ኢትዮጵያ የራሷን የተፈጥሮ ሃብት አቅም ለማስተዋወቅ 3ኛውን የአፍሪካ የተፈጥሮ ሀብት ፖሊሲ ፎረም መጠቀም እንዳለባት ተገለፀ

መስከረም 27 ቀን 2019 ዓ.ም. (አሐዱ ሬድዮ) ኢትዮጵያ ከአፍሪካ ልማት ባንክና ከሌሎች አጋሮች ጋር በመተባበር ያዘጋጀችው 3ኛው የአፍሪካ የተፈጥሮ ሀብት ፖሊሲ ፎረም በሀገራት መካከል ያለውን ኢኮኖሚያዊ ትስስር ማጠናከር ላይ ትኩረት በማድረግ ከማክሰኞ እለት ጀምሮ በአዲስ አበባ እየተካሄደ ይገኛል።

የምጣኔ ሃብት ባለሙያ አቶ ዘላለም በቀለ ኢትዮጵያ በምስራቅ አፍሪካም ሆነ በመላው አህጉሪቱ ያለውን የራሷን የኢኮኖሚና የተፈጥሮ ሀብት አቅም በመለየት፣ የንግድ ማስተዋወቅ ስራዎችን በስፋት መስራት እንዳለባት ተነግረዋል ፡፡

ይህ ፎረም አፍሪካውያን ሀገራት በንግድ፣ በፋይናንስና በመሰረተ ልማት ዘርፎች እርስ በርሳቸው በመደጋገፍ ኢኮኖሚያቸውን የሚያሳድጉበት ትልቅ እድል የሚፈጥር እንደሆነም መቁመዋል።

ኢትዮጵያ ፎረሙ እንደ መልካም አጋጣሚ በመጠቀም፣ ለኢኮኖሚ እድገቷ ወሳኝ የሆኑ እንደ የባህር በር እና የንግድ መስመር ያሉ ሀገራዊ አጀንዳዎቿን ለተሳታፊ ሀገራት ለማሳወቅና ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ ለማሰባሰብ መጠቀም አለባት ያሉት ደግሞ መምህርና ፖለቲከኛ ዶ/ር ጌትዬ ትርፌ ናቸው።

ኢትዮጵያን ጨምሮ የአፍሪካ ሀገራት በተፈጥሮ ሀብት የበለጸጉ ቢሆኑም፣ ሀብታቸውን በአግባቡ ባለመጠቀማቸው ተገቢውን ጥቅም እዳላገኙ ባለሙያዎቹ ገልፀዋል ፡፡ በዚህ ረገድ ሀገራቱ በጋራ መስራት እንደሚገባቸው አፅንኦት ሰጥተዋል።

በደረጄ መንግስቱ

#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ

#mizantepiuniversity

በ2019 ዓ.ም ሚዛን-ቴፒ ዩኒቨርሲቲ አዲስ የተመደባችሁ የመጀመሪያ ዲግሪ መደበኛ ተማሪዎች እንዲሁም በ2018 ዓ.ም የሪሚዲያል ትምህርታችሁን በሚዛን-ቴፒ ዩኒቨርሲቲ ተከታትላችሁ ያለፋችሁ ተማሪዎች የ2019 ትምህርት ዘመን ምዝገባ ጥቅምት 09 እና 10/2019 ዓ.ም እንደሚከናወን ዩኒቨርሲቲው አሳውቋል፡፡

የምዝገባ ቦታ 👇
● በማኅበራዊ ሳይንስ መስክ የተመደባችሁ ሚዛን አማን በሚገኘው ዋናው ጊቢ
● በተፈጥሮ ሳይንስ መስክ የተመደባችሁ ቴፒ ከተማ በሚገኘው ቴፒ ጊቢ

ለምዝገባ የሚያስፈልጉ፦
● የ12ኛ ፈተና ውጤት ዋናውና ሦስት ኮፒ፣
● ከ9-12ኛ ክፍል ትራንስክሪፕት ዋናውና ሦስት ኮፒ፣
● ዘጠኝ የቅርብ ጊዜ 3X4 ጉርድ ፎቶግራፎች፣
● ብርድ ልብስ፣ አንሶላ፣ የትራስ ጨርቅ እና የስፖርት ልብስ፡፡

በሪሚዲያል ፕሮግራም ሚዛን-ቴፒ ዩኒቨርሲቲ ለተመደባቸው ተማሪዎች የመመዝገቢያ ወቅት ወደፊት በሌላ ጥሪ ይገለጻል ተብሏል፡፡

@tikvahuniversity

#moe

ትምህርት ሚኒስቴር በ2019 ዓ.ም በመምህራን ትምህርት ኮሌጆች በዕጩ መምህርነት ለመሰልጠን ለሚወዳደሩ አመልካቾች የመቁረጫ ነጥብ ይፋ አድርጓል።

ሚኒስቴሩ ለሁሉም ክልሎች እና ከተማ አስተዳደሮች የትምህርት ቢሮዎች በቀን 19/01/2019 ዓ.ም በጻፈው ደብዳቤ፤ የመቁረጫ ነጥቡ የክልሎችን ነባራዊ ሁኔታ እና የ2018 ዓ.ም የፈተና ውጤት ባገናዘበ መልኩ መወሰኑን ገልጿል።

ለዲፕሎማ (12+2) ፕሮግራም

● ለተፈጥሮ እና ለማኅበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 215 እና ከዚያ በላይ ፤ ለሴት ተማሪዎች 205 እና ከዚያ በላይ

● ለአፋር፣ ሶማሌ፣ ቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና ጋምቤላ ክልሎች የተፈጥሮ ወይም ማኅበራዊ ሳይንስ ወንድ እና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

● ለአርብቶ አደርና ከፊል አርብቶ አደር አካባቢዎች የተፈጥሮ ወይም ማኅበራዊ ሳይንስ ተፈታኞች 185 እና ከዚያ በላይ

● በተፈጥሮ ወይም ማኅበራዊ ሳይንስ አካል ጉዳት ያለባቸው ወንድ እና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

● በማኅበራዊ ሳይንስ የተፈተኑ ዓይነ ስውራን ወንድ እና ሴት ተማሪዎች 150 እና ከዚያ በላይ

ለሰርተፊኬት (12+1) ፕሮግራም

● ለተፈጥሮ እና ማኅበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 210 እና ከዚያ በላይ ፤ ሴት ተማሪዎች 195 እና ከዚያ በላይ

(ተጨማሪ መረጃ ከላይ ከተያያዘው ምስል ይመልከቱ።)

ይህ የመቁረጫ ነጥብ የሚያገለግለው ለ2019 ዓ.ም የዕጩ መምህራን ውድድር ብቻ መሆኑ ተገልጿል።

@tikvahuniversity

‹‹ብሄራዊ ጥቅሞችን መሠረት ባደረገ መልኩ ከሁሉም ሀገራት ጋር እንሰራለን›› ሲሉ ጠቅላይ ሚኒስትሩ ተናገሩ

ዛሬ በህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት በተካሄደው የመንግስት ምስረታ መርሃ ግብር ላይ ጠቅላይ ሚኒስትሩ ወቅታዊ የቀጣናዊ እና ዲፕሎማሲያዊ ጉዳዮችን ባደረጉት ንግግር ላይ አንስተዋል።

የዉጭ ግንኙነታችን የኢትዮጵያን ተፅዕኖ ለአለም በሚያሳይ መልኩ እንዲቃኝ ይደረጋል ያሉት ጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አህመድ፤ከሁሉም የአለም አካላት ጋር ብሄራዊ ጥቅምን መሠረት ባደረገ መልኩ አብሮ ለመስራት ዝግጁ ነን ሲሉ ገልፀዋል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ በንግግራቸዉ፤ ጎረቤቶቻችን በተፈጥሮ ያገኘናቸው ወዳጆታችን ናቸዉ ያሉ ሲሆን፤በትብብር የመስራት መርሃችንን እንገፋበታለን ብለዋል።

የኢትዮጵያ ስልጣኔ ያለ ባህር በር እዉን መሆን አይችልም፤ በሰጥቶ መቀበል መርህ ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር እንዲኖራት ይሰራል ብለዋል በንግግራቸው።

በቀጣናው ላይ የአየር የበላይነትን ለመፍጠር የሚያስችል አቅም ትገነባለች ሲሉም ጠቅላይ ሚኒስተሩ አክለዋል።

Seledadotio
Seledadotio

" ... በቀጠናው ጉዳይ ላይ የምትወስን መሆኗን በሰዎች ችሮታ ሳይሆን በጉልበቷ ታረጋግጣለች ! " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)

ኢትዮጵያ በአፍሪካ ቀንድና በቀጠናው ያላትን ሚና ማንም በሚሰጣት ችሮታ ሳይሆን በገዛ አቅሟና ጉልበቷ እንደምታረጋግጥ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ገለጹ። 

ጠቅላይ ሚኒስትሩ፤ " ኢትዮጵያ በቀጠናው አንከር (መሰረት) ሀገር ብቻ ሳትሆን፣ በቀጠናዊ ጉዳዮች ላይ ሁነኛና ወሳኝ ተዋናይ መሆኗን በተግባር የምታሳይበት ምዕራፍ ላይ ትገኛለች " ብለዋል።  

" ኢትዮጵያ በቀጠናችን አንከር ሀገር መሆኗ ብቻ ሳይሆን በቀጠናው ጉዳይ ላይ የምትወስን መሆኗን በሰዎች ችሮታ ሳይሆን በጉልበቷ ታረጋግጣለች ኢትዮጵያ ፎክረው እንደሚገዙ ሳይሆን ተጋድለው ነፃነታቸውን እንደሚያስከብሩ ድንቅዬ ጀግኖች ሀገር ዳግም ፍላጎቶቿን በራሷ መንገድ ታረጋግጣለች " ሲሉ አስገንዝበዋል።  

ሀገሪቱ ባለፉት ዓመታት በውስጥና በውጭ በርካታ ፈተናዎች፣ ዘመቻዎችና ጫናዎች ቢደቀኑባትም ሉዓላዊነቷንና ክብሯን አስጠብቃ መቀጠሏን ጠቁመዋል።

" በግንባርም ፣ በሚዲያም ፣ በሰይፍም ፣ በሰልፍም ፣ በውሸትም ፣ በሐሜትም ፣ በተንኮልም፣ በሸረባም ባገኙት የትግል ሜዳ ሁሉ ከጉዟችን ሊያደናቅፉን መከራቸውን አዩ፤ ኢትዮጵያን ግን አልቻሏትም፤ አይችሏትም " ሲሉም ተደምጠዋል።  

ኢትዮጵያ በታሪኳ ውድቀቷ ሲናፈቅ ጠንክራ የመውጣት፣ መበተኗ ሲጠበቅ ተሰብስባ የመቆም ትንግርታዊ ማንነት እንዳላት ያነሱት ጠቅላይ ሚኒስትሩ፤ ሉዓላዊ ፍላጎቶቿን፣ የቀጠናዊ ትስስርና የልማት ውጥኖቿን በራሷ መንገድና ብርታት ማሳካት እንደምትችል አረጋግጠዋል።  

በተጨማሪ የኢትዮጵያ ዘላቂ ህልውናና ጥንካሬ የሚረጋገጠው በየዘመኑ የሚገጥማትን " የማስቀጠል ፈተና " በማሸነፍ፣ የውስጥ አንድነትን በማጠናከር እና ዘላቂ አዲስ ሥልጣኔን በጋራ ጥረት በመገንባት ብቻ መሆኑን ለምክር ቤቱ አባላትና ለመላው የኢትዮጵያ ሕዝብ ጥሪያቸውን አስተላልፈዋል።

ሙሉ ንግግር ፦ https://www.youtube.com/li...

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia " ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር (የባህር በር) እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ኢትዮጵያን ለቀጣይ አምስት ዓመታት በጠቅላይ ሚኒስትርነት እንዲመሩ በህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የተሾሙት ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ንግግር አድርገዋል። በዚህም ንግግራቸው በርካታ ጉዳዮችን አንስተዋል። ካነሷቸው ጉዳዮች አንዱ የባህር በር ጉዳይ ነው። " ጎረቤቶቻችን በተፈጥሮ ያገኘናቸው…

" ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር (የባህር በር) እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " - ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)

ኢትዮጵያን ለቀጣይ አምስት ዓመታት በጠቅላይ ሚኒስትርነት እንዲመሩ በህዝብ ተወካዮች ም/ቤት የተሾሙት ጠ/ሚ ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ንግግር አድርገዋል።

በዚህም ንግግራቸው በርካታ ጉዳዮችን አንስተዋል። ካነሷቸው ጉዳዮች አንዱ የባህር በር ጉዳይ ነው።

" ጎረቤቶቻችን በተፈጥሮ ያገኘናቸው ወዳጆቻችን ናቸው " ያሉት ጠ/ሚ ዐቢይ (ዶ/ር) " ከሁሉም ጎረቤቶች ጋር በሰላም ፣ በጋራ ጥቅምና በትብብር የመስራት መርሃችንን እንገፋበታለን " ብለዋል።

" ነገር ግን የኢትዮጵያ ስልጣኔ ያለ ባህር በር እውን ሊሆን አይችልምና በሰጥቶ መቀበል መርህ ኢትዮጵያ ወጥቶ መግቢያ በር እንዲኖራት ተግተን እንሰራለን " ሲሉ ተናግረዋል።

ሌላው ያነሱት የመከላከያን ጉዳይ ነው።

" የኢትዮጵያን ታላቅነት፣ የዓለምና የአካባቢያችን ወቅታዊ ሁኔታ ብሎም የወደፊቱን የዓለም አካሄድ ያገናዘበ የመከላከያ ኃይል እንዲኖረን እንሰራለን " ብለዋል።

" በቀጣናችን የአየር የበላይነት ለመፍጠር የሚያስችል አቅም ኢትዮጵያ ትገነባለች። የሚኖረን መከላከያ ዘመናዊ ፣ ፈጣሪ፣ ሁሌም ዝግጁ ብቁና ንቁ በየአውዶቹ የመሰማራት አቅምና ቁመና ያለው ይሆናል " ሲሉ ገልጸዋል።

" ችግሮች ሳይፈጠሩ በፊት አስቀድሞ ማወቅና መግታት ከመጡም መከላከል ከባሰም እንደ አባቶቹ እንደልማዱ ማሸነፍ የሚችል ኃይል ሆኖ ይገነባል " ሲሉ ተናግረዋል።

ሙሉ ንግግር ፦ https://www.youtube.com/li...

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia #pm የህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር)ን የኢፌዴሪ ጠቅላይ ሚኒስትር አድርጎ ሾሟል። ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ኢትዮጵያን ለተጨማሪ 5 ዓመት ለመምራት ቃለ መሃላ ፈጽመዋል። መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም @tikvahethiopia

የትምህርት ሚኒስቴር ለ2019 ዓ.ም የመምህራን ትምህርት ኮሌጆች መግቢያ የመቁረጫ ነጥብ ይፋ አድርጓል።

የትምህርት ሚኒስቴር በ2018 ዓ.ም የ12ኛ ክፍል አገር አቀፍ መልቀቂያ ፈተና ወስደው በ2019 ዓ.ም በመምህራን ትምህርት ኮሌጆች በዕጩ መምህርነት ለመሰልጠን ለሚወዳደሩ አመልካቾች መወዳደሪያ የመቁረጫ ነጥብ ይፋ አድርጓል።

ሚኒስቴሩ ለሁሉም ክልሎች እና ለከተማ አስተዳደሮች የትምህርት ቢሮዎች በጻፈው ይፋዊ ደብዳቤ፤ የመቁረጫ ነጥቡ የተወሰነው የክልሎችን ነባራዊ ሁኔታ እና የ2018 ዓ.ም የፈተና ውጤት ባገናዘበ መልኩ መሆኑን ገልጿል።

በዚህም መሰረት በዲፕሎማ (12+2) እና በሰርተፊኬት (12+1) የሙያ ስልጠናዎች መግቢያ ነጥብ እንደሚከተለው ተወስኗል፦

ለዲፕሎማ (12+2) ፕሮግራም ፦

◦ ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 215 እና ከዚያ በላይ

◦ ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ሴት ተማሪዎች 205 እና ከዚያ በላይ

◦ ለአፋር፣ ሶማሌ፣ ቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና ጋምቤላ ክልሎች የተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ ወንድና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ ለአርብቶ አደርና ከፊል አርብቶ አደር አካባቢዎች የተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ ተፈታኞች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ በተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ አካል ጉዳት ያለባቸው ወንድና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ በማህበራዊ ሳይንስ የተፈተኑ ዓይነ ስውራን ወንድና ሴት ተማሪዎች 150 እና ከዚያ በላይ

ለሰርተፊኬት (12+1) ፕሮግራም ፦

- ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 210 እና ከዚያ በላይ

- ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ሴት ተማሪዎች 195 እና ከዚያ በላይ

- ለአፋር፣ ሶማሌ፣ ቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና ጋምቤላ ክልሎች 180 እና ከዚያ በላይ

- ለአርብቶ አደርና ከፊል አርብቶ አደር አካባቢዎች ተፈታኞች 180 እና ከዚያ በላይ

በደብዳቤው ላይ እንደተመለከተው፣ ይህ የተወሰነው መቁረጫ ነጥብ የሚያገለግለው ለ2019 ዓ.ም (2018 ዓም የ 12ኛ ክፍል ማጠናቀቂያ ፈተና ለወሰዱ) የዕጩ መምህራን ውድድር ብቻ ሲሆን፣ ሌሎች መስፈርቶች በዕጩ መምህራን ምልመላና መረጣ መመሪያ መሰረት ተግባራዊ እንደሚደረጉ ተጠቅሷል።

@tikvahethiopia

የትምህርት ሚኒስቴር ለ2019 ዓ.ም የመምህራን ትምህርት ኮሌጆች መግቢያ የመቁረጫ ነጥብ ይፋ አድርጓል።

የትምህርት ሚኒስቴር በ2018 ዓ.ም የ12ኛ ክፍል አገር አቀፍ መልቀቂያ ፈተና ወስደው በ2019 ዓ.ም በመምህራን ትምህርት ኮሌጆች በዕጩ መምህርነት ለመሰልጠን ለሚወዳደሩ አመልካቾች መወዳደሪያ የመቁረጫ ነጥብ ይፋ አድርጓል።

ሚኒስቴሩ ለሁሉም ክልሎች እና ለከተማ አስተዳደሮች የትምህርት ቢሮዎች በጻፈው ይፋዊ ደብዳቤ፤ የመቁረጫ ነጥቡ የተወሰነው የክልሎችን ነባራዊ ሁኔታ እና የ2018 ዓ.ም የፈተና ውጤት ባገናዘበ መልኩ መሆኑን ገልጿል።

በዚህም መሰረት በዲፕሎማ (12+2) እና በሰርተፊኬት (12+1) የሙያ ስልጠናዎች መግቢያ ነጥብ እንደሚከተለው ተወስኗል፦

ለዲፕሎማ (12+2) ፕሮግራም ፦

◦ ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 215 እና ከዚያ በላይ

◦ ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ሴት ተማሪዎች 205 እና ከዚያ በላይ

◦ ለአፋር፣ ሶማሌ፣ ቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና ጋምቤላ ክልሎች የተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ ወንድና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ ለአርብቶ አደርና ከፊል አርብቶ አደር አካባቢዎች የተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ ተፈታኞች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ በተፈጥሮ ወይም ማህበራዊ ሳይንስ አካል ጉዳት ያለባቸው ወንድና ሴት ተማሪዎች 185 እና ከዚያ በላይ

