ትራምፕ ለኢራን መሳሪያ መሸጥ ክልክል ነው አሉ
#ethiopia | የቀድሞውና ተመራጩ የአሜሪካ ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ፣ በለመዱትና በወደዱት “የታሪፍ ጦርነት”ስልታቸው ዳግም ብቅ ብለዋል። ትራምፕ በትሩዝ ሶሻል (Truth Social) ገጻቸው ባስተላለፉት መልእክት፣ ለማንኛውም ለኢራን የጦር መሳሪያ ለምታቀርብ አገር የአሜሪካ ገበያ ደጃፍ እንደሚዘጋባት በግልጽ አስታውቀዋል።

ማንኛቸውም የኢራን ወዳጅ ወይም አጋር የሆኑ አገራት ለቴህራን ወታደራዊ ድጋፍ ካደረጉ፣ ወደ አሜሪካ በሚልኩት ማናቸውም ምርት ላይ 50% ታሪፍ ይጣልባቸዋል።

ትራምፕ ማስጠንቀቂያው ሁሉንም የንግድ ዘርፎች እንደሚያካትትና ከአሜሪካ ቀረጥ የሚያመልጥ ምንም ዓይነት ምርት እንደማይኖር አስገንዝበዋል።

አሜሪካ እና ኢራን ለረጅም ጊዜ “የሰላም መንገድ” ሲጓዙ መቆየታቸውን የጠቀሱት ትራምፕ፣ ይህ እርምጃቸው ግን የዋሽንግተንን ቀጣይ ዲፕሎማሲያዊ አቅጣጫ ጥያቄ ውስጥ ጥሎታል።

ይህ የትራምፕ ጠንካራ ዛቻ የመጣው ቀጣናው በሁለት ሳምንት የተኩስ አቁም ስምምነት ውስጥ ባለበት ወቅት መሆኑ፣ ስምምነቱን አደጋ ላይ ሊጥለው ይችላል የሚል ስጋት ፈጥሯል። በተለይም ከቴህራን ጋር የንግድና የወታደራዊ ትብብር ያላቸው አገራት በአሜሪካ የኢኮኖሚ ማዕቀብ እና በኢራን ወዳጅነት መካከል እንዲወዛገቡ የሚያደርግ ነው።

“ይህንን እያወቁ ያድርጉት” ሲሉ ያስጠነቀቁት ትራምፕ፣ በቀጣይ የንግድ ግንኙነቶች ላይ የፖለቲካ ታማኝነት ዋነኛው መስፈርት እንደሚሆን ፍንጭ ሰጥተዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ትራምፕ #ኢራን #የንግድጦርነት #ታሪፍ #አሜሪካ #ዓለምአቀፍዜና #trump #iran #tariffs

ኪም ጆንግ ኡን በ100% ድምፅ በማሸነፍ የፒዮንግያንግ በትረ ስልጣን አስጠበቁ
#ethiopia | የሰሜን ኮሪያው መሪ ኪም ጆንግ ኡን፣ በሀገሪቱ በተካሄደው የቅርብ ጊዜ ምርጫ መቶ በመቶ (100%) ድምፅ በማግኘት በስልጣናቸው ላይ መቀጠላቸው ታወቀ። ምንም እንኳን እንዲህ ዓይነት የድምፅ ውጤቶች በዲሞክራሲያዊው ዓለም ብርቅ ቢሆኑም፣ በሰሜን ኮሪያ ግን ለመሪው ያላቸውን "ፍጹም ታማኝነት" ማሳያ ተደርጎ ተወስዷል።

የምርጫው ዋና ዋና ነጥቦች

* የድምፅ መጠን፦ መሪው ምንም አይነት ተቃዋሚ ድምፅ ሳይገጥማቸው በሙሉ ድምፅ ተመርጠዋል።

* የስልጣን ዘመን፦ ኪም ጆንግ ኡን እ.ኤ.አ በ2011 ስልጣን ከያዙ በኋላ፣ አሁን በ2026 ለ14 ተከታታይ ዓመታት ሀገሪቱን እየመሩ ይገኛሉ።

