በአፍሪካ ቀንድ እና በቀይ ባህር ቀጠና፣ ግብፅ የበላይነቷን ለማስጠበቅ "በጂኦፖለቲካዊ" (ወታደራዊና ፖለቲካዊ) ጣልቃገብነት ላይ ስታተኩር፣ ኢትዮጵያ በበኩሏ "በጂኦኢኮኖሚያዊ" (በልማት ኮሪደሮች እና በግንኙነት) ላይ ያተኮረ አዲስ አካሄድ እየተከተለች መሆኑን አንድ ትንታኔ አመለከተ።

በተመራማሪው ኑርዬ ያሲን የቀረበው ይህ ትንታኔ፣ የሁለቱን ሀገራት ፍጹም ተቃራኒ ስትራቴጂዎች ይተነትናል።

የግብፅ "የመክበብ" ስትራቴጂ

በተመራማሪው እይታ፣ የታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ (GERD) መገንባት የግብፅን የቆየ የአባይ የበላይነት (Pax Arabica) ያቆመ ሲሆን፣ ግብፅ ይህን አዲስ እውነታ ለመቀበል ፈቃደኛ አልሆነችም።
በምላሹም ግብፅ የሚከተሉትን እርምጃዎች እየወሰደች ነው ተብሏል፦

# ኢትዮጵያን ማግለል፡ ቀይ ባህርን "ባለድርሻ" (littoral) እና "ባለድርሻ ያልሆኑ" (non-littoral) በማለት በመክፈል፣ ኢትዮጵያን ከቀጠናው የጸጥታ መዋቅር ለማስወጣት ትጥራለች።
# ወታደራዊ መገኘት፡ በኢትዮጵያ ዙሪያ ባሉ የአፍሪካ ቀይ ባህር ዳርቻዎች ላይ ወታደራዊ እና ሎጂስቲካዊ መሠረቶችን በመገንባት፣ የኢትዮጵያን የንግድ፣ የኃይል እና የዲጂታል መስመሮችን "ለመቁረጥ" (cut off) እና ለመቆጣጠር ትሰራለች።

በኢትዮጵያ እና በባህር ዳርቻ ሀገራት መካከል "ሽብልቅ ለመንዳት" (driving a wedge) ትሞክራለች። አላማውም፣ "የአስመራ የሶስትዮሽ ስምምነትን" (Asmara Tripartite Alliance) ዳግም በማንቀሳቀስ ኢትዮጵያን "ከሁሉም አቅጣጫ ለመክበብ" (encircle) የሚያስችል ቅንጅት መፍጠር ነው።

ትንታኔው ኢትዮጵያ የምትከተለው አካሄድ የተለየ መሆኑን ይጠቅሳል፦

ኢትዮጵያ ከጎረቤት ሀገራት (ሶማሊያን ጨምሮ) ጋር በኢጋድ (IGAD) እና በአፍሪካ ህብረት (AU) መድረኮች በኩል ትብብርን ታስቀድማለች።

በኤርትራ "ቅስቀሳዎች" ፊት ኢትዮጵያ "ራስን የመግዛት" (restraint) እና "ውጥረትን የማርገብ" (de-escalation) ፖሊሲ እንደምትከተል ተገልጿል።

ኢትዮጵያ የባህር በር ብታጣም፣ የቀጠናው ጸጥታ "የማይነጣጠል" (indivisible security) እንደሆነ ታምናለች። ይህም ማለት፣ "የባህር ዳርቻ ሀገራት ጸጥታ፣ የሌሎች (የባህር በር የሌላቸው) ሀገራትን ጸጥታ አደጋ ላይ በሚጥል መልኩ ሊረጋገጥ አይችልም" የሚል መርህ ታራምዳለች።

ትንታኔው ሲያጠቃልል፣ "የአፍሪካ ቀንድ ለግብፅ ብቸኛ ፍላጎት ሊገዛ አይችልም" ያለ ሲሆን፣ ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ የኢትዮጵያን ተጋላጭነት እንዲረዳ እና ግብፅና ኤርትራ "ቀጠናውን የሚበታተነውን የተሳሳተ ስትራቴጂ" እንዲያቆሙ ማበረታታት እንዳለበት አሳስቧል።

seledadotio
seledadotio