የኢራን "አስቸኳይ" የሞት ቅጣት ትዕዛዝ
#ethiopia | በኢራን የቀጠለውን ሕዝባዊ ተቃውሞ ተከትሎ፣ የሀገሪቱ የፍትህ አካል ኃላፊ ጎላም ሆሴን ሞህሴኒ-ኢዠኢ በተቃውሞው ተሳታፊ የሆኑና "ጥፋተኛ" የተባሉ ግለሰቦች ላይ የሞት ቅጣት በአስቸኳይ እንዲፈጸም ትዕዛዝ አስተላለፉ።

🕒 "ቅጣቱ ካልፈጠነ ውጤት የለውም"

የፍትህ አካል ኃላፊው ሰልፈኞች የታሰሩበትን እስር ቤት በጎበኙበት ወቅት እንደገለጹት፣ የፍርድ ሂደት መዘግየት የቅጣቱን የማስጠንቀቂያ ኃይል ያዳክመዋል። "አንድ ሰው እሳት የለኮሰ ወይም አንገት የቆረጠ ከሆነ ሥራችንን በፍጥነት ማከናወን አለብን" ያሉት ኃላፊው፣ ቅጣቱ ከሁለትና ሦስት ወር በኋላ የሚመጣ ከሆነ የሚፈለገውን ውጤት እንደማያመጣ ገልጸዋል። በመሆኑም ችሎቱ ለሕዝብ ግልጽ በሆነ መልኩ እንዲከናወንና "ጠላትን" የሚረዱ አካላት ላይ ምንም ዓይነት ምህረት እንዳይደረግ አሳስበዋል።

⚠️ የአሜሪካ እና የዓለም አቀፍ ድርጅቶች ምላሽ

ይህንን የኢራን መንግስት ውሳኔ ተከትሎ የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ጠንካራ ማስጠንቀቂያ ሰጥተዋል። በተለይም ወጣቱ ኤርፋን ሶልታኒ በስቅላት ሊገደል ይችላል የሚለውን መረጃ ተከትሎ፣ ትራምፕ "እንዲህ ዓይነት እርምጃ የሚወስዱ ከሆነ በጣም ጠንካራ ምላሽ እንሰጣለን" ሲሉ ዝተዋል።

ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብት ድርጅቶችም የኢራን መንግስት የሞት ቅጣትን እንደ ማስፈራሪያ መጠቀሙን በጽኑ እየኮነኑት ይገኛሉ።

🔍 ቁልፍ ነጥቦች፦

* የኢራን አቋም፦ ቅጣቱ ፈጣንና የማያዳግም መሆን አለበት።

* የተከሳሾች ሁኔታ፦ ችሎቱ በይፋ እንዲከናወን ታዟል።

* የአሜሪካ ማስጠንቀቂያ፦ የሞት ቅጣት ከተፈጸመ "ጠንካራ ምላሽ" እንደሚሰጥ ተገልጿል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #የሞትቅጣት #ፍትህ #ዶናልድትራምፕ #ሰብዓዊመብት #ዓለምአቀፍዜና #ኤርፋንሶልታኒ #iranprotests

🌍 የኢራን ቀውስና የኃያላኑ ፍጥጫ፦
#ethiopia | ዘለንስኪ የቴህራንን አገዛዝ ነቀፉ የዩክሬኑ ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ በኢራን እየተካሄደ ያለውን ሕዝባዊ አመጽ በተመለከተ የአሜሪካን አቋም እንደሚደግፉ በይፋ አስታወቁ። ፕሬዝዳንቱ የቴህራን አገዛዝ በገዛ ዜጎቹ ላይ እየወሰደ ያለው እርምጃ "ሊቀጥል አይገባም" በማለት ጠንካራ ዲፕሎማሲያዊ ሂስ ሰንዝረዋል።

⚖️ የዘለንስኪ አቋም እና የአውሮፓ ተቃውሞ

ዘለንስኪ በኢራን ውስጥ መሰረታዊ ለውጦች እንዲደረጉ የጠየቁት፣ በርካታ የአውሮፓ ሀገራት የኢራን አምባሳደሮችን እየጠሩ ተቃውሞ ባሰሙበት ወቅት ነው። ፕሬዝዳንቱ የኢራን መንግስት በሰላማዊ ሰልፈኞች ላይ የሚወስደው ደም አፋሳሽ እርምጃ በዓለም አቀፍ ደረጃ ተቀባይነት እንደሌለው አሳስበዋል።