* የመሪው ዕድሜ፦ የ42 ዓመቱ መሪ አሁንም የሰሜን ኮሪያ የሰራተኞች ፓርቲ እና የመንግስት የበላይ መሪ ሆነው ይቀጥላሉ።

ከአስር ዓመት በላይ በቤተሰባዊ አገዛዝ
ኪም ጆንግ ኡን ስልጣን የተረከቡት አባታቸው ኪም ጆንግ ኢል ከዚህ ዓለም በሞት መለየታቸውን ተከትሎ ነበር። ባለፉት 14 ዓመታት ውስጥ መሪው የሀገሪቱን ወታደራዊ አቅም ወደ አዲስ ምዕራፍ ማሸጋገራቸው ይነገራል። በተለይም የኒውክሌር መርሃ-ግብር ማስፋፋት የዘመናቸው ዋነኛ መገለጫ ሲሆን፣ በአዲሱ የስልጣን ዘመናቸውም ይሄው ወታደራዊ ጡንቻን የማፈርጠም ስራ ተጠናክሮ እንደሚቀጥል ይጠበቃል።

የሀገሪቱ የዜና ወኪሎች ውጤቱን አስመልክቶ ሲዘግቡ፣ ይህ "ታሪካዊ" ድምፅ በህዝቡ እና በመሪው መካከል ያለውን የማይበጠስ አንድነት የሚያሳይ ነው ብለውታል። እርግጥ ነው፣ 100 በመቶ ድምፅ ማግኘት በሂሳብ ስሌትም ሆነ በፖለቲካው ዓለም እጅግ ብርቅዬ ቢሆንም፣ በፒዮንግያንግ ግን ሌላ አማራጭ ማሰብም ቢሆን የተለመደ አይደለም።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #ሰሜንኮሪያ #ኪምጆንግኡን #ምርጫ2026 #ዓለምአቀፍዜና #ፒዮንግያንግ

የመካከለኛው ምስራቅ የፖለቲካ ትኩሳት ዳግም አገርሽቷል!
#ethiopia | የኢራን የኑክሌር ጉዳይ በዓለም አቀፍ መድረክ አነጋጋሪ ሆኖ በቀጠለበት በዚህ ወቅት፣ የእስራኤሉ ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንጃሚን ኔታንያሁ ጠንከር ያለ ማስጠንቀቂያ አዘል መልዕክት አስተላልፈዋል።

የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራግቺ ከአሜሪካ ጋር ለሁለተኛ ዙር የኑክሌር ድርድር ወደ ስዊዘርላንድ ማምራታቸውን ተከትሎ፣ ኔታንያሁ ስምምነቱ ሊያሟላቸው የሚገቡ ሦስት "ቀይ መስመሮችን" ይፋ አድርገዋል።
ኔታንያሁ ለስምምነቱ ያስቀመጧቸው ቅድመ ሁኔታዎች፡

* የበለፀጉ ቁሳቁሶች መወገድ፦ ማንኛውም በኢራን እጅ የሚገኝ የበለፀገ ዩራኒየም ከአገሪቱ ሙሉ በሙሉ መውጣት አለበት።

* መሠረተ ልማቶችን ማፍረስ፦ ዩራኒየም የማበልጸግ ሂደቱን ማቆም ብቻ በቂ አይደለም፤ ይልቁንም ለማበልጸግ የሚያገለግሉ መሣሪያዎችና መሠረተ ልማቶች በሙሉ መፍረስ አለባቸው።

* የባለስቲክ ሚሳኤሎች ጉዳይ፦ ከኑክሌር ፕሮግራሙ ጎን ለጎን የኢራን የባለስቲክ ሚሳኤል ልማት ጉዳይ እልባት ሊያገኝ ይገባል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ አክለውም፣ በኢራን ላይ "እውነተኛ፣ ተጨባጭ እና ውጤታማ" ፍተሻዎች እንዲደረጉ ጥሪ አቅርበዋል።