◦ በማህበራዊ ሳይንስ የተፈተኑ ዓይነ ስውራን ወንድና ሴት ተማሪዎች 150 እና ከዚያ በላይ

ለሰርተፊኬት (12+1) ፕሮግራም ፦

- ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ወንድ ተማሪዎች 210 እና ከዚያ በላይ

- ለተፈጥሮ እና ማህበራዊ ሳይንስ ሴት ተማሪዎች 195 እና ከዚያ በላይ

- ለአፋር፣ ሶማሌ፣ ቤኒሻንጉል ጉሙዝ እና ጋምቤላ ክልሎች 180 እና ከዚያ በላይ

- ለአርብቶ አደርና ከፊል አርብቶ አደር አካባቢዎች ተፈታኞች 180 እና ከዚያ በላይ

በደብዳቤው ላይ እንደተመለከተው፣ ይህ የተወሰነው መቁረጫ ነጥብ የሚያገለግለው ለ2019 ዓ.ም (2018 ዓም የ 12ኛ ክፍል ማጠናቀቂያ ፈተና ለወሰዱ) የዕጩ መምህራን ውድድር ብቻ ሲሆን፣ ሌሎች መስፈርቶች በዕጩ መምህራን ምልመላና መረጣ መመሪያ መሰረት ተግባራዊ እንደሚደረጉ ተጠቅሷል።

ቲክቫህ ኢትዮጵያ የደብዳቤውን ትክክለኝነት ከትምህርት ሚኒስቴር አረጋግጧል።

ቲክቫህ ኢትዮጵያ
አዳስ አበባ
መስከረም 24 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia

የኢትዮጵያ ጥንካሬና የግብፅ ዋጋ ቢስ የተንኮል ካርዶች

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ግብፅ የኢትዮጵያን ልማት እና ሰላም አጥብቀው ከማይሹ ሀገራት ግንባር ቀደሟ ናት፡፡ ግብፅ የኢትዮጵያ ታሪካዊ ጠላት የሚያስብላት በርካታ ምክንያቶች አሉ።

በታሪክ ወደ ኋላ መለስ ብለን ብንመረምር ኢትዮጵያ ላይ የተነሱ የህልውና ፈተናዎች ሁሉም በሚባል ደረጃ የግብፅ የስውርና ግልፅ እጆች አሉባቸው፡፡

በአሳፋሪ ሽንፈት የተጠናቀቀው የጉንደት እና ጉራዕ የቀቢጸ ተስፋ ወረራ እስከ የሀገር ውስጥ ገንጣይ አስገንጣይ ቡድኖች ወታደራዊ፣ ዲፕሎማሲያዊና የፕሮፓጋንዳ ድጋፍ መስጠት የግብፅ ለዘመናት የዘለቁ ፀረ-ኢትዮጵያ ተግባራት ናቸው፡፡ አሁንም በአባይ ወንዝ እና ተፋሰስ ላይ ልማት እንዳታከናውን በሚል ኋላቀር አስተሳሰብ በኢትዮጵያ ውስጥ ነፍጥ ያነሱ ባንዳዎችን ደግፋ ሰላሟን ለማናጋትና ልማቷን ለማደናቀፍ አበክራ እየሠራች ትገኛለች፡፡

ለልማት ዋነኛ ቅድመ ሁኔታ ሰላም፣ መረጋጋትና አንድነት መሆኑ ይታወቃል፡፡ ኢትዮጵያዊያን በትብብር በመሥራትና ኢኮኖሚያቸውን ለማሳደግና ሰላማቸውን ለማፅናት የሚያደርጉትን ጥረት ለማደናቀፍ ግብፅ ያልቆፈረችው ጉድጓድ የለም፡፡

ግብፅ በቀጣናው ያላትን ቁጥር አንድ ተሰሚ የመሆን ፍላጎቷን ለማሳካት ራሷን አንዳንዴ እንደ አረብ፣ ሌላ ጊዜ ደግሞ እንደ አፍሪካዊ ሀገር መልኳን እየለዋወጠች በሁለት እግር ሁለት ዛፍ ላይ ለመውጣት ትፍጨረጨራለች፡፡

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀም ላይ ያላትን የጋራ ተጠቃሚነትና አብሮ የማደግ መርህ በመቃወም "ሁሉ የኔ" የሚል የራስ ወዳድነት አካሄድ የግብፅ መለያ ባህሪዋ ከሆነ ዘመናትን ተሻግሯል፡፡

ኢትዮጵያ አባይን ለመገደብ የፋይናንስ ድጋፍ እንዳታገኝ ከማስተጓጎል ጀምሮ አሳማኝነት የሌለው የስጋት ጥያቄ በማንሳት ኢትዮጵያ በሌሎች ሀገራት ዘንድ እንደ ክፉ የተፋሰስሱ ሀገር እንድትታይና በቀጣናው ያላት ተሰሚነት እንዲቀንስ በርካታ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጣናዊ ጥረቶችን ስታደርግ ቆይታለች ፡፡ ሁሉም የካይሮ መፍጨርጨሮችና ጥረቶች በኢትዮጵያ ብልሃት የተሞላበት ዲፕሎማሲያዊ አካሄድ እና በልጆቿ አንድነት ከሽፈዋል፡፡

ኢትዮጵያ የባሕር በር ያጣችበት ታሪካዊ ኢፍትሐዊ ክስተት በቀጥታ እና በተዘዋዋሪ መንገድ የግብፅ ሚና ከፍተኛ እንደነበር ሀገር ያወቀው ፀሐይ የሞቀው ሀቅ ነው፡፡

የግብፅ የሁል ጊዜም ጥረት ኢትዮጵያ በቀጣናው ጠንካራ እና በልማት የተራመደች ሀገር ሆና እንዳትታይ ማድረግ ነው፡፡ ይህን ለማሳካት ታዲያ የውስጥ ባንዳዎችን በመጠቀም ግጭቶችን በመጥመቅ እና ልማቷ እንዲደናቀፍ የማድረግ ቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ ነው፡፡

ኢትዮጵያ የግብፅን በርካታ ሴራዎች ተቋቁማ በራሷ አቅም አባይን ከመገደቧ ባሻገር የባሕር በር ባለቤትነት ጥያቄዋን ማንሳቷ ሙሉ ጊዜዋን የኢትዮጵያን ልማት ማስተጓጎል ላይ ለምታውለው ግብፅ ትልቅ ጭንቀት ፈጥሮባታል።

ግብፅና አጋሮቿ የሚያደርጉት ፀረ-ልማትና ፀረ-ሰላም እንቅስቃሴ ከኢትዮጵያ ባለፈ የቀጣናውን ሰላም የሚረብሽ፣ በጋራ የመሥራትን መርህ የሚጥስና የመተማመንን መንፈስ የሚሸረሽር በመሆኑ ኢትዮጵያዊያን፣ የቀጣናው ሀገራትና ዓለም አቀፍ ማኅበረሰብ ሊያወግዘው ይገባል፡፡

ይህ የግብፅ የቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ኢትዮጵያን ከልማት ጉዞዋ እንደማያስቆማት ሊታወቅ ይገባል፡፡ ኢትዮጵያ እንደሁል ጊዜው በጀግኖች ልጆቿ የተባበረ ክንድ ሉዓላዊነቷን እና ብሔራዊ ጥቅሟን ታስከብራለች፡፡

በቤተልሔም ግርማ




የኢትዮጵያ ጥንካሬና የግብፅ ዋጋ ቢስ የተንኮል ካርዶች

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ግብፅ የኢትዮጵያን ልማት እና ሰላም አጥብቀው ከማይሹ ሀገራት ግንባር ቀደሟ ናት፡፡ ግብፅ የኢትዮጵያ ታሪካዊ ጠላት የሚያስብላት በርካታ ምክንያቶች አሉ።

በታሪክ ወደ ኋላ መለስ ብለን ብንመረምር ኢትዮጵያ ላይ የተነሱ የህልውና ፈተናዎች ሁሉም በሚባል ደረጃ የግብፅ የስውርና ግልፅ እጆች አሉባቸው፡፡

በአሳፋሪ ሽንፈት የተጠናቀቀው የጉንደት እና ጉራዕ የቀቢጸ ተስፋ ወረራ እስከ የሀገር ውስጥ ገንጣይ አስገንጣይ ቡድኖች ወታደራዊ፣ ዲፕሎማሲያዊና የፕሮፓጋንዳ ድጋፍ መስጠት የግብፅ ለዘመናት የዘለቁ ፀረ-ኢትዮጵያ ተግባራት ናቸው፡፡ አሁንም በአባይ ወንዝ እና ተፋሰስ ላይ ልማት እንዳታከናውን በሚል ኋላቀር አስተሳሰብ በኢትዮጵያ ውስጥ ነፍጥ ያነሱ ባንዳዎችን ደግፋ ሰላሟን ለማናጋትና ልማቷን ለማደናቀፍ አበክራ እየሠራች ትገኛለች፡፡

ለልማት ዋነኛ ቅድመ ሁኔታ ሰላም፣ መረጋጋትና አንድነት መሆኑ ይታወቃል፡፡ ኢትዮጵያዊያን በትብብር በመሥራትና ኢኮኖሚያቸውን ለማሳደግና ሰላማቸውን ለማፅናት የሚያደርጉትን ጥረት ለማደናቀፍ ግብፅ ያልቆፈረችው ጉድጓድ የለም፡፡

ግብፅ በቀጣናው ያላትን ቁጥር አንድ ተሰሚ የመሆን ፍላጎቷን ለማሳካት ራሷን አንዳንዴ እንደ አረብ፣ ሌላ ጊዜ ደግሞ እንደ አፍሪካዊ ሀገር መልኳን እየለዋወጠች በሁለት እግር ሁለት ዛፍ ላይ ለመውጣት ትፍጨረጨራለች፡፡

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀም ላይ ያላትን የጋራ ተጠቃሚነትና አብሮ የማደግ መርህ በመቃወም "ሁሉ የኔ" የሚል የራስ ወዳድነት አካሄድ የግብፅ መለያ ባህሪዋ ከሆነ ዘመናትን ተሻግሯል፡፡

ኢትዮጵያ አባይን ለመገደብ የፋይናንስ ድጋፍ እንዳታገኝ ከማስተጓጎል ጀምሮ አሳማኝነት የሌለው የስጋት ጥያቄ በማንሳት ኢትዮጵያ በሌሎች ሀገራት ዘንድ እንደ ክፉ የተፋሰስሱ ሀገር እንድትታይና በቀጣናው ያላት ተሰሚነት እንዲቀንስ በርካታ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጣናዊ ጥረቶችን ስታደርግ ቆይታለች ፡፡ ሁሉም የካይሮ መፍጨርጨሮችና ጥረቶች በኢትዮጵያ ብልሃት የተሞላበት ዲፕሎማሲያዊ አካሄድ እና በልጆቿ አንድነት ከሽፈዋል፡፡

ኢትዮጵያ የባሕር በር ያጣችበት ታሪካዊ ኢፍትሐዊ ክስተት በቀጥታ እና በተዘዋዋሪ መንገድ የግብፅ ሚና ከፍተኛ እንደነበር ሀገር ያወቀው ፀሐይ የሞቀው ሀቅ ነው፡፡

የግብፅ የሁል ጊዜም ጥረት ኢትዮጵያ በቀጣናው ጠንካራ እና በልማት የተራመደች ሀገር ሆና እንዳትታይ ማድረግ ነው፡፡ ይህን ለማሳካት ታዲያ የውስጥ ባንዳዎችን በመጠቀም ግጭቶችን በመጥመቅ እና ልማቷ እንዲደናቀፍ የማድረግ ቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ ነው፡፡

ኢትዮጵያ የግብፅን በርካታ ሴራዎች ተቋቁማ በራሷ አቅም አባይን ከመገደቧ ባሻገር የባሕር በር ባለቤትነት ጥያቄዋን ማንሳቷ ሙሉ ጊዜዋን የኢትዮጵያን ልማት ማስተጓጎል ላይ ለምታውለው ግብፅ ትልቅ ጭንቀት ፈጥሮባታል።

ግብፅና አጋሮቿ የሚያደርጉት ፀረ-ልማትና ፀረ-ሰላም እንቅስቃሴ ከኢትዮጵያ ባለፈ የቀጣናውን ሰላም የሚረብሽ፣ በጋራ የመሥራትን መርህ የሚጥስና የመተማመንን መንፈስ የሚሸረሽር በመሆኑ ኢትዮጵያዊያን፣ የቀጣናው ሀገራትና ዓለም አቀፍ ማኅበረሰብ ሊያወግዘው ይገባል፡፡

ይህ የግብፅ የቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ኢትዮጵያን ከልማት ጉዞዋ እንደማያስቆማት ሊታወቅ ይገባል፡፡ ኢትዮጵያ እንደሁል ጊዜው በጀግኖች ልጆቿ የተባበረ ክንድ ሉዓላዊነቷን እና ብሔራዊ ጥቅሟን ታስከብራለች፡፡

በቤተልሔም ግርማ

ከ30 ዓመት በላይ ያገለገሉ የጭነት ተሽከርካሪዎች ላይ ተጥሎ የነበረው ዕገዳ በጊዜያዊነት መነሳቱ ተገለጸ

ከ30 ዓመት በላይ አገልግሎት የሰጡ የጭነት ተሽከርካሪዎች ወደ ጅቡቲ እንዳይገቡ ተጥሎ የቆየው ዕገዳ በጊዜያዊነት መነሳቱን የኢትዮጵያ ትራንስፖርት አሰሪዎች ፌዴሬሽን አስታውቋል።

የትራንስፖርት እና ሎጀስቲክስ ሚኒስቴር ተሽከርካሪዎቹ ረጅም ጊዜ ያገለገሉ በመሆናቸው አገልግሎት እንዳይሰጡ ውሳኔ አሳልፎ እንደነበር ይታወሳል።

የፌዴሬሽኑ ፕሬዚዳንት አቶ ብርሃኔ ዘርዑ ለአሐዱ ሬድዮ እንዳስታወቁት መንግስት በተፈጥሮ ጋዝ የሚሰሩ ተሽከርካሪዎችን የሚያበረታታ የፖሊሲ ለውጥ በማድረጉ ረጅም ዓመታት ያስቆጠሩ የጭነት ተሽከርካሪዎችን ለመቀነስ እየተሰራ ይገኛል።

ፌደሬሽኑ በብድር አዳዲስ የጭነት ተሽከርካሪዎችን ለማስገባት ጥረት እያደረገ በመሆኑ በቆዩት ላይ ተጥሎ የነበረው ዕገዳ በጊዜያዊነት ተነስቶ አገልግሎት እንዲሰጡ መደረጉን ገልጸዋል።

ረጅም ዓመታት አገልግሎት የሰጡ ተሽከርካሪዎችን ያለበቂ ዝግጅት ከዘርፉ ማስወጣት ተገቢ አለመሆኑን አቶ ብርሃኔ ጠቁመዋል።

አክለውም፤ ለውሳኔው ተግባራዊነት ምቹ ሁኔታ እንዲፈጠር ጥሪ አቅርበዋል።

በኢትዮጵያ በጥናት የተረጋገጠ መረጃ ባይኖርም ከ14 እስከ 15 ሺህ የሚገመቱ የጭነት ተሽከርካሪዎች እንደሚገኙ ይታመናል።

በተመስገን ተጋፋው

#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ

ኢትዮጵያ የቤተሰብ እቅድ አገልግሎት ተደራሽነትን 54 በመቶ ለማድረስ አቅዳ እየሰራች ትገኛለች ተባለ

በኢትዮጵያ የስነ-ተዋልዶ ጤና እና የቤተሰብ እቅድ አገልግሎትን ለማስፋፋት የሚያስችሉ አዳዲስ የማሻሻያ ስራዎች እየተከናወኑ መሆናቸውን የጤና ሚኒስቴር አስታውቋል ።

በሚኒስቴሩ የብሔራዊ የእናቶች ጤና ፕሮግራም አስተባባሪ እና የቤተሰብ እቅድና የስነ-ተዋልዶ ጤና ኃላፊ ተወካይ ሲስተር ዘምዘም መሐመድ በኢትዮጵያ የቤተሰብ እቅድ አገልግሎት አጠቃቀም ከጊዜ ወደ ጊዜ ከፍተኛ እድገት እያሳየ ይገኛል ሲሉ ለብስራት ሬዲዮ ገልፀዋል። እንደ ኃላፊዋ ገለጻ በቅርቡ ይፋ በተደረገው የጤና እና ስነ-ሕዝብ ዳሰሳ መረጃ መሠረት ዘመናዊ የቤተሰብ እቅድ አገልግሎት አጠቃቀም ምጣኔ ከነበረበት 26.3በመቶ ወደ 34.5በመቶ አድጓል ብለዋል።

ማህበረሰቡ በተለይም ወጣቶችና እናቶች አስፈላጊውን መረጃ በነጻ ማግኘት እንዲችሉ በ 9169 ነጻ የስልክ መስመር ላይ የመረጃ እና የሪፈራል አገልግሎት ይበልጥ ተጠናክሮ እንደሚቀጥል ገልፀዋል።ኢትዮጵያ በፈረንጆቹ አቆጣጠር በ2030 የቤተሰብ እቅድ አገልግሎት ተደራሽነትን ወደ 54 በመቶ ለማድረስ አቅዳ እየሰራች እንደምትገኝ አክለዋል።

የቤተሰብ እቅድ አገልግሎትን በአግባቡ መጠቀም የእናቶችን ሞት እስከ 35 በመቶ እንዲሁም የጨቅላ ህጻናት ሞትንም ቢሆን በከፍተኛ ሁኔታ ለመቀነስ ያስችላል ብለዋል። በተጨማሪም በግጭትና በተፈጥሮ አደጋዎች በተጎዱ ወይም ሩቅ ባሉ አካባቢዎች የሚገኙ እናቶች እና ህጻናት የጤና አገልግሎት እንዳያመልጣቸው በተንቀሳቃሽ ክሊኒኮችና በአስቸኳይ ምላሽ መስጫ ስልቶች አማካኝነት አገልግሎቱን ተደራሽ የማድረግ ስራዎች እየተከናወኑ መሆኑን ሲስተር ዘምዘም ጨምረው ለጣቢያችን አስረድተዋል።

በሰመሀር አለባቸው
#ዳጉ_ጆርናል

የኢትዮጵያ የዱር ሕይወት ሬንጀሮች በVisit Oromia 6ኛው የቱሪዝም ሽልማት ዕውቅና ተሰጣቸው

የኢትዮጵያ የዱር ሕይወት ሬንጀሮች ለዱር እንስሳት ጥበቃና ለተፈጥሮ ሀብት ዘላቂነት ላበረከቱት አስተዋጽኦ በVisit Oromia 6ኛው የቱሪዝም ሽልማት ዕውቅና ተሰጥቷቸዋል።

በሽልማት ሥነ-ሥርዓቱ ለ40 ዓመታት በዱር ሕይወት ጥበቃ ሬንጀርነት ያገለገሉትና የሰጎኖች ተንከባካቢ የነበሩት አቶ ፍሰሐ አራጌ ለረጅም ዓመታት ላበረከቱት አገልግሎት ልዩ ዕውቅና ተሰጥቷቸዋል።

በዚሁ ዝግጅት ከአርሲ ተራሮች ብሔራዊ ፓርክ ሬንጀር መሐመድ ቶላ የዓመቱ ምርጥ ሬንጀር በመሆን ተሸልመዋል። ይህ ዕውቅና ሬንጀሮች በዱር እንስሳት ጥበቃ፣ በብሔራዊ ፓርኮች አስተዳደርና በተፈጥሮ ሀብት ጥበቃ የሚያከናውኑትን ወሳኝ ተልዕኮ የሚያጎላ ነው።

