(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ ከፍተኛ አዛዥ አሊ ፋዳቪ ዋሽንግተን በቴህራን ላይ የየብስ ወረራ የምትከፍት ከሆነ፣ ኢራን በአካባቢው የሚገኙትን የዩናይትድ ስቴትስ የጦር ሰፈሮች እና መርከቦች በሙሉ ኢላማ እንደምታደርግ አስጠንቅቀዋል። አዛዡ በእሁድ ምሽት በብሔራዊ ቴሌቪዥን ቀርበው እንዳሉት፣ "አሜሪካውያን የሚገባቸው ቋንቋ የጦር መርከቦቻቸው እና ሰፈሮቻቸው በሚሳኤል ሲመቱ ብቻ ነው" ሲሉ ጠንካራ ዛቻ ሰንዝረዋል።

አሊ ፋዳቪ በመግለጫቸው፣ የኢራን የጦር መሳሪያ ምርት መጠን አሁን ላይ ጥቅም ላይ ከሚውለው በላይ መሆኑን ገልፀው፤ አገራቸው ካለፉት ሁለት ጦርነቶች አንፃር ወታደራዊ አቅሟን በከፍተኛ ደረጃ ማሳደጓን ተናግረዋል። በስትራቴጂካዊው የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ (ላይ ከኦማን ጋር በመሆን አዳዲስ የባህር ላይ ህጎችን እያወጡ እና እያስከበሩ መሆኑን ያነሱት አዛዡ፣ አሜሪካ በአካባቢው የምታሰማራቸው ማናቸውም መርከቦች ለጥቃት 100 በመቶ ተጋላጭ ናቸው ብለዋል።

አክልውም ኢራን እስካሁን በማንኛውም የእስልምና ሀገር ላይ ጥቃት አለመክፈቷን እና ኢላማዋ በእነዚህ ሀገራት ውስጥ የሚገኙት የአሜሪካ የጦር ሰፈሮች ላይ ብቻ መሆኑን አስረድተዋል።

ይህ የኢራን ከፍተኛ ዛቻ የተሰማው የዩናይትድ ስቴትስ ጦር ግዙፍ የጦር መርከቦችን፣ የአየር እና የሚሳኤል መከላከያ ስርአቶችን ወደ መካከለኛው ምስራቅ በከፍተኛ ሁኔታ በማንቀሳቀስ ወታደራዊ ስምሪቱን እያጠናከረ ባለበት በአሁኑ ወቅት ነው። የሁለቱ ሀገራት የቃላት ጦርነት እና ወታደራዊ ፍጥጫ፣ መላውን ቀጠና ወደ ከፋ አጠቃላይ ጦርነት ሊያስገባው ይችላል የሚለው ስጋት በከፍተኛ ደረጃ አሻቅቧል።





(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ ከፍተኛ አዛዥ አሊ ፋዳቪ ዋሽንግተን በቴህራን ላይ የየብስ ወረራ የምትከፍት ከሆነ፣ ኢራን በአካባቢው የሚገኙትን የዩናይትድ ስቴትስ የጦር ሰፈሮች እና መርከቦች በሙሉ ኢላማ እንደምታደርግ አስጠንቅቀዋል። አዛዡ በእሁድ ምሽት በብሔራዊ ቴሌቪዥን ቀርበው እንዳሉት፣ "አሜሪካውያን የሚገባቸው ቋንቋ የጦር መርከቦቻቸው እና ሰፈሮቻቸው በሚሳኤል ሲመቱ ብቻ ነው" ሲሉ ጠንካራ ዛቻ ሰንዝረዋል።

አሊ ፋዳቪ በመግለጫቸው፣ የኢራን የጦር መሳሪያ ምርት መጠን አሁን ላይ ጥቅም ላይ ከሚውለው በላይ መሆኑን ገልፀው፤ አገራቸው ካለፉት ሁለት ጦርነቶች አንፃር ወታደራዊ አቅሟን በከፍተኛ ደረጃ ማሳደጓን ተናግረዋል። በስትራቴጂካዊው የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ (ላይ ከኦማን ጋር በመሆን አዳዲስ የባህር ላይ ህጎችን እያወጡ እና እያስከበሩ መሆኑን ያነሱት አዛዡ፣ አሜሪካ በአካባቢው የምታሰማራቸው ማናቸውም መርከቦች ለጥቃት 100 በመቶ ተጋላጭ ናቸው ብለዋል።

አክልውም ኢራን እስካሁን በማንኛውም የእስልምና ሀገር ላይ ጥቃት አለመክፈቷን እና ኢላማዋ በእነዚህ ሀገራት ውስጥ የሚገኙት የአሜሪካ የጦር ሰፈሮች ላይ ብቻ መሆኑን አስረድተዋል።

ይህ የኢራን ከፍተኛ ዛቻ የተሰማው የዩናይትድ ስቴትስ ጦር ግዙፍ የጦር መርከቦችን፣ የአየር እና የሚሳኤል መከላከያ ስርአቶችን ወደ መካከለኛው ምስራቅ በከፍተኛ ሁኔታ በማንቀሳቀስ ወታደራዊ ስምሪቱን እያጠናከረ ባለበት በአሁኑ ወቅት ነው። የሁለቱ ሀገራት የቃላት ጦርነት እና ወታደራዊ ፍጥጫ፣ መላውን ቀጠና ወደ ከፋ አጠቃላይ ጦርነት ሊያስገባው ይችላል የሚለው ስጋት በከፍተኛ ደረጃ አሻቅቧል።

ኢራን አሜሪካ መስፈርቶቿን እስክትሟላ ድረስ የሆርሙዝ መስመር  ተዘግቶ እንደሚቆይ ገለጸች
 
የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር የባህር መስመሩን  መልሶ መክፈት ዋነኛ ግቡ እንደሆነ ሲናገር፣ አሜሪካ በበኩሏ ትኩረቷን በኒውክሌር ድርድሩ ላይ ማድረጓን ቀጥላለች።
 
የኢራን የፓርላማ አፈ-ጉባኤ ሞሐመድ ባገር ቃሊባፍ እንደተናገሩት፣ አሜሪካ የቴህራንን የሰባት ቀን ዕቅድ እስካልተቀበለች ድረስ የሆርሙዝ መስመር ተዘግቶ ይቆያል። የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ በበኩላቸው፣ ቴህራን ወታደራዊ ዝግጁነቷን እንደጠበቀች በዲፕሎማሲያዊ መንገድ መፍትሔ ለማግኘት እየሰራች መሆኑን አረጋግጠዋል፤ አሜሪካ ተጨማሪ እርምጃ የምትወስድ ከሆነ ግን ከቀድሞው በላይ "የበለጠ ዝግጁ" መሆኗን አስረድተዋል።
 
በየካቲት ወር አሜሪካና እስራኤል በኢራን ላይ ያካሄዱትን ጥቃት ተከተሎ፣ ከዓለም አቀፉ የነዳጅ አቅርቦት አንድ አምስተኛው የሚጓጓዝበት ይህ የባህር ወስጥ ከሰባት ወራት በላይ መደበኛ እንቅስቃሴው ተስተጉሏል። በአሁኑ ወቅት ሁለቱ ወገኖች የባህር መስመሩን መክፈት ቅድሚያ ይሰጥ ወይስ የኒውክሌር ድርድሩ በሚለው ነጥብ ላይ አለመግባባት ውስጥ ይገኛሉ ሲል አልጀዚራ ዘግቧል።
 
የኢራን ዋና ተደራዳሪና የፓርላማ አፈ-ጉባኤ እንደተናገሩት፣ አሜሪካ የውሃ መንገዱን መልሶ ለመክፈት የቀረበውን የቴህራንን የሰባት ቀን ዕቅድ እስክትቀበል ድረስ የሆርሙዝ መስመር እንደተዘጋ ይቆያል።
 
ከኢራን መንግሥት ጋር ቁርኝት ያለው የኑርኒውስ (Nournews) የዜና ወኪል ሞሐመድ ባገር ቃሊባፍን ጠቅሶ እሁድ እንደዘገበው፣ አሜሪካ ለኢራን ዲፕሎማሲያዊ ጥያቄ ምላሽ ከሰጠች ከጥቂት ቀናት በኋላ በአደራዳሪዎች  በኩል "አንዳንድ የውሳኔ ሃሳቦችን" አቅርባለች።

 Seledadotio
Seledadotio

"ኢራን ኤምሬትስን መቆጣጠር አለባት"

የኢራን የፓርላማ አባል ሁሴን-አሊ ሃጂ-ደሊጋኒ ኢራን የተባበሩት አረብ ኤምሬትስን እንድትቆጣጠር (እንድትወር) ጥሪ አቀረቡ።

የምክር ቤት አባሉ የኢራን ኃይሎች በዚያ እንዲሰፍሩ የጠየቁት በኢራን ላይ የሚሰነዘሩ ጥቃቶችን ለመከላከልና ከሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ጋር ተያይዘው የተነሱ የደህንነት ስጋቶችን ለመፍታት ነው ሲሉ ተናግረዋል።

Seledadotio
Seledadotio

ኢራን የድርድር ዕቅዷን ለአሜሪካ ልካ ምላሽ እየጠበቀች እንደሆነ አስታወቀች

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ፣ አገራቸው ሰባት ነጥብ ያለው ዕቅድ፣ በኳታር አደራዳሪዎች አማካኝነት ለአሜሪካ ልካ ምላሽ እየጠበቀች እንደሆነ አስታወቁ።

በኒው ዮርክ በተባበሩት መንግሥታት ጠቅላላ ጉባዔ ላይ ተገኝተው ሳለ ለጋዜጠኞች እንደተናገሩት፤ የቴህራን ሰባት ነጥቦች ለዋሽንግተን ደርሰዋል። የዋይት ሀውስ ምላሽ በአሸማጋዮች በኩል እንደሚሰጣቸው እየጠበቁ ይገኛሉ።
“ዓላማችን አሜሪካ ቅድመ ሁኔታዎቻችንን እንድታውቅ ማድረግ ነው። ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ኢራን ዕቅድ እንዳላትም ማወቅ አለበት። ቅድመ ሁኔታዎቹ ፍትሐዊ እና ምክንያታዊ ናቸው። አሜሪካ ሰላማዊ መፍትሔ እፈልጋለሁ ትላለች፤ እኛም ይሄንን መፍትሔ አቅርበናል” ብለዋል።
ኢራን በኒውክሌር መርሃ ግብሯ ላይ “መለሳለስ አሳይታለች” በሚል የወጡ ሪፖርቶችን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ውድቅ አድርገዋል።
“ባለፉት ሰዓታት ፕሮፓጋንዳዎች ሲሰሙ ነበር።

የኢራን አቋም እንዳልተቀየረ ለመግለጽ እፈልጋለሁ። የሆርሙዝ ወሽመጥን የመክፈት ዕቅዳችንም ግልጽ ነው” ሲሉም አክለዋል።

BBC

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቴህራን በኒውክሌር መርሃ ግብሯ ላይ "ተጨባጭ መሻሻል" የምታሳይ ከሆነ፣ የማዕቀብ ማቃለያዎችን ለመስጠት እና የታገዱ የገንዘብ ንብረቶቿን ለመልቀቅ ፈቃደኛ መሆናቸውን አንድ የአሜሪካ ከፍተኛ ባለስልጣን ለሲኤንኤን ገለጹ።

አደራዳሪዎች ሁለቱን ሀገራት ወደ ድርድር ጠረጴዛ ለመመለስ ጥረት እያደረጉ ባሉበት በዚህ ወቅት፣ ዋሽንግተን በአደራዳሪዎች በኩል "ገንቢ እና አዎንታዊ ውይይት" እያደረገች መሆኑ ተገልጿል። ሆኖም የኒውክሌሩ ጥያቄ ግልጽ ምላሽ ካላገኘ ምንም ዓይነት የመጨረሻ ስምምነት እንደማይኖር አጽንዖት ተሰጥቷል። ትራምፕ ባለፈው ቅዳሜ ኢራን የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን ዳግም ለመክፈት ያቀረበችውን ሃሳብ "ተቀባይነት የሌለው" ሲሉ ውድቅ ማድረጋቸው ይታወሳል።