ከዶናልድ ትራምፕ ጋር የተደረገው ምስጢራዊ ውይይት

ኔታንያሁ እነዚህን ነጥቦች ከፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ጋር በዝርዝር መወያየታቸውን ለመጀመሪያ ጊዜ በይፋ ገልጸዋል። ትራምፕ ወደ ስልጣን ከተመለሱ በኋላ ከኔታንያሁ ጋር ለሰባተኛ ጊዜ የተገናኙ ሲሆን፣ ሁለቱ መሪዎች በኢራን ጉዳይ ላይ ያላቸው አቋም ተቀራራቢ መሆኑን ዜናው አመልክቷል።

ባለፈው ሰኔ ወር እስራኤል እና አሜሪካ በኢራን የኑክሌር ጣቢያዎች ላይ ጥቃት መፈጸማቸውን ተከትሎ ተቋርጦ የነበረው ድርድር፣ አሁን ዳግም መጀመሩ በቀጣናው ላይ የሚኖረው ተጽዕኖ በከፍተኛ ጉጉት እየተጠበቀ ነው።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #እስራኤል #ኢራን #ኔታንያሁ #ትራምፕ #የኑክሌርድርድር #ዓለምአቀፍዜና #ፖለቲካ #middleeastupdates

ኪም ጁ ኤ ወደ ሥልጣን ማማው እየተቃረበች ነው?
#ethiopia | የሰሜን ኮሪያው መሪ ኪም ጆንግ ኡን፣ ወጣቷን ልጃቸውን ኪም ጁ ኤን ለቀጣዩ የአገሪቱ መሪነት በልዩ ሁኔታ እያዘጋጁ መሆናቸውን የሚጠቁሙ መረጃዎች በስፋት እየወጡ ይገኛሉ። ምንም እንኳ የሀገሪቱ የሥልጣን ታሪክ በወንዶች መስመር ላይ የተመሠረተ ቢሆንም፣ የልጃቸው በወሳኝ መድረኮች ላይ ብቅ ማለት ግን ይህንን ወግ ሊሰብር እንደሚችል ተገምቷል።

ከሚሳይል ምረቃ እስከ ወታደራዊ ሰልፍ
ኪም ጁ ኤ ለመጀመሪያ ጊዜ በዓለም አቀፍ መገናኛ ብዙኃን እይታ ውስጥ የገባችው እ.ኤ.አ. በ2022 መጨረሻ ላይ ከአባቷ ጋር ሚሳይል ሲተኮስ በመገኘት ነበር። ከዚያ በኋላ ግን ተሳትፎዋ በዝቶ ቀጥሏል፦

* በታላላቅ ወታደራዊ የክብር ሰልፎች ላይ ከአባቷ ጎን ትታያለች።

* የሀገሪቱ ሚዲያዎች "ተወዳጇ" እና "ክቡር የሆነችው ልጅ" በሚሉ የከበሩ ስሞች ይጠሯታል።

* በከፍተኛ የመንግሥት ግብዣዎች ላይ ከወታደራዊ መኮንኖች ጋር በክብር ትሰለፋለች።

የስትራቴጂው ምስጢር

የፖለቲካ ተንታኞች እንደሚሉት፣ ኪም ጆንግ ኡን ልጃቸውን ገና በለጋነቷ ለሕዝብና ለሠራዊቱ እያስተዋወቁ ያሉት በሁለት ዋና ዋና ምክንያቶች ነው ተብሎ ይታመናል፦

* ቅቡልነትን ማግኘት፦ የሥልጣን ሽግግሩ በሚከናወንበት ወቅት ሊነሳ የሚችለውን ማንኛውንም ተቃውሞ ለማስቀረት እና ሕዝቡ ከወዲሁ እንዲላመዳት ለማድረግ።

* የሥርወ-መንግሥቱ ቀጣይነት፦ የኪም ቤተሰብ አገሪቱን የመምራት ታሪክ ለአራተኛ ትውልድ እንደሚቀጥል ለዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ግልጽ መልእክት ለማስተላለፍ።
ይህ እርምጃ በዝግቷ ሀገር ሰሜን ኮሪያ ውስጥ አዲስ የታሪክ ምዕራፍ ሊከፍት እንደሚችል ይጠበቃል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #ሰሜንኮሪያ #ኪምጆንግኡን #ኪምጁኤ #የሥልጣንሽግግር #ዓለምአቀፍዜና #northkorea #kimjongun #kimjuae