የኢትዮጵያ የዱር እንስሳት ጥበቃ ባለሥልጣን ለሬንጀሮች በመስጠት ላይ ለሚገኘው ዕውቅናና ክብር የኦሮሚያ ቱሪዝም ኮሚሽንን ምስጋና ያቀርባል።ይህ ዓይነቱ ዕውቅና የሬንጀሮችን ሞራል ከማጠናከር ባሻገር ለተፈጥሮ ሀብት ጥበቃ የሚያበረክቱትን አስተዋጽኦ ለሕዝብ ለማሳወቅና የጥበቃ ሥራውን ለማበረታታት ወሳኝ ሚና አለው።

#ዳጉ_ጆርናል

የሀገራዊ ሕልውናችን ዋስትና እና የዘላቂ ሰላማችን የጀርባ አጥንት፡ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት
*********************

የሕዝቦች አብሮነት፣ የልማት ሥራ እና ሀገራዊ ዕድገት ሊቀጥል የሚችለው አስተማማኝ ሰላም ሲኖር ብቻ ነው። የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊት የሀገራችንን ሉዓላዊነት በማስከበር እና የሕዝቦችን ደህንነት በመጠበቅ ረገድ ቀዳሚው እና ጠንካራው የጀርባ አጥንት ሆኖ ይገኛል። ይህ ታሪካዊ ሠራዊት ዛሬ ላይ በመደመር መንግሥት ሁለንተናዊ የማድረግ አቅም ፍልስፍና እና ስትራቴጂ ተደግፎ በሁሉም መስክ አሸናፊነቱን እያረጋገጠ ይገኛል።

ሠራዊታችን በአሁኑ ወቅት ራሱን በዘመናዊ ወታደራዊ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ በማደራጀት ከፍተኛ እመርታ አስመዝግቧል። የመደመር መንግሥት የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊትን፣ ሀገርን በሁሉም ዘርፍ በብቃት የመገንባት ራዕዩ አካል በማድረግ፣ አቅሙን በዘመኑ ቴክኖሎጂ ገንብቶ በከፍተኛ ሁኔታ አሳድጎታል።

በዚህም የሀገር መከላከያ ሠራዊቱ የምድር ኃይሉን ስልታዊ ዝግጁነት፣ የአየር ኃይሉን የላቀ የአቪዬሽን ቴክኖሎጂ፣ የባሕር ኃይሉን እና የሳይበር ደህንነት አቅሙን በማቀናጀት በምስራቅ አፍሪካ ቀጣና ማንኛውንም ስጋት በአጭር ጊዜ የመቀልበስ ሙሉ ብቃት ገንብቷል።

የሠራዊታችን ጥንካሬ የሚለካው በዘመናዊ መሳሪያዎቹ ብቻ ሳይሆን፣ እያንዳንዱ የሠራዊቱ አባል በውስጡ ባለው ፅኑ የሀገር ፍቅር፣ ከፍተኛ ወታደራዊ ሥነ-ምግባር እና ሕዝባዊ ወገንተኝነት ጭምር ነው። የመደመር መንግሥት በሠራዊቱ ውስጥ ማኅበራዊ ፍትሕን እና ብዝኃነትን ያከበረ አደረጃጀት ተግባራዊ በማድረጉ፣ ሠራዊቱ የኢትዮጵያ ሕዝቦች እውነተኛ ፍቅር እና አንድነት ማሳያ ሆኗል። ሠራዊቱ ከወታደራዊ ግዳጅ ጎን ለጎን በተፈጥሮ እና በሰው ሰራሽ አደጋዎች ወቅት እንዲሁም በልማት ሥራ ከሕዝብ ጎን በመቆም የሚያደርገው ድጋፍ የዚሁ ሕዝባዊ ዓላማው ህያው ማረጋገጫ ነው።

በተጨማሪም በተለያዩ ማዕዘናት የሚከናወኑ ታላላቅ የልማት ፕሮጀክቶች፣ ዋና ዋና የንግድ መተላለፊያ መስመሮች እና የሕዝቦች የዕለት ተለት እንቅስቃሴዎች በሰላም እንዲቀጥሉ ከለላ በመስጠት ለሀገራዊ ብልፅግናችን የማይተካ አስተዋፅኦ እያበረከተ ይገኛል።

በዚህም የመደመር ሁለንተናዊ የዕድገት ማዕቀፍ ከሰላም ጋር ተሳስሮ እንዲቀጥል በማድረግ ረገድ ሠራዊቱ የሰላም እና የኢኮኖሚ ልማት ዋስትናችን ሆኗል።

ከሀገር ወሰን ተሻግሮም በአፍሪካ ኅብረት እና በተባበሩት መንግሥታት የሰላም ማስከበር ተልዕኮዎች ባሳየው ወታደራዊ ዲሲፕሊን እና ሥነ-ምግባር የኢትዮጵያን መልካም ስም በዓለም አቀፍ መድረክ በማስጠራት የሰላም አምባሳደርነቱን አስመስክሯል።

ለሀገሩ ክብር እና ለሕዝቡ ሰላም ሲል ሕይወቱን አሳልፎ የሚሰጠው የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት፣ የትናንት ታሪካችን ወራሽ፣ የዛሬ ሰላማችን የጀርባ አጥንት እና የነገ ተስፋችን አስተማማኝ ዋስትና ነው።

በሔዋን ጌታቸው
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopia #medemer #ethiopianarmy #endf #nationaldefense #peace #security #sovereignty #ebc
የሀገራዊ ሕልውናችን ዋስትና እና የዘላቂ ሰላማችን የጀርባ አጥንት፡ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት
*********************

የሕዝቦች አብሮነት፣ የልማት ሥራ እና ሀገራዊ ዕድገት ሊቀጥል የሚችለው አስተማማኝ ሰላም ሲኖር ብቻ ነው። የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊት የሀገራችንን ሉዓላዊነት በማስከበር እና የሕዝቦችን ደህንነት በመጠበቅ ረገድ ቀዳሚው እና ጠንካራው የጀርባ አጥንት ሆኖ ይገኛል። ይህ ታሪካዊ ሠራዊት ዛሬ ላይ በመደመር መንግሥት ሁለንተናዊ የማድረግ አቅም ፍልስፍና እና ስትራቴጂ ተደግፎ በሁሉም መስክ አሸናፊነቱን እያረጋገጠ ይገኛል።

ሠራዊታችን በአሁኑ ወቅት ራሱን በዘመናዊ ወታደራዊ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ በማደራጀት ከፍተኛ እመርታ አስመዝግቧል። የመደመር መንግሥት የኢፌዴሪ መከላከያ ሠራዊትን፣ ሀገርን በሁሉም ዘርፍ በብቃት የመገንባት ራዕዩ አካል በማድረግ፣ አቅሙን በዘመኑ ቴክኖሎጂ ገንብቶ በከፍተኛ ሁኔታ አሳድጎታል።

በዚህም የሀገር መከላከያ ሠራዊቱ የምድር ኃይሉን ስልታዊ ዝግጁነት፣ የአየር ኃይሉን የላቀ የአቪዬሽን ቴክኖሎጂ፣ የባሕር ኃይሉን እና የሳይበር ደህንነት አቅሙን በማቀናጀት በምስራቅ አፍሪካ ቀጣና ማንኛውንም ስጋት በአጭር ጊዜ የመቀልበስ ሙሉ ብቃት ገንብቷል።

የሠራዊታችን ጥንካሬ የሚለካው በዘመናዊ መሳሪያዎቹ ብቻ ሳይሆን፣ እያንዳንዱ የሠራዊቱ አባል በውስጡ ባለው ፅኑ የሀገር ፍቅር፣ ከፍተኛ ወታደራዊ ሥነ-ምግባር እና ሕዝባዊ ወገንተኝነት ጭምር ነው። የመደመር መንግሥት በሠራዊቱ ውስጥ ማኅበራዊ ፍትሕን እና ብዝኃነትን ያከበረ አደረጃጀት ተግባራዊ በማድረጉ፣ ሠራዊቱ የኢትዮጵያ ሕዝቦች እውነተኛ ፍቅር እና አንድነት ማሳያ ሆኗል። ሠራዊቱ ከወታደራዊ ግዳጅ ጎን ለጎን በተፈጥሮ እና በሰው ሰራሽ አደጋዎች ወቅት እንዲሁም በልማት ሥራ ከሕዝብ ጎን በመቆም የሚያደርገው ድጋፍ የዚሁ ሕዝባዊ ዓላማው ህያው ማረጋገጫ ነው።

በተጨማሪም በተለያዩ ማዕዘናት የሚከናወኑ ታላላቅ የልማት ፕሮጀክቶች፣ ዋና ዋና የንግድ መተላለፊያ መስመሮች እና የሕዝቦች የዕለት ተለት እንቅስቃሴዎች በሰላም እንዲቀጥሉ ከለላ በመስጠት ለሀገራዊ ብልፅግናችን የማይተካ አስተዋፅኦ እያበረከተ ይገኛል።

በዚህም የመደመር ሁለንተናዊ የዕድገት ማዕቀፍ ከሰላም ጋር ተሳስሮ እንዲቀጥል በማድረግ ረገድ ሠራዊቱ የሰላም እና የኢኮኖሚ ልማት ዋስትናችን ሆኗል።

ከሀገር ወሰን ተሻግሮም በአፍሪካ ኅብረት እና በተባበሩት መንግሥታት የሰላም ማስከበር ተልዕኮዎች ባሳየው ወታደራዊ ዲሲፕሊን እና ሥነ-ምግባር የኢትዮጵያን መልካም ስም በዓለም አቀፍ መድረክ በማስጠራት የሰላም አምባሳደርነቱን አስመስክሯል።

ለሀገሩ ክብር እና ለሕዝቡ ሰላም ሲል ሕይወቱን አሳልፎ የሚሰጠው የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት፣ የትናንት ታሪካችን ወራሽ፣ የዛሬ ሰላማችን የጀርባ አጥንት እና የነገ ተስፋችን አስተማማኝ ዋስትና ነው።

በሔዋን ጌታቸው
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopia #medemer #ethiopianarmy #endf #nationaldefense #peace #security #sovereignty #ebc

የኢትዮ-ኬንያ የጋራ ብልፅግና ራዕይ፡ ከታሪካዊ ወዳጅነት እስከ ላሙ የነዳጅ ማጣሪያ
*****************

ከታላቁ የምሥራቅ አፍሪካ ስምጥ ሸለቆ እስከ ስትራቴጂያዊው የላፕሴት (LAPSSET) ኮሪደር የተዘረጋው የኢትዮጵያ እና የኬንያ ጂኦግራፊያዊ ቁርኝት በቀጣናው ታሪክ ውስጥ እጅግ የላቀ የኢኮኖሚ፣ የፖለቲካ እና የማኅበራዊ ውህደት ምዕራፍ ላይ ይገኛል።

በተፈጥሮ የየተበረከተ የቅርብ ጉርብትና እና የረጅም ጊዜ የሕዝብ ለሕዝብ ትስስር በቀጣናው አስተማማኝ የሰላም ደሴት እንዲፈጠር ትልቅ መሰረት ጥሏል።

ይህ ወንድማማችነት ከቀዳማዊ ኃይለሥላሴ እና ከጆሞ ኬንያታ ዘመን ጀምሮ የተዘራ የዲፕሎማሲ ዘር ነው።

በተለይም ኬንያ በ1963 ነፃነቷን ስትጎናፀፍ ኢትዮጵያ ካደረገችው ድጋፍ አንስቶ በ1964 ከተፈረመው የጋራ የመከላከያ ስምምነት ጋር ተዳምሮ የጸጥታ ስጋቶችን በጋራ ለመመከት የሚያስችል ጠንካራ መሰረት የጣለ ታሪካዊ ግንኙነት ነው።

ይህ ጠንካራ መሰረት በቀጣናው የፖለቲካ ውጣ ውረድ ውስጥ የመንግሥታት ለውጥ ሲደረግ እንኳን ሳይናጋ የፀና የሰላም እና የትብብር ማሳያ ሆኖ ዘልቋል።

በአሁኑ ወቅት በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እና በፕሬዚዳንት ዊሊያም ሩቶ የሚመራው የሁለቱ መንግሥታት ወዳጅነት ከባህላዊ የዲፕሎማሲ ንግግር አልፎ ወደ ተጨባጭ የልማት ትስስር ተሸጋግሯል።

የትናንትናውን የሞያሌ አቧራማ መንገድ ታሪክ አድርጎ ከአዲስ አበባ ናይሮቢ የሚያገናኘው ዘመናዊ ድንበር አቋራጭ አስፋልት መጠናቀቁ፣ የኬንያው ሳፋሪኮም በኢትዮጵያ የቴሌኮም ዘርፍ ፈሰስ ያደረገው መዋዕለ ንዋይ እና ኢትዮጵያ ለኬንያ ማቅረብ የጀመረችው የኤሌክትሪክ ኃይል የአፍሪካ ቀንድን በጋራ የማስተሳሰር ትልቅ ማሳያ ነው።

የዚህ ታሪካዊ ትስስር ሌላኛው አህጉራዊ ማሳያ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በኬንያ የሕንድ ውቅያኖስ ዳርቻ በላሙ ወደብ ተገኝተው ጉብኝት በማድረግ ለነዳጅ ማጣሪያ ግንባታ የመሰረት ድንጋይ ማኖራቸው ነው።

ይህ ሁነት የምሥራቅ አፍሪካ ቀጣና በዜሮ ድምር ፖለቲካ ሳይሆን በመደመር ዕሳቤ አብሮ ለማደግ ያለውን ቁርጠኝነት ያሳያል።

በግንባታው ሂደት እስከ 16 ቢሊዮን ዶላር መዋዕለ ነዋይ ሊፈስስበት የታቀደው እና በናይጄሪያዊው ቢሊየነር አሊኮ ዳንጎቴ የሚገነባው ይህ ግዙፍ ፕሮጀክት፣ በቀን እስከ 700 ሺህ በርሜል ድፍድፍ ነዳጅ የማጣራት አቅም ያለው ሲሆን ለ60 ሺህ ዜጎች የሥራ ዕድል ይፈጥራል ተብሎ ይጠበቃል።

በሦስት ዓመታት ውስጥ ተጠናቅቆ አገልግሎት ይሰጣል ተብሎ የታቀደው ይህ ማጣሪያ፣ ለኢትዮጵያ እና ለሌሎች የምስራቅ አፍሪካ ሀገራት አስተማማኝ የነዳጅ አቅርቦት በመፍጠር የሎጂስቲክስ ወጪን በከፍተኛ ሁኔታ ይቀንሳል።

ከ130 ሚሊዮን በላይ ሕዝብ ያላት እና በፍጥነት እያደገች ለምትገኘው ኢትዮጵያ፣ የላሙ ወደብ አጠቃቀም እና ይህ ግዙፍ ፕሮጀክት አማራጭ የባሕር በር ከማግኘት ባለፈ የቀጣናውን የንግድ ደም ስር የሚያነቃቃ ነው።

ይህ አህጉራዊ ስኬት የመንግሥታት ጥረት ብቻ ሳይሆን የግል ዘርፉም አበርክቶ የሚጠይቅ ነው።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ይህንኑ የጋራ ልማት በማስመልከት በአህጉራችን የሚገኙ የኢንዱስትሪ መሪዎች ባለሀብቶች እና ሥራ ፈጣሪዎች በአፍሪካ ላይ ኢንቨስት እንዲያደርጉ እንዲሁም አህጉራዊ መፃኢ ዕድላችንን የሚወስኑ ለውጥ አምጪ ፕሮጀክቶችን እንዲገነቡ ታላቅ ጥሪ ማቅረባቸው ይታወሳል።

በአጠቃላይ የኢትዮ-ኬንያ ታሪካዊ ወንድማማችነት ከምንጊዜውም በላይ የፀና ሲሆን የሁለቱ ሕዝቦች የኢኮኖሚ ትስስር ወደማይቀለበስበት ምዕራፍ ተሸጋግሯል።

የትልቅ ሕዝብ እና የታላቅ ራዕይ ጉዞ የሆነው ይህ ትስስር የቀጣናውን ብልፅግና እውን ማድረጉ አይቀርም።

በሜሮን ንብረት
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopia #ethiokenyarelations #lapsset #dangoterefinery #eastafrica #ebc
የኢትዮ-ኬንያ የጋራ ብልፅግና ራዕይ፡ ከታሪካዊ ወዳጅነት እስከ ላሙ የነዳጅ ማጣሪያ
*****************

ከታላቁ የምሥራቅ አፍሪካ ስምጥ ሸለቆ እስከ ስትራቴጂያዊው የላፕሴት (LAPSSET) ኮሪደር የተዘረጋው የኢትዮጵያ እና የኬንያ ጂኦግራፊያዊ ቁርኝት በቀጣናው ታሪክ ውስጥ እጅግ የላቀ የኢኮኖሚ፣ የፖለቲካ እና የማኅበራዊ ውህደት ምዕራፍ ላይ ይገኛል።

በተፈጥሮ የየተበረከተ የቅርብ ጉርብትና እና የረጅም ጊዜ የሕዝብ ለሕዝብ ትስስር በቀጣናው አስተማማኝ የሰላም ደሴት እንዲፈጠር ትልቅ መሰረት ጥሏል።

ይህ ወንድማማችነት ከቀዳማዊ ኃይለሥላሴ እና ከጆሞ ኬንያታ ዘመን ጀምሮ የተዘራ የዲፕሎማሲ ዘር ነው።

በተለይም ኬንያ በ1963 ነፃነቷን ስትጎናፀፍ ኢትዮጵያ ካደረገችው ድጋፍ አንስቶ በ1964 ከተፈረመው የጋራ የመከላከያ ስምምነት ጋር ተዳምሮ የጸጥታ ስጋቶችን በጋራ ለመመከት የሚያስችል ጠንካራ መሰረት የጣለ ታሪካዊ ግንኙነት ነው።

ይህ ጠንካራ መሰረት በቀጣናው የፖለቲካ ውጣ ውረድ ውስጥ የመንግሥታት ለውጥ ሲደረግ እንኳን ሳይናጋ የፀና የሰላም እና የትብብር ማሳያ ሆኖ ዘልቋል።

በአሁኑ ወቅት በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) እና በፕሬዚዳንት ዊሊያም ሩቶ የሚመራው የሁለቱ መንግሥታት ወዳጅነት ከባህላዊ የዲፕሎማሲ ንግግር አልፎ ወደ ተጨባጭ የልማት ትስስር ተሸጋግሯል።

የትናንትናውን የሞያሌ አቧራማ መንገድ ታሪክ አድርጎ ከአዲስ አበባ ናይሮቢ የሚያገናኘው ዘመናዊ ድንበር አቋራጭ አስፋልት መጠናቀቁ፣ የኬንያው ሳፋሪኮም በኢትዮጵያ የቴሌኮም ዘርፍ ፈሰስ ያደረገው መዋዕለ ንዋይ እና ኢትዮጵያ ለኬንያ ማቅረብ የጀመረችው የኤሌክትሪክ ኃይል የአፍሪካ ቀንድን በጋራ የማስተሳሰር ትልቅ ማሳያ ነው።