ፕሬዚዳንት ትራምፕ ቀደም ሲል ለኢራን ምንም ዓይነት ቅናሽ አላቀረብኩም ሲሉ በይፋ ቢያስተባብሉም፣ "ስምምነት ማድረግ ይፈልጋሉ፤ ነገር ግን እኔ የምፈልገውን ዓይነት ስምምነት አይደለም፤ ዕድላቸውን አባክነዋል" ሲሉ ተናግረዋል። በአሜሪካ በኩል ልዩ መልዕክተኛው ስቲቭ ዊትኮፍ፣ ጃሬድ ኩሽነር፣ ምክትል ፕሬዚዳንት ጄዲ ቫንስ እና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ውይይቱን እየመሩት ይገኛሉ።

በተባበሩት መንግስታት የአሜሪካ አምባሳደር ማይክ ዋልትዝ በበኩላቸው፣ ኢራን ያቀረበችው ሃሳብ እምነት የማይጣልበት መሆኑን በመግለጽ፣ ቴህራን አስቀድማ ምንም ዓይነት ተግባራዊ እርምጃ ሳትወስድ ማዕቀብ እንዲነሳላትና የታገደ ገንዘቧ እንዲለቀቅላት ብቻ መጠየቋ ድርድሩን እንዳስተጓጎለው ተችተዋል።








(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቴህራን በኒውክሌር መርሃ ግብሯ ላይ "ተጨባጭ መሻሻል" የምታሳይ ከሆነ፣ የማዕቀብ ማቃለያዎችን ለመስጠት እና የታገዱ የገንዘብ ንብረቶቿን ለመልቀቅ ፈቃደኛ መሆናቸውን አንድ የአሜሪካ ከፍተኛ ባለስልጣን ለሲኤንኤን ገለጹ።

አደራዳሪዎች ሁለቱን ሀገራት ወደ ድርድር ጠረጴዛ ለመመለስ ጥረት እያደረጉ ባሉበት በዚህ ወቅት፣ ዋሽንግተን በአደራዳሪዎች በኩል "ገንቢ እና አዎንታዊ ውይይት" እያደረገች መሆኑ ተገልጿል። ሆኖም የኒውክሌሩ ጥያቄ ግልጽ ምላሽ ካላገኘ ምንም ዓይነት የመጨረሻ ስምምነት እንደማይኖር አጽንዖት ተሰጥቷል። ትራምፕ ባለፈው ቅዳሜ ኢራን የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን ዳግም ለመክፈት ያቀረበችውን ሃሳብ "ተቀባይነት የሌለው" ሲሉ ውድቅ ማድረጋቸው ይታወሳል።

ፕሬዚዳንት ትራምፕ ቀደም ሲል ለኢራን ምንም ዓይነት ቅናሽ አላቀረብኩም ሲሉ በይፋ ቢያስተባብሉም፣ "ስምምነት ማድረግ ይፈልጋሉ፤ ነገር ግን እኔ የምፈልገውን ዓይነት ስምምነት አይደለም፤ ዕድላቸውን አባክነዋል" ሲሉ ተናግረዋል። በአሜሪካ በኩል ልዩ መልዕክተኛው ስቲቭ ዊትኮፍ፣ ጃሬድ ኩሽነር፣ ምክትል ፕሬዚዳንት ጄዲ ቫንስ እና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ ውይይቱን እየመሩት ይገኛሉ።

በተባበሩት መንግስታት የአሜሪካ አምባሳደር ማይክ ዋልትዝ በበኩላቸው፣ ኢራን ያቀረበችው ሃሳብ እምነት የማይጣልበት መሆኑን በመግለጽ፣ ቴህራን አስቀድማ ምንም ዓይነት ተግባራዊ እርምጃ ሳትወስድ ማዕቀብ እንዲነሳላትና የታገደ ገንዘቧ እንዲለቀቅላት ብቻ መጠየቋ ድርድሩን እንዳስተጓጎለው ተችተዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ በኳታር አሸማጋይነት ከኢራን ጋር የሚደረገው ቀጥተኛ ያልሆነ ድርድር በዚህ ሳምንት ሊቀጥል እንደሚችል ጠቁመዋል። ፕሬዚዳንቱ ይህንን ለ'አክሲዮስ' (Axios) የተናገሩት፣ ኢራን የሆርሙዝ የባህር ሰርጥን ለመክፈት እና የኒውክሌር ድርድሩን ዳግም ለመጀመር ያቀረበችውን ቅድመ-ሁኔታ ውድቅ ካደረጉ ከአንድ ቀን በኋላ ነው።

ኢራን ያቀረበችው ስምምነት፤ አሜሪካ የጣለችባትን የባህር ላይ እገዳ እና ማዕቀብ የምታነሳ ከሆነ የባህር መስመሩን በሳምንት ውስጥ እንደምትከፍት የሚገልጽ ነበር። ሆኖም ትራምፕ "ኢራኖች ስምምነት ይፈልጋሉ፤ ነገር ግን እኔ የምፈልገውን አይነት አይደለም፤ ካርዳቸውን በአግባቡ አልተጫወቱም" በማለት ውድቅ አድርገውታል። አክለውም ወታደራዊ እርምጃ የመውሰድ አማራጭን አሁንም ከግምት ውስጥ እንደሚያስገቡ አስጠንቅቀዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ አሜሪካ ጦር በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ ደህንነቱ የተጠበቀ ከፍተኛ የነዳጅ ዝውውር እያስቀጠለ ሲሆን፤ በሳምንቱ መጨረሻ ብቻ ከ22 ሚሊዮን በርሜል በላይ ነዳጅ በሰላም ማለፉን አሜሪካ አረጋግጣለች።

በጉዳዩ ላይ ምላሽ የሰጡት የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ፣ የትራምፕን ውድቅ የማድረግ መግለጫ ቢሰሙም ቴህራን አሁንም ለድርድር ዝግጁ መሆኗንና በኳታር አሸማጋዮች በኩል ይፋዊ የአሜሪካን ምላሽ እየጠበቀች መሆኑን አስታውቀዋል።








(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ በኳታር አሸማጋይነት ከኢራን ጋር የሚደረገው ቀጥተኛ ያልሆነ ድርድር በዚህ ሳምንት ሊቀጥል እንደሚችል ጠቁመዋል። ፕሬዚዳንቱ ይህንን ለ'አክሲዮስ' (Axios) የተናገሩት፣ ኢራን የሆርሙዝ የባህር ሰርጥን ለመክፈት እና የኒውክሌር ድርድሩን ዳግም ለመጀመር ያቀረበችውን ቅድመ-ሁኔታ ውድቅ ካደረጉ ከአንድ ቀን በኋላ ነው።

ኢራን ያቀረበችው ስምምነት፤ አሜሪካ የጣለችባትን የባህር ላይ እገዳ እና ማዕቀብ የምታነሳ ከሆነ የባህር መስመሩን በሳምንት ውስጥ እንደምትከፍት የሚገልጽ ነበር። ሆኖም ትራምፕ "ኢራኖች ስምምነት ይፈልጋሉ፤ ነገር ግን እኔ የምፈልገውን አይነት አይደለም፤ ካርዳቸውን በአግባቡ አልተጫወቱም" በማለት ውድቅ አድርገውታል። አክለውም ወታደራዊ እርምጃ የመውሰድ አማራጭን አሁንም ከግምት ውስጥ እንደሚያስገቡ አስጠንቅቀዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ አሜሪካ ጦር በሆርሙዝ የባህር ሰርጥ ደህንነቱ የተጠበቀ ከፍተኛ የነዳጅ ዝውውር እያስቀጠለ ሲሆን፤ በሳምንቱ መጨረሻ ብቻ ከ22 ሚሊዮን በርሜል በላይ ነዳጅ በሰላም ማለፉን አሜሪካ አረጋግጣለች።

በጉዳዩ ላይ ምላሽ የሰጡት የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ፣ የትራምፕን ውድቅ የማድረግ መግለጫ ቢሰሙም ቴህራን አሁንም ለድርድር ዝግጁ መሆኗንና በኳታር አሸማጋዮች በኩል ይፋዊ የአሜሪካን ምላሽ እየጠበቀች መሆኑን አስታውቀዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) አሜሪካ በኢራን ወደቦች ላይ የጣለችውን የባህር ላይ እገዳ የምታነሳ በነዳጅ ሽያጭ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ የምትሰርዝ እና ሊባኖስን የሚያካትት የተኩስ አቁም ስምምነት የምትቀበል ከሆነ፤ የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን በሰባት ቀናት ውስጥ ለመክፈት እና የኒውክሌር ፕሮግራም ድርድሯን ዳግም ለመጀመር ኢራን ጥያቄ አቀረበች።

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ አርብ ዕለት ከተባበሩት መንግስታት የጸጥታው ምክር ቤት ውጭ ለጋዜጠኞች እንደተናገሩት፣ ይህ እቅድ ከተተገበረ ከአሜሪካ ጋር ተቋርጦ የነበረው የኒውክሌር ድርድር ዳግም ይጀመራል።
"የሰባት ቀናቱ የጊዜ ሰሌዳ የሚጀምረው አሜሪካ ይህንን እቅድ በተቀበለችበት ቅጽበት ነው" ብለዋል አራግቺ።

ሚኒስትሩ አክለውም የመጀመሪያዎቹ ዝግጅቶች ከ4 እስከ 5 ቀናት የሚወስዱ ሲሆን፣ በ6ኛው ቀን የባህር ወሽመጡ ሙሉ በሙሉ ክፍት ይሆናል ብለዋል። በ7ኛው ቀን ደግሞ በጋራ መግባባት በተደረሰባቸው የኒውክሌር ፕሮግራም ጉዳዮች ዙሪያ ከአሜሪካ ጋር የመጨረሻው ድርድር እንደሚጀመር አብራርተዋል።

ከጦርነቱ በፊት ከዓለም የነዳጅ እና የተፈጥሮ ጋዝ ንግድ 20 በመቶው የሚያልፍበት የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ በኢራን መዘጋቱ፣ ቴህራን የምትጠቀምበት ዋነኛ የጫና መፍጠሪያ ሆኗል። የዚህ መዘጋት ተጽዕኖ ከመካከለኛው ምስራቅ አልፎ በህዳር ወር ለሚካሄደው የአሜሪካ ኮንግረስ አጋማሽ ምርጫ ዝግጅት ላይ ላሉት ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ እና ለሪፐብሊካን ፓርቲያቸው የፖለቲካ ፈተና ደቅኖባቸዋል።

ስለ ጉዳዩ የተጠየቀው ዋይት ሀውስ በሰጠው አጭር ምላሽ የአሜሪካ ባለስልጣናት በኢራኑ ጉዳይ ዙሪያ ከአደራዳሪዎች ጋር አዎንታዊ እና ገንቢ ውይይቶችን እያደረጉ መሆኑን ብቻ ገልጿል። በተጨማሪም አሜሪካ በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ በኩል ጉልህ የሆነ የነዳጅ ምርት እንዲያልፍ እያመቻቸች መሆኑን አስታውቋል።

ከባህረ ሰላጤው የአረብ ሀገራት በኩል በኢራን እቅድ ላይ የተሰጠ ፈጣን እና ይፋዊ አስተያየት ባይኖርም፣ ስማቸው እንዳይገለጽ የፈለጉ አንድ ምንጭ ለአሶሼትድ ፕሬስ (AP) እንደገለጹት፣ ሳዑዲ አረቢያ በዚህ የኢራን አዲስ የስምምነት ጥያቄ ላይ ጥርጣሬ አድሮባታል።








(ዘ-ሐበሻ ዜና) አሜሪካ በኢራን ወደቦች ላይ የጣለችውን የባህር ላይ እገዳ የምታነሳ በነዳጅ ሽያጭ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ የምትሰርዝ እና ሊባኖስን የሚያካትት የተኩስ አቁም ስምምነት የምትቀበል ከሆነ፤ የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥን በሰባት ቀናት ውስጥ ለመክፈት እና የኒውክሌር ፕሮግራም ድርድሯን ዳግም ለመጀመር ኢራን ጥያቄ አቀረበች።