ዶናልድ ትራምፕ የቭላድሚር ፑቲንን የኒውክሌር ስምምነት ማራዘሚያ ጥያቄ ውድቅ አደረጉ
#ethiopia | የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ የሩሲያው አቻቸው ቭላድሚር ፑቲን የስትራቴጂክ የኒውክሌር ጦር መሣሪያዎችን ገደብ ለማራዘም ያቀረቡትን ጥያቄ ሳይቀበሉት ቀርተዋል። ፕሬዝዳንቱ ይህንን ውሳኔ ያሳወቁት በሁለቱ ኃያላን አገራት መካከል የነበረው "ኒው ስታርት" (New START) የተሰኘው
የመጨረሻው የኒውክሌር መሣሪያ ቁጥጥር ስምምነት በይፋ ማብቃቱን ተከትሎ ነው።

የፕሬዝዳንት ትራምፕ አቋም

ፕሬዝዳንት ትራምፕ በትሩዝ ሶሻል (Truth Social) ገጻቸው ባስተላለፉት መልዕክት የሚከተሉትን ነጥቦች አንስተዋል፦

* አሜሪካ የቀድሞውን ስምምነት ከማራዘም ይልቅ ለወደፊቱ ዘላቂ የሚሆን አዲስ እና ዘመናዊ ስምምነት ላይ ትኩረት ታደርጋለች።

* የኒውክሌር ባለሙያዎች ተቀናጅተው የተሻለና የተሻሻለ አዲስ ስምምነት እንዲያረቁ መመሪያ ሰጥተዋል።

የሩሲያ ጥያቄና ምላሽ

ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን በስምምነቱ ቀድሞ የተቀመጠውን የ1,550 የስትራቴጂክ የኒውክሌር አረር (warheads) ገደብ በፈቃደኝነት ለማክበር ጥያቄ አቅርበው የነበረ ቢሆንም፣ ከአሜሪካ ወገን ግን አዎንታዊ ምላሽ አላገኙም። ክሬምሊን በበኩሉ አሜሪካ ገንቢ ምላሽ የምትሰጥ ከሆነ አሁንም ለውይይት ክፍት መሆኑን ገልጿል።

የ"ኒው ስታርት" ስምምነት ታሪክና ስጋት
* እ.ኤ.አ. በ2010 ተፈርሞ በ2021 የተራዘመው ይህ ስምምነት፣ በሁለቱ አገራት መካከል ያለውን የኒውክሌር ክምችት የሚገታ ብቸኛው ሕጋዊ ሰነድ ነበር።

* አሁን ላይ ስምምነቱ መቋረጡ በዓለም አቀፍ ደረጃ አዲስ የጦር መሣሪያ እሽቅድምድም ሊያስነሳ ይችላል የሚል ከፍተኛ ስጋት በብዙኃኑ ዘንድ እንዲፈጠር አድርጓል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #አሜሪካ #ሩሲያ #ዶናልድትራምፕ #ቭላድሚርፑቲን #ኒውክሌር #ኒውስታርት #ዓለምአቀፍዜና

ሩሲያ ጾታ የቀየሩ ግለሰቦች ልጆችን በማደጎ እንዳይወስዱ የሚያግደውን ሕግ አጸደቀች
#ethiopia | የሩሲያ ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን በሀገሪቱ የሚገኙ ትራንስጀንደር ግለሰቦች ህፃናትን በጉዲፈቻም ሆነ በሞግዚትነት እንዳያሳድጉ የሚከለክለውን አዲስና ጠንካራ ሕግ በይፋ ፈርመው አጽድቀዋል። ይህ ውሳኔ ሞስኮ "ባህላዊ የቤተሰብ እሴቶችን" ለመጠበቅ በሚል ከወሰደቻቸው ተከታታይ እርምጃዎች መካከል ዋነኛው ሆኖ ተመዝግቧል።

