖር ለማስቻል የሚደረገውን ዲፕሎማሲያዊ ጥረት የበለጠ ወሳኝ ያደርገዋል።

ይህ ውሳኔ በተለይም ኢራን በክልሉ አገራት ላይ የምታደርሰውን ጥቃት ተከትሎ፣ አረብ ሀገራት ከምዕራባውያን ጋር ያላቸውን የደህንነት ጥምረት ለማጠናከር እየወሰዱት ያለውን እርምጃ በግልጽ የሚያሳይ ነው። የኢራን ጉዳይ በጂ-7 መድረክ ላይ በከፍተኛ ደረጃ መነሳቱ፣ የዓለም ኃያላን አገራት በኢራን ወታደራዊ እንቅስቃሴዎች ላይ ያላቸውን ስጋት እና የቀጠናውን ሰላም ለመመለስ የጋራ አቋም ለመያዝ እያደረጉት ያለውን ከፍተኛ ዲፕሎማሲያዊ ሩጫ ያሳያል።

ኢራን ለአሜሪካ ጥቃት አጸፋ ለመመለስ በባህሬን ኩዌት እና ጆርዳን ላይ ጥቃት ሰነዘረች

አሜሪካ የአንድ ሄሊኮፕተር መውደቅን ተከትሎ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ በሚገኙ የኢራን ወደቦች ላይ ጥቃት መሰንዘሯን ተከትሎ፣ የኢራን አብዮታዊ ጥበቃ ኃይል በባህሬን፣ ኩዌት እና ጆርዳን በሚገኙ የአሜሪካ የጦር ሰፈሮች ላይ የድሮንና የረጅም ርቀት ሚሳይል የአጸፋ ጥቃት መፈጸሙን አስታውቋል።

ኢራን በአጠቃላይ 21 የአሜሪካ ኢላማዎችን ማጥቃቷንና በጆርዳን የሚገኝ የF-35 ተዋጊ ጀት ማቆሚያን ጨምሮ አራቱን ማውደሟን እንዲሁም አንድ የአሜሪካ ድሮን መትታ መጣሏን የገለጸች ሲሆን፣ ከአሜሪካ ወገን ግን እስካሁን የተሰጠ ፈጣን አስተያየት የለም።

ይህንን ጥቃት ተከትሎ በባህሬን እና ኩዌት የአየር ጥቃት ሳይረን የተሰማ ሲሆን፣ የጆርዳን ጦር ደግሞ ከኢራን የተተኮሱ አምስት ሚሳይሎችን ያለ ምንም ጉዳት መትቶ ማክሸፉን አስታውቋል።

የፖለቲካ ተንታኞች እንደሚሉት የኢራን ፈጣን ምላሽ አሜሪካ ያለምንም ቅጣት ጥቃት እንዳትሰነዝር ለመግታት የታለመ አዲስ መመሪያን የሚያሳይ ቢሆንም፣ በተደጋጋሚ ክስተቶች ምክንያት በሁለቱም ወገኖች መካከል ስምምነት ላይ ለመድረስ ያለው እምነት እየቀነሰ መጥቷል ብለዋል።

ይህ አዲስ የጥቃት ዙር የዓለምን ኢኮኖሚ ካናጋውና የነዳጅ እንዲሁም የምግብ ዋጋን ካናረው የኢራንና እስራኤል ከባድ የተኩስ ልውውጥ ማግስት የተከሰተ ሲሆን፣ የእስራኤል በሊባኖስ በሄዝቦላህ ላይ የምታካሂደው ዘመቻ ደግሞ የሰላም ሂደቱን ይበልጥ አዝጋሚ አድርጎታል።

ምንም እንኳን የቅርብ ጊዜ ጥቃቶች ቢኖሩም ሁለቱም ወገኖች ወደ ሙሉ ጦርነት መመለስ አይፈልጉም፤ ነገር ግን ወደ ድርድር ለመመለስ ያላቸው ፍላጎት በአሜሪካ ላይ ባላቸው እምነት ማነስ ምክንያት ተገቷል ሲል አልጀዚራ  ዘግቧል።
Seledadotio
Seledadotio

ዩናይትድስቴትስ ኢራንን ደበደበች።

"AH-64 አፓቼ" የአሜሪካ ሄሊኮፕተር መከስከሱን ተከትሎ ዋሽንግተን በቴህራን ላይ የአጸፋ እርምጃ መውሰዷን አስታውቃለች።

ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ በሆርሙዝ ሰርጥ ለተከሰከሰው የአሜሪካ ሄሊኮፕተር ኢራንን ተጠያቂ አድርገዋል።

የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ በጥቃቱ ባንዳር አባስ እና ቃሸም ከተሞች ኢላማ መደረጋቸውን ገልጿል።

ሴንትኮም የአየር መከላከያ እና ራዳሮችን አውድሚያለሁ ብሏል። #outbreak

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ኢራን በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ላይ የአሜሪካን "አፓቺ" ሄሊኮፕተር መትታ ጥላለች በማለት ከከሰሱ እና ምላሽ እንደሚሰጡ ከዛቱ በኋላ፣ አሜሪካ በኢራን ላይ ወታደራዊ ጥቃት መክፈቷ ተገለጸ። የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ ማክሰኞ ዕለት እንዳስታወቀው፣ የአሜሪካ ኃይሎች ከምሽቱ 11፡00 ሰዓት (EST) ጀምሮ ጥቃቱን መፈጸም ጀምረዋል። ማዕከላዊ እዙ ይህንን ተልዕኮ "ምንም ዓይነት ትንኮሳ ላልተደረገበት የኢራን ጥቃት የተሰጠ ተመጣጣኝ ምላሽ" ሲል ገልጾታል።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ በ"ትሩዝ ሶሻል" ገጻቸው ባሰፈሩት መልዕክት፣ በተከሰከሰችው ሄሊኮፕተር ውስጥ የነበሩት ሁለቱ አብራሪዎች ደህንነታቸው የተጠበቀ መሆኑን እና ጉዳት እንዳልደረሰባቸው አረጋግጠዋል። ሆኖም "ምንም እንኳን አብራሪዎቹ በህይወት ቢኖሩም፣ ዩናይትድ ስቴትስ የግድ ለዚህ ጥቃት ተመጣጣኝ ምላሽ መስጠት አለባት" በማለት ወታደራዊ እርምጃውን አጽድቀዋል።

በሌላ በኩል አንድ የአሜሪካ ባለስልጣን ሄሊኮፕተሯን የመታት የኢራን ድሮን ሆን ብሎ ያደረገው ይሁን አይሁን በግልጽ እንደማይታወቅ ለሲቢኤስ ዜና ተናግረዋል። ከፊል-መንግስታዊ የሆነው የኢራኑ ሜህር ዜና ወኪል በበኩሉ፣ ኢራን ለጥቃቱ ኃላፊነት እንዳልወሰደች ዘግቧል።

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራቅቺ ዛሬ ባወጡት መግለጫ፣ በኢራን ድንበር አቅራቢያ የሚገኙ የውጭ ኃይሎች በራሳቸው የሰው ሰራሽ ስህተት፣ አደጋ ወይም በግጭት መሃል የመግባት አደጋ ተጋርጦባቸዋል ብለዋል። አደጋውን ለመቀነስም አካባቢውን ለቀው መውጣት እንዳለባቸው አሳስበዋል።

ከዋሽንግተን ጋር በሚደረገው የሰላም ድርድር የኢራን ከፍተኛ ተደራዳሪ የሆኑት ሞሐመድ ባቂር ቃሊባፍ ደግሞ፣ "የዲፕሎማሲ ቋንቋን ብንመርጥም ሌሎች ቋንቋዎችንም አቀላጥፈን እንናገራለን፤ ስምምነታችሁን ካፈረሳችሁ እኛም ወደምንችለው እንገባለን" ሲሉ የብቀላ ማስጠንቀቂያ አስተላልፈዋል።

ይህ የአሜሪካ ወታደራዊ እርምጃ የመጣው የእስራኤል ኃይሎች በደቡባዊ ሊባኖስ ላይ ጥቃት በፈጸሙበት እና ቀጠናዊ ውጥረቱ ባየለበት ወቅት ነው። ኢራን እና እስራኤል ባለፈው ሳምንት መጨረሻ ላይ ተኩስ ከተለዋወጡ በኋላ ጥቃታቸውን አቁመው የነበረ ሲሆን፣ ፕሬዝዳንት ትራምፕ በዋሽንግተን እና በቴህራን መካከል ያለውን ቀጣናዊ ጦርነት የማስቆም ድርድር አደጋ ላይ እንዳይወድቅ ሁለቱም ሀገራት ተኩስ እንዲያቆሙ በአደባባይ ጠይቀው ነበር። ትራምፕ ከጋዜጠኞች ጋር በነበራቸው ቆይታ ለስምምነት ማጠናቀቂያ ምዕራፍ ላይ መሆናቸውን እና በሁለት ወይም ሶስት ቀናት ውስጥ ሊጠናቀቅ እንደሚችል ገልጸው የነበረ ቢሆንም፣ የሄሊኮፕተሯ መመታት አሜሪካን ለሀገር ውስጥ ፖለቲካዊ ጫናዎች ምላሽ እንድትሰጥ አስገድዷታል።

