ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በሀገሪቱ የመጀመሪያ የሆነውን የተፈጥሮ ፀረ ተባይ ነፍሳት ማራቢያ ማዕከል በይፋ አስመረቀ
#ethiopia | በአለም አቀፍ የአበባ ንግድ ዘርፍ ታዋቂ በሆነው ዱመን ኦሬንጅ ስር የሚንቀሳቀሰው ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በዓይነቱ የመጀመሪያ የሆነውን ጠቃሚ ነፍሳትን የሚያረባ ዘመናዊ ማዕከል በቆቃ ነገዎ በሚገኘው የእርሻ ቦታው ስራ አስጀምሯል።

ይህ አዲስ መሠረተ ልማት በኢትዮጵያ የሆርቲካልቸር ኢንዱስትሪ ውስጥ አዲስ ምዕራፍ የከፈተ ሲሆን በምስራቅ አፍሪካ ያለ ኬሚካል ሰብሎችን በተፈጥሯዊ መንገድ በመንከባከብ ዘላቂ ግብርናን ማስፋፋት እንደሚቻል ያሳየ ትልቅ እመርታ ነው።

ማዕከሉ በዋናነት በማስዋቢያ ዕፅዋትና አበቦች ላይ ጉዳት የሚያደርሱ ተባዮችን ተለቅመው እንዲጠፉ የሚያደርጉ ስዊርስኪ እና ካሊፎሚከስ የተባሉ ጠቃሚ ትሎችን ያመርታል።

ይህም ሰው ሰራሽ ፀረ ተባይ ኬሚካሎችን በከፍተኛ ደረጃ በማስቀረት በተፈጥሯዊ መንገድ ተባይን የመቆጣጠር ዘዴን በተሟላ ሁኔታ ለመተግበር ያስችላል።

የዚህ የቴክኖሎጂ ውጤት ጥቅሞች ዘርፈ ብዙ ሲሆኑ በኬሚካል ላይ ያለውን ጥገኝነት በመቀነስ የሰራተኞችንና የአካባቢውን ማህበረሰብ ጤና ይጠብቃል።

በተጨማሪም ወደ ውጭ በሚላኩ የአበባ ምርቶች ላይ የሚኖረውን የኬሚካል ቅሪት ስጋት በማስቀረት የሀገሪቱን ምርት በዓለም አቀፍ ገበያ ተመራጭ ያደርገዋል።

ጠቃሚ ነፍሳቱን ከውጭ ለማስገባት የሚወጣውን ከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ ከመታደጉም በላይ በአየር ትራንስፖርት ጭነት ሳቢያ የሚፈጠረውን የካርቦንዳይኦክሳይድ ልቀትን በእጅጉ ይቀንሳል።

ይህ ማዕከል በዓመት በሚሊዮኖች የሚቆጠሩ ጠቃሚ ነፍሳትን የማምረት አቅም ያለው ሲሆን ይህም በ40 ሄክታር መሬት ላይ ለሚለማው እርሻ በቂ የተፈጥሮ መከላከያ ለማቅረብ ያስችላል።

የድርጅቱ ዋና ስራ አስኪያጅ ዮርዳኖስ ጀማል ሽኩሪ እንደገለጹት ይህ ማዕከል ተፈጥሮን በጥበብ በመጠቀም ችግሮችን ለመፍታት የሚያስችል ትልቅ ማሳያ ሲሆን ሌሎች የዘርፉ ተዋናዮችም ይህንን ፈር ቀዳጅ አሰራር እንዲከተሉ ጥሪያቸውን አቅርበዋል።

በኦሮሚያ ክልል እአአ በ2003 የተቋቋመው ሬድ ፎክስ ኢትዮጵያ በአሁኑ ወቅት እስከ 100 ሄክታር መሬት ላይ በመንቀሳቀስ በዓመት ከ120 ሚሊዮን በላይ የተቆረጡ አበቦችና አፅቆችን ለውጭ ገበያ ያቀርባል።