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ አርብ ዕለት ከተባበሩት መንግስታት የጸጥታው ምክር ቤት ውጭ ለጋዜጠኞች እንደተናገሩት፣ ይህ እቅድ ከተተገበረ ከአሜሪካ ጋር ተቋርጦ የነበረው የኒውክሌር ድርድር ዳግም ይጀመራል።
"የሰባት ቀናቱ የጊዜ ሰሌዳ የሚጀምረው አሜሪካ ይህንን እቅድ በተቀበለችበት ቅጽበት ነው" ብለዋል አራግቺ።

ሚኒስትሩ አክለውም የመጀመሪያዎቹ ዝግጅቶች ከ4 እስከ 5 ቀናት የሚወስዱ ሲሆን፣ በ6ኛው ቀን የባህር ወሽመጡ ሙሉ በሙሉ ክፍት ይሆናል ብለዋል። በ7ኛው ቀን ደግሞ በጋራ መግባባት በተደረሰባቸው የኒውክሌር ፕሮግራም ጉዳዮች ዙሪያ ከአሜሪካ ጋር የመጨረሻው ድርድር እንደሚጀመር አብራርተዋል።

ከጦርነቱ በፊት ከዓለም የነዳጅ እና የተፈጥሮ ጋዝ ንግድ 20 በመቶው የሚያልፍበት የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ በኢራን መዘጋቱ፣ ቴህራን የምትጠቀምበት ዋነኛ የጫና መፍጠሪያ ሆኗል። የዚህ መዘጋት ተጽዕኖ ከመካከለኛው ምስራቅ አልፎ በህዳር ወር ለሚካሄደው የአሜሪካ ኮንግረስ አጋማሽ ምርጫ ዝግጅት ላይ ላሉት ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ እና ለሪፐብሊካን ፓርቲያቸው የፖለቲካ ፈተና ደቅኖባቸዋል።

ስለ ጉዳዩ የተጠየቀው ዋይት ሀውስ በሰጠው አጭር ምላሽ የአሜሪካ ባለስልጣናት በኢራኑ ጉዳይ ዙሪያ ከአደራዳሪዎች ጋር አዎንታዊ እና ገንቢ ውይይቶችን እያደረጉ መሆኑን ብቻ ገልጿል። በተጨማሪም አሜሪካ በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ በኩል ጉልህ የሆነ የነዳጅ ምርት እንዲያልፍ እያመቻቸች መሆኑን አስታውቋል።

ከባህረ ሰላጤው የአረብ ሀገራት በኩል በኢራን እቅድ ላይ የተሰጠ ፈጣን እና ይፋዊ አስተያየት ባይኖርም፣ ስማቸው እንዳይገለጽ የፈለጉ አንድ ምንጭ ለአሶሼትድ ፕሬስ (AP) እንደገለጹት፣ ሳዑዲ አረቢያ በዚህ የኢራን አዲስ የስምምነት ጥያቄ ላይ ጥርጣሬ አድሮባታል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ውስጥ በምትገኘው የኢራኗ ቄሽም ደሴት አቅራቢያ ከባድ የፍንዳታ ድምፅ መሰማቱን የሃገሪቱ የመንግስት መገናኛ ብዙሃን ዘገቡ።

የኢራን ብሄራዊ የዜና ወኪል ባወጣው መረጃ መሰረት፣ ለፍንዳታው መከሰት ምክንያት የሆነው አካልም ሆነ አደጋው ያደረሰው ጉዳት መጠን እስካሁን በግልጽ አልታወቀም። ጉዳዩን በተመለከተ ተጨማሪ ማጣራቶች እየተደረጉ መሆኑን የዜና ወኪሉ አስታውቋል።

ባለፈው የካቲት ወር በአሜሪካ፣ በእስራኤል እና በኢራን መካከል ጦርነት ከተቀሰቀሰበት ጊዜ አንስቶ፣ ይህችው ቄሽም ደሴት የበርካታ ተመሳሳይ ተደጋጋሚ ፍንዳታዎች ኢላማ እና ማዕከል ሆና መቆየቷ ይታወሳል።

በሆርሙዝ በኩል ከ1 ቢሊዮን በርሜል በላይ ነዳጅ በሰላም አሸጋግረናል - ዶናልድ ትራምፕ
*****************

የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት 81ኛው ጠቅላላ ጉባኤ ላይ ባደረጉት ንግግር፣ ከኢራን ጋር ያለውን ውጥረት በዘላቂነት ለመፍታት እና በዓለም አቀፍ የነዳጅ ንግድ ላይ የተደቀነውን ስጋት ለማስወገድ ዝግጁ መሆናቸውን አስታውቀዋል።

ፕሬዝዳንቱ በተለይም ለዓለም አቀፉ የኃይል አቅርቦት ወሳኝ የደም ስር የሆነው የሆርሙዝ ወሽመጥ ሙሉ በሙሉ በሰላም ክፍት የሚሆንበትን እና የኢራን ውጥረት እልባት የሚያገኝበትን አዲስ ዲፕሎማሲያዊ መንገድ አመላክተዋል።

እንደ ፕሬዝዳንት ትራምፕ ገለጻ፣ የሁለቱ ሀገራት ወታደራዊ ግጭት ከተካሄደ በኋላ በአሁኑ ወቅት የአሜሪካ የባህር ሃይል በሆርሙዝ ወሽመጥ በኩል ከ1 ቢሊዮን በርሜል በላይ ነዳጅ የጫኑ የንግድ መርከቦችን በሰላም ማሸጋገር ችሏል።

በአሁኑ ወቅትም በቀን በደርዘን የሚቆጠሩ መርከቦች በደህና እያለፉ እንደሚገኙ ጠቅሰው፤ ይህም የነዳጅ ፍሰቱ ወደነበረበት መደበኛ እንቅስቃሴ እንዲመለስ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ የነዳጅ ዋጋ እንዲቀንስ ትልቅ አስተዋጽኦ ማበርከቱን ገልጸዋል።

ይሁን እንጂ ዘላቂው መፍትሔ የሆርሙዝ ወሽመጥን በወታደራዊ ኃይል መጠበቅ ብቻ ሳይሆን ከኢራን ጋር አዲስ እና ሁለገብ የሰላም ስምምነት መፈራረም እንደሆነ ፕሬዝዳንቱ አስምረውበታል።

ኢራን የኑክሌር እቅዷን እና በባህር ንግድ መስመሮች ላይ የሚደረጉ ጥቃቶችን ሙሉ በሙሉ ካቆመች አሜሪካ ሀገሪቱ እንደገና እንድትገነባ እና ጠንካራ ኢኮኖሚ እንድትገነባ ድጋፍ ለማድረግ ዝግጁ መሆኗን ገልጸዋል።

ፕሬዝዳንት ትራምፕ አክለውም ኢራን የኑክሌር ብቃት እንዳይኖራት የማድረጉ መስፈርት እንደተጠበቀ ሆኖ፣ በቅርቡ ከሚካሄደው የምርጫ ወቅት በኋላ ከኢራን መሪዎች ጋር ታሪካዊ ስምምነት ላይ ለመድረስ ትልቅ ተስፋ እንዳላቸው ተናግረዋል።

ይህ ስምምነት ከተሳካ የሆርሙዝ ወሽመጥ ያጋጠመውን የወታደራዊ ከበባ ስጋት ሙሉ በሙሉ በመግፈፍ ቀጣናውን እና የዓለም አቀፉን የንግድ መስመር አስተማማኝ እና የተረጋጋ እንደሚያደርገው ይታመናል።

የተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት በባህር መርከቦች ላይ የሚፈጸሙ ጥቃቶችን በማውገዝ ያሳየውን አንድነት ያመሰገኑት ፕሬዝዳንቱ፤ የዓለም ሀገራት ኢራን ወደ ሰላም መስመር እንድትመጣና የሆርሙዝ ወሽመጥ የሰላም እና የንግድ ቀጣና ሆኖ እንዲቀጥል የኢኮኖሚ ጫናውን አጠናክረው እንዲቀጥሉ ጥሪ አቅርበዋል።
#donaldtrump #straitofhormuz #middleeastpeace #globaleconomy #unga81

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የፈረንሳዩ ፕሬዝዳንት ኢማኑኤል ማክሮን በኒውዮርክ ከአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ጋር ከተወያዩ በኋላ፣ የዓለምን የኃይል (ኢነርጂ) ገበያ ለማረጋጋት እና ለግጭቶች ዲፕሎማሲያዊ መፍትሄ ለማምጣት በጋራ ለመስራት መስማማታቸውን አስታወቁ።

ማክሮን በማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መግለጫ ኒውዮርክ እንደደረሱ ከፕሬዝዳንት ትራምፕ ጋር ተገናኝተው በቀጣናዊ እና ዓለም አቀፋዊ ተግዳሮቶች ዙሪያ የጋራ ምላሽ ለመስጠት መምከራቸውን ገልጸዋል። የፈረንሳዩ መሪ አክለውም፣ "በመካከለኛው ምስራቅ የሚገኙ ወሳኝ የመሠረተ ልማት አውታሮችን በማስጠበቅ እና በሆርሙዝ ስትሬት የባህር ላይ ጉዞ ነጻነትን በማረጋገጥ፣ በኃይል ገበያው ላይ ያለውን ውጥረት ለማርገብ በጋራ ለመስራት ወስነናል" ብለዋል።

ከመካከለኛው ምስራቁ ውጥረት ባሻገር የሩሲያ እና ዩክሬን ጦርነትም የውይይቱ አካል ነበር። ሁለቱ መሪዎች በዩክሬን የኃይል እና የሲቪል መሰረተ ልማቶች ላይ የሚሰነዘረው ጥቃት እንዲቆም (Moratorium እንዲደረግ) የጋራ ጥረታቸውን እንደሚያስተባብሩ ማክሮን አስታውቀዋል። "የሲቪል ማህበረሰቡ ከጥቃት ሊጠበቅ ይገባል፤ እንዲሁም በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል ለሰላም የሚያበቃ ከባድ እና እውነተኛ ድርድር በተቻለ ፍጥነት ልንጀምር ይገባል" ሲሉ ፕሬዝዳንቱ አሳስበዋል።

በአንድ በኩል ማክሮን ትራምፕን አግኝተው ስለ ሆርሙዝ ስትሬት እና ስለ መካከለኛው ምስራቅ የነዳጅ መሰረተ ልማት ደህንነት አብዝተው መምከራቸው፣ የቀጣናው ኃይሎች (በተለይም ኢራን እና ሁቲዎች) በዓለም የኢኮኖሚ የደም ስር ላይ የደቀኑትን አደጋ በጉልህ ያንጸባርቃል። አውሮፓ ያለ አሜሪካ ወታደራዊ ጥላ ይህንን የኃይል መስመር ማስጠበቅ እንደማትችልም በግልጽ ያሳያል።

በሌላ በኩል ፈረንሳይ (የአውሮፓ ህብረትን በመወከል) የዩክሬንን የሰላም ድርድር በተፋጠነ ሁኔታ ለመጀመር ከአሜሪካ ጋር መግጠሟ፣ የጦርነቱ ጫና በምዕራባውያን ኢኮኖሚ ላይ ከአቅም በላይ እየሆነ መምጣቱን የሚያሳይ ህያው ምስክር ሆኖ ይቆማል። ይህም የትራምፕ አስተዳደር በዩክሬን ጦርነት ላይ ያለውን "ጦርነቱ በአፋጣኝ በድርድር ማለቅ አለበት" የሚል ፖሊሲ፣ አውሮፓውያን በውድም በግድም እየተቀበሉት እና ስትራቴጂያቸውን እያስተካከሉ መሆኑን ያመላክታል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት (ተመድ) የአሜሪካ መልዕክተኛ የሆኑት ማይክ ዋልትዝ፣ ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ኢራን መቼም ቢሆን የኒውክሌር ጦር መሳሪያ እንዳታገኝ ለማድረግ ቁርጠኛ መሆናቸውን እና ለዚህም "ከፍተኛ ጫና" የማሳረፍ ፖሊሲያቸውን አጠናክረው እንደሚቀጥሉ አስታወቁ።