የዚህ ታሪካዊ ትስስር ሌላኛው አህጉራዊ ማሳያ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በኬንያ የሕንድ ውቅያኖስ ዳርቻ በላሙ ወደብ ተገኝተው ጉብኝት በማድረግ ለነዳጅ ማጣሪያ ግንባታ የመሰረት ድንጋይ ማኖራቸው ነው።

ይህ ሁነት የምሥራቅ አፍሪካ ቀጣና በዜሮ ድምር ፖለቲካ ሳይሆን በመደመር ዕሳቤ አብሮ ለማደግ ያለውን ቁርጠኝነት ያሳያል።

በግንባታው ሂደት እስከ 16 ቢሊዮን ዶላር መዋዕለ ነዋይ ሊፈስስበት የታቀደው እና በናይጄሪያዊው ቢሊየነር አሊኮ ዳንጎቴ የሚገነባው ይህ ግዙፍ ፕሮጀክት፣ በቀን እስከ 700 ሺህ በርሜል ድፍድፍ ነዳጅ የማጣራት አቅም ያለው ሲሆን ለ60 ሺህ ዜጎች የሥራ ዕድል ይፈጥራል ተብሎ ይጠበቃል።

በሦስት ዓመታት ውስጥ ተጠናቅቆ አገልግሎት ይሰጣል ተብሎ የታቀደው ይህ ማጣሪያ፣ ለኢትዮጵያ እና ለሌሎች የምስራቅ አፍሪካ ሀገራት አስተማማኝ የነዳጅ አቅርቦት በመፍጠር የሎጂስቲክስ ወጪን በከፍተኛ ሁኔታ ይቀንሳል።

ከ130 ሚሊዮን በላይ ሕዝብ ያላት እና በፍጥነት እያደገች ለምትገኘው ኢትዮጵያ፣ የላሙ ወደብ አጠቃቀም እና ይህ ግዙፍ ፕሮጀክት አማራጭ የባሕር በር ከማግኘት ባለፈ የቀጣናውን የንግድ ደም ስር የሚያነቃቃ ነው።

ይህ አህጉራዊ ስኬት የመንግሥታት ጥረት ብቻ ሳይሆን የግል ዘርፉም አበርክቶ የሚጠይቅ ነው።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) ይህንኑ የጋራ ልማት በማስመልከት በአህጉራችን የሚገኙ የኢንዱስትሪ መሪዎች ባለሀብቶች እና ሥራ ፈጣሪዎች በአፍሪካ ላይ ኢንቨስት እንዲያደርጉ እንዲሁም አህጉራዊ መፃኢ ዕድላችንን የሚወስኑ ለውጥ አምጪ ፕሮጀክቶችን እንዲገነቡ ታላቅ ጥሪ ማቅረባቸው ይታወሳል።

በአጠቃላይ የኢትዮ-ኬንያ ታሪካዊ ወንድማማችነት ከምንጊዜውም በላይ የፀና ሲሆን የሁለቱ ሕዝቦች የኢኮኖሚ ትስስር ወደማይቀለበስበት ምዕራፍ ተሸጋግሯል።

የትልቅ ሕዝብ እና የታላቅ ራዕይ ጉዞ የሆነው ይህ ትስስር የቀጣናውን ብልፅግና እውን ማድረጉ አይቀርም።

በሜሮን ንብረት
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopia #ethiokenyarelations #lapsset #dangoterefinery #eastafrica #ebc

ኢብራሂም ትራኦሬ ሌላ ታሪካዊ እርምጃ ወሰዱ!
#ethiopia | ቡርኪና ፋሶ ከወርቅ የሚገኘውን ትርፍ በሀገር ውስጥ ለማስቀረት የሚያስችላትን ግዙፍ የወርቅ ማጣሪያ ፋብሪካ መረቀች።

ካፒቴን ትራውሬ በሀገሪቱ ታሪክ የመጀመሪያውን ግዙፍ የወርቅ ማጣሪያ ፋብሪካ መርቀው ከፍተዋል።

ቡርኪና ፋሶ የሀገሯን የወርቅ ሀብት እሴት ለመጨመር እና ገቢዋን በሀገር ውስጥ ለማስቀረት የመጀመሪያውን ግዙፍ የወርቅ ማጣሪያ ፋብሪካ መረቀች

የቡርኪና ፋሶ ወታደራዊ መንግሥት መሪ ካፕቴን ኢብራሂም ትራኦሬ ሀገሪቱ ከማዕድን ሀብቷ የምታገኘውን ጥቅም በሀገር ውስጥ ለማስቀረት ያለመ ግዙፍ የወርቅ ማጣሪያ ፋብሪካ በዋና ከተማዋ ዋጋዱጉ መርቀው ክፍት አድርገዋል።

ይህ በሀገሪቱ ታሪክ የመጀመሪያው የሆነው የማጣሪያ ፋብሪካ ቡርኪና ፋሶ ቀደም ሲል ወርቋን ሳይጣራ ወደ ውጭ ትልክ ነበር።

አሁን ወደ ውጭ ሀገር ከመላክ ይልቅ በሀገር ውስጥ አጣርታ ከፍተኛ ኢኮኖሚያዊ ጥቅም እንድታገኝ ያስችላታል ተብሏል።

ካፕቴን ኢብራሂም ትራኦሬ በምረቃው ወቅት እንደተናገሩት እርምጃው ሀገሪቱ በተፈጥሮ ሀብቷ ላይ ሙሉ ቁጥጥር እንድታደርግ አቅም ይፈጥራል ብለዋል።

እንደዚሁም የሀገሪቱ ሀብት ለውጭ ኩባንያዎች ከመዳረግ ይልቅ የወርቅ ማዕድን ቁፋሮው ክፍያና ትርፍ በሀገር ውስጥ እንዲቀር የሚያስችል ወሳኝ ምዕራፍ ነው ብለዋል።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ethiopia #getutemesgen #burkinafaso #ibrahimtraore #goldrefinery #africaneconomy #ouagadougou

በኢትዮጵያ በየዓመቱ 30ሺህ ህፃናት ከተፈጥሮ የልብ ህመም ችግር  ጋር ይወለዳሉ

በአማካኝ በቀን ከ80 ህፃናት በላይ ከልብ ህመም ጋር ይወለዳሉ
 
በኢትዮጵያ በየዓመቱ ከሚወለዱ ህፃናት ውስጥ ከ25 እስከ 30ሺ የሚሆኑት ህፃናት ከልብ ህመም ችግር ጋር እንደሚወለዱ በኢትዮጵያ የልብ ህሙማን መርጃ ማዕከል የቀዶ ህክምና ስፔሻሊስት ዶክተር ዘካሪያስ በቀለ ለብስራት ሬዲዮ ተናግረዋል፡፡ ይህ ቁጥር በአማካኝ በቀን ውስጥ ከሚወለዱ ህፃናት መካከል ከ80 በላይ የሚሆኑት ከልብ ህመም ችግር ጋር ይወለዳሉ ፡፡
 
የልብ ህመም  ችግር በተፈጥሮ ሲወለዱ በሚከሰት የልብ ቀዳዳ ወይም የደም ስር አወቃቀር ችግር  እና ከጉሮሮ ህመም ጋር በተያያዘ የልብ ቫልቭ ህመም  ምክኒያት ይከሰታል ብለዋል፡፡ከጉሮሮ ህመም ጋር በተያያዘ የሚከሰተው የልብ ህመም በተለይም እድሜያቸው ከ5 እስከ 15 ዓመት የሆኑ ህጻናትን እና ወጣቶችን ያጠቃል ሲሉ አክለዋል ።
 
ህፃናት ጡት በሚጠቡ ወቅት ቶሎ ቶሎ የመድከም እና የመተንፈስ ችግር ካጋጠማቸው፤ የክብደት መጨመር ካላሳዩ ፤ ከንፈር ወይም ጣቶቻቸው ሰማያዊ ቀለም ያለው ከሆነ እና በተደጋጋሚ ጊዜ በሳምባ ምች  ከተጠቁ ወላጆች ወይም የልጆች አሳዳጊዎች  ህፃናቱን በአቅራቢያቸው ወደሚገኝ የህክምና ማዕከል መውሰድ እንዳለባቸው ዶ/ር ዘካሪያስ በቀለ ለብስራት ሬዲዮ ተናግረዋል ፡፡
 
በአለም አቀፍ ደረጃ በየዓመቱ መስከረም 29 የልብ ህመም ቀን ታስቦ ይውላል ፡፡

ምህረት ታደሰ

#ዳጉ_ጆርናል

ዳሽን ቢራ ፋብሪካ ለ5 አንጋፋ አርቲስቶች በዘመናዊ መልኩ ያስገነባቸውን መኖሪያ ቤቶች ሙሉ የቤት ቁሳቁስ ጋር አስረከበ

ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ የመስቀል በዓልን ምክንያት በማድረግ፣ ለመላው ላለፉት በርካታ ዓመታት በተለያዩ የጥበብ ዘርፎች ሀገራቸውን ደከመኝ ሰለቸኝ ሳይሉ በቅንነት ሲያገለግሉ ለቆዩ 5 አንጋፋ አርቲስቶች አዲስ ያስገነባላቸውን ደረጃቸውን የጠበቁ መኖሪያ ቤቶች በዛሬው ዕለት በይፋ አስረክቧል። አርቲስቶቹ ድምጻዊት ብርቱካን ዱባለ፣ ከ 3,000 በላይ ዜማና ግጥም የደረሰው የኔው አካሉ፣ የሙዚቃ ባለሙያና አቀናባሪ ኮማንደር ሊቀመኳስ አየለ፣ ደራሲ ግርማይ ገ/ ጻዲቅ እና ተዋናይ እና የሙዚቃ ባለሙያው ጸጋዬ ብርሃኔ ይገኙበታል፡፡ የአርቲስቶቹ ቤቶች የተገነባው የኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች በጎ አድራጎት ማህበር ለዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ያቀረበውን ጥያቄ ተከትሎ ነው፡፡

አንጋፋዎቹ አርቲስቶች ቀደም ሲል ለሀገር እና ለወገን ካበረከቱት አስተዋጽዖ አንጻር በማይመጥናቸው ያረጁ የጭቃ ቤቶች ይኖሩ የነበረ ሲሆን፣ ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ያረጁትን የጨቃ ቤቶች ሙሉ በሙሉ በማፍረስ እና በዘመናዊ የግንባታ ዲዛይን በማስገንባት አስረክቧል፤ ቤቶቹ ለአርቲስቶቹ ምቹና የተረጋጋ ህይወት ለመምራት የሚያስችሉ ሙሉ የቤት ቁሳቁሶች ማለትም አልጋ ከፍራሽ ጋር፣ ሶፋ፣ ቲቪ ፣ ቁምሳጥን እና የኪችን ካቢኔት) እንዲሟላላቸው ተደርጓል።

ከዚህ ጎን ለጎን የግጥምና ዜማ ደራሲው የኔው አካሉ ቤት በሚፈርስበት ወቅት ግርግዳ ለሚጋሩት አቶ አብደላ ኡመር እና ወ/ሮ ሳዓዳ ናስር ለተባሉ ጎረቤቶች ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ሀላፊነቱን በመውሰድ የነሱን ሁለት ቤቶች ጎን ለጎን በመገንባት እና ዘመናዊ ሶፋ በመግዛት እንዲጠቀሙበት አስረክቧል፡፡ በተለይም ወ/ሮ ሳዳት ባለቤታቸው በሞት የተነጠቁ፣ 4 ልጆችን የሚያሳድጉ እና ልብስ በማጠብ የሚተዳደሩ በመሆኑ ድካማቸውን ለመቀነስ ለስብስ ማጠቢያ ማሽንን እና ለሌሎች ጉዳዮች የሚሆን የብር 200,000 (ሁለት መቶ ሽህ ) ከዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ተበርክቶላቸዋል፡፡

ለታዋቂው የግጥምና ዜማ ደራሲ ግሩም ሀይሌ መኖሪያ ቤት እድሳት ተጠናቆ ሳለ ከግንባታ ፍቃድ እና ተያያዥ ህጋዊ ሂደቶች ጋር በገጠመው እክል ሳቢያ ዛሬ መረከብ ባይችልም፣ሂደቱ እንደተጠናቀቀ ቤቱ ወዲያውኑ ለደራሲ ግሩም ሀይሌ የሚረከብ ይሆናል።

በስነ-ስርዓቱ ላይ የተገኙት የዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ የኮርፖሬት አፌርስ እና ኮሚኒኬሽን ማኔጀር አቶ አብርሃም ዘሪሁን እንደገለጹት፤ "ፋብሪካችን ከንግድ ስራው ጎን ለጎን ለማህበራዊ ኃላፊነት (CSR) ከፍተኛ ትኩረት ይሰጣል። ፋብሪካው ከተመሰረተበት ከ1992 ዓ.ም ጀምሮ ላለፉት 26 ዓመታት ህብረተሰቡን የሚጠቅሙ የትምህርት ተቋማትን በመገንባት፣ የጤና ተቋማትን በመገንባት፣ የህክምና መሳሪያዎችን በመለገስ፣ የአረጋዊያን መጠለያ በመገንባት፣ በተፈጥሮና ሰው ሰራሽ አደጋ ለተጎዱ የህብረተሰብ ክፍሎች ፈጥኖ በመድረስ፣ ስፖርታዊ እንቅስቃሴዎችን በመደገፍና በሌሎችም የማህበረሰብ አቀፍ ስራዎች ከ1.8 ቢሊዮን ብር በላይ ወጪ አድርጓል" ብለዋል። አክለውም" የሀገር ባለ ውለታ አርቲስቶችን መደገፍና ማከበር የኩባንያው ዋና እሴት ነው " ብለዋል።

የኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች በጎ አድራጎት ማህበር ፕሬዘዳንት አቶ ልዑል ጌታነህ በበኩላቸው “ ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ለኪነጥበብ ባለሙያዎች እያበረከተ ያለው በጎ አስተዋጽዖ ከፍተኛ ነው፡፡ ለዚህም በኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች ማህበር ስም ለማመስገን እንወዳለን” ብለዋል፡፡

ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ በ2018 ዓ.ም የትንሳኤ በዓል ላይም በተመሳሳይ ለ5 ታዋቂ አርቲስቶች ቤቶችን አድሶ ክሙሉ የቤት ቁሳቁስ ጋር ያስረከበ ሲሆን፤ አነዚህም እርቲስት ችሮታው ከልካይ፣ አርቲስት ሽመላሽ ለጋስ፣ አርቲስት ጸጋዬ ዘርፉ፣ አርቲስት ብርሃኑ በርታ እና አርቲስትተስፋብርሃን ገ/ጻዲቅ ነበሩ፤
በዕለቱ በተካሄደው የቁልፍ ማስረከብ ስነ-ስርዓት ላይ አንጋፋና ወጣት አርቲስቶች፣ የዳሽን ቢራ ከፍተኛ አመራሮች፣ ጥሪ የተደረገላቸው እንግዶችና የብዙሃን መገናኛ ባለሙያዎች በተገኙበት ቤቶቹ ለባለቤቶቻቸው ተረክበዋል።

ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ በቀጣይም ከህብረተሰቡ ጎን በመቆም ማህበራዊ ኃላፊነቱን መወጣቱን አጠናክሮ የሚቀጥል ሲሆን፣ "ጥበብን ማክበር - ታሪክን ማክበር ነው!" በሚለው መርሁ የሀገር ባለ ውለታዎችን መደገፉን እንደሚቀጥል ተገልጿል፡፡

በ1992 ዓ.ም የተመሰረተው ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ በኢትዮጵያ የቢራ ኢንዱስትሪ ውስጥ ጥራታቸውን የጠበቁ ምርቶችን በማቅረብ፣ ትምህርት ቤቶችንና ጤና ጣቢያዎችን በመገንባት፣ ስፖርትን በመደገፍና ሰፊ የማህበራዊ ኃላፊነት (CSR) ስራዎችን በመስራት የሚታወቅ ኩባንያ ነው።