የተከሰከሱትን አብራሪዎች የማዳን ዘመቻ በተመለከተ ማዕከላዊ እዙ አስገራሚ መረጃ ይፋ አድርጓል። ሰኞ ምሽት የተካሄደውን ይህንን የማዳን ስራ የመሩት የአሜሪካ የባህር ኃይል ማዕከላዊ ዕዝ እና የ82ኛው የአየር ወለድ ክፍለ ጦር ሲሆኑ፣ ወታደሮቹን ከባህር ላይ አውጥቶ ማትረፍ የቻለው በ2024 በባህሬን የተቋቋመው "ታስክ ፎርስ 59" የተባለው የባህር ላይ ድሮን (ሰው አልባ መርከብ) ነው። ይህ ሰው አልባ መርከብ ወታደሮቹን ከውሃው ላይ በማውጣት ወደ ሌላ ደህንነቱ የተጠበቀ ቦታ ካጓጓዛቸው በኋላ፣ በሌላ ሄሊኮፕተር ተነስተው ህክምና ሊያገኙ መቻላቸው ተገልጿል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራቅቺ፣ የአሜሪካው አፓቺ ሄሊኮፕተር መመታቱን በቀጥታ ባይጠቅሱም፣ በይፋዊ የማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ባስተላለፉት ትንኮሳ አዘል መልዕክት በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ አካባቢ ያሉ የውጭ ሀገራት ጦርነቶች ሊደርስባቸው የሚችለውን አደጋ ለመቀነስ ቀጠናውን ለቀው መውጣት እንዳለባቸው ገልጸዋል።

አራቅቺ በኤክስ ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት ጽሁፍ፣ "ከግዛታችን አቅራቢያ የሚንቀሳቀሱ የውጭ ኃይሎች በራሳቸው የሰው ሰራሽ ስህተት፣ በተፈጥሮ አደጋዎች ወይም በግጭቶች መሃል በመግባት ሁልጊዜም ለአደጋ የተጋለጡ ናቸው" ካሉ በኋላ "ይህንን አደጋ ለመቀነስ የተሻለው መፍትሔ ቀጠናውን ለቆ መውጣት ብቻ ነው" ሲሉ አስጠንቅቀዋል። አክለውም "እኛ የዲፕሎማሲ ቋንቋን እንመርጣለን፤ ነገር ግን ሌሎች ቋንቋዎችንም መናገር እንችላለን" ብለዋል።

የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ዓለም አቀፍ የባህር ክልል ተደርጎ መወሰድ እንደሌለበትና በኢራን እና በኦማን መካከል የሚጋራ መሆኑን በመግለጽ፣ "ባህረ ሰላጤው ከአሜሪካ የባህር ዳርቻዎች በሺዎች የሚቆጠሩ ማይሎች ርቆ የሚገኝ ነው" ሲሉ ተከራክረዋል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ ሁለት የአሜሪካ ባለስልጣናት ለ"ሲቢኤስ" ዜና አውታር እንደገለጹት የመጀመሪያ ደረጃ መረጃዎች እንደሚያመለክቱት የአሜሪካዋን አፓቺ ሄሊኮፕተር የመታት የኢራን ድሮን (ሰው አልባ አውሮፕላን) ሳይሆን አይቀርም። ይሁን እንጂ ድሮኑ ሄሊኮፕተሯን ሆን ብሎ ማጥቃቱ እና አለማጥቃቱ እስካሁን በግልጽ የታወቀ ነገር የለም።

ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ኢራን ሄሊኮፕተሯን መትታ ጥላለች በማለት በኢራን ላይ ወታደራዊ የአጸፋ እርምጃ ለመውሰድ መዛታቸው ይታወሳል።

የቢሊየነሩ የፅሁፍ ስህተት ውዝግብ አስነሳ፤ የኢራን ቆንስላ ለኢሎን ማስክ “ተጨማሪ ትምህርት ያስፈልግሃል!” ሲል መለሰለት
 
የኤክስ (X) ባለቤትና ታዋቂው ቢሊየነር ኢሎን ማስክ በስትራቴጂካዊው የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ስያሜ ዙሪያ በገጹ ላይ ያሰፈረው ታሪካዊ ትንታኔ እና የቋንቋ አጠቃቀም ስህተት ዓለም አቀፍ መነጋገሪያ ሆኗል።
 
ኢሎን ማስክ ትናንት በይፋዊ የማህበራዊ ሚዲያ ገጹ ላይ ባስተላለፈው አጭር መልዕክት፥ “የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤዎች (Straits of Hormuz) ስያሜያቸውን ያገኙት በዞራስትሪያኒዝም እምነት ውስጥ ‘አሁራ ማዝዳ’ ከተባለው ዋነኛ አምላክ ነው” የሚል የራሱን ታሪካዊ ምልከታ አጋርቶ ነበር። ይህ የቢሊየነሩ ፅሁፍ በአጭር ሰዓታት ውስጥ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሰዎችን ትኩረት የሳበ ቢሆንም፣ ከኢራን መንግስት ወገን ግን ጠንከር ያለ ምላሽ አስተናግዷል።
 
በህንድ ሙምባይ የሚገኘው የኢራን እስላማዊ ሪፐብሊክ ጠቅላይ ቆንስላ ጽሕፈት ቤት የኢሎን ማስክን ስህተት በይፋዊ ገጹ ላይ በግልጽ በማረም ምላሽ የሰጠ ሲሆን፥ “ኢሎን፤ ጥሩ ጅምር ነው፤ ነገር ግን ተጨማሪ ትምህርት ያስፈልግሃል” ሲል በይፋ አፌዝበታል።
 
ቆንስላው በማስተካከያው ላይ እንደገለጸው፥ በመጀመሪያ ደረጃ ማስክ የተጠቀመው “Straits” (ባህረ ሰላጤዎች) የሚለው የብዙ ቁጥር አገላለጽ ስህተት መሆኑንና ትክክለኛው ዓለም አቀፍ ስያሜ በአንድ ቁጥር “Strait of Hormuz” (የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ) መባል እንዳለበት ጠቁሟል። በተጨማሪም ቢሊየነሩ ስለ ፋርስ (ፐርሺያ) ስልጣኔ፣ ታሪክ እና ስለ ስፍራው ጥንታዊ አመጣጥ ይበልጥ በጥንቃቄ እንዲያጠና መክሯል።
 
ይህ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ የተቀሰቀሰው የቃላት ምልልስ በአሁኑ ወቅት በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ አካባቢ ካለው ከፍተኛ ወታደራዊ ውጥረት እና ከቀጣናው ጂኦፖለቲካዊ ሁኔታ ጋር ተዳምሮ በዓለም አቀፍ መገናኛ ብዙኃን ዘንድ ትልቅ የዜና አጀንዳ ሆኖ ቀርቧል።
 
Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ኢራን በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ላይ የጥበቃ በረራ እያደረገች የነበረችን የአሜሪካ አፓቺ ሄሊኮፕተር መትታ ጥላለች በማለት ከሰዋል። ፕሬዝዳንቱ ማክሰኞ ዕለት ባወጡት መግለጫ፣ ዩናይትድ ስቴትስ ለዚህ ጥቃት ተገቢውን የአጸፋ ምላሽ እንደምትሰጥ አስጠንቅቀዋል።

ትራምፕ በ"ትሩዝ ሶሻል" ማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት ጽሁፍ፣ በጥቃቱ ወቅት በሄሊኮፕተሯ ውስጥ የነበሩት ሁለቱ አብራሪዎች ደህንነታቸው የተጠበቀ መሆኑንና ጉዳት እንደደረሰባቸው ገልጸዋል። አክለውም "ምንም እንኳን አብራሪዎቹ በህይወት ቢኖሩም፣ ዩናይትድ ስቴትስ የግድ ለዚህ ጥቃት ተመጣጣኝ ምላሽ መስጠት አለባት" ሲሉ አቋማቸውን አንጸባርቀዋል።

በሌላ በኩል የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ ትናንት ምሽት በኦማን የባህር ዳርቻ አቅራቢያ ኤኤች-64 (AH-64) የተሰኘችው አፓቺ ሄሊኮፕተር መውደቋን ያረጋገጠ ቢሆንም፣ ለክስተቱ ኢራንን በቀጥታ ተጠያቂ ከማድረግ ተቆጥቧል። ማዕከላዊ እዙ ባወጣው መግለጫ የሄሊኮፕተሯ የመከስከስ መንስኤ በምርመራ ላይ መሆኑን አስታውቋል።

በአደጋው ውስጥ የነበሩት ሁለቱ ወታደሮች አደጋው ከደረሰ ከሁለት ሰዓታት ባነሰ ጊዜ ውስጥ በአሜሪካ የባህር ኃይል ማዕከላዊ ዕዝ እና በ82ኛው የአየር ወለድ ክፍለ ጦር የጋራ ጥረት ከሞት መትረፍ መቻላቸውን የዕዙ መግለጫ አክሎ አስረድቷል።