መልዕክተኛው በኤክስ ማኅበራዊ ትስስር ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መልእክት፤ ኢራን "በቅን ልቦና" ወደ ድርድር ጠረጴዛ ለመመለስ ፈቃደኛ ከሆነች አሁንም የድርድር በሩ ክፍት መሆኑን ገልጸዋል። መልእክታቸው በአል-ሞኒተር አዘጋጅነት በኒውዮርክ በተካሄደ መድረክ ላይ ያደረጉትን ንግግር የሚያሳይ የቪዲዮ ቅንጭብጭብ ያካተተ ሲሆን፤ በዚሁ ቪዲዮ ላይ አሜሪካ እና እስራኤል ከኢራን ጋር የሚያደርጉትን ፍልሚያ የ47 ዓመታት ረዥም ግጭት ቀጣይ አካል ሲሉ ገልጸውታል።

ማይክ ዋልትዝ በንግግራቸው "በዓለም ታሪክ ትልቋ እና ግንባር ቀደሟ የሽብርተኝነት ስፖንሰር የሆነችው ኢራን፤ ዓለምን ይቅርና የሆርሙዝን የባህር ወሽመጥ በኒውክሌር ጥላ ስር አድርጋ ማገት እንዳትችል ፕሬዝዳንቱ ግባቸው ላይ ጸንተዋል" ሲሉ ተናግረዋል።

ኢራን በበኩሏ የኒውክሌር ጦር መሳሪያ የማምረት ፍላጎት እንደሌላት በተደጋጋሚ የምታስተባብል ሲሆን፣ በተጣለባት ማዕቀብ ላይ ማላላት እንዲደረግላት በማሰብ የኒውክሌር ፕሮግራሟን ለመገደብ እ.ኤ.አ በ2015 ከዓለም ሀያላን ሀገራት ጋር ስምምነት መፈረሟ ይታወሳል። ይሁን እንጂ ዶናልድ ትራምፕ በመጀመሪያው የፕሬዝዳንትነት የሥልጣን ዘመናቸው አሜሪካን ከስምምነቱ በማስወጣታቸው ስምምነቱ ሙሉ በሙሉ ሊፈርስ መቻሉ አይዘነጋም።

“ትራምፕ እና ናታንያሁ ከሥልጣን እስኪወርዱ  ሆርሙዝ  ዝግ ይሆናል“ - ኢራን

የኢራን ከፍተኛ መሪ አማካሪ እንደተናገሩት፤ የአሜሪካዊው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ እና የእስራኤል ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንጃሚን ናታንያሁ ከሥልጣን እስኪወርዱ ድረስ ኢራን የሆርሙዝን የባሕር ወሽመጥ ዘግታ ትቀጥላለች።

ሞሐመድ-ባገር ዞልጋድል፤ “ወንጀለኛው ትራምፕ እና ደም የተጠማው ናታንያሁ ከሥልጣን እስኪወርዱ ድረስ ተዋጊዎቻችን የሆርሙዝን የባሕር ወሽመጥ ከቶውንም አይከፍቱም” ብለዋል። 

ይህንንም ውሳኔ የኢራን የመጀመሪያው የአጸፋ እርምጃ እርምጃ አድርገውታል።

ዞልጋድል አክለውም፤ በጦርነቱ ሕይወታቸውን ያጡትን ሰዎች ለመበቀል እንደሚሠሩ ገልጸዋል። 

አገሪቱ ባለፉት 200 ቀናት ውስጥ ያሳየችው ጠንካራ የመዋጋት ብቃት፣ እሷን ለማሸነፍ የተደረጉ ጥረቶች ሁሉ ከንቱ እንደነበሩ የሚያሳይ ማስረጃ ነው ሲሉም ተናግረዋል።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የነዳጅ ዋጋ መናር በተለያዩ አገራት ህዝባዊ ቁጣ ቀሰቀሰ፡፡ የድፍድፍ ነዳጅ ዋጋ ከ100 ዶላር በላይ መሆኑ ከእስያ እስከ አውሮፓና ላቲን አሜሪካ ህዝባዊ ተቃውሞዎችን ማስነሳቱ ተዘገበ፡፡ በሆርሙዝ ሰርጥ መዘጋት የተነሳው ይህ የዋጋ ጭማሪ መከሰቱን ተከትሎ ትላልቅ የተቃውሞ ሰልፎችን በማስተናገድ ቀዳሚ የሆነችው ሶሪያ ናት፡፡

የሶሪያ መንግስት ‹‹ለጊዜው›› በሚል በናፍጣ ላይ የ40 ፐርሰንትና በቤንዚን ላይ የ20 ፐርሰንት ጭማሪ ያደረገ ሲሆን ይህም ትልልቅ አውራ ጎዳናዎችን እስከመዝጋት የሚያደርስ ህዝባዊ ተቃውሞ አስከትሏል፡፡ የሶሪያ መንግስት በባኒያስ ነዳጅ ማጣሪያው ላይ ጥገና እያከናወነ መሆኑን በመግለፅ ጭማሪው ለጊዜው የተፈጠረና በአለም አቀፍ ገበያ የተፈጠረውን የዋና መናር ተከትሎ የመጣ መሆኑን ቢያስረዳም በመንገዶች ላይ የሚቃጠሉትን ጎማዎች ማስቀረት አልቻለም፡፡ በኢንዶኔዥያ በተከሰተው የነዳጅ እጥረት የተነሳ የሀይል መቆራረጥና የሬሽን አሰራር መፈጠሩ ህዝባዊ ቁጣ ማስነሳቱን ሮይተርስ ዘግቧል፡፡

እንደዘገባው የታክሲ አሽከርካሪዎች በታርጋ ቁጥራቸው ሙሉና ጎዶሎ በሚል ነዳጅ እንዲቀዱ ፕሮግራም የወጣላቸው ሲሆን ነዋሪዎች ደግሞ የምግብ ማብሰያ ጋዝ ማግኘት እንዳልቻሉ ተናግረዋል፡፡ በዩጊያካርታ ተማሪዎች የነዳጅ ዋጋ መጨመርን በመቃወም ተቃውሞ ሰልፍ መውጣታቸውን ዘገባው ጨምሮ ገልጿል፡፡ በፊሊፒንስ ደግሞ የትራንስፖርት ዘርፍ ሰራተኞች የነዳጅ ዋጋ በድጋሚ በመጨመሩ ምክንያት ድጎማ እንዲደረግላቸው በመጠየቅ የስራ ማቆም አድማ ማድረጋቸው ተዘግቧል፡፡ ከ90 ፐርሰንት በላይ የነዳጅ ምርትን ከውጭ በምታስገባው ባንግላዲሽ የገጠመውን የሀይል እጥረት ምክንያት በማድረግ የአልባሳት ፋብሪካዎች ለጊዜው ተዘግተዋል፡፡

በሲሪ ላንካ ደግሞ የነዳጅ ዋጋ ጭማሪ ሊኖር ይችላል በሚል ማደያዎች በሚሸጡት ነዳጅ ላይ ገደብ መጣላቸው ተገልጿል፡፡ በጓቲማላ ደግሞ የጭነት መኪና አሽከርካሪዎች የነዳጅ ዋጋን በመቃወም መንገዶችን ዘግተው ተቃውሞ አሰምተዋል፡፡ ይህ ቁጣ በአውሮፓም የታየ ሲሆን በፖርቹጋል አሽከርካሪዎች በቀስታ ወደጠቅላይ ሚኒስትር ሉዊስ ሞንቴኔግሮ መኖሪያ ቤት በመሄድ ተቃውሟቸውን ሲገልፁ በደቡባዊ ፈረንሳይ ደግሞ አሳ አስጋሪዎች አጭር ተቃውሞ ሰልፍ ማድረጋቸው ተዘግቧል፡፡

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ኢራን ‹‹በየመን ጦርነት ምንም ተሳትፎ የለኝም›› አለች፡፡ የኢራን ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቃል አቀባይ ኢስማኤል ባቃይ ዛሬ በሰጡት ጋዜጣዊ መግለጫ አገራቸው በየመን ውስጣዊ ጉዳይ ጣልቃ እንዳልገባችና አሁን ባለው ሁኔታ ላይ ምንም ተሳትፎ እንደሌላት ገለፁ፡፡

ቃል አቀባዩ ሲናገሩ ‹‹የሁቲ ታጣቂዎች በራሳቸው ነፃነት የሚንቀሳቀሱና የራሳቸውን አላማ ለማሳካት ራሳቸውን ችለው ውሳኔ የሚያሳልፉ ናቸው›› ብለዋል፡፡ የባህረ ሰላጤው አገራት በሆርሙዝ ሰርጥ ጉዳይ ለመምከር የነበራቸው ቀጠሮ በየመን ወቅታዊ ሁኔታ የተነሳ መራዘሙንም አስረድተዋል፡፡ በሆርሙዝ ሰርጥ ላይ ኢራንና የመን ሀላፊነትን የያዘ የጋራ ውሳኔ ላይ መድረሳቸውን የጠቀሱት ቃል አቀባዩ ዛሬ በኦማን ሊደረግ ታቅዶ የነበረው ስብሰባ ይህንን ውሳኔ ለቀጠናው አገራት ማሳወቅን ያለመ እንደነበርም ገልፀዋል፡፡

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ባሳለፍነው ሐሙስ በሳዑዲ አረቢያ የምሥራቅ-ምዕራብ የነዳጅ ቧንቧ መስመር ላይ የድሮን ጥቃት በመፈጸሙ፣ ሀገሪቱ የነዳጅ ማስተላለፍ ሥራዋን ሙሉ በሙሉ ለማቋረጥ መገደዷ የዓለምን የነዳጅ ገበያ በድጋሚ ክፉኛ አናውጦታል። የሳዑዲ አረቢያ የኃይል ሚኒስቴር እንዳስታወቀው፣ በሪያድ እና መዲና አካባቢዎች ጉዳት እና የመቁሰል አደጋ ያደረሰውን ይህንን ጥቃት ተከትሎ የቧንቧ መስመሩ የተዘጋው ለጥንቃቄ ሲባል ነው። የሳዑዲ ባለሥልጣናት የድሮን ጥቃቱ መነሻ በደቡብ ምሥራቅ ኢራቅ የምትገኘው እና ከኢራን ድንበር አቅራቢያ ያለችው ሜይሳን ግዛት መሆኗን ደርሰውበታል፤ ይህ አካባቢ ከኢራን ጋር ወገንተኝነት ያላቸው ታጣቂዎች በስፋት የሚንቀሳቀሱበት ነው። ጉዳቱን ለመጠገን ከአምስት እስከ ስድስት ሳምንታት ሊወስድ እንደሚችል ለሮይተርስ የዜና ወኪል ቅርበት ያላቸው ምንጮች ሲገልጹ፣ ሌሎች ደግሞ ስራው በፍጥነት ሊጀመር እንደሚችል አመላክተዋል።

እ.ኤ.አ. በ1981 የተገነባው እና 1,200 ኪሎ ሜትር ርዝመት ያለው ይህ የምሥራቅ-ምዕራብ መስመር፣ በቀን ከ4 እስከ 5 ሚሊዮን በርሜል ነዳጅ ከምሥራቃዊ የሀገሪቱ የነዳጅ ማውጫዎች ወደ ቀይ ባሕሩ የያንቡ ወደብ የሚያጓጉዝ ግዙፍ መሠረተ ልማት ነው። የዚህ መስመር ዋነኛ ጠቀሜታ፣ ባለፈው የካቲት ወር አሜሪካ እና እስራኤል በኢራን ላይ ጦርነት ከከፈቱ ወዲህ በአብዛኛው የተዘጋውን የሆርሙዝ የባሕር ሰርጥ በማቋረጥ ነዳጅን ለዓለም ገበያ ማቅረብ ማስቻሉ ነበር። ከጦርነቱ በፊት በቀን 20 ሚሊዮን በርሜል (ከዓለም አቀፉ አቅርቦት ከአንድ አምስተኛ በላይ) ነዳጅ ያስተላልፍ የነበረው የሆርሙዝ ሰርጥ አሁን በቀን ከ6 እስከ 9 ሚሊዮን በርሜል ብቻ እያስተላለፈ ባለበት እና የሁቲ ታጣቂዎች በቀይ ባሕር እና በባብ ኤል-ማንደብ የሚያደርጉት ጥቃት በተጠናከረበት በዚህ ወቅት፣ ይህ የቧንቧ መስመር መዘጋቱ ለዓለም ኢኮኖሚ እጅግ አሳሳቢ ሆኗል።