‎ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ለ5 (አምስት) አንጋፋ አርቲስቶች መኖሪያ ቤታቸውን አደሰ
‎
‎♦️ ለተጨማሪ 2 (ሁለት) ግለሰቦችም እንዲሁ ቤታቸው እንዲሰራላቸው ሆኗል
‎
‎#ethiopia | ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ የመስቀል በዓልን ምክንያት በማድረግ፣ ለመላው ላለፉት በርካታ ዓመታት በተለያዩ የጥበብ ዘርፎች ሀገራቸውን ደከመኝ ሰለቸኝ ሳይሉ በቅንነት ሲያገለግሉ ለቆዩ 5 አንጋፋ አርቲስቶች አዲስ ያስገነባላቸውን ደረጃቸውን የጠበቁ መኖሪያ ቤቶች በዛሬው ዕለት በይፋ አስረክቧል።
‎
‎አርቲስቶቹ ድምጻዊት ብርቱካን ዱባለ፣ ከ 3,000 በላይ ዜማና ግጥም የደረሰው የኔው አካሉ፣ የሙዚቃ ባለሙያና አቀናባሪ ኮማንደር ሊቀመኳስ አየለ፣ ደራሲ ግርማይ ገ/ ጻዲቅ እና ተዋናይ እና የሙዚቃ ባለሙያው ጸጋዬ ብርሃኔ ይገኙበታል፡፡
‎
‎የአርቲስቶቹ ቤቶች የተገነባው የኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች በጎ አድራጎት ማህበር ለዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ያቀረበውን ጥያቄ ተከትሎ ነው፡፡
‎
‎አንጋፋዎቹ አርቲስቶች ቀደም ሲል ለሀገር እና ለወገን ካበረከቱት አስተዋጽዖ አንጻር በማይመጥናቸው ያረጁ የጭቃ ቤቶች ይኖሩ የነበረ ሲሆን፣ ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ያረጁትን የጨቃ ቤቶች ሙሉ በሙሉ በማፍረስ እና በዘመናዊ የግንባታ ዲዛይን በማስገንባት አስረክቧል፤ ቤቶቹ ለአርቲስቶቹ ምቹና የተረጋጋ ህይወት ለመምራት የሚያስችሉ ሙሉ የቤት ቁሳቁሶች ማለትም አልጋ ከፍራሽ ጋር፣ ሶፋ፣ ቲቪ ፣ ቁምሳጥን እና የኪችን ካቢኔት) እንዲሟላላቸው ተደርጓል።
‎
‎ከዚህ ጎን ለጎን የግጥምና ዜማ ደራሲው የኔው አካሉ ቤት በሚፈርስበት ወቅት ግርግዳ ለሚጋሩት አቶ አብደላ ኡመር እና ወ/ሮ ሳዓዳ ናስር ለተባሉ ጎረቤቶች ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ሀላፊነቱን በመውሰድ የነሱን ሁለት ቤቶች ጎን ለጎን በመገንባት እና ዘመናዊ ሶፋ በመግዛት እንዲጠቀሙበት አስረክቧል፡፡
‎
‎በተለይም ወ/ሮ ሳዳት ባለቤታቸው በሞት የተነጠቁ፣ 4 ልጆችን የሚያሳድጉ እና ልብስ በማጠብ የሚተዳደሩ በመሆኑ ድካማቸውን ለመቀነስ የልብስ ማጠቢያ ማሽንን እና ለሌሎች ጉዳዮች የሚሆን የብር 200,000 (ሁለት መቶ ሽህ ) ከዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ተበርክቶላቸዋል፡፡
‎
‎ለታዋቂው የግጥምና ዜማ ደራሲ ግሩም ሀይሌ መኖሪያ ቤት እድሳት ተጠናቆ ሳለ ከግንባታ ፍቃድ እና ተያያዥ ህጋዊ ሂደቶች ጋር በገጠመው እክል ሳቢያ ዛሬ መረከብ ባይችልም፣ሂደቱ እንደተጠናቀቀ ቤቱ ወዲያውኑ ለደራሲ ግሩም ሀይሌ የሚረከብ ይሆናል።
‎
‎በስነ-ስርዓቱ ላይ የተገኙት የዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ የኮርፖሬት አፌርስ እና ኮሚኒኬሽን ማኔጀር አቶ አብርሃም ዘሪሁን እንደገለጹት፤ "ፋብሪካችን ከንግድ ስራው ጎን ለጎን ለማህበራዊ ኃላፊነት (CSR) ከፍተኛ ትኩረት ይሰጣል።
‎
‎ፋብሪካው ከተመሰረተበት ከ1992 ዓ.ም ጀምሮ ላለፉት 26 ዓመታት ህብረተሰቡን የሚጠቅሙ የትምህርት ተቋማትን በመገንባት፣ የጤና ተቋማትን በመገንባት፣ የህክምና መሳሪያዎችን በመለገስ፣ የአረጋዊያን መጠለያ በመገንባት፣ በተፈጥሮና ሰው ሰራሽ አደጋ ለተጎዱ የህብረተሰብ ክፍሎች ፈጥኖ በመድረስ፣ ስፖርታዊ እንቅስቃሴዎችን በመደገፍና በሌሎችም የማህበረሰብ አቀፍ ስራዎች ከ1.8 ቢሊዮን ብር በላይ ወጪ አድርጓል" ብለዋል። አክለውም" የሀገር ባለ ውለታ አርቲስቶችን መደገፍና ማከበር የኩባንያው ዋና እሴት ነው " ብለዋል።
‎
‎የኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች በጎ አድራጎት ማህበር ፕሬዘዳንት አቶ ልዑል ጌታነህ በበኩላቸው “ ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ ለኪነጥበብ ባለሙያዎች እያበረከተ ያለው በጎ አስተዋጽዖ ከፍተኛ ነው፡፡ ለዚህም በኢትዮጲያ ኪነ-ጥበብ ባለሙያዎች ማህበር ስም ለማመስገን እንወዳለን” ብለዋል፡፡
‎
‎ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ በ2018 ዓ.ም የትንሳኤ በዓል ላይም በተመሳሳይ ለ5 ታዋቂ አርቲስቶች ቤቶችን አድሶ ክሙሉ የቤት ቁሳቁስ ጋር ያስረከበ ሲሆን፤ አነዚህም እርቲስት ችሮታው ከልካይ፣ አርቲስት ሽመላሽ ለጋስ፣ አርቲስት ጸጋዬ ዘርፉ፣ አርቲስት ብርሃኑ በርታ እና አርቲስት ተስፋ ብርሃን ገ/ጻዲቅ ነበሩ፤
‎
‎በዕለቱ በተካሄደው የቁልፍ ማስረከብ ስነ-ስርዓት ላይ አንጋፋና ወጣት አርቲስቶች፣ የዳሽን ቢራ ከፍተኛ አመራሮች፣ ጥሪ የተደረገላቸው እንግዶችና የብዙሃን መገናኛ ባለሙያዎች በተገኙበት ቤቶቹ ለባለቤቶቻቸው ተረክበዋል።
‎
‎ዳሽን ቢራ ፋብሪካ አ.ማ በቀጣይም ከህብረተሰቡ ጎን በመቆም ማህበራዊ ኃላፊነቱን መወጣቱን አጠናክሮ የሚቀጥል ሲሆን፣ "ጥበብን ማክበር - ታሪክን ማክበር ነው!" በሚለው መርሁ የሀገር ባለ ውለታዎችን መደገፉን እንደሚቀጥል ተገልጿል፡፡
‎
‎#dashenbeer ​#ethiopia ​#corporatesocialresponsibility #communitysupport #socialresponsibility #csr #ethiopianartists #cultureandart #givingback

‎የዓለም ቱሪዝም ቀን ትኩረቱን ቴክኖሎጂ ላይ አድርጎ በአለም አቀፍ ደረጃ እየተከበረ ይገኛል።
‎
‎#ethiopia | የ2026 የዓለም ቱሪዝም ቀን ቱሪዝምን በዲጂታል ለውጥና በሰው ሰራሽ አስተውሎት አቅም ለማሳደግ በሚያተኩር መሪ ሃሳብ ለ47ኛ ጊዜ በመካከለኛው አሜሪካ በምትገኘው ኤል ሳልቫዶር ዋና አከባበሩን እያካሄደ ነው።
‎
‎ኤል ሳልቫዶር የዓለም ቱሪዝም ቀንን ዋና አከባበር ስታስተናግድ ይህ ለሀገሪቱ የመጀመሪያ ጊዜ ሲሆን፣ የዘንድሮው አከባበር የሚያተኩረው ቱሪዝም በዲጂታል ለውጥና በሰው ሰራሽ አስተውሎት እየተቀየረ በመምጣቱ ላይ ነው።
‎
‎የዘንድሮው የዓለም ቱሪዝም ቀን “ዲጂታል አጀንዳና ሰው ሰራሽ አስተውሎት – ለቱሪዝም አዲስ ቅኝት” በሚል መሪ ሃሳብ እየተከበረ ሲሆን፣ ቴክኖሎጂና ሰው ሰራሽ አስተውሎት የቱሪስቶችን የጉዞ ልምድ ከማሻሻል ጀምሮ የቱሪዝም መዳረሻዎችን አስተዳደር፣ ግብይትና የመረጃ አገልግሎት እስከማሻሻል ድረስ ያላቸውን ሚና ለማጉላት ያለመ ነው።
‎
‎የዓለም ቱሪዝም ቀን በየዓመቱ መስከረም 17 የሚከበር ሲሆን፣ የቀኑ መነሻ እ.ኤ.አ. በ1970 የዓለም የቱሪዝም ድርጅት ሕገ ደንብ የጸደቀበትን ቀን ለማስታወስ ነው። በይፋ መከበር የጀመረው እ.ኤ.አ. በ1980 ሲሆን፣ የ2026 አከባበር 47ኛው ዓለም አቀፍ አከባበር ነው።
‎
‎በኢትዮጵያ የዘንድሮው የዓለም ቱሪዝም ቀን በሀገር አቀፍ ደረጃ ለ39ኛ ጊዜ እየተከበረ ነው። የቱሪዝም ሚኒስቴር እንዳስታወቀው፣ የዘንድሮው መሪ ሃሳብ በኢትዮጵያም የቱሪዝም ዘርፉ ከዲጂታል ቴክኖሎጂና ከሰው ሰራሽ አስተውሎት ጋር በማቀናጀት አዳዲስ የቱሪዝም ልምዶችንና የመዳረሻ ማስተዋወቂያ ዘዴዎችን ለመፍጠር ያለውን እድል ያጎላል።
‎
‎ኢትዮጵያ ከዲጂታል ለውጡ በተጨማሪ በተፈጥሮ፣ በታሪክና በባህል ያላትን የቱሪዝም አቅም ወደ ኢኮኖሚያዊ ጥቅም ለመቀየር የተለያዩ የቱሪዝም መዳረሻ ልማት ሥራዎችን እያከናወነች መሆኗን የቱሪዝም ሚኒስቴር ያስረዳል። በተለይም በገበታ ለሸገር፣ ገበታ ለሀገርና ገበታ ለትውልድ መርሐ ግብሮች የተገነቡ መዳረሻዎች የኢኮ-ቱሪዝምን አቅም ለማሳደግ እየተሠሩ ካሉ ሥራዎች መካከል ይጠቀሳሉ።
‎
‎የቱሪዝም ሚኒስቴር በቅርቡ እንዳስታወቀውም፣ የቱሪዝም ዘርፉ በኢትዮጵያ ከአምስት ቢሊዮን ዶላር በላይ ገቢ ያስገኘ መሆኑ ተገልጿል። ይህም ዘርፉ ለሀገሪቱ ኢኮኖሚ፣ ለሥራ ዕድል ፈጠራና የሀገሪቱን ተፈጥሯዊና ባህላዊ ሀብቶች ለዓለም ማስተዋወቅ ያለውን አስተዋጽኦ ያሳያል።
‎
‎በዚህ ዓመት የዓለም ቱሪዝም ቀን ትኩረቱን በቴክኖሎጂ ላይ ቢያደርግም፣ ዋናው ጉዳይ ቴክኖሎጂ ሰዎችንና ማኅበረሰቦችን እንዲጠቅም ማድረግ መሆኑ ተጠቁሟል። ስለሆነም ዲጂታል ለውጥና ሰው ሰራሽ አስተውሎት የጉዞን ሂደት በማቀላጠፍ ብቻ ሳይወሰኑ፣ የአካባቢ ማኅበረሰቦችን፣ ባህልንና ተፈጥሮን በማክበር ዘላቂ የቱሪዝም ልማትን ማጠናከር እንደሚገባ ትኩረት ተሰጥቶታል።
‎
‎ጌትነት ተመስገን
‎
‎#ethiopia #worldtourismday #worldtourismday2026 #tourism #sustainabletourism #digitaltourism #artificialintelligence #aitourism



‎የዓለም ቱሪዝም ቀን ትኩረቱን ቴክኖሎጂ ላይ አድርጎ በአለም አቀፍ ደረጃ እየተከበረ ይገኛል።
‎
‎#ethiopia | የ2026 የዓለም ቱሪዝም ቀን ቱሪዝምን በዲጂታል ለውጥና በሰው ሰራሽ አስተውሎት አቅም ለማሳደግ በሚያተኩር መሪ ሃሳብ ለ47ኛ ጊዜ በመካከለኛው አሜሪካ በምትገኘው ኤል ሳልቫዶር ዋና አከባበሩን እያካሄደ ነው።
‎
‎ኤል ሳልቫዶር የዓለም ቱሪዝም ቀንን ዋና አከባበር ስታስተናግድ ይህ ለሀገሪቱ የመጀመሪያ ጊዜ ሲሆን፣ የዘንድሮው አከባበር የሚያተኩረው ቱሪዝም በዲጂታል ለውጥና በሰው ሰራሽ አስተውሎት እየተቀየረ በመምጣቱ ላይ ነው።
‎
‎የዘንድሮው የዓለም ቱሪዝም ቀን “ዲጂታል አጀንዳና ሰው ሰራሽ አስተውሎት – ለቱሪዝም አዲስ ቅኝት” በሚል መሪ ሃሳብ እየተከበረ ሲሆን፣ ቴክኖሎጂና ሰው ሰራሽ አስተውሎት የቱሪስቶችን የጉዞ ልምድ ከማሻሻል ጀምሮ የቱሪዝም መዳረሻዎችን አስተዳደር፣ ግብይትና የመረጃ አገልግሎት እስከማሻሻል ድረስ ያላቸውን ሚና ለማጉላት ያለመ ነው።
‎
‎የዓለም ቱሪዝም ቀን በየዓመቱ መስከረም 17 የሚከበር ሲሆን፣ የቀኑ መነሻ እ.ኤ.አ. በ1970 የዓለም የቱሪዝም ድርጅት ሕገ ደንብ የጸደቀበትን ቀን ለማስታወስ ነው። በይፋ መከበር የጀመረው እ.ኤ.አ. በ1980 ሲሆን፣ የ2026 አከባበር 47ኛው ዓለም አቀፍ አከባበር ነው።
‎
‎በኢትዮጵያ የዘንድሮው የዓለም ቱሪዝም ቀን በሀገር አቀፍ ደረጃ ለ39ኛ ጊዜ እየተከበረ ነው። የቱሪዝም ሚኒስቴር እንዳስታወቀው፣ የዘንድሮው መሪ ሃሳብ በኢትዮጵያም የቱሪዝም ዘርፉ ከዲጂታል ቴክኖሎጂና ከሰው ሰራሽ አስተውሎት ጋር በማቀናጀት አዳዲስ የቱሪዝም ልምዶችንና የመዳረሻ ማስተዋወቂያ ዘዴዎችን ለመፍጠር ያለውን እድል ያጎላል።
‎
‎ኢትዮጵያ ከዲጂታል ለውጡ በተጨማሪ በተፈጥሮ፣ በታሪክና በባህል ያላትን የቱሪዝም አቅም ወደ ኢኮኖሚያዊ ጥቅም ለመቀየር የተለያዩ የቱሪዝም መዳረሻ ልማት ሥራዎችን እያከናወነች መሆኗን የቱሪዝም ሚኒስቴር ያስረዳል። በተለይም በገበታ ለሸገር፣ ገበታ ለሀገርና ገበታ ለትውልድ መርሐ ግብሮች የተገነቡ መዳረሻዎች የኢኮ-ቱሪዝምን አቅም ለማሳደግ እየተሠሩ ካሉ ሥራዎች መካከል ይጠቀሳሉ።
‎
‎የቱሪዝም ሚኒስቴር በቅርቡ እንዳስታወቀውም፣ የቱሪዝም ዘርፉ በኢትዮጵያ ከአምስት ቢሊዮን ዶላር በላይ ገቢ ያስገኘ መሆኑ ተገልጿል። ይህም ዘርፉ ለሀገሪቱ ኢኮኖሚ፣ ለሥራ ዕድል ፈጠራና የሀገሪቱን ተፈጥሯዊና ባህላዊ ሀብቶች ለዓለም ማስተዋወቅ ያለውን አስተዋጽኦ ያሳያል።
‎
‎በዚህ ዓመት የዓለም ቱሪዝም ቀን ትኩረቱን በቴክኖሎጂ ላይ ቢያደርግም፣ ዋናው ጉዳይ ቴክኖሎጂ ሰዎችንና ማኅበረሰቦችን እንዲጠቅም ማድረግ መሆኑ ተጠቁሟል። ስለሆነም ዲጂታል ለውጥና ሰው ሰራሽ አስተውሎት የጉዞን ሂደት በማቀላጠፍ ብቻ ሳይወሰኑ፣ የአካባቢ ማኅበረሰቦችን፣ ባህልንና ተፈጥሮን በማክበር ዘላቂ የቱሪዝም ልማትን ማጠናከር እንደሚገባ ትኩረት ተሰጥቶታል።
‎
‎ጌትነት ተመስገን
‎
‎#ethiopia #worldtourismday #worldtourismday2026 #tourism #sustainabletourism #digitaltourism #artificialintelligence #aitourism

"ከሰው ልጅ ቀድመው ባህላዊ መድኃኒትን የተጠቀሙት ዝሆኖች ናቸው!"—ጥናት
#ethiopia | "ዝሆኖች ታመው ህክምና ለመውሰድ ወደ ፋርማሲ አይሄዱም ነገር ግን በተፈጥሮ የተሰጣቸውን አስገራሚ ጥበብ ይጠቀማሉ ሲል አዲስ ጥናት አመለከተ።

ይህ ግኝት እንስሳት በተፈጥሯዊ እውቀታቸው እራሳቸውን የሚያክሙበትን "ዙፋርማኮኖሲ" የተሰኘውን የሳይንስ ዘርፍ አዲስ ምዕራፍ የሚያሸጋግር እና የስነ-ሕይወት ተመራማሪዎችን በእጅጉ ያስደመመ ሆኗል።

የሰው ልጅ የባህል መድኃኒቶችን በመጠቀም በሽታን ከመከላከልና ከመፈወስ ቀደመው የተገኙት የአፍሪካ ዝሆኖች መሆናቸውን የሚያመላክት አዲስና አስገራሚ ሳይንሳዊ ግኝት ይፋ ሆነ።

በኬንያ እና በኡጋንዳ ድንበር አቅራቢያ በሚገኘው የታዋቂው ኤልጎን ተራራ አካባቢ በተደረገው በዚህ ጥናት

ይህ ጥናት አካባቢውን ጠንቅቀው የሚያውቁ የአካባቢው ነዋሪዎችን እና የዱር እንስሳት ጠባቂዎችን በመጠየቅ የተሰራ ነው።

ዝሆኖቹ ነፍሰ ጡር ዝሆኖችን ለመርዳት ልዩ የመድኃኒትነት ባህሪ ያላቸውን ዕፅዋት ከመሬትና ከዛፍ ላይ ቆርጠው እንደሚያቀርቡም አሳይቷል።

ዝሆኖቹ የሆድ ሕመም ሲያጋጥማቸው ውስጣዊ ጥገኛ ተህዋሲያንን ለማስወገድ እና የወሊድ ጊዜያቸው ሲደርስ ምጥ ለማቃለል እንደሚጠቀሙ ነው የተገለፀው።

ሔኖክ ወ/ገብርኤል

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ethiopia #getutemesgen #elephant #elephantresearch #zoopharmacognosy #animalselfmedication #wildlife







\

ጭንቅላታቸው ተጣብቆ ኢትዮጵያ ዉስጥ የተወለዱ ህፃናት፣ በአሜሪካን ሀገር በህክምና ተለያዩ

ሒያብ እና ውህብቶ ይባላሉ። የተወለዱት ኢትዮጵያ ውስጥ ሲሆን፣ በተፈጥሮ ጭንቅላት ለጭንቅላት ተጣብቀው፣ ፊታቸው በተቃራኒ አቅጣጫ ዞሬው ነው የተወለዱት::

እነዚህ የሁለት ዓመት ህጻናት፣  ክራኒዮፓገስ በሚባለውና በዓለማችን እጅግ በጣም አልፎ አልፎ በ2.5 ሚሊዮን ልደት አንዴ ብቻ በሚከሰት ሁኔታ ጭንቅላታቸው ላይ ተጣብቀው ነበር የተወለዱት፡፡

ህጻናቱ የአንድ ዓመት ልጅ ሳሉ በጎ አድራጊ ድርጅቶች ባደረጉት ታላቅ ዓለም አቀፋዊ ትብብር ወደ አሜሪካ ሚዙሪ ግዛት በሚገኘው የቅዱስ ሉዊስ የሕጻናት ሆስፒታል፣ለህክምና አቀኑ፡፡

ከአንድ ዓመት በላይ ለሚሆን ጊዜ ከ30 በላይ የህክምና ባለሙያዎች ያቀፈው ቡድን ሌሊት ከቀን ሲያጠናና ሲዘጋጅ ቆይቶ፣ በቅርቡ ለ25 ሰዓታት የፈጀ እጅግ በጣም ውስብስብና ጥንቃቄ የተሞላበት ታሪካዊ ቀዶ ህክምና መደረጉን ዳጉ ጆርናል ከዘገባዎች ተመልክቷል፡፡

ቀዶ ጥገናው በተሳካ ሁኔታ ተጠናቆ ህጻናቱ ለመጀመሪያ ጊዜ ሲለያዩ፣ የህክምና ቡድኑ አባላት በደስታ እንባ መታጠባቸው ተነግሯል፡፡ ይባስ ብሎም፣ ከተወለዱ ጀምሮ ድምፃቸውን እንጂ ፊታቸውን ተያይተው የማያውቁት ህያብ እና ውህብቶ፣ ከቀዶ ጥገናው በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ አይን ለአይን ሲጠቃቀሱና እጅ ለእጅ ሲያያዙ የታየው ትዕይንት በማገገሚያ ማዕከሉ ውስጥ ለነበሩት ሁሉ እጅግ ታላቅ የሆነ የደስታ ስሜት መፍጠሩን ዳጉ ጆርናል ከዘገባው ተመልክቷል።