የአሜሪካ ጦር ሄሊኮፕተር በሆርሙዝ ሰርጥ ተከሰከሰ።

ሁለት የበረራ ባለሙያዎች አለማግኘታቸውን፣ ግን እና ከአደጋው ስፍራ "መውጣታቸውን" ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ገልጸዋል።

ከዚህ ያለፈ ዝርዝር መረጃ ከመስጠት የተቆጠቡት ፕሬዚዳንቱ፣ ከኢራን ጋር የሚደረገው ስምምነት "እየተቃረበ" ነው ሲሉ ተናግረዋል።

የበረራ አደጋው መንስኤ እስካሁን በግልጽ አልታወቀም ተብሏል።

ሄሊኮፕተሩ መከስከሱ የተሰማው ኢራን እስራኤል ላይ የሚሳዔል ጥቃት ከፈፀመች እና፣ እስራኤልም በጦር አውሮፕላን እና ድሮን የታገዘ የአፀፋ እርምጃ መውሰዷ ከተገለፀ በኋላ ነው።

ክስተቱ ይደረጋል ተብሎ የሚጠበቀውን የሰላም ስምምነት አደጋ ላይ የሚጥል ተደርጎ ተወስዷል።

በተመሳሳይ ሄሊኮፕተሩ የተከሰከሰው በሆርሙዝ ሰርጥ መሆኑ የመካከለኛው ምስራቅ ጦርነት ያስከተለው የሀይል አቅርቦት መስተጓጎል የበለጠ ጫና ውስጥ እንዲገባ የሚያደርግ ነው ተብሏል። 

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ወራትን ያስቆጠረውን ጦርነት ለማቆም ተጀምሮ የነበረው የተኩስ አቁም ስምምነት ድርድር ባለፈው የሳምንት መጨረሻ ያለ ምንም መሻሻል መጓተቱን ተከትሎ፣ አሜሪካ እና ኢራን አዳዲስ ጥቃቶችን መለዋወጣቸው ተነግሯል። የአሜሪካ ጦር በኢራን ላይ የራስ መከላከል ጥቃቶችን መፈጸሙን እና ወደ መርከቦች እንዲሁም የባህረ ሰላጤው ሀገራት የተተኮሱ የባሊስቲክ ሚሳኤሎችንና ድሮኖችን መትቶ መጣሉን አስታውቋል። የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ (CENTCOM) በሆርሙዝ ስትሬት በምትገኘው ቄሽም ደሴት ላይ የፈጸመው ጥቃት፣ ኢራን በመካከለኛው ምስራቅ ለሞከረችው ጥቃት አጸፋዊ ምላሽ መሆኑን ገልጿል። በዚህም የኢራን ወታደራዊ የምድር መቆጣጠሪያ ጣቢያ ዒላማ የተደረገ ሲሆን፣ በሕጋዊ መንገድ ቀጠናውን እያቋረጡ በነበሩ የሲቪል መርከበኞች ላይ የተተኮሱ ሦስት ድሮኖችን አሜሪካ አክሽፋለች። በተጨማሪም ወደ ኩዌት የተተኮሱ ሁለት የኢራን ሚሳኤሎች መንገድ ላይ ሲከሽፉ፣ ወደ ባህሬን የተተኮሱ ሦስት ሚሳኤሎች ደግሞ በአሜሪካ እና በባህሬን የአየር መከላከያ ኃይሎች መክሸፋቸው ተገልጿል።

በበኩሏ ኢራን ለአሜሪካ ጥቃት አጸፋዊ ምላሽ ለመስጠት ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን በመጠቀም በአንድ የቀጠናው ሀገር ውስጥ በሚገኙ የአሜሪካ ጦር ሰፈሮች እና ሄሊኮፕተሮች ላይ ጥቃት ማድረሷን አስታውቃለች። የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ (IRGC) የሆርሙዝ ስትሬትን ደህንነት ማወክ በአሜሪካ ጦር ላይ ከባድ ዋጋ ያስከፍላል ሲልም አስጠንቅቋል።
ከዚህ ቀደም የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ ሚያዝያ 13 የጀመረውን የሆርሙዝ ስትሬት የባህር ላይ እገዳ አካል በማድረግ፣ ወደ ኢራኗ ኻርግ ደሴት በማምራት ላይ በነበረችው እና በቦትስዋና ባንዲራ በምትጓዘው 'ኤም/ቲ ሌክሲ' በተሰኘች ባዶ ነዳጅ ጫኝ መርከብ ላይ ጥቃት ማድረሱን ገልጿል። የመርከቧ ሰራተኞች በ24 ሰዓታት ውስጥ የተሰጣቸውን ተደጋጋሚ ማስጠንቀቂያ ባለመቀበላቸው፣ የአሜሪካ አውሮፕላን በመርከቧ የሞተር ክፍል ላይ የሄልፋየር ሚሳኤል የተኮሰ ሲሆን፣ አሜሪካ ይህ ጥቃት ሲፈጸም የሚያሳይ የቪዲዮ ምስል ይፋ አድርጋለች። የባህር ላይ እገዳው ከጀመረበት ጊዜ አንስቶ እስካሁን 6 የንግድ መርከቦች ከጥቅም ውጪ ሲሆኑ፣ 122 መርከቦች ደግሞ አቅጣጫቸውን እንዲቀይሩ ተደርጓል።

ይህ ውጥረት የተባባሰው፣ የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ በዚህ ሳምንት ተቺዎቻቸው ዘና እንዲሉ መክረው፣ ኢራን ስምምነት ላይ መድረስ እንደምትፈልግ እና ይህም ለአሜሪካ ጥሩ እንደሚሆን በተናገሩበት ወቅት ነው። የሲቢኤስ ኒውስ እንደዘገበው፣ ፕሬዚዳንት ትራምፕ ሊኖር ስለሚችለው የሰላም ስምምነት ማዕቀፍ ማስተካከያ እንዲደረግ ጠይቀዋል። ማስተካከያው የሆርሙዝ ስትሬትን ጉዳይ፣ ከፍተኛ ማዕድን ያለው ዩራኒየምን ከኢራን ማውጣትን እና የኢራንን የኒውክሌር ፕሮግራም በተመለከተ አዲስ ድርድር መክፈትን ያካተተ ነው። ሆኖም የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ ኢስማኢል ባጋኢ ሰኞ ዕለት በሰጡት ምላሽ፣ ይህ ጉዳይ በድርድሩ ጠረጴዛ ላይ እንዳልነበረ ገልጸው፣ ዋሽንግተን ሁልጊዜ አቋሟን እንደምትቀይር እና አዳዲስ ወይም የሚጋጩ ፍላጎቶችን እንደምታቀርብ ከሰዋል።

ጦርነቱ ከጀመረ ወዲህ ለመጀመሪያ ጊዜ በአሜሪካ ኮንግረስ ፊት ቀርበው ቃላቸውን የሰጡት የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ፣ አሜሪካ ስትሬቱን ክፍት ለማድረግ ስትል ለኢራን ማዕቀብ የማንሳት ጥያቄን አላቀረበችም ብለዋል። ማንኛውም ማዕቀብ የማንሳት ጉዳይ ማዕቀቦቹ በመጀመሪያ ከተጣሉበት ምክንያት፣ ማለትም ከኒውክሌር ፕሮግራማቸው ጋር የተያያዘ ቅድመ ሁኔታን መሰረት ያደረገ ነው በማለት አስረድተዋል። ኮሚቴው ውስጥ ካሉ ሴናተሮች ጋር በነበራቸው ውጥረት የበዛበት የቃላት ልውውጥ ወቅትም፣ ሚኒስትሩ ጦርነቱ አብቅቷል ማለታቸው ተዘግቧል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በከፊል የመንግሥት የሆነው የኢራኑ ታስኒም የዜና ወኪል እንደዘገበው፣ የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ በአሜሪካ እና በኢራን ኃይሎች መካከል የተካሄደውን የትጥቅ እና የተኩስ ልውውጥ ቅደም ተከተል የሚያብራራ መረጃ ይፋ አድርጓል።

እንደ አብዮታዊ ዘቡ መግለጫ፣ ግጭቱ የጀመረው የአሜሪካ ኃይሎች በሆርሙዝ ስትሬት አቅራቢያ በሚገኝ የኢራን የነዳጅ ጫኝ መርከብ ላይ ጥቃት በመሰንዘር የሞተር ክፍሉን ባወደሙበት ወቅት ነው።
ይህንን ተከትሎም IRGC (የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ ) በአንድ የአሜሪካ-እስራኤል መርከብ ላይ የባህር ኃይል ሚሳኤሎችን በመጠቀም ጥቃት ማድረሱን ገልጿል።
ከዚህ የኢራን እርምጃ በኋላ፣ የአሜሪካ ኃይሎች ከቄሽም ደሴት በስተደቡብ በሚገኝ የIRGC የመገናኛ ማማ ላይ ጥቃት ማድረሳቸውን የኢራን አብዮታዊ ዘብ አስታውቋል።