ተቋሙ ለአካባቢው ነዋሪዎች እስከ 2500 የሚደርስ የስራ ዕድል የፈጠረ ሲሆን ከእነዚህም ውስጥ 72 በመቶ ያህሉ ሴቶች ናቸው። ከዚህ ባለፈም በትምህርት ቤቶች ግንባታ፣ በጤና አገልግሎት እና በኤሌክትሪክ አቅርቦት ዙሪያ ማህበራዊ ኃላፊነቱን በላቀ ደረጃ እየተወጣ ይገኛል።

ይህ የቆቃ ነገዎ የነፍሳት ማራቢያ ማዕከል በምስራቅ አፍሪካ ከኬንያና ታንዛኒያ በመቀጠል ሶስተኛው ቢሆንም በይዘቱና በዘመናዊነቱ ግን ኢትዮጵያን በቀጠናው ቀዳሚ ያደርጋታል።
#horticulture #agriculture #environment #sustainability #ecofriendly #redfoxethiopia #dumenorange #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

የኢትዮጵያ አረንጓዴ ወርቅ
10ኛው የሆርቲፍሎራ ዓለም አቀፍ ኤክስፖ በአዲስ አበባ ተከፈተ
#ethiopia | ​ዛሬ መጋቢት 15 ቀን 2018 ዓ.ም. በአዲስ ዓለም አቀፍ የኮንቬንሽን ማዕከል የኢትዮጵያን የሆርቲካልቸር ዘርፍ ዕድገት የሚያሳይ ታላቅ ኤክስፖ በይፋ ተከፍቷል።

ለሦስት ቀናት በሚቆየው በዚህ ዝግጅት ላይ ከ50 በላይ ሀገራት የተወከሉ ተሳታፊዎች ተገኝተዋል።

​የኢኮኖሚ የጀርባ አጥንት፦ ሆርቲካልቸር ከቡና በመቀጠል ለኢትዮጵያ ሁለተኛው ትልቅ የውጭ ምንዛሬ አስገኝ ሲሆን፣ ባለፈው በጀት ዓመት ብቻ ከ500 ሚሊዮን ዶላር በላይ ገቢ አስገኝቷል።

​ከአጠቃላይ የዘርፉ ገቢ 80 በመቶ የሚሆነው ከአበባ ኤክስፖርት የሚገኝ ሲሆን፣ ኢትዮጵያ በአፍሪካ ሁለተኛዋ ትልቅ ላኪ ለመሆን በቅታለች።

​ከ150 በላይ የአገር ውስጥና የውጭ አገር ኤግዚቢተሮች የተሳተፉ ሲሆን፣ አምራቾችን፣ የቴክኖሎጂ አቅራቢዎችንና ዓለም አቀፍ ገዢዎችን በአንድ መድረክ አገናኝቷል።

​ በፖሊሲና በመመሪያ ደረጃ እየተደረጉ ያሉ ማሻሻያዎች በፍራፍሬ፣ በአትክልትና በቅመማ ቅመም ኤክስፖርት ላይ አዲስ መነቃቃት ይፈጥራሉ ተብሎ ይጠበቃል።

​ኤክስፖው እስከ መጋቢት 17 ቀን 2018 ዓ.ም. የሚቆይ በመሆኑ፣ የዘርፉን የቴክኖሎጂ ፈጠራዎችና የገበያ ትስስሮች ለመመልከት አዲስ ዓለም አቀፍ የኮንቬንሽን ማዕከል በመገኘት እንዲጎበኙ ተጋብዘዋል።

​#getu #ethiopia #hortiflora2026 #horticultureexpo #ethiopianflowers #agriculture #exporttrade #addisababa #economicgrowth #hortiflora #ሆርቲፍሎራ #አበባናአትክልት #ኤክስፖ #ኢትዮጵያ #ጌጡተመስገን #getutemesgen

ታሪካዊው ሆርቲፍሎራ ኤክስፖ 2026
ከ50 በላይ ሀገራት በአዲስ አበባ ይሳተፋሉ

​የኢትዮጵያ አትክልትና ፍራፍሬ አምራቾችና ላኪዎች ማኅበር (EHPEA) ከኤች.ፒ.ፒ. (HPP) ኤግዚቢሽን ጋር በመተባበር ያዘጋጁት 10ኛው ዓለም አቀፍ የሆርቲካልቸር ንግድ ትርዒት ከመጋቢት 15 እስከ 17 ቀን 2018 ዓ.ም. በአዲስ አበባ ኢንተርናሽናል ኮንቬንሽን ማዕከል በደማቅ ሁኔታ ይካሄዳል።