በአሁኑ ሰዓት ህጻናቱ በጥሩ ጤንነት ላይ የሚገኙ ሲሆን፣ አዳዲስ ቃላትን መናገርና መቀመጥ በመለማመድ ላይ ይገኛሉ፡፡ የህክምና ባለሙያዎቹ እንደገለጹት የልጆቹ የወደፊት ተስፋ እጅግ ብሩህ ነው፡፡ ለሒያብ እና ለውህብቶ አዲስ ህይወትን ለለገሱት ዶክተሮች፣ ነርሶችና በጸሎት ከጎናቸው ለነበሩት በሙሉ ምስጋናችን የላቀ ነው፡፡

ህፃናቱ ወደ አሜሪካን ሀገር በሞግዚት አማካኝነት የመጡ ሲሆን ፣ የልጆቹ ወላጅ እናትና አባታቸው ግን ቪዛ ማግኘት ባለመቻላቸው ከተነጣጠሉ በኋላ በአይናቸው መመልከት አልቻሉም:: ህፃናቱ ለክትትልና ለተጨማሪ ህክምና በሆስፒታሉ ውስጥ በርከት ላለ ወራት እንደሚቆዩ CBS ዘግቧል።

Via መዝናኛ ሚዲያ
#ዳጉ_ጆርናል

የ'ኤልኒኖን' ተጽዕኖ ለመቋቋም እና የዱር እንስሳትን ለመታደግ የሚያስችሉ የቅድመ ዝግጅት ስራ እየተከናወነ እንደሆነ ተገለጸ

መስከረም 13 ቀን 2019 ዓ.ም.  (አሐዱ ሬዲዮ) የ'ኤልኒኖ' የአየር ንብረት መዛባት በብሔራዊ ፓርኮችና ብርቅዬ የዱር እንስሳት ላይ የሚያደርሰውን አደጋ ለመከላከል የቅድመ ዝግጅት ስራዎች እየተከናወኑ እንደሆነ የኢትዮጵያ የዱር እንስሳት ጥበቃ ባለሥልጣን አስታውቋል።

የባለሥልጣኑ ምክትል ዋና ዳይሬክተር አቶ ሰለሞን መኮንን እንደተናገሩት፣ ስራው በዋና ዋና የዱር እንስሳት መጠለያዎች ላይ ትኩረት አድርጎ እየተከናወነ ይገኛል።

ድርጊቱ ከቱሪዝም ዘርፍ የሚገኘው የውጭ ምንዛሬ ገቢ በተፈጥሮ እና ሰው ሰራሽ ተጽዕኖዎች እንዳይቋረጥ ለማድረግ ያለመ መሆኑን ምክትል ዋና ዳይሬክተሩ ገልጸዋል።

በተለይም በበጋ ወቅት በድርቅ በሚጠቁ አካባቢዎች የሚገኙ የዱር እንስሳትን ለመታደግ ሰፊ ዕቅድ ተይዞ ወደ ተግባር ተገብቷል።

በአዋሽ ብሔራዊ ፓርክ በቅርቡ በተዘረጋው የ50 ኪሎ ሜትር አጥር ምክንያት እንስሳቱ ወደ ወንዝ ወርደው ውሃ እንዳያጡ ከቱሪዝም ሚኒስቴር ጋር በመቀናጀት ከወንዙ በቧንቧ ውሃ የመሳብ ስራ እየተከናወነ ነው።

ከፍተኛ የውሃ እጥረት በሚያጋጥምበት የስንቅሌ ቆርኬዎች መጠለያ ከሲዳማ ክልል ጋር በመተባበር የውሃ መስመር በመዘርጋት የውሃ ገንዳዎችን የመስራት ስራ ተጀምሯል ተብሏል።

ባለፈው የድርቅ ወቅት በከፍተኛ ሁኔታ ተጎድቶ በነበረው የቦረና ብሔራዊ ፓርክም ከአጋር ድርጅቶች ጋር በመቀናጀት ተመሳሳይ የውሃ አቅርቦት የማመቻቸት ጥረት እየተደረገ ይገኛል።

የተፈጥሮ ሀብቱን ለመጠበቅ እና የአየር ንብረት ለውጥን ለመቋቋም በየደረጃው ከሚገኙ የመንግሥት አመራሮች እና ከሕብረተሰቡ ጋር የግንዛቤ ፈጠራ ስራዎች በስፋት እየተከናወኑ እንደሚገኝም አቶ ሰለሞን መኮንን አብራርተዋል።

ወልደሐዋርያት ዘነበ
#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ
ፌስቡክ ገጽ፡- https://web.facebook.com/a...
ቴሌግራም ገጽ፡- https://t.me/ahaduradi

"ግብፅ አፍሪካን በመሸወድ የናይል ውሃ ብቸኛ ተጠቃሚ የመሆን አባዜ ተጠናውቷታል" - ኡስታዝ ጀማል በሽር
*****************

በተፋሰስ ወንዞቿ የውሀ ተጠቃሚ ሉአላዊነቷን ለማስከበር እየሰራች ያለችው ኢትዮጵያ የጎረቤት ሀገራትን የጋራ ተጠቃሚነት በማረጋገጥ የልማት ትብብር እያደረገች ነው።

ሀገራችን አሁን ላይ የማድረግ አቅሟን በማሳደግ የማይበገር ብልፅግናን በማረጋገጥ ሉአላዊነቷንና የፖሊሲ ነፃነቷን እያስከበረች በልማት ጎዳና እየተጓዘችም ትገኛለች።

ኢትዮጵያ ባላት የውሃ ሃብት ልክ ለልማት ሳትጠቀም የቆየችባቸው በርካታ ዓመታትን አሳልፋለች። በተፈጥሮ ሃብቷ የበይ ተመልካች ሆና መቆየቷን የተረዳችው ኢትዮጵያ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ የውሃ ሃብቷን ለሃገር እና ለህዝብ ጥቅም ለማዋል በበርካታ ዘርፎች እየሰራች ትገኛለች።

ኢትዮጵያ ያላትን ከፍተኛ የውሃ ሃብት በአግባቡና በዘላቂነት ለኢኮኖሚ እድገት መጠቀም እንድትችል የመሰረተ ልማት ግንባታ ማስፋፋት የተቀናጀ የተፋሰስ እና የአካባቢ ጥበቃ የፖሊሲ የህግ እና የተቋማት ማሻሻያ ቴክኖሎጂ እና ምርምር እንዲሁም የውሃ ዲፕሎማሲና ቀጠናዊ ትብብር ላይ በርካታ ተግባራትን እያከናወነ ትገኛለች።

ኢትዮጵያ ሌሎች ሃገራትን በማይጎዳ መልኩ የውሃ ሃብት ሉዓላዊነቷን ለማስከበር በምታደርገው እርምጃ ከዚህ በፊት ያልተገባ ጥቅም ሲሰበስቡ የነበሩ ሃገራት ግን አይዋጥላቸውም።

በዚህ ጉዳይ ላይ ከኢቲቪ ጋር ቆይታ ያደረጉት የኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ ኃይል ዋና ሥራ አስፈፃሚ ኢንጂነር አሸብር ባልቻ፤ ኢትዮጵያ የሃይል ልማቷ ላይ የምታደርገውን ጥረት ለማስተጓጎል የሚደረጉ የውጭ ጫናዎች ህጋዊ መሰረት የሌላቸው እና ኢትዮጵያ በድህነት እንድትቀጥል የሚፈልጉ አካላት ሴራ መሆናቸውን ገለጸዋል።

ኢትዮጵያ ያላትን ሀብት ለጎረቤት ሀገራት እያካፈለች ልማቷን አጠናክራ እንደምትቀጥልም ተናግረዋል፡፡

የ«ኪንግ ኦፍ አባይ» ሚዲያ መስራች ኡስታዝ ጀማል በሽር በበኩላቸው፣ ግብፅ አፍሪካን በመሸወድ የናይል ውኃ ብቸኛ ተጠቃሚ የመሆን አባዜ እንደተጠናወታት አስረድተዋል።

አፍሪካውያን የኢትዮጵያን የልማት ፍላጎት ሊረዱ እንደሚገባ ጠቁመው፤ ኢትዮጵያ ከመጀመሪያውም ጀምሮ "አብረን እንስራ፣ አብረን እናልማ" የሚል ግልጽ አካሄድ መከተሏን አንስተዋል።

የአፍሪካ 2063 አጀንዳ እንዲፈጸም በቁርጠኝነት ከሚሰሩ ሃገራት አንዷ የሆነችው ኢትዮጵያ ለቃጠናዊ ትብብር ትኩረት በመስጠት ሃገራዊ ጥቅሟን ለማስከበር እየሰራች ካለች ዘርፍ አንዱ የውሃ አጠቃቀም ዲፕሎማሲ ላይ ነው።

በመደመር እሳቤና በሰጡና በመቀበል መርህ ከጎረቤት አገራት ጋር እየተደረገ ያለው ቀጠናዊ የልማት ትስስር የጋራ ሁለንተናዊ ተጠቃሚነትን ለማረጋገጥ ያለመ መሆኑን፣ ታላቁ የህዳሴ ግድብም ለዚህ ትልቁ ማሳያ መሆኑ ተገልጿል።

በሀይማኖት ከበደ

ዴሞክራሲያዊ ሥርዓትን ማጎልበት ለጋራ ብልጽግና መሠረት

አዲስ አበባ፣ መስከረም 10፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) የሀገራት ጥንካሬ የሚለካው በባለፀግነት ወይም በተፈጥሮ ሀብት ብቻ ሳይሆን፣ በሕዝቦች አንድነትና ለጋራ ዓላማ ለመቆም በሚያሳዩት ቁርጠኝነትም ነው።

ኢትዮጵያ ወደ ዘላቂ ልማት የምታደርገው ጉዞ ብሔራዊ ትርክትን እና የዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ ባህልን በጋራ ኃላፊነት እና በማይናወጥ አንድነት ላይ በመመሥረት ነው።

ብሔራዊ መግባባትን መገንባት ከፖሊሲ ቀረጻ በላይ ዴሞክራሲያዊ እሴቶችን በማኅበረሰቡ የዕለት ተለት ሕይወት ውስጥ እንደ ባህል ለማስረጽ ያስችላል።

ውይይት፣ መከባበር፣ ሰላማዊ ግንኙነት እና ማኅበራዊ ትስስር ቀላል ሀሳቦች ሳይሆኑ በተግባር የሚገለጹ ባህሎች እንዲሁም ብሔራዊ አንድነት በጽኑ መሠረት ላይ የሚያቆሙ ምሰሶዎች ናቸው።

የበለጸገ ዴሞክራሲያዊ ባህል ልዩ ልዩ አመለካከቶች በአንድ የጋራ ራዕይ ሥር እንዲሰባሰቡ ያደርጋል። ይህም ሰላማዊ፣ ጠንካራ እና የበለጸገች ሀገርን ለመገንባት መሠረት ነው።

የሕዝብን ጥቅም ለማስጠበቅ፣ መብቶችን ለማስከበር እና ማኅበራዊ ፍላጎቶችን ለማሟላት የሚሰሩ የሲቪክና የማኅበረሰብ ተቋማት አስተዋጽኦ ከፍተኛ ነው።

እነዚህ ተቋማት የሕዝብን ደህንነት በማስጠበቅ፣ እኩልነትን በማስፈን እና ማኅበራዊ ተጠያቂነትን በማጠናከር ለብሔራዊ አንድነት ደጋፊ ሆነው ያገለግላሉ።

የሲቪክ ተቋማትን አስተዋጽኦ ማጎልበት እና ሥራቸውን ከብሔራዊ ትረካው ጋር ማጣመር፣ የሀገሪቱን እድገት አሳታፊ እና የአጠቃላይ ዜጎችን ፍላጎት ያማከለ እንዲሆን ያደርጋል።

የኢትዮጵያ ሉዓላዊነት በሕዝቦቿ ጽናት እና ጀግንነት የተቃኘ የጋራ ቅርስ እንደመሆኑ ዛሬ ይህ ታሪካዊ ውርስ በእያንዳንዱ ሀገር ወዳድ ዜጋ አስተዋጽኦ ይንጸባረቃል።

ከቀደመው ጥንካሬ በመነሳት የዛሬ ዴሞክራሲያዊ ተሳትፎን ማጎልበት፣ የጋራ ምኞትን ወደሚጨበጥ ብልጽግና መለወጥ ያስችላል።

የሕዝብ አንድነትና መደጋገፍ የጋራ ንቁ እና የተባበረ ዓላማ ያላቸውን ዜጎች የመፍጠር ኃይል አለው። ኢትዮጵያን የዘላቂ ሰላም፣ ፍትሕ እና ሁለንተናዊ ብልጽግና መገኛ ማድረግ የሚቻለው በእያንዳንዳችን አስተዋጽኦ ድምር ውጤት ነው።

በምሕረት ደምሴ

ቫቲካን፡ ተፈጥሮን መጉዳት ከፈጣሪና ከፍጥረት ጋር የተያያዘ ኃጢአት ነው
#ethiopia | ሮም — የካቶሊክ ቤተክርስቲያን የአካባቢ ጥበቃን ከእምነትና ከሞራል ጉዳይ ጋር በማያያዝ፣ ተፈጥሮን ከፍተኛ ሁኔታ መጉዳትን “በፍጥረትና በፈጣሪ ላይ የሚፈጸም ኃጢአት” በሚል የሥነ-መለኮት እይታ እንዲታይ አሳስባለች።

ይህ አቋም በዓለም አቀፉ የሥነ-መለኮት ኮሚሽን (International Theological Commission) ያወጣው “Caring for Our Common Home – A Responsible and Fraternal Response to the Triune God” የተሰኘ አዲስ ሰነድ ላይ ተቀምጧል። ሰነዱ በመስከረም 2 ቀን 2026 በሊዮ 14ኛ ፓፕ ፈቃድ ይፋ መሆኑን ቫቲካን ገልጻለች።

ተፈጥሮን መጉዳት ለምን ኃጢአት ተባለ?

ሰነዱ የአካባቢ ችግርን እንደ ሳይንሳዊ ወይም ኢኮኖሚያዊ ጉዳይ ብቻ አይመለከተውም። በካቶሊክ ሥነ-መለኮት አመለካከት፣ ሰው ከእግዚአብሔር፣ ከሌሎች ሰዎች እና ከፍጥረት ጋር በተያያዘ ሕይወት እንዲኖር የተጠራ ነው።

በመሆኑም ተፈጥሮን ማውደም ወይም ሀብቷን ያለገደብ መበዝበዝ የተፈጥሮ ጉዳት ብቻ ሳይሆን፣ ፈጣሪ ለሰው የሰጠውን የኃላፊነት ግዴታ መጣስ እንደሆነ ሰነዱ ያብራራል።

ሰነዱ በተለይ “ኃጢአት በፍጥረት ላይ እና በፈጣሪ ላይ” የሚለውን አገላለጽ ያቀርባል። ይህም የአካባቢ ጥፋትን ከሰው ሞራላዊ ምርጫ፣ ከፈጣሪ ዕቅድ እና ከሰው ኃላፊነት ጋር ያገናኛል።

ብክለት፣ የውኃ ጥፋትና የብዝሃ ሕይወት መጥፋት

የቫቲካን ሰነድ በዓለም ላይ እየተባባሱ ካሉ የአካባቢ ችግሮች መካከል የብዝሃ ሕይወት መቀነስን፣ የአየር ብክለትን፣ የውኃ ጥራት መቀነስን እና በጦርነት የሚፈጠረውን የአካባቢ ውድመት በማስጠንቀቅ ይጠቅሳል።

በተለይ የብዝሃ ሕይወት መጥፋት የተፈጥሮ ውበት መቀነስ ብቻ እንዳልሆነ፣ ለምግብ ዋስትናም ወሳኝ እንደሆነ ሰነዱ ያመለክታል። የውኃ መበከልና የአየር ብክለትም በሰዎች ጤናና ኑሮ ላይ ቀጥተኛ ተጽዕኖ እንደሚያሳድሩ ተገልጿል።

የተፈጥሮ ጥፋት በድሆች ላይ የበለጠ ይጫናል

ሰነዱ በተለይ በአካባቢ ጥፋት እና በድህነት መካከል ያለውን ትስስር አጽንዖት ይሰጣል።

በተፈጥሮ ሀብት ላይ ከፍተኛ ጥገኛ የሆኑ ድሆች የአካባቢ መበላሸትን በቀጥታ የሚጋፈጡ መሆናቸውን ቫቲካን ትገልጻለች። የውኃ እጥረት፣ የመሬት መራቆት፣ የተፈጥሮ ሀብት መመናመን እና የአካባቢ ብክለት በድሃ ማህበረሰቦች ላይ ከፍተኛ ጫና እንደሚፈጥር ሰነዱ ያብራራል።

ይህም የተፈጥሮን “ጩኸት” ከድሆች ጩኸት ጋር በማያያዝ፣ የአካባቢ ጥበቃን ከማህበራዊ ፍትሕ ጋር እንዲታይ ያደርገዋል።

የኢኮሎጂ ለውጥ ከመንፈሳዊ ለውጥ ጋር

ቫቲካን ችግሩ በቴክኖሎጂ ወይም በሕግ ብቻ እንደማይፈታ ትገልጻለች። የምርት፣ የፍጆታ፣ የመጓጓዣ እና የኃይል አጠቃቀም ሥርዓቶች ለውጥ ከሚያስፈልገው ጎን ለጎን የሰዎች እሴትና አኗኗርም መለወጥ እንዳለበት ትጠይቃለች።

ይህንን ለውጥ ሰነዱ “ecological conversion” — የኢኮሎጂ መለወጥ በሚል ይጠራዋል። ሰዎች ተፈጥሮን እንደ ማያልቅ የሀብት ምንጭ ከማየት ይልቅ የጋራ መኖሪያ ቤት እንደሆነች በማየት የአኗኗር ለውጥ እንዲያደርጉ ይጠይቃል።

ውኃን መጠበቅም የእምነት ጉዳይ ነው

ፓፕ ሊዮ 14ኛ በመስከረም 2026 ለ“የፍጥረት ጥበቃ የጸሎት ቀን” ባስተላለፉት መልእክትም ውኃን መጠበቅ፣ ብክለትን መቃወም እና የሁሉም ሰው ንጹሕ ውኃ የማግኘት መብትን መጠበቅ ከፍጥረት ጥበቃና ከድሆች ሕይወት ጋር አያይዘዋል።

በዚያው ወር ለ11ኛው የፍጥረት ጥበቃ የጸሎት ቀን ባስተላለፉት መልእክት፣ ጦርነት እና የአካባቢ መበላሸት እርስ በርስ የሚጠናከሩ ችግሮች መሆናቸውን ገልጸዋል። ጦርነት አየርና ውኃን ከመበከል በተጨማሪ የምግብ ዋስትናን እንደሚያሳንስ፣ ድህነትንና እኩልነት እጦትንም እንደሚያባብስ አስጠንቅቀዋል።

ከካቶሊክ ትምህርት አንጻር አዲስ ቃል ብቻ አይደለም

“ተፈጥሮን መጉዳት ኃጢአት ነው” የሚለው ሀሳብ በካቶሊክ ቤተክርስቲያን ውስጥ ፈጽሞ አዲስ አይደለም። የ2019 የአማዞን ሲኖድ ሰነድ እንኳን “ecological sin” የሚለውን ጽንሰ-ሐሳብ በመጠቀም፣ ብክለትና የአካባቢ ውድመት በእግዚአብሔር፣ በሰው ልጆች፣ በማህበረሰብ እና በወደፊት ትውልዶች ላይ የሚፈጸም ጥፋት እንደሆነ ገልጾ ነበር።

ስለዚህ የ2026 ሰነድ ይህንን አቋም ወደ ሰፊ የሥነ-መለኮት ማብራሪያ በማስፋት፣ የአካባቢ ጥበቃ ጉዳይ የሳይንስና የፖሊሲ ጉዳይ ብቻ ሳይሆን የሰው ሞራላዊ ኃላፊነት እና ከፈጣሪ ጋር ያለው ግንኙነት ጉዳይ እንደሆነ አጽንዖት ይሰጣል።

በአጠቃላይ፣ የቫቲካን መልእክት “ምድርን መጠበቅ” ከተራ የአካባቢ ፖሊሲ ጉዳይ ወደ የእምነት፣ የሞራል፣ የማህበራዊ ፍትሕ እና የትውልድ ኃላፊነት ጉዳይ እንዲታይ ያደርገዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)

ዮ…ዮ… ጊፋታ!