ይህ ክስተት ዓለም አቀፉ የነዳጅ አቅርቦት ምን ያህል አደጋ ውስጥ እንደወደቀ በግልጽ ያሳያል። የዓለም አቀፉ የኃይል ኤጀንሲ መረጃ እንደሚያመለክተው፣ የሳዑዲ የነዳጅ አቅርቦት ባለፈው ነሐሴ ወር ከሦስት አሥርት ዓመታት ወዲህ ታይቶ ወደማይታወቅ ዝቅተኛ ደረጃ ወርዷል። የቧንቧ መስመሩ ዝግ ሆኖ ከቀጠለ፣ የያንቡ ወደብ እና በግብጽ የሚገኙት አይን ሱክና እና ሲዲ ኬሪር የተባሉት የሳዑዲ የነዳጅ ማከማቻዎች ወደ ውጭ የሚላከውን ምርት ማቆየት የሚችሉት ለጥቂት ቀናት ብቻ ነው። ባለሙያዎች እንደሚያስጠነቅቁት፣ አሁን በበርሜል ከ70 እስከ 90 ዶላር እየተሸጠ ያለው የብሬንት ድፍድፍ ነዳጅ ክምችቱ እጅግ አነስተኛ ደረጃ ላይ ሲደርስ እስከ 150 ዶላር ሊያሻቅብ ይችላል። ጋቬካል ሪሰርች የተባለው ተቋም ባወጣው ትንታኔም፣ በቀን ከአንድ ሚሊዮን በርሜል በላይ የሚያጣራው የያንቡ ወደብ በሁቲ ድሮኖች ዛቻ ምክንያት ከሥራ ውጪ ከሆነ፣ የዓለም የነዳጅ ማጣራት አቅም እጅግ በተዳከመበት በዚህ ወቅት ይህ ለዓለም ኢኮኖሚ ትልቅ አደጋ ይሆናል ሲል አጥብቆ አስጠንቅቋል።

የሳዑዲው ልዑል አሜሪካ በሁቲዎች ላይ ጥቃት እንድትፈጽም ጠይቀው ተቀባይነት አለማግኘታቸው ተዘገበ

የሳዑዲ አረቢያው ልዑል ሞሐመድ ቢን ሳልማን ሐሙስ ዕለት ሁለት ጊዜ ለፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ስልክ ደውለው በየመን በሚገኙት የሁቲ ታጣቂዎች ላይ አሜሪካ የአየር ጥቃት እንድትፈጽም መጠየቃቸው ተዘገበ።
አክሲዮስ የተባለው የአሜሪካ የዜና ድረ ገጽ ሁለት የአሜሪካ ባለሥልጣናትን ጠቅሶ እንደዘገበው ጥያቄውን ፕሬዝዳንት ትራምፕ ውድቅ አድርገውታል፤ የአሜሪካ ባለሥልጣናትም አስተዳደሩ በአሁኑ ወቅት በሁቲዎች ላይ ቀጥተኛ ወታደራዊ እርምጃ የመውሰድ ዕቅድ እንደሌለው ገልጸዋል።

ሮይተርስ የዜና ወኪል ሳዑዲ የአየር ጥቃቱን ስለመጠየቋ ለማጣራት ለአሜሪካ ፕሬዝዳንት ጽህፈት ቤት ዋይት ሐውስ እና በዋሽንግተን ላለው የሳዑዲ ኤምባሲ ጥያቄ ቢቀርብም ወዲያውኑ ምላሽ አላገኘም።
እንደ አክሲዮስ ዘገባ፣ አሜሪካ በየመን ውስጥ በፈጣን ሁኔታ እየተባባሰ ያለውን ግጭት በከፍተኛ ስጋት እየተከታተለችው ሲሆን፣ ነገር ግን ቀጥተኛ ወታደራዊ እርምጃ ውስጥ ላለመግባት ለሳዑዲ አረቢያ የምትሰጠውን ድጋፍ እያጠናከረች ነው።

የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ አዛዥ አድሚራል ብራድ ኩፐር ሐሙስ ዕለት ለአስቸኳይ የቅንጅት ውይይት ወደ ሳዑዲ አረቢያ መጓዛቸውም ተዘግቧል።
ዘገባው ጨምሮም የአሜሪካ ወታደራዊ እና ሲቪል ባለሥልጣናት ባለፉት ሳምንታት ለሳዑዲ አቻዎቻቸው ፕሬዝዳንት ትራምፕ የሰጡት መመሪያ፣ የአሜሪካ ኃይሎች ትኩረታቸውን በኢራን እና በሆርሙዝ ወሽመጥ የመርከብ እንቅስቃሴን በመጠበቅ ላይ እንዲያደርጉ፣ ሌላ የወታደራዊ ግጭት ግንባር ከመክፈት እንዲቆጠቡ የሚል መሆኑን ገልጸዋል።

የየመን ሁቲ ታጣቂዎች ዒላማ የሆነችው ሳዑዲ አረቢያ መርከቦቿ በቀይ ባሕር ደቡባዊ ክፍል በኩል እንዳያልፉ በቡድኑ እገዳ የተጣለባቸው ሲሆን፣ የሁቲዎችን ጥቃት ለመከላከልም ከቱርክ እና ከፓኪስታን ጋር ጥምረት ከመመሥረቷ በተጨማሪ ምዕራባውያን የቀይ ባሕርን ደኅንነት በመጠበቅ እንዲተባበሩ ጥሪ አቅርባለች።
በኢራን እንደሚደገፉ የሚነገርላቸው ሁቲዎች በሳዑዲ በሚመራው ጥምረት የሚደገፈውን የየመን መንግሥት በማዳከም የአገሪቱን ሰፊ አካባቢ እየተቆጣጠሩ ነው።
ባለፉት ቀናትም ይዞታቸውን እያሰፉ ወደ ቀይ ባሕር የሚሰስገባውን የባብ ኤል መንደብ መተላለፊያ ወሽመጥን ለመቆጣጠር የሚሰስችሏቸውን የየመን ወደቦች እና የባሕር ዳርቻዎችን በእጃቸው አስግበተዋል።

BBC

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በመካከለኛው ምሥራቅ ያለው ውጥረት አሁንም የዓለምን ልብ በስጋት እያንጠለጠለ ይገኛል። የኢራን ብሔራዊ ቴሌቪዥን (IRIB) እንዳስታወቀው፣ በሄንጋም ደሴት እና በቄሽም ደሴት የሺብ ዴራዝ የባሕር ዳርቻ አቅራቢያ አንዲት የኢራን የንግድ መርከብ ላይ በተሰነዘረ ድንገተኛ ጥቃት፣ የአንድ ንጹህ ሰው ሕይወት ሲያልፍ፣ ሦስት ሰዎች ደግሞ ክፉኛ ቆስለዋል።

የብሪታንያ የባሕር ንግድ ክትትል ማዕከል በበኩሉ፣ ቅዳሜ ዕለት በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ እያቋረጠች በነበረች ሌላ መርከብ ላይ ማንነቱ ያልታወቀ ተወንጫፊ ጥቃት መፈጸሙን አረጋግጧል። ይሁን እንጂ የባሕር ላይ ሠራተኞቹ ያሉበት ሁኔታም ሆነ የጉዳቱ መጠን ወዲያውኑ ባለመታወቁ ስጋቱን ይበልጥ አባብሶታል።

በሌላ በኩል የጦርነቱ ነበልባል ንረት እያሳየ ነው። የሁቲ ቃል አቀባይ እንዳስታወቁት፣ የሳዑዲ የጦር አውሮፕላኖች ባለፉት 48 ሰዓታት ውስጥ ብቻ 129 አስፈሪ የአየር ጥቃቶችን አዝንበዋል። በኢራን የሚደገፈው ይህ ቡድንም፣ ትናንት በደቡባዊ ሳዑዲ ዓረቢያ በሚገኝ የጦር ሠፈር ላይ በባለስቲክ ሚሳኤሎች እና በድሮኖች የታገዘ ከባድ የአጸፋ ጥቃት መፈጸሙን አስታውቋል። ሁቲዎች በተኮሱት ተወንጫፊ መሣሪያ በሳዑዲዋ ጃዛን ግዛት ሁለት ሰዎች ላይ ጉዳት የደረሰ ሲሆን፤ ጥቃቱ በአንድ መስጊድ፣ በበርካታ ሕንፃዎች እና ተሽከርካሪዎች ላይ ያደረሰው ውድመት የነዋሪዎችን ሰላም ያናጋ ሆኗል።

በዚህ ሁሉ ቀውስ መሃል ኢራን እና ኦማን የሆርሙዝን ባህረ ሰላጤ ዳግም ክፍት ለማድረግ የሚያስችል መሠረታዊ መግባባት ላይ ቢደርሱም፣ የኢራን ሚዲያዎች ግን መንገዱ ወዲያውኑ እንደማይከፈት አስጠንቅቀዋል። የዚህ ወሳኝ የባሕር መስመር ዳግም መከፈት፣ አሜሪካ ለቴህራን ቅድመ-ሁኔታዎች በምትሰጠው ምላሽ እና ታዛዥነት ላይ የተንጠለጠለ ሆኗል።
ሁቲዎች ጣታቸውን ወደ እስራኤል በመቀሰር፣ በእስራኤል በኩል በጋዛ እየተፈጸመ ያለው የግድያ ዘመቻ እና የተኩስ አቁም ጥሰት በአሜሪካ ቀጥተኛ ድጋፍ እንዲሁም 'የሰላም ቦርድ' በተባሉት ሀገራት ሽፋን እየተደረገለት መሆኑን በቁጣ ኮንነዋል።

የዚህ ሁሉ የፖለቲካ ቁማር እና ጦርነት ዋነኛ ገፈት ቀማሽ ግን አሁንም ምስኪኑ ሕዝብ ነው። የጅቡቲ የኢኮኖሚ እና ፋይናንስ ሚኒስትር እንዳረጋገጡት፣ ጦርነቱ ዳግም በማገርሸቱ ምክንያት በ24 ሰዓታት ውስጥ ብቻ ወደ 1,400 የሚጠጉ ነፍሳቸውን ለማዳን የሚንከራተቱ ዜጎች ከየመን ወደ ጅቡቲ ተሰደዋል። ምንም እንኳ የየመን ፕሬዝዳንታዊ የአመራር ምክር ቤት አባል ሱልጣን አል-አራዳ፣ ከምዕራቡ የባሕር ዳርቻ አፈግፍገው የነበሩት የመንግሥት ኃይሎች ራሳቸውን አደራጅተው ወደ ጦር ግንባር እንደሚመለሱ ቢዝቱም፣ የሰብዓዊ ቀውሱ ግን ልብ ሰባሪ ሆኖ ቀጥሏል።

በዚህ ሁሉ የምዕራብ እስያ (መካከለኛው ምሥራቅ) የሰላም መደፍረስ መሃል፣ የብሪክስ አባል ሀገራት የዓለም አቀፉን ንግድ፣ የአቅርቦት ሰንሰለት እና የነዳጅ ፍሰት ከከባድ አደጋ ለመታደግ በጋራ ለመሥራት ከስምምነት ላይ ደርሰዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በመቶዎች የሚቆጠሩ የኢራን አብዮታዊ ዘብ መኮንኖች የመን መግባታቸው ተዘገበ፡፡ ሲኤንኤን እንደዘገበው በርካታ የኢራን አብዮታዊ ዘብ መኮንኖች ወደየመን ተንቀሳቅሰዋል፡፡ አንድ ከፍተኛ የአሜሪካ ባለስልጣንን በምንጭነት የጠቀሰው ዘገባው እነዚህ መኮንኖች አሁን በኢራን የሚደፉትን የሁቲ ታጣቂዎች ወታደራዊ እንቅስቃሴ እየመሩና እያስተባበሩ ይገኛሉ፡፡ መኮንኖቹ ወደስፍራው የተላኩት ሁቲዎች በየመን ቀይ ባህር ዳርቻ ላይ ይዞታቸውን ማስፋፋታቸውን ተከትሎ ነው፡፡ ሀሙስ እለት እነዚህ ታጣቂዎች ከባብኤል መንደብ የባህር ሰርጥ በ80 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ የሚገኘውን ሞካ ወደብ የተቆጣጠሩ ሲሆን ይህንን ተከትሎ ትላንት ስትራቴጂያዊ ጠቀሜታ ያላቸውን የሀኒሽ ደሴቶችን በእጃቸው አስገብተዋል፡፡