ይህ አዲስ ድንጋጌ በሩሲያ ምድር ጾታን ለመቀየር የሚደረጉ ማንኛውንም ዓይነት የሕክምና ሂደቶችን፣ የቀዶ ጥገና እና የሆርሞን ሕክምናዎችን ሙሉ በሙሉ ያግዳል። በተጨማሪም ግለሰቦች በመንግሥት መታወቂያ ሰነዶቻቸው ላይ ጾታቸውን መቀየር የማይችሉ ሲሆን፣ ከዚህ ቀደም ጾታቸውን ቀይረው ትዳር የመሠረቱ ግለሰቦች ጋብቻም በሕግ ፊት ተቀባይነት እንደሌለው እና እንደሚፈርስ ተደንግጓል።

የሕጉ ተጽዕኖ በሩሲያ ዜጎች ላይ ብቻ የተገደበ አይደለም። ጾታ መቀየርን በሕግ የሚፈቅዱ የውጭ ሀገራት ዜጎች ከሩሲያ ልጆችን በጉዲፈቻ እንዳይወስዱ በቋሚነት እገዳ ተጥሎባቸዋል። የሩሲያ ባለሥልጣናት ይህንን እርምጃ "ከምዕራባውያን አጥፊ ተጽዕኖዎች እና ከተፈጥሮ ውጪ ከሆነ አስተሳሰብ" ሕፃናትን ለመታደግ የተወሰደ ወሳኝ እርምጃ ነው ሲሉ ተከራክረዋል።

በሌላ በኩል፣ ዓለም አቀፍ የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅቶች ሕጉ አድሎአዊ፣ ጭካኔ የተሞላበት እና የዜጎችን መሠረታዊ የጤና እና የመኖር መብት የሚጋፋ ነው ሲሉ አጥብቀው ተቃውመዋል። ሩሲያ ከዚህ ቀደም ዓለም አቀፍ የኤል.ጂ.ቢ.ቲ.ኪው (LGBTQ+) ንቅናቄን "አክራሪ" ድርጅት በሚል መፈረጇ የሚታወስ ሲሆን፣ ይህ አዲስ ሕግ በሀገሪቱ ያለውን የሰብአዊ መብት አያያዝ ይበልጥ ጥያቄ ውስጥ ከቶታል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን
#getutemesgen #getu #ጌጡ #russia #putin #transrights #newlaw #adoptionban #lgbtq #worldnews #humanrights #ሩሲያ #ፑቲን #ዓለምአቀፍዜና #ትራንስጀንደር

ተመድ "ሊፈርስ ይችላል"
#ethiopia | የተባበሩት መንግስታት ድርጅት (ተመድ) ከባድ የፋይናንስ እጥረት እንደገጠመውና ድርጅቱ የመፍረስ አደጋ ተጋርጦበታል ሲሉ ዋና ፀሐፊው አንቶኒዮ ጉተሬዝ አስጠነቀቁ።
ዋና ዋና ነጥቦች፦

* አሳሳቢው ማስጠንቀቂያ፦ ዋና ፀሐፊው ለአባል ሀገራት አምባሳደሮች በላኩት ደብዳቤ፣ ድርጅቱ "የማይቀር የገንዘብ ውድቀት" ከፊቱ ተጋርጦበታል ብለዋል።

* የአሜሪካ እጅ፦ ለዚህ ከፍተኛ የገንዘብ እጥረት ዋነኛው ምክንያት የአሜሪካ መንግስት ለድርጅቱ ያደርገው የነበረውን ድጋፍ በማቋረጡ እንደሆነ ተገልጿል።

* የመፍትሄ ጥሪ፦ ጉተሬዝ ሀገራት የአባልነት ክፍያቸውን በአግባቡ እንዲከፍሉና ያልተጠቀሙበትን በጀት እንዲመልሱ በደብዳቤያቸው አሳስበዋል።

ይህ የገንዘብ ቀውስ ዓለም አቀፍ የሰላምና ደህንነት ስራዎችን እንዲሁም የሰብዓዊ እርዳታ አቅርቦቶችን በእጅጉ ሊያስተጓጉል እንደሚችል ተሰግቷል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#getutemesgen #getu #ጌጡ #ተመድ #un #አንቶኒዮጉተሬዝ #የገንዘብእጥረት #ዓለምአቀፍዜና

