#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ

የኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ስትራቴጂያዊ ትብብር ጉዞ
********************

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ በደም፣ በቋንቋ፣ በባህል እና በታሪክ የተሣሠሩ የቅርብ ጎረቤቶች ናቸው። ከሰባት ዓመታት በፊት በአካባቢው የነበረው ጂኦ-ፖለቲካዊ ጫና እና የተወሳሰቡ የዲፕሎማሲ ጫናዎች ግንኙነታቸውን በጥላ ሥር አድርገውት ቢቆይም፣ ዛሬ ሁለቱ ሀገራት ከጥርጣሬ እና ከውጥረት አዙሪት በመውጣት፣ በጋራ ብልጽግና እና በመተማመን ላይ የተመሠረተ አዲስ እና ታሪካዊ ምዕራፍ መጀመራቸውን በተግባር እያሳዩ ነው።

ይህ ለውጥ ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት ስትከተለው በቆየችው ቅድሚያ ለጎረቤት ሀገር ስትራቴጂያዊ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ የመጣ ነው። ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) "የጎረቤት ሀገር ሰላም የራሳችን ሰላም ነው" በሚል መርሕ፣ የሶማሊያን የመልሶ ግንባታ ጉዞ የኢትዮጵያ የልማት አጋርነት አካል አድርገውታል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ የሶማሊያ ፕሬዚዳንትን በዓለ ሢመት ላይ በመገኘት "የሶማሊያን ግንባታ ለመደገፍ እዚህ ተገኝቻለሁ፤ ጉዟችሁን ስትጀምሩ ከጎናችሁ ነን" ማለታቸው፣ ለሁለቱ ሀገራት ሕዝቦች ያላቸውን ጥልቅ መተሣሠር ዳግም ያረጋገጠ ነበር።

የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሐሰን ሼክ ሙሐመድ በተለያዩ ጊዜያት በኢትዮጵያ ያደረጉት ጉብኝት እና በታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ላይ የሰጡት አቋም የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት አጠናክሮታል። ፕሬዚዳንቱ ግድቡን በጎበኙበት ወቅት፣ "ግድቡ ማንንም አይጎዳም፤ የኢትዮጵያ ልማት የሶማሊያም ልማት ነው" በማለት የቀጣናዊ መተሳሰርን አስፈላጊነት በይፋ መስክረዋል።

አሁን ላይ መሪዎቹ የደኅንነት ትብብርን በማጠናከር ሽብርተኝነትን በጋራ ለመዋጋት ተስማምተዋል። ከዚህ ባሻገር በንግድ፣ በኢንቨስትመንት እና በመሠረተ ልማት ትሥሥር ላይ በትኩረት በመሥራት፣ ለቀጣናው ኢኮኖሚያዊ ልዕልና መሠረት የሚጥል ስትራቴጂያዊ አጋርነት ፈጥረዋል።

የኢትዮጵያ እና የሶማሊያ በትብብር መሥራት ለቀጣናው ሰላም ወሳኝ ነው። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ያላትን ግንኙነት ማጠናከሯ፣ የጋራ የኢኮኖሚ ጥቅሞችን ከማስጠበቅ ባለፈ፣ ቀጣናውን ከድህነት እና ከግጭት አዙሪት በማውጣት ዘላቂ ሰላምን ለማምጣት ጉልህ ሚና ይኖረዋል።

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ታሪካዊ ውጥረቶችን በመሻገር፣ ልዩነቶቻቸውን በውይይት በመፍታት የቅርብ አጋሮች ሆነዋል።

የሶማሊያው ፕሬዚዳንት በኢትዮጵያ ያደረጓቸው ጉብኝቶች፣ በቀጣናው ሰላም እና መረጋጋት በመፍጠር ረገድ የነበሩትን መሰናክሎች እየናደ፣ ለሁለቱ ሕዝቦች ብሩህ ተስፋን የሚፈነጥቅ የጋራ የልማት ምዕራፍ ጅማሮ ሆኗል።

በላሉ ኢታላ
#ethiopia #ebc #somalia #ethiopiasomalia #strategicpartnership #regionalstability #diplomacy #gerd #hornofafrica
#ትልቅሀገር_ትልቅሕዝብ_ታላቅርዕይ

የኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ስትራቴጂያዊ ትብብር ጉዞ
********************

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ በደም፣ በቋንቋ፣ በባህል እና በታሪክ የተሣሠሩ የቅርብ ጎረቤቶች ናቸው። ከሰባት ዓመታት በፊት በአካባቢው የነበረው ጂኦ-ፖለቲካዊ ጫና እና የተወሳሰቡ የዲፕሎማሲ ጫናዎች ግንኙነታቸውን በጥላ ሥር አድርገውት ቢቆይም፣ ዛሬ ሁለቱ ሀገራት ከጥርጣሬ እና ከውጥረት አዙሪት በመውጣት፣ በጋራ ብልጽግና እና በመተማመን ላይ የተመሠረተ አዲስ እና ታሪካዊ ምዕራፍ መጀመራቸውን በተግባር እያሳዩ ነው።