በመጨረሻም IRGC ይህንን የዋሽንግተን እርምጃ ለመበቀል ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን በመጠቀም "በቀጠናው ከሚገኙት ሀገራት በአንዱ ውስጥ በሚገኝ" የአሜሪካ አየር ኃይል ሰፈር፣ የአሜሪካ አምስተኛ የባህር ኃይል ዋና መምሪያ እና የጦር ሄሊኮፕተሮች ላይ ጥቃት መፈጸሙን አስታውቋል።

(ይህ ሰበር ዜና እንደመሆኑ መጠን፣ የተከሰቱትን ክስተቶች በተመለከተ ተጨማሪ መረጃዎችን እንዳገኘን የምናቀርብ ይሆናል።)

እስካሁን ያላባራው የአሜሪካ እና የኢራን ውዝግብ
******************

በአሜሪካ፣ እስራኤል እና ኢራን መካከል ስላለው የተኩስ አቁም ድርድር እርስ በርሱ የሚጋጭ መረጃ እየወጣ ነው።

ከኢራን አብዮታዊ ዘብ (IRGC) ጋር ቅርበት ያላቸው የኢራን የዜና ወኪሎች ፋርስ እና ተስኒም፣ ኢራን ከተኩስ አቁም አደራዳሪዎች ጋር የምታደርገውን ግንኙነት ሙሉ በሙሉ ማቋረጧን ዘግበዋል።

ኢራን በሊባኖስ (በእስራኤል እና በሂዝቦላህ መካከል) ያለው ግጭት ካልቆመ በስተቀር ድርድሩ እንደማይቀጥል ገልጻለች።

የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ግን “ሀሰት” ሲሉ ይህን ዘገባ አስተባብለዋል። "ንግግሩ ትናንትም ዛሬም ያለማቋረጥ እንደቀጠለ ነው፤ ኢራን ስምምነት ላይ የምትደርስበት ጊዜው አሁን ነው" ብለዋል።

የአሜሪካው የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ስለ ግንኙነቱ መቋረጥ የተባለውን ባያረጋግጡም፣ ስለ ኑክሌር ድርድሩ ሂደት ግን ተስፋ ሰጪ ሁኔታዎች እንዳሉ ጠቁመዋል።

ኢራን በሆርሙዝ የንግድ መስመር ላይ ያላትን ስትራቴጂያዊ የበላይነት በመጠቀም፣ አሜሪካ እስራኤል በሊባኖስ ላይ የምትፈጽመውን ጥቃት እንድታስቆም እየጠየቀች ትገኛለች።
#middleeast #iran #usa #trump

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን የጦር ኃይሎች ከፍተኛ ቃል አቀባይ፣ አሜሪካ እና እስራኤል በሀገሪቱ ላይ የሚያካሂዱትን የአየር ድብደባ ዳግም የሚጀምሩ ከሆነ፣ ኢራን "እጅግ የከፋ" እና "በጣም ጠንካራ" የሆነ የአጸፋ እርምጃ እንደምትወስድ አስጠንቅቀዋል።

አቦልፋዝል ሸካርቺ የተባሉት የጦር ኃይሉ ቃል አቀባይ በከፊል የመንግስት የዜና ወኪል በሆነው ፋርስ (Fars) በኩል በሰጡት መግለጫ፣ "ቀጠናው ወደ ሌላ ዙር ጦርነት የሚገባ ከሆነ፣ የኢራን ምላሽ ከቀጠናው ድንበሮችም የተሻገረ፣ እንዲሁም እጅግ የከፋ እና በጣም ጠንካራ ይሆናል" በማለት የሀገሪቱን አቋም አብራርተዋል።

ከዚህ መግለጫ አስቀድሞ ይኸው የዜና ወኪል ባወጣው ዘገባ፣ የአሜሪካ እና የእስራኤል የጦር አውሮፕላኖች በሆርሙዝ ስትሬት (Strait of Hormuz) አቅራቢያ ከምትገኘው የላራክ ደሴት (Larak Island) በስተደቡብ በሚንቀሳቀሱ የኢራን ጀልባዎች ላይ ጥቃት መፈጸማቸውን እና በዚህም "በርካታ የኢራን ዜጎች" ህይወታቸውን ማጣታቸውን አስታውቆ ነበር።

እነዚህ የቅርብ ጊዜ ጥቃቶች የተሰነዘሩት፣ በየካቲት ወር መጨረሻ አካባቢ በአሜሪካ እና በእስራኤል አነሳሽነት በኢራን ላይ የተከፈተውን እና ተከታትሎም የኢራንን የአጸፋ እርምጃ ያስተናገደውን ጦርነት በዘላቂነት ለማስቆም፣ በፓኪስታን አደራዳሪነት የሰላም ጥረቶች እየተካሄዱ ባሉበት ወቅት መሆኑ የጉዳዩን አሳሳቢነት ጨምሮታል።

አሜሪካ  በሆርሙዝ የባህር በር ለንግድ መርከቦች ጥበቃ መስጠት ጀመረች

​የአሜሪካ ባህር ኃይል “የነፃነት ፕሮጀክት በሚል የተሰየመውን ስራውን በድጋሚ በማንቀሳቀስ፣ በሆርሙዝ የባህር በር  ለሚያልፉ የንግድ መርከቦች ወታደራዊ ጥበቃ ማድረግ መጀመሩን The Wall Street Journal ዘግቧል።

​ባለፈው መጋቢት ወር መጀመሪያ ጀምሮ በባህረ ሰላጤው ውስጥ ተጣብቃ የቆየችው እና 2 ሚሊዮን በርሜል ድፍድፍ ዘይት የጫነችው የግሪክ ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ መርከብ  በአሜሪካ ባህር ኃይል ጥበቃ ተደርጎላት ከኦማን የባህር ዳርቻ እንድትወጣ የተደረገ ሲሆን፣ በአሁኑ ወቅት ወደ ህንድ እያመራች ትገኛለች።

​የባህር ኃይል ባለስልጣናት እንደገለጹት፣ በሚቀጥሉት ቀናት ውስጥ ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ እና የኮንቴይነር መርከቦችን ጨምሮ ወደ 12 የሚጠጉ መርከቦችን በዚሁ የባህር መስመር በሰላም ለማሳለፍ እቅድ ተይዟል።

Seledadotio
Seledadotio

በሆርሙዝ ሰርጥ የሚያቋርጡ መርከቦች ቁጥር ከ100 ወደ 6 አሽቆልቁሏል
****************

በመካከለኛው ምስራቅ እየተባባሰ የመጣው ግጭት በዓለም አቀፍ የንግድ እንቅስቃሴ ላይ ከፍተኛ ተጽዕኖ እያሳደረ ይገኛል።

በአሜሪካ እና ኢራን ግጭት ምክንያት በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ የሚያልፉ መርከቦች ቁጥር በ95 በመቶ መቀነሱን አናዶሉ ዘግቧል።

ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት በዚህ ስትራቴጂያዊ የባህር መስመር በቀን በአማካይ 100 መርከቦች ያልፉ ነበር።

ከጦርነቱ መጀመት ወዲህ ግን ይህ ቁጥር ወደ 6 ዝቅ ብሏል፤ ይህም ቀደም ሲል ከነበረው እንቅስቃሴ ጋር ሲነጻጸር እጅግ አነስተኛ ነው።

በሌላ በኩል ባለፈው ሳምንት የመርከቦቹ እንቅስቃሴ መጠነኛ መሻሻል አሳይቶ በቀን ከ20 እስከ 25 መርከቦች ማለፍ መጀመራቸውን የኢራን ባለስልጣናት አስታውቀዋል።

ለዓለም አቀፍ የነዳጅ እና የተፈጥሮ ጋዝ አቅርቦት ወሳኝ መተላለፊያ የሆነው የሆርሙዝ ሰርጥ መዘጋት እና በቀጣናው ያለው የጸጥታ ስጋት፣ መርከቦች አማራጭ መንገዶችን እንዲፈልጉ እና ጉዟቸውን እንዲያቋርጡ እያደረጋቸው ይገኛል።

የቀጣናው ውጥረት በቶሎ የማይረግብ ከሆነና የሆርሙዝ ሰርጥ ዝግ ሆኖ ከዘለቀ በዓለም አቀፍ የንግድ ሰንሰለት ላይ ከፍተኛ ጉዳት ሊያደርስ እንደሚችል የብዙዎች ስጋት ነው።