የወላይታ ዘመን መለወጫ በዓል — ከትውፊት ወደ ዓለም የተሻገረ የአንድነት ቅርስ

ዮ…ዮ… ጊፋታ!
ዮ…ዮ…!
#ethiopia | እንኳን ለወላይታ ሕዝብ የዘመን መለወጫ በዓል ጊፋታ በሰላም አደረሳችሁ! አደረሰን!

በደቡባዊ ኢትዮጵያ የሚገኘው የወላይታ ምድር በተፈጥሮ ውበቷ፣ በጥንታዊ ታሪኳ፣ በልዩ ቋንቋዋ እና በሕያው ባህሏ የምትታወቅ ናት። ከእነዚህ የባህል ሀብቶቿ መካከል ጊፋታ ልዩ ስፍራ ይይዛል።

ጊፋታ የወላይታ ሕዝብ የአዲስ ዓመት በዓል ሲሆን፣ የአሮጌውን ዓመት ተሰናብቶ አዲሱን ዓመት በተስፋ፣ በደስታ፣ በምስጋና እና በአብሮነት የሚቀበሉበት ታላቅ የባህል ወቅት ነው። UNESCO እንደሚገልጸው ጊፋታ በወላይታ ማኅበረሰብ በመስከረም አጋማሽ እስከ ጥቅምት መጀመሪያ ባለው ወቅት የሚከበር የአዲስ ዓመት በዓል ነው።

ጊፋታ — ከአሮጌው ወደ አዲሱ

የጊፋታ ትልቁ መልዕክት የዘመን መለወጥ ብቻ አይደለም። በውስጡ የተያዙት የሰላም፣ የዕርቅ፣ የመከባበር፣ የመረዳዳት፣ የቤተሰብ አንድነት እና የትውልድ ትስስር እሴቶች ናቸው።

በበዓሉ ዋዜማ ሰዎች ቤታቸውንና አካባቢያቸውን ያጸዳሉ፤ ከሩቅ የሚኖሩ የቤተሰብ አባላትም ወደ ቤታቸው ይመለሳሉ። ከዚህ በላይ በሰዎች መካከል የነበሩ ግጭቶችና አለመግባባቶች በሰላማዊ መንገድ እንዲፈቱ የሚደረግበት ወቅት ነው። UNESCO ይህንን እርቅና ሰላማዊ መፍትሔ ከጊፋታ ዋና የማኅበራዊ እሴቶች አንዱ አድርጎ ይጠቅሰዋል።

ስለዚህ ጊፋታ አሮጌውን ዓመት በአሮጌ ቂምና ጥላቻ ሳይሆን፣ በይቅርታና በእርቅ ለመሰናበት እና አዲሱን ዘመን በንጹሕ ልብ ለመቀበል የሚጠራ ትውፊት ነው።

የጨረቃ ዑደትና የወላይታ የጊዜ ቀመር

ጊፋታ ከዘመን መለወጥ ጋር ብቻ የሚያያዝ በዓል አይደለም። የወላይታ የጊዜ አቆጣጠር እና የሰማይ አካላት ምልከታ ከበዓሉ የተያያዙ ጥንታዊ እውቀቶች ናቸው።

የወላይታ ዞን አስተዳደር የባህል መረጃ እንደሚያሳየው የወላይታ የቀን መቁጠሪያ ከጨረቃና ከፀሐይ ዑደት ጋር የሚያያዝ ሲሆን፣ ጊፋታም የዘመን መለወጫ በዓል ነው።

ቤተሰብ ወደ ቤት፣ ልብ ወደ ልብ

ጊፋታ በወላይታ ማኅበረሰብ ውስጥ የመመለስ በዓልም ነው። በየአቅጣጫው የተበተኑ የቤተሰብ አባላት ወደ ትውልድ ቀዬአቸው ይመለሳሉ። ዘመድ ከዘመድ፣ ጎረቤት ከጎረቤት ይገናኛል።

በዚህም በዓሉ የቤተሰብ ግንኙነትን ከማደስ ባለፈ የማኅበረሰቡን የጋራ መኖር የሚያጠናክር ማኅበራዊ ሥርዓት ሆኖ ይታያል። UNESCO በጊፋታ ውስጥ የአዛውንቶች ሚናን እና እውቀቱ ከትውልድ ወደ ትውልድ መተላለፉን በተለይ ያጎላል።

እርቅ — ከጊፋታ ዋና መልዕክቶች አንዱ

አዲስ ዓመትን በአዲስ ልብ መቀበል፤ የድሮ ጥላቻን ከኋላ መተው፤ በቂም የተራራቁ ሰዎችን ማቀራረብ — እነዚህ የጊፋታ ጥልቅ ማኅበራዊ መልዕክቶች ናቸው።

በበዓሉ ዋዜማ ግጭቶችን በሰላም መፍታት የበዓሉ ዋና የዝግጅት አካል መሆኑን UNESCO ይገልጻል።

ይህም ጊፋታን ከአንድ የዘመን መለወጫ በዓል በላይ ያደርገዋል፤ ማኅበራዊ ትስስርን የሚያድስ የሕይወት ፍልስፍና ያደርገዋል።

የምግብ፣ የመጠጥ፣ የዜማና የውዝዋዜ ድምቀት

የጊፋታ ዋና ቀን ሲደርስ ቤተሰቦች ይሰበሰባሉ። ባህላዊ ምግቦች ይዘጋጃሉ፤ የበዓሉ ልዩ የምግብና የመጠጥ ሥርዓቶች ይከናወናሉ። UNESCO በዋናው የበዓል ቀን ቤተሰቦች በመሰባሰብ ሥጋና የአካባቢውን መጠጥ በመካፈል ከአዛውንት በረከት እንደሚቀበሉ ይገልጻል።

በሌሊትም ማኅበረሰቡ በእሳት ዙሪያ በመሰባሰብ ሥርዓታዊ ዝግጅቶችን፣ ዜማንና ውዝዋዜን ያከናውናል።

የባህላዊ አልባሳት ውበት፣ የጨዋታና የውዝዋዜ ትርኢቶች፣ የባህላዊ ዜማዎች ድምጽ እና የበዓሉ የማኅበረሰብ ስብሰባ ወላይታን በእጅጉ ያደምቃሉ።

የጊፋታ የቁጠባ ጥበብ

ጊፋታ በደስታ እና በውዝዋዜ ብቻ የሚያልፍ በዓል አይደለም። በውስጡ የቤተሰብ ኢኮኖሚን የሚያጠናክሩ የቁጠባና የመረዳዳት ባህሎችም ይገኛሉ።

የጊፋታ ዝግጅት በቤተሰብ ደረጃ ከቀደም ብሎ ስለሚጀመር ሰዎች ለበዓሉ የሚያስፈልጉ ወጪዎችን አስቀድመው ያዘጋጃሉ። ይህ ባህል በዓሉን ከማክበር ባለፈ የቤተሰብ የኢኮኖሚ ዕቅድን እና የመረዳዳት ባህልን ያጠናክራል።

ለትውልድ የሚተላለፍ ቅርስ

ጊፋታ የአንድ ትውልድ ብቻ በዓል አይደለም። አዛውንት የሚያስተላልፉት፣ ወጣቶች የሚማሩት፣ ልጆች የሚመለከቱትና በቀጣዩ ዘመን የሚያስቀጥሉት ሕያው ባህላዊ ትውፊት ነው።

UNESCO በጊፋታ የአዛውንቶች ሚና፣ የትምህርት ተቋማትና የቅርስ ክለቦች ተሳትፎ፣ የምርምር መድረኮችና የባህል ቦታዎችን መጠበቅ የበዓሉን ቀጣይነት ከሚያጠናክሩ ሥራዎች መካከል እንደሆኑ ይጠቅሳል።

2025 — ወደ UNESCO የዓለም መድረክ

በጊፋታ ታሪክ ውስጥ ትልቅ ምዕራፍ የተከፈተው በ2025 ነው። የUNESCO የማይዳሰስ የባህል ቅርስ መንግሥታት ኮሚቴ በኒው ዴልሂ በተካሄደው 20ኛ ስብሰባ ጊፋታን በRepresentative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity ላይ አስመዝግቧል።

ይህ ማለት ጊፋታ የሚከበረው በወላይታ ሕዝብ ዘንድ ብቻ ሳይሆን፣ በUNESCO የሰው ልጅ የማይዳሰስ ባህላዊ ቅርስ ተወካይ ዝርዝር ውስጥ የተካተተ ሕያው ባህላዊ እሴት መሆኑን ያሳያል።

ኢትዮጵያ አሁን በUNESCO የማይዳሰስ ባህላዊ ቅርስ ዝርዝሮች ላይ ሰባት የተመዘገቡ እሴቶች አሏት፤ ጊፋታም በ2025 የተጨመረው አዲሱ አካል ነው።

የዓለም ቅርስ መሆን ለወላይታ ምን ይሰጣል?

የUNESCO ምዝገባ ለጊፋታ ዓለም አቀፍ ዕውቅና ከመስጠት ባለፈ የቅርሱን ጥበቃና ትውልድ-ተሻጋሪ ቀጣይነት ማጠናከር እንደ ዋና አላማ ያለው ነው።

ይህ ዕውቅና ወላይታን በባህላዊ ቱሪዝም ዘርፍ ይበልጥ ለማስተዋወቅ፣ የአካባቢውን ባህላዊ ፈጠራዎች ለዓለም ለማቅረብ እና በቅርስ ላይ የተመሠረተ የጎብኚ ልምድ ለማሳደግ እድል ይፈጥራል።

የወላይታ ዞን እና የደቡብ ኢትዮጵያ ቱሪዝም ቢሮም ጊፋታን ከወላይታ ሌሎች የተፈጥሮ፣ የታሪክና የባህል መስህቦች ጋር በማጣመር የቱሪዝም መዳረሻ ለማድረግ እየሠሩ፤ እየታተሩ ናቸው።

ጊፋታን ከበዓል በላይ ማየት

ጊፋታ ሲከበር ወደ ወላይታ መጓዝ ማለት አንድ ቀን የሚከበር በዓልን ብቻ መመልከት አይደለም።

የዳሞታ ተራራን፣ የአጆራ ፏፏቴን፣ የኤግዘር ድልድይን እና ሌሎች የወላይታ የተፈጥሮና የታሪክ መስህቦችን ከባህላዊ ልምዱ ጋር ማየት ይቻላል። የደቡብ ኢትዮጵያ ቱሪዝም ቢሮ እነዚህን መዳረሻዎች ከጊፋታ ጋር የሚያያዙ የጎብኚ ልምዶች አድርጎ ይዘረዝራል።

ስለዚህ ወደ ወላይታ ሂዱ።

በጊፋታ ወቅት ባህሉን ይመልከቱ፤ የወላይታን ሙዚቃ ይስሙ፤ የባህላዊ ውዝዋዜውን ይመልከቱ፤ ከሕዝቡ ጋር ይገናኙ፤ የበዓሉን የእርቅና የአብሮነት መልዕክት ይረዱ።

ከዚያም የወላይታን ተፈጥሮ፣ ታሪክና ሕያው ባህል ለመረዳት ዓመቱን ሙሉ መመለስ ይቻላል።

ጊፋታ — የወላይታ ኩራት፣ የኢትዮጵያ ቅርስ፣ የዓለም ሕያው ባህል

ከትውልድ ወደ ትውልድ የተላለፈው ጊፋታ የወላይታ ሕዝብ የዘመን መለወጫ በዓል ብቻ አይደለም።

የተራራቁን የሚያቀራርብ፣
የተጣሉትን የሚያስታርቅ፣
የተረሳውን የሚያስታውስ፣
ቤተሰብን የሚያሰባስብ፣
ትውልድን ከትውልድ የሚያገናኝ፣
ያለፈውን በይቅርታ ተሻግሮ የወደፊቱን በተስፋ ለመቀበል የሚያስችል ሕያው የባህል ቅርስ ነው።

ዮ…ዮ… ጊፋታ!
ዮ…ዮ… ወላይታ!

እንኳን ለጊፋታ በዓል አደረሳችሁ፤ አደረሰን!

ሀሹ ቆሬናን ሻኬናን ኡባካ ሳሮ ጋቴስ!

የጊፋታ በዓል የሰላም፣ የዕርቅ፣ የፍቅር፣ የአንድነት፣ የአብሮነትና የተስፋ ይሁንልን!
#gifaataa #wolaita #unesco #wolaitadunguzza #culturalheritage #visitwolaita #visitethiopia

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ጭንቅላት ለጭንቅላት ተጣብቀው የተወለዱት ኢትዮጵያውያን መንታ ሕጻናት በ25 ሰዓታት አስገራሚ ቀዶ ጥገና መለያየታቸውን ከትናንት ወዲያ መዘገባችን ይታወቃል። ዛሬ ሲቢኤስ ኒውስ ባቀረበው ዘገባ ደግሞ በዚህ የሞትና የሕይወት ትግል ውስጥ፣ ወላጆቻቸው ልጆቻቸው አጠገብ እንዳይሆኑ አሜሪካ ቪዛ ከልክላለች።

ሒያብ እና ውህብቶ ይባላሉ። የተወለዱት ኢትዮጵያ ውስጥ ሲሆን፣ በተፈጥሮ ጭንቅላት ለጭንቅላት ተጣብቀው፣ ፊታቸው በተቃራኒ አቅጣጫ ዞሮ ነበር ወደዚች ዓለም የመጡት። ይህ ሁኔታ በ2.5 ሚሊዮን ልደቶች ውስጥ አንዴ ብቻ የሚያጋጥም እጅግ ብርቅዬ ክስተት ነው። ሆኖም ሚዙሪ በሚገኘው የቅዱስ ሉዊስ የሕጻናት ሆስፒታል፣ 30 ስፔሻሊስቶችን ያሳተፈ እና ለ25 ሰዓታት የዘለቀ እጅግ ውስብስብ ቀዶ ጥገና ተደርጎላቸው በተሳካ ሁኔታ የተለያዩ ሲሆን፣ በሕይወታቸው ለመጀመሪያ ጊዜ ፊት ለፊት ተያይተዋል። ይሁን እንጂ፣ የሁለት ዓመት ህጻናቱ ይህንን ከባድ የሕይወት እና የሞት ቀዶ ጥገና ሲያደርጉ፣ ወላጆቻቸው የአሜሪካ ቪዛ በመከልከላቸው ምክንያት ኢትዮጵያ ውስጥ ሆነው በጭንቀት ለመጠበቅ ተገደዋል። ሕጻናቱ አሜሪካ የገቡት በሞግዚት ታጅበው ነበር።

እዚህ ጋ የዓለማችንን የፖለቲካ እና የሰብዓዊነት ርቀት እናስተውል! በአንድ በኩል የአሜሪካ የሕክምና ቴክኖሎጂ እና የዶክተሮቹ ሰብዓዊነት እነዚህን የሁለት ዓመት ሕጻናት ከሞት ታድጓቸዋል፤ ይህም እጅግ የሚያስመሰግን እና የሳይንስ ጥግ ነው። በሌላ በኩል ግን፣ የዚሁ አገር የኢሚግሬሽን ሥርዓት እና ኤምባሲ፣ የገዛ ልጆቻቸው አናታቸው ተከፍቶ፣ የደም ሥሮቻቸው ሲነጠል አጠገባቸው ሆነው እንዳያጽናኑ ኢትዮጵያውያኑን ወላጆች ቪዛ ነፍጓቸዋል። ይህ የሚያሳየው ቴክኖሎጂ እና ሕክምና ዓለምን አንድ ሲያደርጉ፣ ፖለቲካ እና የድንበር ሕጎች ግን አሁንም የሶስተኛውን ዓለም ዜጎች ሰብዓዊ ስሜት ከግምት እንደማያስገቡ ነው።

የሕክምና ሳይንስ የቱንም ያህል ቢረቅና ተዓምር ቢሰራ፣ የፖለቲካ እና የኢሚግሬሽን ሥርዓቱ ከሰብዓዊነት ከራቀ ሙሉ አይሆንም! ሒያብ እና ውህብቶ በቴክኖሎጂ አቅም አዲስ ሕይወት ሲያገኙ፣ ወላጆቻቸው ግን በቪዛ ክልከላ ምክንያት የልጆቻቸውን የዳግም መወለድ ደስታ በስካይፕ ለማየት ተገደዋል!

የሕክምናው ስኬት ቢያስደስትም፣ የአሜሪካ ኤምባሲ ለወላጆች ቪዛ መከልከሉን እንዴት ታዩታላችሁ? ሀሳባችሁን ኮመንት ላይ አስቀምጡልን ቪዲዮውን ላይክ እና ሼር ማድረግ አትርሱ!