ይህ ለውጥ ኢትዮጵያ ባለፉት ዓመታት ስትከተለው በቆየችው ቅድሚያ ለጎረቤት ሀገር ስትራቴጂያዊ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ የመጣ ነው። ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) "የጎረቤት ሀገር ሰላም የራሳችን ሰላም ነው" በሚል መርሕ፣ የሶማሊያን የመልሶ ግንባታ ጉዞ የኢትዮጵያ የልማት አጋርነት አካል አድርገውታል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ የሶማሊያ ፕሬዚዳንትን በዓለ ሢመት ላይ በመገኘት "የሶማሊያን ግንባታ ለመደገፍ እዚህ ተገኝቻለሁ፤ ጉዟችሁን ስትጀምሩ ከጎናችሁ ነን" ማለታቸው፣ ለሁለቱ ሀገራት ሕዝቦች ያላቸውን ጥልቅ መተሣሠር ዳግም ያረጋገጠ ነበር።

የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሐሰን ሼክ ሙሐመድ በተለያዩ ጊዜያት በኢትዮጵያ ያደረጉት ጉብኝት እና በታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብ ላይ የሰጡት አቋም የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት አጠናክሮታል። ፕሬዚዳንቱ ግድቡን በጎበኙበት ወቅት፣ "ግድቡ ማንንም አይጎዳም፤ የኢትዮጵያ ልማት የሶማሊያም ልማት ነው" በማለት የቀጣናዊ መተሳሰርን አስፈላጊነት በይፋ መስክረዋል።

አሁን ላይ መሪዎቹ የደኅንነት ትብብርን በማጠናከር ሽብርተኝነትን በጋራ ለመዋጋት ተስማምተዋል። ከዚህ ባሻገር በንግድ፣ በኢንቨስትመንት እና በመሠረተ ልማት ትሥሥር ላይ በትኩረት በመሥራት፣ ለቀጣናው ኢኮኖሚያዊ ልዕልና መሠረት የሚጥል ስትራቴጂያዊ አጋርነት ፈጥረዋል።

የኢትዮጵያ እና የሶማሊያ በትብብር መሥራት ለቀጣናው ሰላም ወሳኝ ነው። ኢትዮጵያ ከሶማሊያ ጋር ያላትን ግንኙነት ማጠናከሯ፣ የጋራ የኢኮኖሚ ጥቅሞችን ከማስጠበቅ ባለፈ፣ ቀጣናውን ከድህነት እና ከግጭት አዙሪት በማውጣት ዘላቂ ሰላምን ለማምጣት ጉልህ ሚና ይኖረዋል።

ኢትዮጵያ እና ሶማሊያ ታሪካዊ ውጥረቶችን በመሻገር፣ ልዩነቶቻቸውን በውይይት በመፍታት የቅርብ አጋሮች ሆነዋል።

የሶማሊያው ፕሬዚዳንት በኢትዮጵያ ያደረጓቸው ጉብኝቶች፣ በቀጣናው ሰላም እና መረጋጋት በመፍጠር ረገድ የነበሩትን መሰናክሎች እየናደ፣ ለሁለቱ ሕዝቦች ብሩህ ተስፋን የሚፈነጥቅ የጋራ የልማት ምዕራፍ ጅማሮ ሆኗል።

በላሉ ኢታላ
#ethiopia #ebc #somalia #ethiopiasomalia #strategicpartnership #regionalstability #diplomacy #gerd #hornofafrica

የጸጥታ ተቋማት ሪፎርም፡ ሉዓላዊነትን ከመጠበቅ እስከ የዜጎችን ደኅንነት ማረጋገጥ
**************

የአንድ ሀገር ሉዓላዊነት፣ ሰላምና የዜጎች ደኅንነት በጠንካራ የጸጥታ ተቋም ላይ የተመሠረቱ ናቸው። የዘመኑ የጸጥታ ምህዳር ግን ቀድሞ ከነበረው በእጅጉ ተለውጧል። ዛሬ ሀገራት ከባህላዊ የደኅንነት ስጋቶች በተጨማሪ ሳይበር ጥቃት፣ የተደራጀ ወንጀል፣ ሕገወጥ የሰዎች ዝውውርና ሌሎች ድንበር ተሻጋሪ ስጋቶችን መቋቋም ይጠበቅባቸዋል።