​ ከ50 በላይ ሀገራትን የሚወክሉ ከ150 በላይ አምራቾች፣ የቴክኖሎጂ አቅራቢዎችና የፋይናንስ ተቋማት በአንድ ጣሪያ ስር ይገናኛሉ።

​የሆርቲካልቸር ዘርፍ ባለፈው በጀት ዓመት ብቻ 564.89 ሚሊዮን ዶላር ገቢ ያስገኘ ሲሆን፣ ኢትዮጵያ በአፍሪካ 2ኛ እንዲሁም በዓለም 5ኛ ግዙፍ የአበባ ላኪ ሀገር መሆን ችላለች።

​ኤክስፖው መንግሥት አዲሱን የ10 ዓመት የሆርቲካልቸር ስትራቴጂ እና የ15 ዓመቱን የአቮካዶ ልማት መርሐ ግብር ይፋ ካደረገ በኋላ የሚከናወን የመጀመሪያው ትልቅ ዓለም አቀፍ መድረክ በመሆኑ ልዩ ትኩረት ተሰጥቶታል።

​የበቆይታው ሰው ሠራሽ አስተውሎት (AI)፣ ዘላቂ ፋይናንስ፣ የምግብ ደህንነት እና የአየር ንብረት ለውጥን የሚቋቋሙ ቴክኖሎጂዎች ላይ ያተኮሩ ከፍተኛ ፋይዳ ያላቸው ውይይቶች ይካሄዱበታል።

​ይህ የንግድ ትርዒት የአገሪቱን እምቅ አቅም ለዓለም ገበያ ይበልጥ በማስተዋወቅ፣ አምራቾችን ከዓለም አቀፍ ገዢዎች ጋር በቀጥታ የሚያገናኝ ትልቅ ድልድይ ይሆናል ተብሎ ይጠበቃል።

​#getu #ethiopia #ehpea #horticulture #flowerindustry #export #economy #addisababa #hortiflora2026 #ኢትዮጵያ #ሆርቲካልቸር #ኤክስፖ #አበባ #ጌጡተመስገን #getutemesgen

ከ564 ሚሊዮን ዶላር በላይ ገቢ ያስገኘው የሆርቲካልቸር ዘርፍ ትልቅ ኩነት በአዲስ አበባ ሊካሄድ ነዉ!
#fastmereja I አትክልትና ፍራፍሬ አምራችና ላኪዎች ማኅበር ከኤች.ፒ.ፒ. ኤግዚቢሽን ወርልድዋይድ ጋር በመተባበር የተዘጋጀዉ 10ኛው ዓለምአቀፍ የሆርቲካልቸር የንግድ ትርዒት (ሆርቲፍሎራ ኤክስፖ 2026) ከመጋቢት 15 እስከ 17 ቀን 2018 ዓ.ም. በአዲስ አበባ እንደሚካሄድ ተገለፀ።

በአዲስ ዓለምአቀፍ ኮንቬንሽን ማዕከል ለሦስት ቀናት በሚቆየው በዚህ ንግድ ትርዒት ላይ ከተለያዩ የዓለማችን ክፍሎች ከ50 በላይ ሀገራት የተወከሉ ከ150 በላይ የሀገር ውስጥና የውጭ አልሚ ባለሀብቶች፣ አምራቾች፣ የቴክኖሎጂ አቅራቢዎችና የፋይናንስ ተቋማት እንደሚሳተፉ ነዉ የተገለፀዉ።

የሆርቲካልቸር ንዑስ ዘርፍ ከቡና ቀጥሎ ለኢትዮጵያ ከፍተኛ የውጭ ምንዛሪ የሚያስገኝ ዘርፍ ሲሆን፣ ባለፈው በጀት ዓመት ብቻ 564.89 ሚሊዮን የአሜሪካ ዶላር ለሀገሪቱ ኢኮኖሚ አስተዋጽኦ ማድረጉ ነዉ የተገለፀዉ።