ዛሬ ደግሞ ባብኤል መንደብን በእጃቸው ማስገባታቸው በስፋት እየተዘገበ ነው፡፡ በኢራንና አሜሪካ ጦርነት የተነሳ የሆርሙዝ ሰርጥ ከፍተኛ ችግር ባጋጠመው በዚህ ወቅት ሌላኛው የባህር መተላለፊያ የሆነው ባብኤል መንደብ በሁቲዎች እጅ መውደቁ አለም አቀፍ ቀውስ እንዳያስከትል ስጋትን ፈጥሯል፡፡ ባብኤል መንደብ ቀይ ባህርንና የኤደን ባህረ ሰላጤን የሚያገናኝ ጠባብ ኮሪደር ሲሆን መርከቦችን ወደስዊዝ ካናል የሚያሳልፍ ነው፡፡ ይህ ኮሪደር ከተዘጋ በእስያና በአውሮፓ መካከል ጉዞ የሚያደርጉ መርከቦችን እጅግ ረጅም የሆነውን አፍሪካን ዞሮ የመሄድ ረጅም መንገድ እንዲጠቀሙ የሚያስገድዳቸው ይሆናል፡፡

የኢራን አብዮታዊ ዘብ መኮንኖች ወደስፍራው መሄዳቸው በጉዳዩ ላይ ጣልቃ የመግባት እንቅስቃሴን እንደሚያሳይ ዘገባው አስረድቷል፡፡ ይህ በእንዲህ እንዳለ ሮይተርስ እንደዘገበው ደግሞ የሁቲ ታጣቂዎች ሰሞኑን በቀይ ባህር እያደረጉ ያለው ወታደራዊ ዘመቻ የሚካሄደው በቀጥታ ከኢራን አብዮታዊ ዘብ በሚሰጣቸው መመሪያ መሰረት ነው፡፡ ነገር ግን ኢራን በታጣቂዎቹ ላይ ምንም ቁጥጥር እንደሌላት እየገለፀች ትገኛለች፡፡ ታጣቂዎቹም ወታደራዊ ውሳኔዎችን የሚያሳልፉት ካለማንም ጣልቃ ገብነት በራሳቸው መሆኑን በመናገር ላይ ናቸው፡፡

ዩናይትድ ስቴትስ እና ኢራን በነዳጅ ታንከሮች ላይ ጥቃት ማድረሳቸው ተነገረ‼️

የድፍድፍ  ነዳጅ ዋጋም ወደ 100 ዶላር አሻቅቧል:: በኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ የተሰነዘረውን የባለስቲክ ሚሳይል ጥቃት ተከትሎ፣ የዩናይትድ ስቴትስ ወታደራዊ ኃይል የኢራን የክሩድ ነዳጅ ማጓጓዣ ታንከሮችን ማውደሙን አስታውቋል።

የኢራን አብዮታዊ ዘብ በበኩሉ ሁለት የአሜሪካ መርከቦችን፣ ስምንት የነዳጅ ታንከሮችን እና በሆርሙዝ ወሽመጥ የተከለከለ ቀጠናን ለማለፍ ሞክረዋል ያላቸውን 10 ተጨማሪ ሕግ ተላላፊ መርከቦች ላይ ማነጣጠሩን ገልጿል።

የአብዮታዊ ዘብ ኃይሉ የአሜሪካዊያን ወታደሮችን በያዘውና በዮርዳኖስ ውስጥ በሚገኝ አንድ ወታደራዊ ሰፈር ላይ ጥቃት መሰንዘሩን ሲገልጽ፣ የዮርዳኖስ መንግሥት በበኩሉ ከኢራን የተተኮሱ 18 ባለስቲክ ሚሳኤሎችን ማውደሙን ተናግሯል።

የአሜሪካ የውጪ ጉዳይ ሚኒስትር ማርኮ ሩቢዮ፤ ዋሽንግተን በአሜሪካ የባህር ኃይል ንብረቶች ላይ ለሚሰነዘሩ ሙከራዎች አጸፋዊ ምላሽ ለመስጠት የኢራን ነዳጅ ታንከሮችን ማጥቃቷን አጠናክራ እንደምትቀጥል ቴህራንን አስጠንቅቀዋል።

Seledadotio
Seledadotio

በአሜሪካ እና በኢራን መካከል ያገረሸው ውጥረት የዓለም የነዳጅ ዋጋን ማናሩ ተገለጸ

በአሜሪካ እና በኢራን መካከል ያለው ወታደራዊና ፖለቲካዊ ውጥረት እንደገና በማንሰራራቱ ምክንያት በዓለም አቀፍ ደረጃ የነዳጅ ዋጋ ከፍተኛ ጭማሪ ማሳየቱ ተገለጸ።

ዛሬ ጠዋት የወጡ ኢኮኖሚያዊ መረጃዎች እንደሚያመለክቱት፤ስትራቴጂካዊ በሆነው የሆርሙዝ ወሽመጥ በኩል በሚደረገው የነዳጅ ጭነትና የባህር ትራንስፖርት ላይ መስተጓጎል ሊፈጥር ይችላል የሚል ስጋት የነዳጅ ዋጋን ከፍ አድርጎታል፡፡

በዓለም አቀፍ ደረጃ የዋጋ መለኪያ የሆነው የብሬንት ነዳጅ የወደፊት ዋጋ በ1.4 በመቶ ጭማሪ በማሳየት በአንድ በርሜል 98.5 ዶላር የደረሰ ሲሆን፤ይህም ባለፉት ስድስት ሳምንታት ውስጥ የተመዘገበ ከፍተኛው የዋጋ ደረጃ ሆኗል።

የነዳጅ ገበያ ተንታኞች እንደሚሉት፤በክልሉ ያለዉ አለመረጋጋት በፍጥነት የማይረግብ ከሆነ የነዳጅ ዋጋ በቅርብ ቀናት ውስጥ ተጨማሪ ጭማሪ ሊያሳይ ይችላል በሚል የነጋዴዎች ስጋት እየጨመረ ይገኛል።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) በነዳጅ ጫኝ መርከቦች ላይ አሜሪካ እና ኢራን የፈጸሙትን ጥቃቶች ተከትሎ፣ ባለፉት 10 ቀናት ውስጥ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ በቀን በአማካይ የሚያልፉት የንግድ መርከቦች ቁጥር 10 ብቻ መሆኑን የባህር ላይ ትራንስፖርት መረጃዎች አመለከቱ። ይህ አሃዝ ከግንቦት ወር ወዲህ የታየው እጅግ ዝቅተኛው የትራፊክ እንቅስቃሴ መሆኑ ተነግሯል።
'ኬፕለር' (Kpler) የተሰኘው የመረጃ ትንተና ተቋም እንዳወጣው መረጃ፣ የባህረ ሰላጤው መርከቦች እንቅስቃሴ አርብ ዕለት ከ15 በላይ እንዲሁም ቅዳሜ ዕለት ወደ 13 ገደማ የነበረ ቢሆንም፣ የ10 ቀናት አማካይ አሃዙ ትላንትና ወደ 10 ዝቅ ብሏል።

ዘገባው አክሎም ቅዳሜ ዕለት በባህረ ሰላጤው ውስጥ ማለፍ የቻሉት ሁለት መርከቦች ብቻ ሲሆኑ፣ ትላንትና ደግሞ ስድስት መርከቦች አልፈዋል። እነዚህ አብዛኛዎቹ መርከቦች ለጉዟቸው የተጠቀሙት የኢራንን መስመር መሆኑንም መረጃው አሳይቷል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ደቡብ ኮሪያ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ የባህር ላይ ጉዞ ደህንነትን እና የንግድ መስመር ነጻነትን ለማረጋገጥ ወታደራዊ እርምጃዎችን ጨምሮ የተለያዩ ተግባራዊ አማራጮችን እየገመገመች መሆኗን አስታውቃለች።

የሀገሪቱን ፕሬዚዳንታዊ ጽህፈት ቤት (ብሉ ሃውስ) በመወከል መግለጫ የሰጡ አንድ ከፍተኛ ኃላፊ፣ በዚሁ አወዛጋቢ የባህር ክልል ጉዳይ ላይ ሴኡል ምንም ዓይነት ድጋፍ አላደረገችም እየተባለ የሚሰራጨው መረጃ "ከእውነት የራቀ ነው" ሲሉ አስተባብለዋል።

በሌላ በኩል፣ በደቡብ ኮሪያ እና በአሜሪካ መካከል ሲካሄድ የነበረው የጸጥታ እና የደህንነት ውይይት በአሁኑ ወቅት "ምንም ዓይነት መሻሻል እያሳየ አለመሆኑን" ኃላፊው አረጋግጠዋል። የሴሚኮንዳክተር ቴክኖሎጂ አቅርቦትን ጨምሮ ሌሎች ቁልፍ የኢኮኖሚ እና የደህንነት ጉዳዮች በሁለቱ አጋር ሀገራት መካከል ዋነኛ የውይይት አጀንዳ ሆነው እየተመከረባቸው እንደሚገኝ ዘገባው አክሎ አመልክቷል።

በሆርሙዝ ሁለት የነዳጅ ጫኝ መርከቦች ላይ ጥቃት ተፈጸመ፤ ሳዑዲ እና ኢራን እርስ በእርስ እየተካሰሱ ነው

​በመካከለኛው ምስራቅ የተነሳው ግጭት እየተባባሰ በሄደበት በአሁኑ ወቅት፣ በስትራቴጂካዊው የሆርሙዝ ሰርጥ በኩል አልፈው ወደ ፋርስ ወሽመጥ መውጫ በመጓዝ ላይ በነበሩ ሁለት ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ መርከቦች ላይ በሚሳኤል ጥቃት በመሰነዘሩ በቀጠናው ያለው የጸጥታ ውጥረት ይበልጥ ተባብሷል።

​ጥቃቱ የተፈጸመው በኦማን ኻሳብ ከተማ አቅራቢያ ሲሆን፣ የተመቱት መርከቦች በባህሪ ኩባንያ የምትመራው የሳዑዲ አረቢያዋ "ሲድር"  እና በደቡብ ኮሪያው ሲኖኮር ኩባንያ የምትመራው የላይቤሪያ ሰንደቅ አላማ አላቢዋ "ሴኔጋል ፕሮስፔሪቲ"  ናቸው።

ሁለቱም መርከቦች በአጠቃላይ ወደ አራት ሚሊዮን በርሜል የሚጠጋ የሳዑዲ ድፍድፍ ነዳጅ አጓጉዘው በመጓዝ ላይ የነበሩ ሲሆን፣ በጥቃቱ ሳቢያ በሰራተኞቻቸው ላይ የደረሰ የጎላ ጉዳት እንደሌለ ተገልፇል።

​ሳዑዲ አረቢያ ድርጊቱን አጥብቃ በማውገዝ ኢራን በቀጠናው ሀገራት ላይ የምታካሂደው አባባሽ ጥቃት አካል ነው ስትል በጽኑ ከሳለች።

በአንፃሩ የኢራን አብዮታዊ ዘብ (IRGC) የቀረበበትን ክስ አስተባብሎ፣ መርከቦቹ ከአሜሪካ ጦር ድጋፍ በማግኘት የተከለከለ የባህር መስመር ለማለፍ ሲሞክሩ በሰርጡ ውስጥ በተጠመዱ ፈንጂዎች  መመታታቸውን ገልጿል።