ሩሲያ "የሰይጣን አምልኮን" በአክራሪነት ፈርጃ አገደች
#ethiopia | የሩሲያ ጠቅላይ ፍርድ ቤት "የሰይጣን አምልኮን" እና "ዓለም አቀፍ የሰይጣን አምላኪዎች ንቅናቄን" በአክራሪነት (Extremist) በመፈረጅ፣ በመላው ሀገሪቱ ማንኛውም ዓይነት እንቅስቃሴ እንዳያደርጉ ሙሉ በሙሉ ማገዱን አስታወቀ።

በዳኛ ኦሌግ ኔፌዶቭ የተመራውና በዝግ ችሎት የተካሄደው የፍርድ ቤት ክርክር፣ የሰይጣን አምልኮ መርሆዎችንና ማናቸውንም መናፍስታዊ ሥርዓቶች በሕግ የታገዱ መሆናቸውን አጽንቷል። ውሳኔውን ተከትሎ የሩሲያ አቃቤ ሕግ በሰጠው መግለጫ፣ እርምጃው "በመልካም እና በክፉ መካከል ለዘመናት ለሚካሄደው ትግል የተገኘ የሕግ ድል ነው" ብሎታል።

የእገዳው መነሻና የቤተ ክርስቲያን ሚና
ይህ ውሳኔ ከመተላለፉ በፊት ላለፈው አንድ ዓመት ያህል በመንግሥት ባለሥልጣናት እና በሃይማኖት መሪዎች ዘንድ ሰፊ ቅስቀሳ ሲደረግ ቆይቷል። በተለይም የሩሲያ ኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን መሪ ፓትርያርክ ኪሪል፣ የሰይጣን አምልኮ ቡድኖች ወጣቶችን እየመለመሉ ነው በሚል መንግሥት እርምጃ እንዲወስድ በይፋ አሳስበው ነበር።

ሰፊ አንድምታ ያለው ፈረጃ

ዘገባዎች እንደሚያመለክቱት፣ ይህ አዲስ እገዳ ከሰይጣን አምልኮ በተጨማሪ ሌሎች ማህበራዊ ጉዳዮችንም ያጠቃልላል። በዘመቻው ወቅት የሚከተሉት አካላት ከሰይጣን አምልኮ ጋር ተያይዘው ሲፈረጁ ቆይተዋል፦

* የኤል.ጂ.ቢ.ቲ (LGBT) ማህበረሰብ አባላት፣

* ፅንስ ማስወረድን የሚደግፉ ወገኖች፣

* ልጅ ላለመውለድ (Child-free) የሚሟገቱ ስብስቦች።
የመብት ተሟጋቾች ስጋት

በሌላ በኩል፣ የሰብዓዊ መብት ተሟጋቾች እና የሕግ ባለሙያዎች በውሳኔው ላይ ስጋታቸውን እየገለጹ ይገኛሉ። "ዓለም አቀፍ የሰይጣን አምላኪዎች ንቅናቄ" የሚባል አንድ ወጥ ድርጅት በሌለበት ሁኔታ፣ እንዲህ ዓይነት ሰፊ እገዳ መጣሉ መንግሥት "ባህላዊ እሴቶችን ይቃረናሉ" የሚላቸውን ግለሰቦች እና ቡድኖች ለማጥቃት እንደ ሽፋን ሊጠቀምበት ይችላል የሚል ስጋት አሳድሯል።

ይህን ውሳኔ ያስተላለፉት ዳኛ ኦሌግ ኔፌዶቭ፣ በ2023 በተመሳሳይ መልኩ ዓለም አቀፍ የኤል.ጂ.ቢ.ቲ ንቅናቄን በአክራሪነት ፈርጀው ማገዳቸው የሚታወስ ነው።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ሩሲያ #የሰይጣንአምልኮ #የሕግውሳኔ #ሞስኮ #ዓለምአቀፍዜና #russia #satanismban #legalnews #humanrights #olegnefedov

