የባሕር በር ማግኘት፦ ለሳይበር ደኅንነታችን እና ለቴክኖሎጂ ሽግግር
**********************
(የዕለቱ መልዕክት)

የባሕር በር ባለቤትነት በ21ኛው ክፍለ ዘመን ከባህላዊው የሸቀጦች እና የኮንቴይነር ንግድ መሸጋገሪያነት ባለፈ የሀገር ዲጂታል ሉዓላዊነት፣ የኢኮኖሚ ጥንካሬ እና የሳይበር ደኅንነት የሚወሰንበት ቀዳሚ ስትራቴጂያዊ መስፈርት ሆኗል።

ዛሬ መላውን ዓለም በዲጂታል ትስስር አውታር ያጋመዱት እና የዓለም አቀፍ የመረጃ ፍሰት የጀርባ አጥንት የሆኑት ግዙፍ የኢንተርኔት እና የዳታ ኬብሎች የሚዘረጉት በሰፊው የባሕር ሥር መሰረተ ልማት ላይ ነው።

በመሆኑም የባሕር ጠረፍ መኖር የዓለም አቀፍ የመረጃ ፍሰት ዋነኛ ተጠቃሚ እና ተቆጣጣሪ ለመሆን፣ እንዲሁም የራስን የቴክኖሎጂ ነፃነት ለማወጅ መሰረታዊ መነሻ ነው።

እንደ ጅቡቲ፣ ኬንያ እና ደቡብ አፍሪካ ያሉ ሀገራት የባሕር ጠረፋቸውን በአግባቡ በመጠቀም በርካታ ዓለም አቀፍ የዳታ ኬብሎችን ማስተናገድ ችለዋል።

በዚህም በቀጣናው ተፅዕኖ ፈጣሪ የዲጂታል እና የቴክኖሎጂ ማዕከል ለመሆን በቅተዋል።

ይህ ተጨባጭ ተሞክሮ እንደሚያሳየው፣ የባሕር በር መኖር ለዜጎች ፈጣን እና አስተማማኝ የኢንተርኔት አገልግሎት ለማቅረብ ብቻ ሳይሆን፣ ጠንካራ የዲጂታል መሰረተ ልማት ለመገንባት እና ከፍተኛ የውጭ ቀጥታ ኢንቨስትመንትን ለመሳብ የጎላ ሚና አለው።

በተቃራኒው የራስ የባሕር በር እና የወደብ አማራጭ አለመኖር የሀገርን የመረጃ ምስጢር፣ የሳይበር ደኅንነት አጥር እና የዲጂታል መሰረተ ልማት ዝርጋታን ሙሉ በሙሉ በጎረቤት ሀገራት ፍቃድ እና ስምምነት ላይ እንዲንጠለጠል ያደርገዋል።

ይህ ዓይነቱ ጥገኝነት ሀገርን ለተለያዩ የደኅንነት ስጋቶች እና ለቴክኖሎጂ ተጋላጭነት የሚዳርግ በመሆኑ፣ የአንድ ሀገር ሙሉ ሉዓላዊነት እና ብሔራዊ ክብር ተረጋግጧል ሊባል የሚችለው፣ በምድር እና በአየር ክልል ላይ ብቻ ሳይሆን፣ በባሕር በኩል የሚመጡ የኢኮኖሚ እና የመረጃ ፍሰቶችን እንዲሁም የባሕር ስር መሰረተ ልማቶችን በራስ ሙሉ አቅም መቆጣጠር እና ማስተዳደር ሲቻል ብቻ ነው።

የባሕር በር ማግኘት ማለት የኢንፎርሜሽን መረብን ከማንኛውም ውጫዊ ጥቃት መከላከል፣ የዲጂታል ኢኮኖሚን በከፍተኛ ፍጥነት ማሳደግ፣ የራስን የባሕር ስር የፋይበር ኦፕቲክስ መሰረተ ልማት በነፃነት መዘርጋት እና የነገውን ትውልድ ሁለንተናዊ ደህንነት ማረጋገጥ ማለት ነው።

ኢትዮጵያ በሰላማዊ፣ በዲፕሎማሲያዊ እና በሕጋዊ መንገዶች የባሕር በር ጥያቄዋ ተገቢውን ምላሽ እንዲያገኝ የምታደርገው ጥረት የሸቀጦች ማጓጓዣ ወጪን ከመቀነስ ባለፈ የዲጂታል ነፃነትን፣ የኢኮኖሚ ዕድገትን እና የሀገራዊ ደኅንነትን ዋስትናን በዘላቂነት ለማረጋገጥ የሚደረግ ታሪካዊ ጥረት ነው።

ዛሬ የምንገነባው ዲጂታል ኢኮኖሚ እና የምናደርገው የቴክኖሎጂ ሽግግር ፍሬ ሊያፈራ የሚችለው የራሳችንን የመረጃ መተላለፊያ በሮች በባለቤትነት መያዝ ስንችል በመሆኑ፣ የባሕር በር ጥያቄ የዲጂታል ሉዓላዊነታችን እና የመሰረተ ልማት ዕድገታችን ወሳኝ እና የማይታለፍ ማዕዘን ነው።

የኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል
#ethiopia #seaaccess #redsea #cybersecurity #ebc