በቢታኒያ ሲሳይ
#middleeast #hormuz #fuel #ebc #ethiopia

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ፣ ሀገራቸው በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ላይ የትራንዚት ክፍያ እንዲኖር እንደማትፈልግ እና የኢራንን ከፍተኛ መጠን ያለው የበለጸገ ዩራኒየም ክምችት ሙሉ በሙሉ እንደምትረከብ አስታወቁ።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ በዋይት ሃውስ ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ፣ የኢራንን ዩራኒየም በተመለከተ የአሜሪካን አቋም ሲያብራሩ፤ "ዩራኒየሙን እንወስደዋለን። አያስፈልገንም፣ አንፈልገውምም። ከወሰድነው በኋላም ምናልባት እናጠፋዋለን እንጂ እነርሱ (ኢራናውያን) እንዲኖራቸው በፍጹም አንፈቅድም" በማለት ጠንካራ ማስጠንቀቂያ አስተላልፈዋል።

ይህ የትራምፕ ንግግር የተሰማው፣ ቀደም ሲል ቻይና እና ሩሲያ የኢራንን ከፍተኛ መጠን ያለው የበለጸገ ዩራኒየም ደህንነት ለማረጋገጥ እና ወደራሳቸው ወስደው ለማከማቸት በድርድር ላይ ሊሆኑ እንደሚችሉ በዘ-ሐበሻ ዜና መዘገባችን በሚታወስበት ወቅት ነው። የፕሬዝዳንቱ የቅርብ ጊዜ መግለጫ አሜሪካ ይህንን ዩራኒየም ለሌሎች ኃያላን ሀገራት አሳልፋ ላለመስጠት ያላትን ቁርጠኝነት የሚያሳይ መሆኑ ተጠቁሟል።

በአሜሪካ የነዳጅ ዋጋ መናርን ተከትሎ በህዝቡ ዘንድ ሰፊ ቅሬታ እየታየ ባለበት በአሁኑ ሰዓት፣ ከኢራን ጋር ሊኖር ስለሚችለው ጦርነት አሜሪካውያን ያላቸውን አቋም የሚያሳይ አዲስ ጥናት ይፋ ሆኗል።
ፎክስ ኒውስ ያወጣው ይህ አዲስ የዳሰሳ ጥናት እንዳመለከተው፣ 60 በመቶ የሚሆኑ አሜሪካውያን ሀገራቸው ከኢራን ጋር ወደ ጦርነት እንድትገባ አይፈልጉም፤ ጦርነቱንም አጥብቀው ይቃወማሉ። ጥናቱ ህዝቡ ከጦርነት ይልቅ በሀገር ውስጥ እየታየ ላለው የኢኮኖሚ ጫና እና የነዳጅ ዋጋ ጭማሪ ቅድሚያ ትኩረት እንዲሰጥ እንደሚፈልግ አመላካች ሆኗል።

ዶናልድ ትራምፕ “እስራኤል ውስጥ ጠቅላይ ሚኒስትር ሆኜ ልወዳደር እችላለሁ”

በአሜሪካ እና በእስራኤል የጋራ የኢራን ዘመቻ መካከል ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ የስልጣን ዘመናቸው ሲያበቃ በእስራኤል የ99 በመቶ ድጋፍ ስላላቸው እዚያ ሄደው ለጠቅላይ ሚኒስትርነት የመወዳደር ቀልድ አዘል ፍላጎት እንዳላቸው የገለጹ ሲሆን፣ የእስራኤሉን መሪ ቤንጃሚን ናታንያሁን "እኔ የምፈልገውን ማንኛውንም ነገር ያደርጋል" ሲሉ በገዛ ሀገሩ ግን ተገቢውን ክብር እያገኘ አይደለም በማለት ተሟግተውለታል።

በአንጻሩ አዲስ የወጡ የአሜሪካ የስለላ ድርጅት (Intelligence) ምስጢራዊ ሪፖርቶች እንደሚያሳዩት፣ ኢራን ባለፈው ሚያዝያ የጀመረውን የስድስት ሳምንታት የተኩስ አቁም ስምምነት በአግባቡ በመጠቀም በጋራ ጥቃቶች ወድሞ የነበረውን የድሮን ምርቷን በከፊል መልሳ ያስጀመረች ሲሆን፣ ይህ የማገገም ሂደት የሀገሪቱ የመከላከያ መሠረተ ልማት 90 በመቶ ወድሟል የሚለውን የፔንታጎን ወታደራዊ መግለጫ ፍጹም ውድቅ የሚያደርግና ለወራት ያህል በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ላይ የነበራትን የሚሳኤልና የድሮን የማስፈራራት አቅም ያላሳጣት መሆኑን አጋልጧል።

seledadotio
seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘበኛ ጦር (IRGC) እንዳስታወቀው፣ ባለፉት 24 ሰዓታት ውስጥ ቢያንስ 26 መርከቦች አስፈላጊውን ቅንጅትና ፍቃድ በማድረግ በሆርሙዝ የባህር በር በኩል ማለፍ ችለዋል።

በዚህ ስምምነት መሰረት ካለፉት መርከቦች መካከል የነዳጅ ጫኝ መርከቦች ፣ የዕቃ መጫኛ ኮንቴይነሮች እና ሌሎች የተለያዩ የንግድ መርከቦች እንደሚገኙበት የጦር ክፍሉ ጨምሮ ገልጿል። ይህ እርምጃ በጦርነቱ ምክንያት ተዘግቶ በነበረው የባህር መስመር ላይ መጠነኛ የአቅርቦት መነቃቃት ሊፈጥር እንደሚችል ተገምቷል።

የሰላም ድርድር መቋረጥ፣ የሆርሙዝ ሰርጥ አዳዲስ ክልከላዎች እና የባራካህ የኑክሌር ጣቢያ ጥቃት
**************

በመካከለኛው ምሥራቅ የሰላም ድርድር ጥረቶች፣ በሆርሙዝ ሰርጥ የባሕር ላይ መተላለፊያ ቁጥጥር እና በተመዘገቡ የጸጥታ ስጋቶች ዙሪያ አዳዲስ ክስተቶች ተመዝግበዋል።

በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የነበረው ቀጥተኛ ድርድር መቋረጡን ተከትሎ ዲፕሎማሲያዊ ውጥረቱ ያሻቀበ ሲሆን፣ የንግድ መርከቦች እንቅስቃሴን ለመቆጣጠርም አዳዲስ እርምጃዎች እየተወሰዱ ይገኛሉ።

የፓኪስታን የሀገር ውስጥ ጉዳይ ሚኒስትር ሞህሲን ናቅቪ አስቀድሞ ያልተገለጸ የሁለት ቀናት ይፋዊ የሥራ ጉብኝት ለማድረግ ቴህራን መግባታቸውን የፓኪስታኑ ‘ዶን’ ጋዜጣ ዲፕሎማቲክ ምንጮችን ጠቅሶ ዘግቧል።

ይህ አስቸኳይ ጉብኝት የተደረገው የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ የኢራንን የቅርብ ጊዜ የሰላም አማራጭ ውድቅ ማድረጋቸውን ተከትሎ፣ የሰላም ድርድሩ ሙሉ በሙሉ እንዳይደናቀፍ ለማድረግ የተጀመረው የሽምግልና ጥረት አካል መሆኑ ተገልጿል።

የኢራኑ ‘ተስኒም’ የዜና ወኪል በበኩሉ፣ ሚኒስትሩ ከኢራን አቻቸው ኤስካንዳር ሞሜኒ እና ከፓርላማ አፈ-ጉባኤ መሐመድ ባጌር ጋሊባፍ ጋር ተገናኝተው በዋሽንግተን እና ቴህራን መካከል ያለውን የሰላም ድርድር ማስቀጠል በሚቻልበት ሁኔታ ላይ መምከራቸውን ጠቁሟል።

ዘ ኒው ዮርክ ታይምስ እንዳስነበበው፣ ፕሬዚዳንት ትራምፕ የኢራንን የሰላም ሃሳብ ውድቅ ቢያደርጉም፤ ኢራን የኑክሌር መርሐ ግብሯን ለ20 ዓመታት እንድታግድ የሚጠይቅ አማራጭ አቅርበዋል።

ይሁን እንጂ የኢራን ባለሥልጣናት በአሜሪካ ወገን ምንም ዓይነት ተጨባጭ የዲፕሎማሲ አካሄድ ለውጥ አልታየም ሲሉ መተቸታቸውን መህር የዜና ወኪል ዘግቧል።

የሆርሙዝ ሰርጥን በተመለከተ ኢራን የባሕር ላይ መተላለፊያውን ለመቆጣጠር አዲስ “ሙያዊ የአሠራር ሥርዓት” ያለችውን የቁጥጥር ሥርዓት ይፋ እንደምታደርግ አስታውቃለች።

የኢራን ፓርላማ የብሔራዊ ደኅንነት ኮሚቴ ሰብሳቢ ኢብራሂም አዚዝን ጠቅሶ ሮይተርስ እንደዘገበው፣ አዲሱ አሠራር ከኢራን ጋር ለሚተባበሩ የንግድ መርከቦች ብቻ ቅድሚያ የሚሰጥ ሲሆን፣ የአሜሪካ ደጋፊ ለሆኑ መርከቦች ግን ዝግ ይሆናል።