በስፔን የሁለት ባቡሮች ግጭት የ39 ሰዎችን ሕይወት ቀጠፈ
#ethiopia | በስፔን እሁድ ዕለት በደረሰ አሰቃቂ የባቡር ግጭት ቢያንስ የ39 ሰዎች ሕይወት ማለፉ ተረጋገጠ። አደጋው የተከሰተው በከፍተኛ ፍጥነት ሲጓዙ በነበሩ ሁለት ባቡሮች መካከል መሆኑ ተገልጿል።

🚉 የአደጋው ሁኔታ

የባቡር ኦፕሬተር የሆነው አድፍ (Adif) እንዳስታወቀው፣ አደጋው የተከሰተው በማላጋ እና በማድሪድ መካከል ይጓዝ የነበረው ባቡር የኋላ ክፍል፣ ከማድሪድ ወደ ሁዌልቫ ሲጓዝ ከነበረ ሌላ ባቡር ጋር በመጋጨቱ ነው።

* በሁለቱ ባቡሮች ውስጥ ወደ 400 የሚጠጉ ተሳፋሪዎች የነበሩ ሲሆን፣ አብዛኛዎቹ የሳምንቱን መጨረሻ አሳልፈው ወደ ማድሪድ የሚመለሱ ስፔናውያን ናቸው።

* የአንዳሉሺያ ክልል ፕሬዝዳንት ጁዋንማ ሞሪኖ እንደገለጹት፣ 75 የሚጠጉ ተሳፋሪዎች ለሕክምና ሆስፒታል ገብተዋል።

🚨 የነፍስ አድን ጥረት እና መረጃዎች

በማህበራዊ ሚዲያ የተሰራጩ ምስሎች እንደሚያሳዩት፣ የነፍስ አድን ሠራተኞች ተሳፋሪዎችን ከተሰባበሩት የባቡር ሠረገላዎች ውስጥ ለማውጣት ከፍተኛ ጥረት ሲያደርጉ ታይተዋል። አንዳንድ ተሳፋሪዎችም ሕይወታቸውን ለማዳን ከተሰበሩ መስኮቶች ዘለው ወጥተዋል።

🏛️ የመንግሥት ምላሽ

የስፔኑ የትራንስፖርት ሚኒስትር ኦስካር ፑንቴ የአደጋው መንስኤ እስካሁን በውል እንዳልታወቀ ገልጸዋል። ጠቅላይ ሚኒስትር ፔድሮ ሳንቼዝ ለተጎጂዎች ያላቸውን አጋርነት ለመግለጽ የእለቱን አጀንዳዎቻቸውን በሙሉ መሰረዛቸውን ጽሕፈት ቤታቸው አስታውቋል።

ጥር በስፔን የበዓላት ሰሞን ባለመሆኑ በአደጋው ወቅት በመርከቡ ላይ የነበሩ የውጭ ሀገር ቱሪስቶች ቁጥር ምን ያህል እንደሆነ እስካሁን በግልጽ የታወቀ ነገር የለም።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ስፔን #የባቡርአደጋ #ሰበርዜና #ማድሪድ #ዓለምአቀፍዜና #spain #trainaccident #breakingnews #madrid #safetyfirst

📉 የቻይና የወሊድ መጠን መቀነስ ለተከታታይ አራተኛ ዓመት ቀጥሏል
#ethiopia | የዓለም ሁለተኛዋ ግዙፍ ኢኮኖሚ ባለቤት ቻይና፣ በፈረንጆቹ 2025 የሕዝቧ የወሊድ መጠን በ1.3% ዝቅ ማለቱን አስታወቀች።

ምንም እንኳ ሀገሪቱ የወሊድ መጠንን ለማበረታታት ጥረት እያደረገች ቢሆንም፣ አኃዞቹ ግን አሁንም የሕዝብ ቁጥር መቀነሱን እያመላከቱ ይገኛሉ።