​ይህ በሁለቱ መርከቦች ላይ የተፈጸመው ጥቃት የአሜሪካ ጦር በኢራን ወታደራዊ ኢላማዎች ላይ አዳዲስ የአየር ጥቃቶችን በሰነዘረበት እና ኢራንም በበኩሏ በኩዌት፣ ባህሬን እና ዮርዳኖስ በሚገኙ የአሜሪካ ወታደራዊ ሰፈሮች  የሮኬት ምላሽ በሰጠችበት ወቅት የተከሰተ ነው።

​ይህ ክስተት በዓለም አቀፍ የነዳጅ ገበያ እና የአቅርቦት መስመር ላይ ከፍተኛ መረበሽ እና የዋጋ ንረት እንዳያስከትል ስጋትን ፈጥሯል።

Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ አሜሪካ በኢራን ላይ ተጨማሪ ጥቃት ለመሰንዘር ዝግጁ መሆኗን ገልጸው ቴህራን የኑክሌር የጦር መሳሪያ እንድታለማ ሊፈቀድላት አይገባም ሲሉ አስጠንቅቀዋል።
ይህ የፕሬዚዳንቱ ማስጠንቀቂያ የተሰማው፣ አሜሪካ በደቡባዊ ኢራን በፈጸመችው የአየር ድብደባ በሠርግ ላይ የነበሩ ንጹሐንን ጨምሮ አስራ ስምንት ሰዎች መገደላቸውን ተከትሎ ነው። ለዚህም እርምጃ ኢራን በቀጠናው በሚገኙ ከአሜሪካ ጋር ግንኙነት ባላቸው ተቋማት እና ይዞታዎች ላይ የሚሳኤል ጥቃቶችን በማስወንጨፍ የአጸፋ ምላሽ ሰጥታለች።

የፖለቲካ ተንታኙ ሮስ ሃሪሰን የአሜሪካን ወታደራዊ ዘመቻ ተጽዕኖ አስመልክተው በሰጡት ማብራሪያ፣ ጥቃቶቹ ከፍተኛ ውድመት ቢያስከትሉም የዋሽንግተንን ሰፋ ያሉ የፖለቲካ ግቦችን ግን ማሳካት እንዳልቻሉ ሞግተዋል። በተጨማሪም ሃሪሰን ስለ ኢራን የፖለቲካ ስርዓት ጥንካሬ፣ ቴህራን ወታደራዊ የመከላከል አቅሟን መልሳ ለመገንባት ስለምታደርገው ጥረት፣ እንዲሁም የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ስላለው ስትራቴጂካዊ ጠቀሜታ ሰፋ ያለ ትንታኔ አቅርበዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ እስራኤል ከኢራን ጋር ስላለው እየተባባሰ የመጣ ግጭት መጨነቅ እንደሌለባት እና ጦርነቱም ብዙ ይዘልቃል ብለው እንደማያስቡ አስታወቁ። ፕሬዚዳንቱ ለእስራኤል ብሔራዊ ቴሌቪዥን (ካን) በስልክ በሰጡት ቃለ ምልልስ፣ እሳቸው በስልጣን ላይ እስካሉ ድረስ እስራኤልን እንደሚጠብቁ እና ዋስትና እንደሚሰጡ ቃል ገብተዋል። በኦቫል ኦፊስ ለጋዜጠኞች በሰጡት ማብራሪያም ግጭቱ በቅርቡ እንደሚያበቃ እና የኢራን መንግሥትም ከዚህ በላይ የመቋቋም አቅም እንደሌለው ተናግረዋል።

ይህ የፕሬዚዳንቱ አስተያየት የተደመጠው አሜሪካ እና ኢራን ለአንድ ወር ገደማ አቁመውት የነበረውን ወታደራዊ እርምጃ ከእሁድ ዕለት ጀምሮ በድጋሚ በማቀጣጠላቸው ነው። አሜሪካ በላራክ ደሴት በሚገኙ የኢራን ሮኬት ማስወንጨፊያዎች ላይ ጥቃት መሰንዘሯን ተከትሎ፣ ኢራን በጆርዳን እና በተባበሩት አረብ ኤምሬትስ ላይ ሚሳኤሎችን ተኩሳለች። ማክሰኞ ዕለት ደግሞ አሜሪካ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ዙሪያ በሚገኙ ተጨማሪ የኢራን ኢላማዎች ላይ ከሐምሌ ወር ወዲህ ታይቶ የማይታወቅ ከፍተኛ ጥቃት አድርሳለች። ኢራን በበኩሏ በአሜሪካ ጥቃት በሠርግ ላይ የነበሩ አራት ንጹሐን መገደላቸውን በመግለጽ ድርጊቱን የጦር ወንጀል ስትል ኮንናለች፤ አጸፋውን ለመመለስም በጆርዳን፣ ኤምሬትስ፣ ኩዌት፣ ባህሬን እና ኢራቅ በሚገኙ የአሜሪካ የጦር ሰፈሮች ላይ ጥቃት ፈጽማለች። ይሁን እንጂ የአሜሪካ ማዕከላዊ እዝ፣ ጦሩ እንደ ኢራን አብዮታዊ ዘብ ንጹሐንን ኢላማ እንደማያደርግ በመግለጽ ክሱን አስተባብሏል።

ኢራን በመካከለኛው ምሥራቅ በሚገኙ ሀገራት ላይ ጥቃት ብትሰነዝርም፣ እስካሁን በእስራኤል ላይ ያነጣጠረ እርምጃ አልወሰደችም። የእስራኤል መከላከያ ሚኒስትር ኢስራኤል ካትዝ በቀጣዩ ሳምንት በሚጀምረው የሀገሪቱ በዓል ወቅት ከኢራን ጥቃት ከተሰነዘረባቸው ከፍተኛ እርምጃ ለመውሰድ ዝግጁ መሆናቸውን አስጠንቅቀዋል። አሜሪካ እና እስራኤል የኢራንን አገዛዝ ለመቀልበስ እንዲሁም የኒውክሌር እና የባሊስቲክ ሚሳኤል ፕሮግራሟን ለማውደም በማሰብ በየካቲት ወር ጦርነት መክፈታቸው ይታወሳል። ምንም እንኳን በሚያዝያ ወር የተኩስ አቁም ተደርጎ በሰኔ ወር ጊዜያዊ ስምምነት ላይ ተደርሶ የነበረ ቢሆንም፣ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ቁጥጥር ዙሪያ በተፈጠረ አለመግባባት ስምምነቱ ፈርሷል።

ፕሬዚዳንት ትራምፕ በኅዳር ወር የሚካሄደው የአሜሪካ አጋማሽ ዘመን ምርጫ በውሳኔያቸው ላይ ተጽዕኖ እንዳላሳደረ ገልጸዋል። ይልቁንም ኢራን የኒውክሌር ባለቤት እንዳትሆን ለመከላከል ሲባል የሪፐብሊካን ደጋፊዎች የነዳጅ ዋጋ ጭማሪን ለመቀበል ፈቃደኛ መሆናቸውን ጠቁመዋል። የኢራን መንግሥት ከዕለት ወደ ዕለት እየተዳከመ መምጣቱን ያነሱት ትራምፕ፣ ሕዝቡ መሳሪያ እስካሌለው ድረስ አገዛዙን ለመገልበጥ አደባባይ አለመውጣቱ የሚጠበቅ መሆኑን ተናግረዋል።

ከዚህም ባሻገር ፕሬዚዳንቱ ቁልፍ የሆነውን የሆርሙዝ ባህረ ሰላጤን በስማቸው "የትራምፕ ባህረ ሰላጤ" ብለው ለመሰየም ፍላጎት እንዳላቸው በማኅበራዊ ትስስር ገጻቸው አስፍረዋል፤ ዋይት ሀውስም ይህንኑ የሚያሳይ ካርታ አውጥቷል። ትራምፕ ወደ ስልጣን ከተመለሱ ጊዜ ጀምሮ የተለያዩ ቦታዎችን በስማቸው እና በአሜሪካ ስም በመሰየም ላይ ይገኛሉ። ለምሳሌ ከካናዳ ጋር ባላቸው የንግድ ጦርነት ኦንታሪዮ ሐይቅን "የአሜሪካ ሐይቅ"፣ የሜክሲኮ ባህረ ሰላጤን "የአሜሪካ ባህረ ሰላጤ" ብለው የሰየሙ ሲሆን፣ የዋሽንግተኑን የኬኔዲ የስነ ጥበብ ማዕከልን ጨምሮ በርካታ ተቋማትን በራሳቸው ስም ቀይረዋል።

የአሜሪካን 250ኛ ዓመት የነጻነት በዓል ምክንያት በማድረግ በሕይወት ያሉ ፕሬዚዳንቶችን ምስል በገንዘብ ላይ ማተም የሚከለክለውን የፌደራል ሕግ በመጣስ የትራምፕ ምስል ያለበት የአንድ ዶላር ሳንቲም ታትሟል። ተንታኞች ይህ የባህረ ሰላጤው የስም አወጣጥ ሐሳብ፣ ከኢራኑ ጦርነት እና ከነዳጅ ዋጋ ንረት የአሜሪካውያንን ትኩረት ለመቀልበስ የታለመ ፖለቲካዊ ስልት ሊሆን እንደሚችል ይገምታሉ።

«የሆርሙዝን ስም ወደ "ትራምፕ ስትሬት" ብንቀይረውሳ?» — ፕሬዝዳንት ትራምፕ

የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በራሳቸው የሶሻል ሚዲያ መድረክ Truth Social ባሰፈሩት አነጋጋሪ መልእክት፣ ስትራቴጂካዊውን የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ  ስም ለመቀየር ሀሳብ አቅርበዋል።

ትራምፕ ባሰፈሩት መልእክት «አሁን አካባቢውን በዩናይትድ ስቴትስ አሜሪካ ቁጥጥር ስር ስላደረግነው፣ የሆርሙዝን ስም ወደ "ትራምፕ ስትሬት" ብንቀይረውሳ?» ሲሉ ጠይቀዋል

አክለውም እንደ አሜሪካ ሀገር ሁሉ ቦታው «ከመቼውም ጊዜ በላይ ሳቢና ተፈላጊ  ይሆናል!» ሲሉ አስተያየታቸውን ሰጥተዋል።ይህ የትራምፕ አስተያየት የመጣው በአሜሪካ እና በኢራን መካከል በሆርሙዝ የባህር መስመር እና በላራክ ደሴት አካባቢ ከፍተኛ የሚሳኤል እና የባህር ኃይል ፍጥጫ እና ጥቃት በተካሄደበት ወቅት ነው።

Seledadotio
Seledadotio

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ስቴትስ ጦር በኢራን ላይ አዲስ እና ተጨማሪ የአየር ጥቃቶችን ማክሰኞ ዕለት ማጠናቀቁን ተከትሎ፣ ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ እርምጃው "ኢራንን አስገድዶ ወደ ድርድር ጠረጴዛ የማምጣት ዓላማ የለውም" ሲሉ አስታውቀዋል። ፕሬዚዳንቱ 'ትሩዝ ሶሻል' በተሰኘው የማህበራዊ ትስስር ገጻቸው ላይ ባሰፈሩት መልዕክት፣ አሜሪካ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ ላይ "ሙሉ ለሙሉ በሚባል ደረጃ ቁጥጥር" እንዳላት በመግለጽ፣ የቴህራን ኢኮኖሚ እያሽቆለቆለ መሆኑን አመልክተዋል። የኢራን መንግስት የማይቀረውን ውድቀት እየተጠባበቀ መሆኑን የጠቆሙት ትራምፕ፣ "የኢራን ህዝብ ተነስቶ የሚታገለው መቼ ነው?" ሲሉ ጠይቀዋል።

የአሜሪካ ማዕከላዊ ዕዝ በበኩሉ በ'ኤክስ' (X) ገጹ ላይ ባወጣው መግለጫ፣ የዩናይትድ ስቴትስ ጦር በኢራን የአየር መከላከያ፣ የግንኙነት ጣቢያዎች እና የራዳር ስርዓቶች ላይ ጥቃት መፈጸሙን አረጋግጧል። ይህ እርምጃ የተወሰደው፣ ኢራን በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ በሚተላለፉ የንግድ መርከቦች እና በአሜሪካ ወታደሮች ላይ በቅርቡ ያደረገችውን የጥቃት ሙከራ ለመበቀል መሆኑም ተገልጿል። ትራምፕ ከዚህ ቀደም የነበረውን የአሜሪካ ጥቃት "ግዙፍ እና ኃይለኛ" ሲሉ የገለጹት ሲሆን፣ ቴህራን "እጅግ ተገቢ" ባሉት ጥቃት ላይ አጸፋዊ እርምጃ የምትወስድ ከሆነ ተጨማሪ ጠንካራ ወታደራዊ እርምጃ እንደሚኖር ዝተዋል።