በተጨማሪም ኢራን በዲጂታል እና በቢትኮይን ክፍያ የሚሠራ “ሆርሙዝ ሴፍ” የተባለ አዲስ የባሕር ላይ መድን ይፋ ማድረጓን ፋርስ የዜና ወኪል አረጋግጧል።

በሆርሙዝ ሰርጥ ያለው የባሕር ላይ ትራፊክ አሁንም እንደቀዘቀዘ መሆኑን እና አንዳንድ የአውሮፓ ሀገራት መርከቦቻቸው በሰላም እንዲያልፉ ከኢራን አብዮታዊ ዘብ (IRGC) ጋር ድርድር መጀመራቸውን ብሉምበርግ ዘግቧል።

በሌላ በኩል የቀጣናውን ሰላም ይበልጥ አሳሳቢ የሚያደርግ ክስተት ተመዝግቧል። በተባበሩት ዓረብ ኢምሬቶች በሚገኘው የባራካህ የኑክሌር ኃይል ማመንጫ ጣቢያ ላይ የድሮን ጥቃት ደርሷል።

‘አሶሺዬትድ ፕሬስ' እንደዘገበው ጥቃቱ ከኃይል ማመንጫው የውስጠኛው አጥር ውጭ በሚገኝ የኤሌክትሪክ ጄነሬተር ላይ እሳት ቢያስነሳም፣ የኢምሬቶች ባለሥልጣናት እሳቱን በፍጥነት መቆጣጠር መቻሉን እና ምንም ዓይነት የጨረር ስጋትም ሆነ የሰው ጉዳት አለመድረሱን አረጋግጠዋል።

ዓለም አቀፍ የአቶሚክ ኃይል ኤጀንሲ (IAEA) ዋና ዳይሬክተር ራፋኤል ግሮሲ ጥቃቱን “ተቀባይነት የሌለው” ሲሉ አውግዘውታል።

በመካከለኛው ምሥራቅ በአንድ በኩል ዲፕሎማሲያዊ የሰላም ጥረቶች ቢቀጥሉም፣ በሌላ በኩል እየተከሰቱ ያሉ የጸጥታ ስጋቶች ቀውሱ ወደ ከፋ ጦርነት እንዳያመራ ከፍተኛ ስጋት መፍጠራቸውን ዓለም አቀፍ የጂኦፖለቲካ ተንታኞች በማስጠንቀቅ ላይ ይገኛሉ።

በለሚ ታደሰ
#middleeastcrisis #peacetalks #straitofhormuz #diplomacy #globalenergy

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ኢራን በሆርሙዝ ሰርጥ ውስጥ የተቀበሩት የኢንተርኔት ኬብሎች ክፍያ ልትጠይቅ መሆኑን አስታወቀች፡፡ የሆርሙዝ ሰርጥ መዘጋት በአለማችን የነዳጅ ስርጭት ላይ ትልቅ እንቅፋት የፈጠረ መሆኑ ይታወቃል፡፡ ኢራን በዚህ ወሳኝ መንገድ ለማለፍ በሚፈልጉ መርከቦች ላይ አዲስ የክፍያ ስርአት እንደምታወጣ የገለፀች ሲሆን ሲኤንኤን እንደዘገበው አሁን ደግሞ በዚህ ውስጥ ወደተቀበሩት የኢንተርኔት ኬብሎች ፊቷን አዙራለች፡፡

ለእነዚህ የተቀበሩ ኬብሎች ክፍያ እንዲሰጣት የሚጠይቅ ምክረ ሀሳብ እያዘጋጀች መሆኑንም አስረድቷል፡፡ በምክረ ሀሳቡ የማይስማሙ ድርጅቶች ካሉ ኬብሉ እንደሚቆረጥባቸው የሚገልፅ ማስጠንቀቂያ እየሰጠች መሆኑን የጠቀሰው ዘገባው የኢራን ወታደራዊ ቃል አቀባይ ኢብራሂም ዞልፋግሀሪ ‹‹በኢንተርኔት ኬብሎች ላይ ክፍያ እንጥላለን›› በማለት ባለፈው ሳምንት በኤክስ ገፃቸው ላይ መፃፋቸውን አውስቷል፡፡ በሌላ በኩል ለኢራን አብዮታዊ ዘብ ቅርበት ያላቸው ሚዲያዎች እንደዘገቡት ይህ እርምጃ የሚመለከታቸው ትልልቆቹ የቴክኖሎጂ ኩባንያዎች ማለትም እንደጎግል፣ ማይክሮሶፍት፣ ሜታና አማዞን የመሳሰሉት ናቸው፡፡

እየተዘጋጀ ባለው መመሪያ መሰረት እነዚህ ኩባንያዎች ከመሬት ስር ለተቀበረው ኬብል አመታዊ የፈቃድ ክፍያ እንዲከፍሉ የሚደረግ ሲሆን በተጨማሪም እንደጥገና ያሉ ያሉ ስራዎችን በኢራናዊያን ድርጅቶች የማከናወን ግዴታ የሚጥልባቸው ይሆናል፡፡ እነዚህ ከምድር በታች የተቀበሩት የፋይበር ኦፕቲክስ ገመዶች በአህጉራት መካከል ኢንተርኔትንና ዳታን የሚያስተላልፉ ሲሆን ከተቆረጡ የሚያስከትሉት ተፅእኖ ከባድ መሆኑን ባለሙያዎች ይናገራሉ፡፡

የኢራን እና አሜሪካ ድርድር እንዲቀጥል የቅድመ ሁኔታዎች ልውውጥ መደረጉ ተገለጸ

ኢራን ላቀረበችው የሰላም ዕቅድ አሜሪካ ባለ አምስት ነጥብ ምላሽ መስጠቷን የቴህራን መገናኛ ብዙኃን ዘገቡ።
ለወታደራዊ እና ደኅንነት ተቋማት ቅርብ የሆነው ፋርስ የዜና ወኪል እንደዘገበው፤ አሜሪካ ካስቀመጠችው ቅድመ ሁኔታ መካከል ቴህራን አንድ የኒውክሌር ተቋም ብቻ እንዲኖራት የሚጠይቀው ይገኝበታል።

የኢራን ጦርነት የሚቆመው ቅድመ ሁኔታዎች ተከብረው ድርድር ሲካሄድ መሆኑም ተመልክቷል።
ኢራን ለጦርነቱ ካሳ እንዲሰጣት ብትጠይቅም አሜሪካ ጥያቄውን አልተቀበለችም።
ሊባኖስን ጨምሮ በሁሉም ግንባሮች ጦርነትን ማቆም የኢራን ቅድመ ሁኔታ ነው።
በተጨማሪም ማዕቀቦች እንዲነሱ ቴህራን ያቀረበችውን ጥያቄ ዋሽንግተን አልተቀበለችም።
ኢራን በሆርሙዝ ወሽመጥ ሉዓላዊነቷ እንዲከበር መጠየቋም ተገልጿል።

የፓኪስታንየአገር ውስጥ ሚኒስትር ሞህሲን ናቂቭ በኢራን እና አሜሪካ መካከል የተቋረጠውን የሰላም ንግግር ለማስቀጠል ቴህራን ገብተዋል።

BBC

ሆርሙዝን ለማለፍ ክፍያ ግዴታ‼️
ኢራን በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ ላይ አዲስ የትራፊክ ስርዓት እየዘረጋች መሆኑን አስታወቀች።

👉'የአገልግሎት ክፍያ ይፈፀማል ብላለች።
'ከኢራን ጋር የሚተባበሩ የንግድ መርከቦች እና ወገኖች ብቻ ተጠቃሚ ይሆናሉ ሲሉ  - የኢራን የደህንነት ኃላፊ አዚዚ ገልፀዋል።
የነፃነት ፕሮጀክት (Freedom project) እያሉ ለሚጃጃሉ (ለአሜሪካ) ሆርሙዝ ዝግ ሆኖ ይቆያል ብላለች።
ጦርነቱ ከተጀመረበት ቀን ጀምሮ እስከአሁን በርካታ መርከቦች በሆርሙዝ እንደቆሙ ነው።

seledadotio
seledadotio

ኤምሬትስ የሆርሙዝ ሰርጥን የሚያስቀረው ሁለተኛው የነዳጅ መስመር ግንባታ በ2027 እንደምታጠናቅቅ አስታወቀች

የተባበሩት አረብ ኤምሬትስ (ዩኤኢ) ብሔራዊ የነዳጅ ኩባንያ የወደፊት የነዳጅ ኤክስፖርት ፍሰቷን አስተማማኝ ለማድረግና ሊያጋጥሙ የሚችሉ መስተጓጎሎችን ለመከላከል ሲል፣ የሆርሙዝ ወሽመጥን የሚቀይረው ሁለተኛው አዲስ የነዳጅ ቧንቧ መስመር ግንባታ እ.ኤ.አ. በ2027 እንደሚጠናቀቅ አስታውቋል።

ከዚህ ቀደም ይፋ ያልተደረገውና አሁን በአስቸኳይ እንዲከናወን የተወሰነው ይህ ፕሮጀክት፣ ሀገሪቱ በባህር መስመር የምታደርገውን የነዳጅ ኤክስፖርት አቅም በእጥፍ ያሳድገዋል ተብሎ ይጠበቃል።