የመደመር መንግሥት ፍሬዎች
**********

በጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) አነሳሽነት ይፋ የተደረጉትና የተሰሩት የገበታ ለሸገር፣ የገበታ ለሀገር እና የገበታ ለትውልድ ሀገራዊ የልማት ፕሮጀክቶች የሀገራችንን እምቅ የተፈጥሮ የባህልና የታሪክ ፀጋዎች ወደ ላቀ የኢኮኖሚ አቅም ከመቀየራቸው ባሻገር ለአደባባይ ክብረ በዓላት ወደ ኢትዮጵያ ለሚመጡ በርካታ የሀገር ውስጥና የውጭ ሀገር ቱሪስቶች እጅግ አመቺና ተስማሚ የሆኑ የቱሪዝም መዳረሻዎችን ፈጥረዋል።

ኢትዮጵያ ህዝባዊ መንግስታዊ ሃይማኖታዊ እና ባህላዊ በዓላትን በህብረ በአብሮነትና በወንድማማችነት በማክበር የምትታወቅ አፍሪካዊት ሀገር ስትሆን በተለይም በአደባባይ በልዩ ልዩ ባህላዊ ምግቦችና መጠጦች ባህላዊ አልባሳት ማራኪ ዜማዎችና ውዝዋዜዎች ታጅበው የሚከበሩት በዓላት የበርካታ የዓለም ቱሪስቶችን ቀልብ የሚስቡ ናቸው።

እነዚህን ታላላቅ የአደባባይ በዓላት በድምቀት ለማክበር ምቹ የምትሆነውን የአፍሪካ መዲና አዲስ አበባን ጨምሮ በልዩ ልዩ ክልሎች የተገነቡት አዳዲስ የቱሪዝም መዳረሻዎች ጎብኚዎች በዓላቱን አከብረው በተለያዩ የመዝናኛና የኢኮ ቱሪዝም ስፍራዎች ውለው የሚያድሩበት የተሻለ አማራጭ ፈጥረውላቸዋል።

በቅርብ አመታት ወዲህ በኮሪደርና በወንዝ ዳርቻ ልማት አዲስ አየርና ገፅታን የተላበሰችው አዲስ አበባ አዲሱን አመት በደማቅ ሁኔታ ካከበረች በኋላ በቀጣይ ቀናት የሚከበሩትን የመስቀል እና የኢሬቻን በዓላት ጨምሮ ሌሎች የአደባባይ በዓላትን ለማስተናገድ በከፍተኛ ዝግጅት ላይ ትገኛለች።

በመዲናዋ የተገነቡት ፓርኮች፣ የፋውንቴን አደባባዮች፣ የታሪክ ቅርሶች፣ ዘመናዊ ሆቴሎችና መሰረተ ልማቶች ለቱሪስቶች ልዩ አቀባበልና ውበትን አብረው ያበስራሉ።

በሌላ በኩል በክልሎች የተተገበሩት የገበታ ለሀገር እና ገበታ ለትውልድ መዳረሻዎች እንደ በደንዲ የእሳተ ገሞራ ሀይቅ ላይ የተገነባው የሀሮ ደንዲ ሎጅ፣ የሎጎ ሐይቅ ሪዞርት፣ የአርባ ምንጭ ኮንፈረንስ ሪዞርት፣ የሸበሌ ሪዞርት፣ የኒዒን ሌ ፓልም ሎጅ እና በታላቁ የህዳሴ ግድብ ሰው ሰራሽ ሀይቅ ዙሪያ የተገነቡት መሰረተ ልማቶች ቱሪስቶች ከአደባባይ በዓላቱ ጎን ለጎን የተፈጥሮና የባህል እሴቶችን ተንተርሰው እንዲዝናኑ አዲስ ምእራፍ ከፍተዋል።

እነዚህ ከመንግስት በጀት ውጭ በመደመር ትውልድ መፅሀፍ ሽያጭ፣ በባለሀብቶች፣ በዳያስፖራውና በተቋማት ድጋፍ የተገነቡት ፕሮጀክቶች የተፈጥሮ ደኖችን ወንዞችን እና ሀይቆችን ነባራዊ ውበት ሳይበክሉ የተገነቡ ዘመናዊ የኢኮ ቱሪዝም ማእከላት ናቸው።

ፕሮጀክቶቹ የተዘረጉ መንገዶችን፣ የንፁህ ውሃ አቅርቦትን፣ የኤሌክትሪክና የቴሌኮም መሰረተ ልማቶችን በማሟላት ቀደም ሲል ተደብቀው የቆዩ አካባቢዎችን ወደ መካከለኛ ከተሞች በማሳደግ የህዝቡን የኑሮ ደረጃ ማሻሻል ችለዋል።

በአጠቃላይ የገበታ ፕሮጀክቶች የሀገራችንን የገቢ ምንጭ ከግብርና ወደ አገልግሎትና ቱሪዝም በማሸጋገር የውጭ ምንዛሬ በማስገኘትና ለወጣቶች ሰፊ የስራ እድል በመፍጠር ረገድ ከፍተኛ ድርሻ እያበረከቱ ይገኛሉ።

ፕሮጀክቶቹ ኢትዮጵያ በተፈጥሮ የታደለች የምትመኘውን በጥራትና በፍጥነት ማልማት የምትችል ሀገር መሆኗን በተግባር በማሳየት የሀገሪቱን አዎንታዊ ገፅታ ለአለም እያስተዋወቁና ዘላቂ ሀገራዊ ሀብት ጥለው የሚያልፉ ህያው ምስክሮች ሆነዋል።

በብሌን ደምበሎ

(ዘ-ሐበሻ ስፖርት) ማክሰኞ ዕለት ማንቸስተር ዩናይትድን ለመልቀቅ በይፋ ደብዳቤ ያስገባው የጄጄ ገብርኤል ውሳኔ፣ በእግር ኳሱ ዓለም ያልታሰበ ማዕበል ፈጥሯል። ገና በ15 ዓመቱ በአውሮፓ ከሚገኙ እጅግ ተሰጥኦ ያላቸው ወጣቶች አንዱ ተብሎ የሚታሰበው ይህ ድንቅ አጥቂ፣ ከዘጠኝ ዓመቱ ጀምሮ ያሳለፈበትን ክለብ ለመሰናበት ቋምጧል፤ የአውሮፓ ታላላቅ ክለቦችም እሱን ለመጥለፍ አሰፍስፈዋል።

ሪያል ማድሪድ ዝውውሩን ለማጠናቀቅ በጥሩ ቁመና ላይ ሲገኝ፣ ባርሴሎና፣ ፓሪስ ሴንት ጀርሜን እና ባየር ሙኒክም ሁኔታውን በቅርበት እየተከታተሉ ነው። ዩናይትዶች ልጁን ለማቆየት ከፍተኛ ጥረት እያደረጉ ቢሆንም፣ ነገሮች ግን ከቁጥጥር ውጭ የሆኑ ይመስላሉ። ገብርኤል ባለፈው ሀሙስ በካሪንግተን የልምምድ ማዕከል ከ19 ዓመት በታች ቡድኑ ጋር በዩኤፋ የወጣቶች ሊግ ሀትሪክ ከሰራ በኋላ ወደ ስፍራው ድርሽ አላለም፤ አሁን ባለው ሁኔታም ይመለሳል ተብሎ አይጠበቅም። በዘርፉ ያሉ ባለሙያዎች ዩናይትድ ወደፊት 100 ሚሊዮን ፓውንድ ሊያወጣ የሚችልን አልማዝ በገዛ እጁ እያጣ መሆኑን ይገምታሉ።

ይህ ውሳኔ ድንገት የመጣ አይደለም። የችግሩ ጭላንጭል የታየው ባለፈው ሀሙስ ነበር። ገብርኤል በኦልድ ትራፎርድ በሻምፒዮንስ ሊግ ከሚጫወተው ዋናው ቡድን ጋር ከመሰለፍ ይልቅ፣ ከአዘርባጃኑ ሳባህ ጋር ለሚጫወተው የ19 ዓመት በታች ቡድን እንዲሰለፍ ተደረገ። በጨዋታው ሶስት ግቦችን ቢያስቆጥርም፣ እሱና ቤተሰቡ ግን የሻምፒዮንስ ሊግ ድባብን በዋናው ቡድን ውስጥ ሆኖ እንዲቀምስ ፈልገው ነበር። ይህ ክስተት ትልቅ ስብራት ፈጠረ፤ ውሳኔውም ወዲያውኑ ለክለቡ ተነገረ። ቅዳሜ ዕለት ከዋናው ቡድን አሰልጣኝ ማይክል ካሪክ ጋር ልምምድ ማድረግ ሲገባው፣ ከካሪንግተን በመቅረት ትልቅ የማስጠንቀቂያ ደወል አቃጨለ። ወዲያውም ከኢንስታግራም ገጹ ላይ ስለ ዩናይትድ የሚገልጹ መረጃዎችን በሙሉ አጠፋ። ሰኞ ዕለት ደግሞ ምዝገባው እንዲሰረዝለት የሚጠይቅ ደብዳቤ ለክለቡ አስገባ። የማንቸስተር ዩናይትድ ኃላፊዎች፣ በተለይም ዋና ስራ አስፈፃሚው ኦማር ቤራዳ እና አብሮ ባለቤቱ ሰር ጂም ራትክሊፍ በጉዳዩ ክፉኛ ተደናግጠዋል።

ሪያል ማድሪድ ይህንን ታዳጊ ለማስፈረም በስውር ሲሰራ ወራት አልፈውታል። ዕድሜው ከ18 ዓመት በታች በመሆኑ፣ የፊፋን ጥብቅ ህጎች ላለመጣስ ሲባል ክለቡ እጅግ ከፍተኛ ጥንቃቄ አድርጓል። የማድሪድ እቅድ ልጁን መጀመሪያ ለካስቲላ (የማድሪድ ሁለተኛ ቡድን) እና ከ19 ዓመት በታች ቡድን እንዲጫወት አድርጎ፣ ቀስ በቀስ ወደ ዋናው ቡድን ማሳደግ ነው። ይህ ከዚህ ቀደም በአያክሱ የ17 ዓመት ታዳጊ አብደላ ኦዋዛኔ ላይ ሊሞክሩት ያሰቡት ዓይነት ስልት ነው። የማድሪድ ሰዎች የገብርኤልን የሀሙስ ዕለት ሀትሪክ በቅርበት ሲከታተሉና ሲያከብሩ ነበር።

በህግ አግባብ ዩናይትድ የልጁን ውል የመቀደድ ፍላጎት የለውም። ነገር ግን ገብርኤል የአውሮፓ ህብረት ፓስፖርት ካገኘ፣ ልክ ጥቅምት 6 ቀን 16 ዓመት ሲሞላው ወደ ሌላ የአውሮፓ ክለብ መዘዋወር ይችላል። አባቱ ጆ ኦኬሩይል የተወለደው ለንደን ቢሆንም ለአየርላንድ ብሄራዊ ቡድን ተጫውቷል፤ እናቱም የሳይፕረስ ትውልድ አላት። ይህ ደግሞ ፓስፖርቱን በቀላሉ እንዲያገኝ በር ይከፍትለታል። ከዚህም ባሻገር፣ ገብርኤል መደበኛ የትምህርት ቤት ትምህርቱን በቤት ውስጥ የሚከታተል በመሆኑ፣ በዩናይትድ ሙሉ ጊዜ አካዳሚ ስር አይወድቅም፤ ይህም ክለቡ በልጁ ላይ ያለውን ሙሉ ቁጥጥር ያላላዋል። ገብርኤል ዩናይትድን የሚለቅ ከሆነ፣ ፊፋ ባስቀመጠው የካሳ ስሌት መሰረት ዩናይትድ ከ100,000 ፓውንድ በላይ የማሳደጊያ ካሳ ሊያገኝ ይችላል።

ገብርኤል ገና በዘጠኝ ዓመቱ የዩቲዩብ ቪዲዮዎች ላይ ሲወጣ ከሊዮኔል ሜሲ ጋር ይነጻጸር ነበር። ነገር ግን የእሱ ተወዳጅ ተጫዋች ኔይማር ሲሆን፣ ኳስን አጣብቆ የመያዝ፣ ፈጣን እንቅስቃሴ የማድረግ እና በሁለቱም እግሮቹ ግሩም አጨራረስ ያለው በመሆኑ የጨዋታ ስታይሉ ከብራዚላዊው ኮከብ ጋር በእጅጉ ይመሳሰላል። በዩናይትድ የዋናው ቡድን ልምምዶች ላይ በተደጋጋሚ በመሳተፍ፣ አንጋፋ ተጫዋቾችን ሳይቀር በቴክኒክ ብቃቱ አስገርሟል። በአካላዊ ጥንካሬ ከእሱ በሚበልጡ ተጫዋቾች ቢገፋም፣ በተፈጥሮ ያገኘው ክህሎት ወደፊት ከዓለማችን ምርጥ ተጫዋቾች ተርታ እንደሚያሰልፈው ብዙዎች ይስማሙበታል። ባለፈው ታህሳስ በኤፍኤ የወጣቶች ዋንጫ ለዩናይትድ በመሰለፍ እና ግብ በማስቆጠር ታሪካዊ ሪከርድ ሰብሯል፤ በወጣቶች ሊግ ባደረጋቸው 34 ጨዋታዎችም 31 ግቦችን እና 6 ለግብ የሚሆኑ ኳሶችን አመቻችቶ አቀብሏል።

ዩናይትድ ታዳጊዎችን ወደ ዋናው ቡድን በማሳደግ ታላቅ ታሪክ አለው። "በቂ ብቃት ካለህ፣ በቂ ዕድሜ አለህ" የሚለው የሰር ማት ባስቢ ብሂል ክለቡን ለዘመናት መርቶታል። ገብርኤልም የዚህ ታሪክ ቀጣይ አካል ይሆናል ተብሎ ሲጠበቅ ነበር። ነገር ግን በቅርብ ጊዜ የተፈጠሩ ክስተቶች ጥርጣሬን አጭረዋል። በክረምቱ የቅድመ ውድድር ዝግጅት ላይ በቂ የመጫወት ዕድል አላገኘም፤ በአትሌቲኮ ማድሪዱ ጨዋታ ከተፈጥሮ ቦታው ውጪ እንዲጫወት ሲደረግ፣ አዲሱ ፈራሚ የ18 ዓመቱ ታይናን ቶምሰን ግን በገብርኤል ተወዳጅ ቦታ በግራ ክንፍ ላይ የመሰለፍ ዕድል አግኝቷል። በሻምፒዮንስ ሊግ የ'ኤ' ዝርዝር ውስጥ ሳይካተት መቅረቱም ሌላው ቅር ያሰኘው ጉዳይ ነው። አርሰናል የ15 ዓመቱን ማክስ ዶውማንን በዝርዝሩ ውስጥ አካቶ ክብረ ወሰን ሲሰብር፣ የገብርኤል ስም ግን አልነበረም። አላማው በቋሚነት መሰለፍ ሳይሆን፣ ክለቡ በእሱ ላይ ያለውን እምነት በተጨባጭ ማየት ነበር።

ባለፈው ክረምት ማንቸስተር ሲቲ ገብርኤልን ለማስፈረም ከጫፍ ደርሶ የነበረ ቢሆንም፣ የዩናይትድ የስፖርት ዳይሬክተር ጄሰን ዊልኮክስ እና የድርድር ዳይሬክተሩ ማት ሀርግሪቭስ ጣልቃ ገብተው አክሽፈውት ነበር። ወደ ሌላ የእንግሊዝ ፕሪሚየር ሊግ ክለብ ማምራቱ በህግ አግባብ እጅግ ፈታኝ ነው። ባለፈው አንድ ዓመት ውስጥ ዩናይትድ ልጁን ለማሳመን ከቀድሞው አሰልጣኝ ሩበን አሞሪም እና ከታላቁ ሰር አሌክስ ፈርጉሰን ጋር ጭምር አገናኝቶታል። ማይክል ካሪክ በቅርበት ያሰለጠነው ሲሆን፣ የዋናው ቡድን ማሊያ ቁጥር 77ም ተሰጥቶታል።

አሁን ላይ ዩናይትዶች በቀጣዩ ወር 16ኛ ዓመት የልደት በዓሉን ሲያከብር የማበረታቻ የትምህርት ኮንትራት እና በ17 ዓመቱ ፕሮፌሽናል ውል ለማቅረብ እየተዘጋጁ ነበር። በፋይናንስ አቅርቦት ማንም ክለብ እንደማይበልጣቸው ያምናሉ። ነገር ግን የገብርኤል ውሳኔ የተቆረጠ ይመስላል፤ ስለዚህ ዩናይትድ ውጤቱን በትዕግስት ከመጠበቅ ውጪ ሌላ አማራጭ የለውም። አርብ ዕለትም ክለቡ ለቀረበው የምዝገባ ስረዛ ደብዳቤ ይፋዊ ምላሽ እንደሚሰጥ ይጠበቃል።

የኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄ የተነጠቅነውን በዲፕሎማሲ የማስመለስ ጉዞ
********************
(የዕለቱ መልዕክት)

የባህር በር ጥያቄ ከፖለቲካ ፓርቲ፣ ከሃይማኖት፣ ከብሔር ወይም ከቡድን ፍላጎት በላይ የሆነ፤ ፍጹም ሀገራዊ እና የህልውና ጉዳይ ነው። ህልውና ሲባል እንደ ሀገር የመቀጠልና ያለመቀጠል፤ የመኖርና ያለመኖር ወሳኝ ምዕራፍ ማለት ነው።

በአሁኑ ወቅት በኢትዮጵያ የሚስተዋለው የኑሮ ውድነት ታሪካዊ ባላንጣዎች ሆን ብለው የፈጠሩት ጫና ውጤት መሆኑን መገንዘብ ያሻል።

በግብርናው ዘርፍ የምግብ ዋስትናን ብቻ ሳይሆን የምግብ ሉዓላዊነትን በማረጋገጥ፣ እንዲሁም በከተማ ልማት፣ በታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ እና በሌሎችም ዘርፎች ሰፊ ስራዎች እየተሰሩ ይገኛሉ። ነገር ግን ይህ ዕድገት የባህር በር ቢታከልበት ኖሮ ከዚህ እጥፍ ማደግ ይቻል ነበር።

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ የባህር በር አልባ ሀገር ሳትሆን፤ ከውቅያኖስ ጋር የተቆራኘች ሀገር ነች። የኢትዮጵያን ጉዳይ ልዩ የሚያደርገው ታሪካዊ የባህር በር ባለቤት የነበረች ቢሆንም ከህዝቧ እውቅና እና ከዓለም አቀፍ ህግ ማዕቀፍ ውጪ በሴራ በሯ የተዘጋባት መሆኑ ነው።

ዛሬ ላይ እየተጠየቀ ያለው አዲስ በር እንዲከፈት ሳይሆን የተዘጋውን ታሪካዊ በር በዲፕሎማሲያዊ እና በሰላማዊ መንገድ ለማስመለስ ነው። ይህን ልዩ ታሪካዊ እውነታ ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ የተረዳው ሲሆን ከተወሰኑ ታሪካዊ ባላንጣዎች በስተቀር የኢትዮጵያን የባህር በር ባለመብትነትን የሚቃወም የለም።

በዓለም አቀፍ ደረጃ የባህር በርን በንግድ አግባብ ማግኘት የሚቻል ቢሆንም፣ የኢትዮጵያ ጥያቄ ግን ከዚህ የዘለለ ታሪካዊና ሉዓላዊ መብትን መሰረት ያደረገ ነው።

ሞሮኮ ለጎረቤቶቿ በነጻ የባህር በር እንደሰጠችው ሁሉ አፍሪካ ውስጥ እንዲህ አይነት የትብብር አሰራሮች አሉ። ኢትዮጵያ የባህር በር እንድትጠቀምበት ቢፈቀድ ከኢትዮጵያ እኩል አልፎ ተርፎም የበለጡ ተጠቃሚ የሚሆኑት ራሳቸው የጎረቤት ሀገራት ናቸው።

ይህን እውነት በሚገባ የተገነዘቡ አካላት፣ ኢትዮጵያ ቀና እንዳትል የረጅም ጊዜ ሴራ ሸርበዋል። ዛሬ በሀገር ውስጥ በየብሔሩ፣ በየጎሳው እና በየፖለቲካው የሚነሱ ግጭቶች እና መከፋፈሎች የዚሁ ሴራ አካል ናቸው።

የእነዚህ ኃይሎች ፍላጎት የተበታተነች፣ በርስበርስ ግጭት የምትታመስ እና ደካማ ኢትዮጵያን በአፍሪካ ቀንድ ማየት ነው።

ስለዚህ ከጠባብ የብሔር እና የቡድን ጨዋታዎች በመውጣት ለሀገራዊ አንድነት እና ለሰላም ቅድሚያ ሊሰጥ ይገባል። ሰላም የህልውና ጉዳይ በመሆኑ፣ ዋጋ ሊከፈልለት የሚገባ የዜጎች ሁሉ የጋራ ኃላፊነት ነው።

የባህር በር ጥያቄው ከምንጊዜውም በላይ ወደ ፍጻሜው እየተቃረበ ይገኛል። የኢትዮጵያ መንግስት ይህን ጉዳይ በዲፕሎማሲያዊ መንገድ በጠረንጴዛ ዙሪያ ለማሳካት በቁርጠኝነት እየሰራ መሆኑ ይታወቃል።

ዜጎችም የመከፋፈል አጀንዳን ወደ ጎን በመተው በአንድነት ሊቆሙ ይገባል። የባህር በር የሀገር ህልውና ነው፤ ለሀገር ህልውና ደግሞ ሁሉም በአንድ ቋንቋ ሊነጋገር ይገባል፡፡

ኢቢሲ ዶትስትሪም ኤዲቶሪያል