ቴህራን ለአሜሪካ ጥቃቶች በወሰደችው የአጸፋ እርምጃ የአሜሪካ አጋር የሆነችውን ዮርዳኖስን ዒላማ አድርጋለች። የዮርዳኖስ የጦር ኃይሎች ከኢራን ግዛት የተተኮሰ የሚሳኤል ጥቃት እንደደረሰባቸው አረጋግጠዋል። የጦር ኃይሉ ቃል አቀባይ እንዳስታወቁት፣ ከተተኮሱት 13 ሚሳኤሎች ውስጥ 10ሩን የሀገሪቱ የአየር መከላከያ ስርዓት ያከሸፋቸው ሲሆን፣ ቀሪዎቹ ሦስቱ ራቅ ባሉ አካባቢዎች ላይ ወድቀዋል፤ እስካሁንም የደረሰ የሰው ጉዳት አልተዘገበም። በሌላ በኩል የባህሬን የሀገር ውስጥ ጉዳይ ሚኒስቴር ረቡዕ ማለዳ ላይ "ሊከሰት የሚችል የጸጥታ ስጋት" ማስጠንቀቂያ በማውጣት፣ ዜጎች በአቅራቢያቸው ወደሚገኝ አስተማማኝ መጠለያ እንዲያመሩ አሳስቧል። የስጋቱ ምንነት ግን ወዲያውኑ ግልጽ አልተደረገም።

ይህ በእንዲህ እንዳለ የሁለቱ ሀገራት መፋጠጥ በዓለም አቀፉ የነዳጅ ገበያ ላይ ከፍተኛ ንዝረት ፈጥሯል። ረቡዕ ዕለት በእስያ የግብይት ገበያ የነዳጅ ዋጋ ጭማሪ ማሳየቱን የቀጠለ ሲሆን፣ ማክሰኞ ዕለት ዓለም አቀፉ የብሬንት ነዳጅ ዋጋ በ4.5 በመቶ በማደግ በርሜሉ 94.52 ዶላር ደርሷል። እንዲሁም የአሜሪካው ዌስት ቴክሳስ ኢንተርሚዲየት (WTI) በ5 በመቶ ገደማ ጭማሪ በማሳየት በበርሜል 90.03 ዶላር በመሸጥ ከሐምሌ 24 ወዲህ ታይቶ ወደማይታወቅ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ደርሷል።

ይህ የጥቃት ልውውጥ የተጀመረው እሁድ ዕለት አሜሪካ በኢራን ላራክ ደሴት ላይ በሚገኙ የሮኬት ማስወንጨፊያዎች ላይ ጥቃት መክፈቷን ተከትሎ ነው። ዋሽንግተን እርምጃውን የወሰደችው፣ ማስወንጨፊያዎቹ የባህር ላይ ፈንጂዎችን ወደ ባህረ ሰላጤው ለመተኮስ ዝግጅት እያደረጉ ነበር በሚል መሆኑን ገልጻለች። ሰኞ ዕለት ደግሞ የኢራን ኃይሎች በዮርዳኖስ በሚገኘው የአሜሪካ የጦር ሰፈር ላይ አጸፋዊ ጥቃት ፈጽመዋል። ይህ የርስ በርስ መጠቃቃት በአንድ ወር ጊዜ ውስጥ ለመጀመሪያ ጊዜ የተከሰተ ሲሆን፣ የትራምፕ አስተዳደር በቴህራን ደጋፊዎች ላይ ጠንካራ የኢኮኖሚ ጫና ማወጁን ተከትሎ የተፈጠረ ውጥረት ነው።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የዩናይትድ ስቴትስ ጦር በማዕከላዊ ዕዝ በኩል ይፋ እንዳደረገው በኢራን የኢስላሚክ አብዮታዊ ዘብ የጦር ዒላማዎች ላይ ማክሰኞ ዕለት ተጨማሪ የአየር ጥቃቶችን ፈጽሟል። ይህ እርምጃ በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ በሚተላለፉ የንግድ መርከቦች እንዲሁም በቀጠናው በተሰማሩ የአሜሪካ ወታደሮች ላይ የተሞከረውን ጥቃት ተከትሎ የተወሰደ የአጸፋ እርምጃ መሆኑ ተገልጿል።

ይህ አዲሱ የጥቃት ዙር አሜሪካ እና ኢራን ከሰኞ ዕለት ጀምሮ ላለፉት 24 እና 48 ሰዓታት ውስጥ እርስበርስ የተኩስ ልውውጥ ካደረጉ በኋላ የመጣ ነው። የውጥረቱ መነሻ እሁድ ምሽት አሜሪካ በላራክ ደሴት በሚገኙ የኢራን ዒላማዎች ላይ ጥቃት መክፈቷ ሲሆን፣ ለዚህም በምክንያትነት ያቀረበችው ኢራን በሆርሙዝ ባህረ ሰላጤ አዳዲስ የባህር ላይ ፈንጂዎችን ለማጥመድ እየሞከረች ነው የሚል ነው። ኢራን በበኩሏ ለዚህ አጸፋ ሰኞ ሌሊት ላይ በዮርዳኖስ እና በተባበሩት አረብ ኤምሬትስ በሚገኙ የአሜሪካ የጦር ሠፈሮች ላይ የሚሳኤል ጥቃት መፈጸሟ ይታወሳል።

ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ሰኞ ዕለት በኦቫል ኦፊስ በሰጡት መግለጫ፣ የአሜሪካ ወታደራዊ እርምጃ "እጅግ የተገደበ" እንደሚሆን ጠቁመው፣ ነገር ግን "ይህ ማለት አንመታቸውም ማለት አይደለም፣ በቀጣይ የሚሆነውን እናያለን" ሲሉ ጠንከር ያለ ማስጠንቀቂያ ሰጥተዋል። ፕሬዚዳንቱ አክለውም በስድስት ወራት ጦርነት ውስጥ የኢራን የባህር ኃይል፣ የአየር ኃይል እና የስለላ ቁሳቁሶች ሙሉ በሙሉ በሚባል ደረጃ መውደማቸውን ገልጸዋል። በቴህራን አሁን ላይ ማን በስልጣን ላይ እንዳለ ግልጽ አለመሆኑን የጠቆሙት ትራምፕ፣ የራዲካሎቹ ወታደራዊ አቅም ከነበረው እጅግ አነስተኛ ደረጃ ላይ በመድረሱ መዳከሙን ተናግረዋል።
የሁለቱ ሀገራት መፋጠጥ በዓለም አቀፉ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ ላይ ፈጣን ጫና የፈጠረ ሲሆን፣ የነዳጅ ዋጋ በ3 በመቶ ገደማ ሲጨምር የአሜሪካ የአክሲዮን ገበያዎች ደግሞ ቅናሽ አሳይተዋል።

የቀድሞው የአሜሪካ የባህር ኃይል መኮንን ዳን ግራዚየር ለአልጀዚራ በሰጡት ትንታኔ፣ ይህ የአሜሪካ ጥቃት በኢራን ላይ ጫናን ለማቆየት እና ሁለቱም ወገኖች ወደ ድርድር ጠረጴዛ እስኪመለሱ ድረስ የመደራደሪያ አቅምን ለመፍጠር ያለመ ዝቅተኛ ደረጃ ያለው እርምጃ መሆኑን አስረድተዋል። ይሁን እንጂ ተፋላሚዎቹ ወገኖች ሚሳኤል መወራወራቸውን አቁመው፣ የጦር መሳሪያቸውን ወደ ጎን በመተው በቅን ልቦና ወደ ድርድር መምጣት እንዳለባቸው አሳስበዋል። መኮንኑ አክለውም፣ ጦርነቱ እንዴት እንደጀመረ እና የሁለቱም ወገኖች ፍላጎት ምን እንደሆነ ከግምት ውስጥ በማስገባት የተፈረመው የመግባቢያ ሰነድ (MoU) ጥሩ የመጀመሪያ እርምጃ እንደነበር አስታውሰዋል።

በሆርሙዝ ሰርጥ ሁለት ግዙፍ የነዳጅ መርከቦች በታጣቂዎች ተመቱ

በዓለም የነዳጅ ማጓጓዣ ቁልፍ መስመር በሆነው የሆርሙዝ ሰርጥ ሁለት ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ መርከቦች በድብቅ ጥቃት መመታታቸውን የባህር ላይ ደህንነት አማካሪ ድርጅቶች አስታዉቀዋል።

ማሪስክስ የተባለው የባህር ላይ ደህንነት አማካሪ ድርጅት እንደገለጸው፤ የሳውዲ አረቢያው "ባህሪ" ማጓጓዣ ኩባንያ ባለቤትነት የሆነው "ሲድር" እና "በሲኖኮር" የሚተዳደረው "ሴኔጋል ፕሮስፔሪቲ" የተባሉ ሁለት ግዙፍ የነዳጅ መርከቦች ፋርስ ሰርጥን ለቀው በመውጣት ላይ እያሉ በማይታወቁ ፕሮጀክታሎች ተመተዋል።

የብሪታንያ የባህር ላይ ንግድ ክዋኔ በበኩሉ፣ አንደኛው መርከብ ከኦማን የባህር ጠረፍ ውጪ ጉዞውን በማጠናቀቅ ላይ በነበረበት ወቅት በሦስት ጥቃቶች መጎዳቱን አረጋግጧል። በተከሰተው አደጋ እስካሁን በሁለቱም ኩባንያዎች በኩል ይፋዊ ምላሽ ያልተሰጠ ሲሆን፣ ጥቃቱ በቀጣናው የነዳጅ ማጓጓዣ መርከቦች ደህንነት ላይ ከፍተኛ ስጋት መፍጠሩ ተመልክቷል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢራን እስላማዊ አብዮታዊ ዘብ በደቡባዊው የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ መስመር ለማለፍ የሞከረች አንዲት ግዙፍ የነዳጅ ጫኝ መርከብ ሁለት የባህር ላይ ፈንጂዎችን በመርገጧ ሙሉ በሙሉ በእሳት መያያዟን እና ጉዞዋ መቋረጡን የሀገሪቱ ብሔራዊ ቴሌቪዥን ዘግቧል።

አብዮታዊ ዘቡ ባወጣው መግለጫ የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ የደህንነት ደንቦችን በሚጥሱ መርከቦች ላይ የሚደርሰው እጣ ፈንታ ከዚህ የተለየ እንደማይሆን በማሳሰብ፣ መርከቦች ዘቡ ያወጣቸውን የጉዞ እና የባህር ላይ አሰሳ ደንቦች ማክበር ግዴታቸው መሆኑን አጥብቆ አስጠንቅቋል። ምንም እንኳን ኢራን የባህር ወሽመጡን በአብዛኛው ብትዘጋውም፣ ጥቂት መርከቦች ከኦማን የባህር ዳርቻ በተጠጋጋ መልኩ፣ አንዳንዴም በአሜሪካ የጸጥታ ከለላ ለማለፍ ሲሞክሩ ይስተዋላል። ይሁን እንጂ ቴህራን እነዚህን "ህገ-ወጥ" እና "ያልተፈቀዱ" የጉዞ መስመሮች እንዳይጠቀሙ ተደጋጋሚ ማስጠንቀቂያ ስትሰጥ ቆይታለች።

በመግለጫው ማጠቃለያ ላይ የኢራን ኃይሎች የንግድ መርከብ አስተዳዳሪዎችን በማስጠንቀቅ፣ የንግድ ተቋማቱ "ህጻናትን በምትገድለው የአሜሪካ ጦር" ትንኮሳ እና ቅስቀሳ እንዳይታለሉ እንዲሁም የሰራተኞቻቸውን ህይወት እና ንብረት ላላስፈላጊ አደጋ እና ውድመት እንዳያጋልጡ አሳስቧል።