ከኢራን ጦርነት መነሳት በፊት ከዓለም አቀፉ የነዳጅ እና የፈሳሽ ጋዝ ምርት 20 በመቶ ያህሉ ይጓጓዝበት የነበረው ወሳኙ የሆርሙዝ ሰርጥ ከተዘጋ አሁን 11ኛ ሳምንቱን ይዟል። ይህ እገዳ በዓለም ዙሪያ የኃይል ዋጋ በከፍተኛ ሁኔታ እንዲናር ማድረጉንና የባህረ ሰላጤው ሀገራትን ኢኮኖሚ እያዳከመ መሆኑን ዘገባዎች ያመለክታሉ።

የአቡ ዳቢው አልጋ ወራሽ ሼክ ካሊድ ቢን መሐመድ ቢን ዛይድ አል ናህያን፣ የሀገሪቱ ብሔራዊ የነዳጅ ኩባንያ ፕሮጀክቱን በፍጥነት አጠናቆ አዲሱ መስመር እ.ኤ.አ. በ2027 ነዳጅ ወደ ፉጃይራ ወደብ ማጓጓዝ እንዲጀምር መመሪያ አስተላልፈዋል።

ይህ ፕሮጀክት በአስቸኳይ እንዲገነባ የተወሰነው ዩኤኢ ለ60 ዓመታት አባል ሆና የቆየችበትን የነዳጅ አምራች ሀገራት ድርጅት መልቀቋን ካስታወቀች ከሳምንታት በኋላ ነው።

አዲሱ የቧንቧ መስመር አሁን ካለውና በቀን 1.8 ሚሊዮን በርሜል ነዳጅ ወደ ኦማን ባህረ ሰላጤ ወደብ ማጓጓዝ ከሚችለው የሃብሻን-ፉጃይራ መስመር ጋር ተዳምሮ የሀገሪቱን የኤክስፖርት አቅም ወደ 3.6 ሚሊዮን በርሜል በማሳደግ በእጥፍ ያሳድገዋል።

አሜሪካና እስራኤል ጥቃት ከሰነዘሩ በኋላ ኢራን በሆርሙዝ ወሽመጥ የሚያልፉ የነዳጅ ጫኝ መርከቦችን በዘጋችበት ወቅት፣ ነባሩ የሃብሻን-ፉጃይራ መስመር ዩኤኢ ነዳጅ መላኳን እንድትቀጥል ትልቅ እገዛ አድርጓል። በአሁኑ ወቅት ከጠባቡ የሆርሙዝ ሰርጥ ውጪ ነዳጅ ኤክስፖርት ማድረግ የሚያስችላቸው የቧንቧ መስመር ያላቸው የባህረ ሰላጤው ሀገራት ዩኤኢ እና ሳዑዲ አረቢያ ብቻ መሆናቸው ይታወቃል።

Capital

ቻይና እና አሜሪካ የሆርሙዝ የባሕር ሰርጥ ክፍት ሆኖ እንዲቆይ ተስማሙ
**********************

የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ እና የቻይናው ፕሬዚዳንት ሺ ጂንፒንግ በቤጂንግ ባደረጉት የፊት ለፊት ውይይት በሆርሙዝ የባሕር ሰርጥ ዙሪያ መክረዋል።

በውይይታቸውም በኢራን ጦርነት ሳቢያ በዓለም አቀፍ ገበያ ላይ ያለው ውጥረት በበረታበት በዚህ ወቅት፣ ስትራቴጂያዊው የሆርሙዝ ባሕር ሰርጥ “ነፃ የኃይል አቅርቦት ፍሰትን ለመደገፍ ሲባል የግድ ክፍት ሆኖ መቆየት አለበት” በሚለው ነጥብ ላይ ፕሬዚዳንት ሺ መስማማታቸውን ኋይት ሐውስ አስታውቋል።

በሌላ በኩል፣ የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራቅቺ በኒው ዴልሂ፣ በተካሄደው ስብሰባ ላይ የብሪክስ (BRICS) አባል ሀገራት አሜሪካ እና እስራኤል በኢራን ላይ የከፈቱትን ጦርነት እንዲያወግዙት አሳስበዋል።

ሚኒስትሩ “ቴህራን ለማንኛውም ዓይነት ውጫዊ ጫና በፍጹም እጅ እንደማትሰጥ” በአፅንኦት መናገራቸውን አልጀዚራ ዘግቧል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ በደቡብ ሊባኖስ ከተሞች እና መንደሮች ላይ የእስራኤል ጥቃቶች አሁንም የቀጠሉ ቢሆንም፣ ግጭቱን በዘላቂነት ለማስቆም ያለመ የሊባኖስ እና የእስራኤል ተደራዳሪዎች ሦስተኛ ዙር የቀጥታ ውይይት በዋሽንግተን ዲሲ በመካሄድ ላይ እንደሚገኝ ተገልጿል።
#globalnews #usa #china #iran #hormuzstrait #brics #diplomacy

የአሜሪካ የስለላ መረጃ ኢራን ሰፊ የሚሳኤል አቅም እንዳላት አሳይቷል

የኢራን ጦር ‹‹ፈራርሷል›› በሚል በትራምፕ አስተዳደር በተደጋጋሚ የሚነገረውን መረጃ የሚቃረንና ቴህራን አሁንም ከፍተኛ የሚሳኤል አቅም እንዳላት የሚያሳዩ በሚስጥር የተያዙ የአሜሪካ የስለላ ግምገማዎች መውጣታቸውን አንድ የአሜሪካ መገናኛ ብዙኃን ዘገበ።

ኒውዮርክ ታይምስ እንደዘገበው ከሆነ፤ በግንቦት ወር መጀመሪያ ላይ የተገኙ የስለላ መረጃዎች እንደሚያሳዩት ኢራን በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ አቅራቢያ ከሚገኙ 33 የሚሳኤል ጣቢያዎች ውስጥ የ30ውን ኦፕሬሽናል አገልግሎት ዳግም ማግኘት ችላለች።

ግምገማውን በቅርበት የሚያውቁ ሰዎችን ጠቅሶ ጋዜጣው እንደገለጸው፤ኢራን አሁንም ከጦርነቱ በፊት የነበራትን የሚሳኤል ክምችት እና ተንቀሳቃሽ ማስወንጨፊያዎችን በግምት 70 በመቶ ያህሉን እንደያዘች ትገኛለች።

በተጨማሪም ግምገማው እንዳመለከተው፤በአገር አቀፍ ደረጃ ከሚገኙት የኢራን የምድር ውስጥ የሚሳኤል ማከማቻ እና ማስወንጨፊያ ተቋማት መካከል ወደ 90 በመቶ የሚጠጉት አሁን ላይ በከፊል ወይም ሙሉ በሙሉ ስራ ጀምረዋል።

የዋይት ሃውስ ቃል አቀባይ ኦሊቪያ ዌልስ እንደተናገሩት፤ የኢራን መንግስት ያለው እውነታ ቀጣይነት እንደሌለው ያውቃል፤ እንዲሁም ኢራን ወታደራዊ አቅሟን መልሳ ገንብታለች ብሎ የሚያስብ ሰው ወይ የተሳሳተ ነው፣ አለዚያም ለኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ ልሳን ነው ብለዋል።

አሜሪካ እና እስራኤል በየካቲት ወር በኢራን ላይ ጥቃት ከሰነዘሩ በኋላ ቀጣናዊ ውጥረቱ ተባብሷል፡፡

ይህም ቴህራን በእስራኤል እና በባህረ ሰላጤው የአሜሪካ ወዳጆች ላይ የአጸፋ እርምጃ እንድትወስድ እንዲሁም የሆርሙዝ የባህር ሰርጥ እንዲዘጋ ምክንያት ሆኗል።

በፓኪስታን አምባሳደራዊ ጥረት ለሁለት ሳምንታት የሚቆይ የተኩስ አቁም ስምምነት በመጋቢት ወር ስራ ላይ ውሎ ነበር፡፡

ሆኖም በኢስላማባድ የተደረጉት ተከታታይ ንግግሮች ዘላቂ ስምምነት ላይ መድረስ አልቻሉም፤የተኩስ አቁም ስምምነቱ ቆይቶ በትራምፕ ላልተወሰነ ጊዜ እንዲራዘም ተደርጓል፡፡

ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ኢስላማባድ የተቋረጠውን ዲፕሎማሲያዊ ጥረት ለማደስ እየሰራች ትገኛለች፤ ሆኖም ፕሬዝዳንት ትራምፕ ጦርነቱን በዘላቂነት ለማቆም አሜሪካ ላቀረበችው የሰላም ሃሳብ ኢራን የሰጠችውን የቅርብ ጊዜ ምላሽ ‹‹ፈጽሞ ተቀባይነት የሌለው›› በማለት ውድቅ አድርገውታል።