ይህ ሁኔታ የጸጥታ ተቋማት የሚሠሩበትን መንገድ እንዲቀይሩ አስገድዷቸዋል። በኢትዮጵያም በቅርብ ዓመታት የተካሄዱ የጸጥታ ዘርፍ ሪፎርሞች ተቋማትን በአደረጃጀት፣ በሰው ኃይል፣ በቴክኖሎጂ፣ በመሠረተ ልማትና በአሠራር ለማዘመን ያተኮሩ ናቸው።

የጸጥታ ተቋማት ተልዕኮ የሀገርን ሉዓላዊነትና ሕገመንግሥታዊ ሥርዓት ከመጠብቅ ባሻገር የሕዝብን ሰላምና ደኅንነት ማረጋገጥ፣ ወንጀልን መከላከልና ሕግ ማስከበርን ያካትታል።

በዘመናዊ የጸጥታ አሠራር ውስጥ ደግሞ ተቋም አደጋ ከተፈጠረ በኋላ ብቻ ምላሽ የሚሰጥ ሳይሆን ስጋቶችን ቀድሞ መለየት፣ መተንበይና መከላከል የሚችል አቅም መገንባት ይጠበቅበታል። በዚህ ረገድ የመረጃ አቅም፣ የምርመራ ብቃት፣ የቴክኖሎጂ አጠቃቀምና ተቋማዊ ቅንጅት ወሳኝ ናቸው።

በተለይ የፌዴራል ፖሊስ የፎረንሲክ ሳይንስ አቅምን ማሳደጉ የወንጀል ምርመራን ከግምትና ከግል ግንዛቤ ወደ ሳይንሳዊ ማስረጃ ለማሸጋገር የሚያግዝ ለውጥ ነው። የፌዴራል ፖሊስ የፎረንሲክ ምርመራ የምርመራ ቴክኒኮችን ጨምሮ ዘመናዊ አቅምን እንድገነባ ትልቅ አስተዋጽዖ አበርክቷል።

የጸጥታ ምህዳሩ ወደ ዲጂታል ዓለም በመስፋፋቱ የሳይበር ደኅንነት የብሔራዊ ደኅንነት ዋና አካል ሆኗል። የኢትዮጵያ ብሔራዊ የሳይበር ደኅንነት ፖሊሲም ዲጂታል ለውጥ ከሚያመጣቸው ዕድሎች ጎን ለጎን በዜጎች፣ በመረጃዎችና በወሳኝ መሠረተ ልማቶች ላይ የሚደርሱ የሳይበር ስጋቶችን መቋቋም አስፈላጊ መሆኑን ያስቀምጣል።

ዘመናዊ መሣሪያ መግዛት ብቻ የጸጥታ ተቋምን ዘመናዊ አያደርገውም። ቴክኖሎጂውን በብቃት የሚጠቀም፣ መረጃን የሚተነትን፣ ሕግንና የሰብዓዊ መብት መርሆዎችን የሚያከብር የሰው ኃይል ከመሣሪያው እኩል ወሳኝ ነው።

በዚህም የፖሊስ ምርምርና ስልጠና ተቋማት የግጭት አመራር፣ የሰላም ግንባታ፣ ድንበር ተሻጋሪ ወንጀሎችና ሕገ ወጥ የሰዎች ዝውውር ያሉ ዘርፎችን በምርምር መዳሰሳቸው የሙያዊ አቅም ግንባታው አካል ነው።

የጸጥታ ተቋማት ሪፎርም በአንድ ጊዜ ተከናውኖ የሚያበቃ ሂደት አይደለም። የስጋቶች ባህሪ በየጊዜው ስለሚለዋወጥ ተቋማትም በተመሳሳይ ፍጥነት መማር፣ መላመድና መታደስ ይኖርባቸዋል።

በመሆኑም የኢትዮጵያ የጸጥታ ተቋማት ሽግግር ከባህላዊ የጸጥታ አሠራር ወደ ተቋማዊ አደረጃጀት፣ ሳይንሳዊ ምርመራ፣ ዲጂታል አቅም፣ የሰው ኃይል ግንባታና የተቀናጀ የጸጥታ አሠራር የሚያመራ ሂደት ነው። የዚህ ሽግግር ዋና ግብም ቴክኖሎጂን ለመጠቀም ብቻ ሳይሆን የሀገርን ሉዓላዊነት በማስጠበቅ፣ ሕግን በማስከበር እና የሕዝብን ሰላምና ደኅንነት በዘላቂነት ማረጋገጥ ነው።

በአድማሱ አራጋው
#ethiopia #ebc #securityreform #regionalstability #endf #nationalsecurity #institutionbuilding

From economic integration to military strength, Ethiopia’s four unshakable pillars are securing a prosperous and resilient future for the entire Horn of Africa.
#ethiopia #hornofafrica #regionalstability #eastafrica