የዘንድሮው ኤክስፖ ልዩ የሚያደርገው፣ መንግሥት የ10 ዓመት ብሔራዊ የሆርቲካልቸር ልማት ስትራቴጂን እና የ15 ዓመቱን ብሔራዊ የአቮካዶ ልማት መርሃግብር ይፋ ካደረገ በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ የሚካሄድ ዓለምአቀፍ ሁነት መሆኑ ሲሆን ይህም ሀገሪቱ በቴክኖሎጂ የተደገፈ፣ የአየር ንብረት ለውጥን የሚቋቋም እና የወጪ ንግድ ገቢን የሚያሳድግ ዘላቂ የኢንዱስትሪ ግንባታ ለማካሄድ ያላትን ቁርጠኝነት የሚያሳይ መሆኑ ተገልጿል።

ይህ ታላቅ ሁነት አምራቾችን፣ ላኪዎችን፣ ገዢዎችንና ፖሊሲ አውጪዎችን በአንድ ጣሪያ ስር በማገናኘት የኢትዮጵያን እምቅ አቅም ለዓለም ገበያ ይበልጥ ለማስተዋወቅና የንግድ ትስስርን ለማጠናከር ትልቅ ዕድል እንደሚፈጥር ይጠበቃል።

የኢትዮጵያ አየር መንገድ የፍቅረኛሞችን ቀን በማስመልከት ከ3,400 ቶን በላይ አበባ አጓጓዘ
#ethiopia | እንደ ኢትዮጵያ የአትክልትና ፍራፍሬ አምራች ላኪዎች ማኅበር (EHPE) መረጃ የኢትዮጵያ አየር መንገድ በዘንድሮው የቫላንታይን ወቅት ከፍተኛ መጠን ያለው የአበባ ምርት ወደ ተለያዩ የዓለም ክፍሎች በማጓጓዝ አመርቂ ውጤት አስመዝግቧል። አየር መንገዱ የዓለምን የፍቅር በዓል ፍላጎት ለማርካት በሦስት ሳምንታት ውስጥ ብቻ (ከጥር 14 እስከ የካቲት 7 ቀን 2018 ዓ.ም) 3,425.188 ቶን አበባ ለዓለም ገበያ አጓጉዟል።

ቁልፍ መረጃዎች፡

* መዳረሻዎች፦ የአበባ ምርቶቹ አውሮፓ፣ አሜሪካ፣ መካከለኛው ምስራቅ፣ እስያ እና አፍሪካ የሚገኙ ዓለም አቀፍ ገበያዎችን አዳርሰዋል።

* የኢኮኖሚ ፋይዳ፦ ኢትዮጵያ ከአፍሪካ ሁለተኛዋ ትልቅ አበባ ላኪ ሀገር ስትሆን፣ ዘርፉ ለሀገሪቱ የውጭ ምንዛሬ ግኝት ትልቅ ሚና እየተጫወተ ይገኛል።

* የገቢ ድርሻ፦ ባለፈው በጀት ዓመት ከሆርቲካልቸር ዘርፍ ከተገኘው 565 ሚሊዮን ዶላር ገቢ ውስጥ 80% የሚሆነው ድርሻ የተያዘው በአበባ ምርት ነው።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #ethiopianairlines #flowerexport #ethiopia #valentineseason #horticulture #flyethiopian #economy

በ2017 በጀት አመት ከአትክልትና ፍራፍሬ ሽያጭ የተገኘው ገቢ ከአምናው ተመሳሳይ ወቅት ጋር ሲነፃፀር ጭማሪ ማሳየቱ ተነገረ
#ethiopia | በተጠናቀቀው የ2017 በጀት አመት ከሆርቲካልቸር ዘርፍ ከአትክልትና ፍራፍሬ ወጪ ንግድ ጥሩ ገቢ መገኘቱን የንግድና ቀጠናዊ ትስስር ሚኒስቴር አስታውቋል።