⚔️ የሞስኮ እና የቴህራን ጥምረት

በተቃራኒው የዩክሬን የጦር ጠላት የሆነችው ሩሲያ፣ የኢራን አገዛዝ ጎን በመቆም በቴህራን የውስጥ ጉዳይ የሚደረገውን ጣልቃ ገብነት አውግዛለች። ሞስኮ በኢራን የሚታየው እንቅስቃሴ "አፍራሽ የውጭ ጣልቃ ገብነት" ነው ስትል መግለጿ፣ ጉዳዩ በምዕራባውያንና በሩሲያ መካከል አዲስ የውጥረት ግንባር መክፈቱን ያሳያል።

🔍 የፖለቲካ ትንታኔ

የዩክሬን ጠንካራ አቋም የመነጨው ኢራን ለሩሲያ የድሮንና የጦር መሣሪያ ድጋፍ ታደርጋለች ከሚለው ጥርጣሬ ጋር የተያያዘ እንደሆነ ይገመታል። ይህም በኢራን ያለው አመጽ ከሰብአዊ መብት ጥያቄ ባለፈ ወደ ታላላቅ ኃይሎች የጂኦ-ፖለቲካ ፍጥጫነት ተቀይሯል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #ዩክሬን #ዘለንስኪ #ሩሲያ #ዲፕሎማሲ #ዓለምአቀፍዜና #ነፃነት #ቴህራን #zelenskyy #iranprotests

በኢራን የተጫረው እሳት አልጠፋ አለ

🔴 የኢራን ውጥረት የሟቾች ቁጥር 36 ደረሰ
#ethioopia | በኢራን በተከሰተው የኢኮኖሚ ቀውስ ሳቢያ የተቀሰቀሰው ህዝባዊ ተቃውሞ ወደ አስከፊ ግጭት ማምራቱ ተገለጠ። ላለፉት 10 ቀናት በዘለቀው በዚህ ተቃውሞ ቢያንስ 36 ሰዎች መገደላቸውን መቀመጫውን በውጭ ያደረገው "ሀራና" የተሰኘው የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅት አስታውቋል።

📊 የጉዳቱ ዝርዝር በአኃዝ

እንደ ተሟጋች ድርጅቱ ዘገባ ከሆነ፦

* ሟቾች፦ 34 ተቃዋሚዎች እና 2 ከጸጥታ ሃይሎች ጋር ግንኙነት ያላቸው ሰዎች።
* እስራት፦ በአጠቃላይ 2,076 ሰዎች በቁጥጥር ስር ውለዋል።
* ጉዳት፦ ከ60 በላይ ተቃዋሚዎች ላይ የመቁሰል አደጋ ደርሷል።
* ስርጭት፦ ተቃውሞው ከአገሪቱ 31 አውራጃዎች ውስጥ ወደ 27ቱ ተስፋፍቷል።

🏥 የሆስፒታሎች ወረራ እና ዓለም አቀፍ ውግዘት

አምነስቲ ኢንተርናሽናል ባወጣው መግለጫ፣ የኢራን አብዮታዊ ጥበቃ እና የፖሊስ ልዩ ሃይሎች በሆስፒታሎች ላይ ጥቃት መፈጸማቸውን ገልጿል። የጸጥታ ሃይሎቹ ወደ ሆስፒታል ግቢ ውስጥ አስለቃሽ ጭስ በመተኮስ፣ የመስታወት በሮችን በመሰባበር እና የህክምና ሰራተኞችን ጨምሮ በውስጥ ያሉትን ሰዎች በመደብደብ "ዓለም አቀፍ ህግን የጣሰ" እርምጃ መውሰዳቸውን ድርጅቱ አጋልጧል።

የዩናይትድ ስቴትስ ግዛት ዲፓርትመንት በበኩሉ በሆስፒታሉ ላይ የተፈጸመውን ወረራ “በሰብአዊነት ላይ የተፈጸመ ግልጽ ወንጀል” ሲል አውግዞታል።

⚖️ የመንግስት ምላሽ

የኢራን ባለስልጣናት እስካሁን አጠቃላይ የሟቾችን ቁጥር ይፋ ባያደርጉም፣ ሶስት የጸጥታ አባላት መገደላቸውን አረጋግጠዋል። ከፊል መንግስታዊ ሚዲያዎች በበኩላቸው፣ የጸጥታ ሃይሎች "ሁከት ፈጣሪዎች" ባሏቸው ወገኖች ላይ እርምጃ መውሰዳቸውን እየዘገቡ ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #ህዝባዊተቃውሞ #ሰብአዊመብት #አምነስቲ #ኢኮኖሚቀውስ #ዓለምአቀፍዜና #iranprotests #humanrights