ሀና ሰይፉ

ኢራቅ እና ፓኪስታን ከኢራን ጋር የኢነርጂ ስምምነት ተፈራረሙ

​ኢራቅ እና ፓኪስታን የነዳጅ እና የተፈጥሮ ጋዝ (LNG) ጭነቶች በሆርሙዝ ወሽመጥ በሰላም እንዲያልፉ ከኢራን ጋር ስምምነት ማድረጋቸውን Reuters ዘግቧል። ይህ እርምጃ ቴህራን በዓለም ቁልፍ በሆነው የባህር መስመር ላይ ያላትን ቁጥጥር እያጠናከረች መሆኑን ያሳያል።

ኢራቅ የበጀት ገቢዋን ለማስጠበቅ ሁለት ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ መርከቦች  — እያንዳንዳቸው 2 ሚሊዮን በርሜል የያዙ — በወሽመጡ በሰላም እንዲያልፉ ከኢራን ጋር ተስማምታለች።

​ ፓኪስታን ደሞ የበጋውን የኤሌክትሪክ ፍላጎት ለማሟላት ከኳታር የሚመጡ ሁለት የጋዝ (LNG) ጫኝ መርከቦች እንዲያልፉላት ከኢራን ፈቃድ አግኝታለች።ኢራን በወሽመጡ የሚያልፉ መርከቦች ዝርዝር መረጃ (ሰነድ) እንዲያቀርቡ እና በባህር ኃይልዋ ቁጥጥር ስር እንዲጓዙ በማድረግ መስመሩን በይፋ እየተቆጣጠረችው ትገኛለች።

​ በሆርሙዝ ወሽመጥ የሚያልፉ መርከቦች ቁጥር ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት ከነበረው ወርሃዊ አማካይ (3,000 መርከቦች) ወደ 5% ዝቅ ብሏል። የዚህ መታገድ ተከትሎ የብሬንት ድፍድፍ ነዳጅ ዋጋ ከ50% በላይ፣ የተፈጥሮ ጋዝ (LNG) ዋጋ ደግሞ ከ35–50% ጭማሪ አሳይቷል።

​ሌሎች ሀገራትም ተመሳሳይ ስምምነቶችን ለማድረግ ከኢራን ጋር ድርድር ላይ መሆናቸው ተገልጿል።

​seledadotio
seledadotio

አሜሪካ በኢራን ላይ ዳግም ወታደራዊ እርምጃ ልትወስድ ነው?

​ከኢራን ጋር ሲደረግ የነበረው የሰላም ድርድር እሁድ ዕለት "መቀጥቀጥ" ማሳየቱን ተከትሎ፣ ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቀጣይ እርምጃዎችን ለመወሰን ዛሬ ከብሔራዊ ደህንነት ቡድናቸው ጋር እንደሚመክሩ 'አክሲዮስ' (Axios) ዘግቧል

በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ የተቋረጠውን የአሜሪካ የባህር ኃይል ጥበቃ እና አጀብ ስራ በድጋሚ ማስጀመር። በኢራን ውስጥ ቀሪ በሆኑ 25% የታወቁ ወታደራዊ ኢላማዎች ላይ ጥቃቱን መቀጠል።እስራኤል የኢራንን የዩራኒየም ክምችት በልዩ ኮማንዶ ሃይል ለመቆጣጠር ግፊት እያደረገች ቢሆንም፣ ትራምፕ ግን ይህን "በጣም አደገኛ" እንደሆነ እየገለጹት ነው።

አንድ ከፍተኛ ባለስልጣን "ትራምፕ ኢራንን በትንሹ ሊያነቃቃት  አስቧል" ሲሉ፣ ሌላኛው ደግሞ "ሁኔታው ወዴት እያመራ እንደሆነ ሁላችንም እናውቃለን" በማለት ውጥረቱ ወደ ከፋ ጦርነት ሊያመራ እንደሚችል ጠቁመዋል።
​
ትራምፕ ወደ ቻይና ከሚያደርጉት ጉዞ በፊት ምንም አይነት ወታደራዊ ትዕዛዝ አይሰጡም ተብሎ ቢገመትም፣ በቴህራን ላይ ያለው ጫና ግን በከፍተኛ ሁኔታ እንደሚጨምር ታምኖበታል።

​seledadotio
seledadotio

ደቡብ ኮሪያ በሆርሙዝ ሰርጥ በመርከቧ ላይ ለተፈፀመው ጥቃት አፀፋ እመልሳለሁ አለች

ደቡብ ኮሪያ ከሳምንታት በፊት በሆርሙዝ ሰርጥ ውስጥ በጭነት መርከቧ ላይ ለተፈፀመው ጥቃት አፀፋ እመልሳለሁ ስትል ዛተች፡፡

የደቡብ ኮሪያ መንግሥት በመርከቧ ላይ የተፈፀመውን ጥቃት በጽኑ አውግዟል፡፡

ናሙ የተሰኘችዋ መርከብ ምንም አይነት ህግ እንዳልጣሰች የገለጸው የኮሪያ መንግሥት፤ ድርጊቱ በንግድ መርከቦች ላይ ጥቃት እንዳይፈፀም የተደነገገውን ዓለም አቀፍ የባህር ሀይል ሕግ የጣሰ መሆኑን አመልክቷል።

ጥቃቱ በየትኛው አካል እንደተሰነዘረ እየተጣራ እንደሆነ የገለጸችው ደቡብ ኮሪያ÷ የጥቃቱ ምንጭ እንደታወቀ የአፀፋ መልስ እንደምትሰጥ አስታውቃለች፡፡

ጥቃቱን በተመለከተ የደቡብ ኮሪያ ባለሙያዎች የመጀመሪያ ደረጃ የፎረንሲክ ትንታኔ ማድረጋቸውን ሚያሚ ሄራልድ ዘግቧል፡፡

አንዳንድ ምንጮች በጥቃቱ ኢራንን ቢወነጅሉም በደቡብ ኮሪያ የኢራን ኤምባሲ ውንጀላውን ውድቅ አድርጎታል።

ጥቃቱን ለማጣራት በሚደረገው ጥረት ኢራን አስፈላጊውን ትብብር እንደምታደርግም አረጋግጧል።

seledadotio
seledadotio

በካርግ ደሴት አቅራቢያ ከፍተኛ የነዳጅ ፍሳሽ መታየቱ ተገለጸ

የኢራን ዋነኛ የነዳጅ ኤክስፖርት ማዕከል በሆነችው የካርግ ደሴት አቅራቢያ ከፍተኛ የነዳጅ ፍሳሽ መከሰቱን የሳተላይት ምስሎች አጋለጡ። እንደ ኮፐርኒከስ ባሉ የሳተላይት ክትትል ተቋማት የተለቀቁ ምስሎች በሆርሙዝ ሰርጥ አቅራቢያ በሚገኘው በዚህ ስትራቴጂካዊ የባህር ክልል ላይ ነዳጅ በስፋት ተሰራጭቶ ይታያል።

እንደ አለም አቀፍ የኢነርጂ ተንታኞች ገለጻ፣ ይህ የነዳጅ ፍሳሽ የተከሰተው አሜሪካ በኢራን ወደቦች እና በሆርሙዝ ሰርጥ ላይ የጣለችውን የባህር ላይ እገዳ ተከትሎ ነው። ኢራን የምታመርተውን ነዳጅ ወደ ውጪ መላክ ባለመቻሏ በደሴቲቱ ላይ የሚገኙ ግዙፍ ማከማቻዎች አቅማቸው መሙላቱንና ይህም ለቴክኒክ ብልሽትና ለፍሳሽ መንስኤ ሊሆን እንደሚችል ተጠቁሟል።

ኢራን 90 በመቶ የሚሆነውን የነዳጅ ምርቷን ለውጪ ገበያ የምታቀርበው በዚህ በካርግ ደሴት በኩል እንደመሆኑ መጠን፣ የተከሰተው ፍሳሽ በሀገሪቱ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ ላይ ከፍተኛ ጫና እንደሚፈጥር ተነግሯል።

በሌላ በኩል የኢራን ባለስልጣናት የፍሳሹን መኖር ቢያምኑም፣ መንስኤው ግን ከማከማቻ ታንከሮች ሳይሆን ከባህር ላይ መርከቦች የተለቀቀ ሊሆን እንደሚችል በመግለጽ ላይ ናቸው።

ከኢኮኖሚያዊ ጉዳቱ ባለፈ፣ ይህ የነዳጅ ፍሳሽ በፋርስ ባህረ ሰላጤ ላይ ከፍተኛ የተፈጥሮ አካባቢ ብክለት ሊያስከትል እንደሚችል የስነ-ምህዳር ባለሙያዎች ስጋታቸውን እየገለጹ ይገኛሉ።

ሁኔታው በጣቢያው ላይ የሚገኙ የጥገና ባለሙያዎችን አቅም እየፈተነ ሲሆን፣ አሜሪካ በጣለችው እገዳ ምክንያት የጥገና ቁሳቁሶችን ለማስገባት መቸገሯንም መረጃዎች ያመለክታሉ።

seledadotio
seledadotio