በሚኒስቴሩ የዓለም አቀፍ ግንኙነት ባለሙያ አቶ ተስፋዬ ታደሰ ለብስራት ሬድዮ እንደተናገሩት በበጀት አመቱ 282 ሺህ 159 ነጥብ 67 ሜትሪክ ቶን የአትክልትና ፍራፍሬ ምርቶችን በመላክ 100 ሚሊዮን 36 ሺህ 140 የአሜሪካን ዶላር ለማግኘት ታቅዶ ነበር።

በዚህም 190 ሺህ 454 ነጥብ 89 ሜትሪክ ቶን ምርትን ለውጪ ገበያ በመላክ 74 ሚሊዮን 939 ሺህ 820 የአሜሪካን ዶላር ተገኝቷል ነው ያሉት፡፡

ከአምናው ተመሳሳይ ወቅት ክንውን ጋር ሲነፃጸር በመጠን የ 4 ነጥብ 19 በመቶ በገቢ ደግሞ የ 19 በመቶ ጭማሪ እንዳለው
የአለም አቀፍ ግንኙነት ባለሙያው ጨምረው ለጣቢያችን ተናግረዋል።

የአትክልት ኤክስፖርት መዳረሻ ሀገራት ከተባሉት መካከል ሶማሊያ፣ ጂቡቲ እና ኔዘርላንድስ ተጠቃሽ ሲሆኑ ሳውዲ አረቢያ፣ ጂቡቲ እና ሶማሊያ ደግሞ የፍራፍሬ ምርት መዳረሻ ከሆኑት መካከል ይገኙበታል ሲል ዳጉ ጆርናል ዘግቧል።

ዶ/ር አብተው ለጂቦ ድልበቶ ከዚህ ዓለም ድካም አረፉ
#ethiopia | ዶክተር አብተው ለጂቦ ድልበቶ ወላይታ ሶዶ ዩንቨርሲቲ ሲመሰረት ከነበሩ ከመጀመሪያዎቹ አንጋፋ ምሁራን መካከል አንዱ ናቸው። ዶ/ር አብተው በዩኒቨርሲቲው ከ1999 ዓ.ም እስከ 2002 ዓ.ም የአስተዳደርና ልማት ምክትል ፕሬዝዳንት በመሆንም በቅንነት እና ታማኝነት አገልግለዋል።

በተቋሙ በነበራቸው ቆይታ በግብርና ኮሌጅ ሆርቲካልቸር ት/ት ክፍል በመማር ማስተማር እና በችግር ፈቺ ሳይንሳዊ ጥናትና ምርምር መስክ በተለይ በእንሰት ተክል ባካሄዱት ጥልቅ ምርምር እንደ ሀገር የምግብ ዋስትና ለማረጋገጥ ሲካሄድ በነበረ ጥረት ጉልህ አሻራ አሳርፈዋል። በሙያቸው የማስተርስና ዶክትሬት ዲግሪ ተማሪዎችን በማማከር እና አቅጣጫ በማሳየትም ከፍተኛ እገዛ አድርገዋል።

ዶ/ር አብተው በሙያቸው መስክ በዋና እንዲሁም ተባባሪ ተመራማሪነት ከ40 የሚበልጡ ሳይንሳዊ የጥናትና ምርምር ስራዎች በዓለም አቀፍ ጆርናል ላይ በማሳተም ለአካዳሚው ዓለም የጥናትና ምርምር እድገት የማይተካ ሚና ነበራቸው።

ዶክተር አብተው በሀገረ ስዊድን ኡፕሳላ ከተማ በሚገኘው ❝የስዊድን ግብርና ሳይንስ ዩኒቨርሲቲ❞ በመምህርነት እና ተመራማሪነት ሲያገለግሉ የቆዩ ሲሆን፤በሚኖሩበት ስውዲን ሀገር ባደረባቸው ህመም በህክምና ሲረዱ ቆይተው ከዚህ ዓለም ድካም ማረፋቸው ተሰምቷል።

ዶ/ር አብተው በወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ መስራች በመሆን በተቋም ደረጃ በምክትል ኘሬዝዳንትነት ከፍተኛ አስተዋጽኦ በማበርከት ታሪካዊ አሻራቸውን ከማሳረፋቸውም ባሻገር
በቀድሞ የደቡብ/ብ/ብ/ህ/ክ መንግስት በአመራርነት እንዳገለገሉ የግለ ታሪክ ማህደራቸው ያመላክታል።

ወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ አስተዳደር በቀድሞ የዩኒቨርሲቲው ባልደረባ እና አንጋፋ ምሁር በሆኑት ዶ/ር አብተው ለጅቦ ድልበቶ ህልፈት የተሰማውን ልባዊ ሀዘን በመግለጽ ለመላ ቤተሰባቸው፣ ለወዳጅ ዘመዶቻቸው እንዲሁም ለአካዳሚው ማህበረሰብ መጽናናትን ይመኛል!!

ነፍስ ይማር

የወላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ አስተዳደር!!

Condolence Message for Abitew Lagibo Dalbato (Dr.)

We are deeply saddened by the passing of Dr. Abitew Lagibo Dalbato, a brilliant researcher, dedicated educator, and compassionate soul whose work touched lives far beyond the academic sphere. His pioneering research on Ensete ventricosum and sustainable agriculture has left an enduring legacy that will continue to inspire future generations.

Dr. Dalbato was not only a scholar of great intellect but also a person of humility, kindness, and unwavering commitment to improving food security and environmental resilience. His contributions to science and society will be remembered with profound respect and admiration.

Our thoughts and prayers are with his family, friends, and colleagues during this difficult time. May his memory be a blessing, and may his work continue to flourish in the hands of those he inspired.

Rest in peace, Dr. Abitew. Your work lives on. 🌿
#rip #abitewdalbato #agriculturalscience #ensetresearch #wsu #sustainableagriculture #legacyoflearning #ethiopia #slu #plantpropagation
***
በመማሩ ማይታበየው ትሁቱና ቀናው ሰው !

በሽግግር መንግስቱ ሁሉም አከባቢውን እንዲያለማ ጥሪ ይተላለፋል።ዶ/ር አብተው ለጂቦ ደሞ በጊዜው ልእለ ሀያል ደረጃ ባለችው በሀገረ ጀርመን 2ኛ ዲግሪውን ያጠናቀቀበት ጊዜ ነበር። በትምህርት ዝግጅቱ በተማረበት ሀገርም ሆነ በሀገራችን አሉ በሚባሉ የሙያም ሆነ በስልጣን ደረጃ ማገልገል የሚያስችል አቅሙ ብቻ ሳይሆን እድሉም ነበረው። ቅድሚያ ለምቾቱ ሳይሆን ለህዝቡ በመስጠት ጥሪውን ተቀብሎ የዞኑን የግብርና ዘርፍ በዱራሜ ለመምራት በሰው ሀይልም ፣በግብአትም ሆነ በበጀት ያልተደራጀ ተቋም ለማደራጀት ምቹ እድሉን ሰውቶ ምቹ ሁኔታ የፈጠረ ቆራጥ ሰው ነበረ።

የቀድሞ የደ/ብ/ብ/ህ/ክ ክልሉን በአመራርነት ፤የወላይታ ዩኒቨርሲቲ መስራችና በምክትል ኘረዝደንትነት ታሪካዊ አሻራውን ያሳረፈ ፤ በሀገረ ሲውዲን ስመጥር ተመራማሪው ዶ/ር አብተው ዛሬ ከዚህ ዓለም መለየቱን ስሰማ ልቤ ተሰበረ።

ሩቅ አላሚው ለሀገሩም ለህዝቡም ብዙ ራእይ እንደነበረው ያጫወተኝ ነገር ትልቅ ሸክም ፈጥሮብኛል።የማይቀርበት ቢሄድም በማይሞተው ራእይውና ሌጋሲው ሁሌም ከትውልዱ ጋር ይኖራል።

ነፍስህን በአጸደ ገነት ያሳርፍልን!

ለቅሶ ሥነ ስርዓቱ የሚከናወነዉ በትዉልድ ስፍራዉ አሽራ ቀበሌ ልዩ ስሙ ቤቄራ አከባቢ በቀን 21-12-2017 ከ 5:00 ሰዓት ጀምሮ ይካሄዳል።