📊 የ2025 ቁልፍ መረጃዎች

የቻይና መንግሥት ይፋ ባደረገው መረጃ መሠረት ባለፈው የፈረንጆች ዓመት 2025 ውስጥ፦

* አዳዲስ ልደቶች፦ 7.92 ሚሊዮን ሕፃናት ተወልደዋል።

* የሞት መጠን፦ 11.31 ሚሊዮን ሞት ተመዝግቧል።

* አጠቃላይ ቅናሽ፦ የሀገሪቱ የሕዝብ ቁጥር በ3.39 ሚሊዮን ቀንሷል።

🔄 ተከታታይ የሕዝብ ቁጥር ማሽቆልቆል

ይህ የሕዝብ ቁጥር ቅናሽ በሀገሪቱ ሲመዘገብ ለተከታታይ አራተኛ ዓመት መሆኑ ተገልጿል። የወሊድ መጠን በ1.3% መቀነሱም ለኢኮኖሚ ባለሙያዎች እና ለፖሊሲ አውጪዎች ትልቅ ስጋት ሆኗል።

የቻይና መንግሥት ይህንን አዝማሚያ ለመቀየር የተለያዩ ማበረታቻዎችን ቢያቀርብም፣ የኑሮ ውድነት እና የማኅበራዊ ለውጦች ተፅዕኖ በወሊድ መጠን ላይ አሉታዊ ተፅዕኖ ማሳደራቸውን ቀጥለዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ቻይና #የሕዝብቁጥር #ኢኮኖሚ #የወሊድመጠን #ዓለምአቀፍዜና #china #populationdecline #demographics

የሳውዲ አረቢያ የልመና የማ ዘመቻ፦ 24 ሺህ የፓኪስታን ዜጎች ተባረሩ
#ethiopia | የሳውዲ አረቢያ መንግሥት "በተደራጀ መልኩ በልመና ተግባር ላይ የተሰማሩ" ያላቸውን የውጭ ዜጎች ከአገር ለማስወጣት በወሰደው መጠነ ሰፊ እርምጃ፣ ባለፉት ጥቂት ዓመታት ውስጥ ብቻ 24 ሺህ የሚጠጉ የፓኪስታን ዜጎችን ወደ አገራቸው መመለሱን አስታወቀ።

🔍 የቪዛ አጠቃቀምና የባለሥልጣናቱ ማስጠንቀቂያ

እንደ ሳውዲ ባለሥልጣናት መግለጫ ከሆነ፣ ተባራሪዎቹ ግለሰቦች ወደ ንግሥቲቱ የገቡት ለኡምራ እና ለጉብኝት የተሰጡ ቪዛዎችን በመጠቀም ነው። ይሁን እንጂ በቅዱሳን ስፍራዎች እና በተለያዩ ከተሞች ሕገ-ወጥ የልመና ተግባር ላይ ተሰማርተው ተገኝተዋል።
ሳውዲ ለፓኪስታን መንግሥት በሰጠችው ጥብቅ ማስጠንቀቂያ ላይ የሚከተሉትን ነጥቦች አንስታለች፦

* በቁጥጥር ስር ከሚውሉ ለምኚዎች መካከል 90 በመቶ የሚሆኑት የፓኪስታን ዜጎች ናቸው።

* ድርጊቱ የተደራጀ የወንጀል መረብ ውጤት በመሆኑ ጥብቅ ቁጥጥር ያስፈልገዋል።

በተባበሩት አረብ ኤሚሬቶችም ተመሳሳይ እርምጃ ተወስዷል

ተመሳሳይ የሕግ ጥሰቶችን መነሻ በማድረግ የተባበሩት አረብ ኤሚሬቶች (UAE) በበኩላቸው 6 ሺህ የሚጠጉ ግለሰቦችን ከአገር አባረዋል። የባህረ ሰላጤው አገራት ይህ እርምጃ የአገራቸውን ገጽታ፣ የሕዝብ ሰላም እና የጉዞ ሰነዶችን ሕጋዊነት ለመጠበቅ ወሳኝ መሆኑን ገልጸዋል።

የፓኪስታን ምላሽ

የፓኪስታን መንግሥት ድርጊቱ "በአገሪቱ ገጽታ ላይ ጥቁር ነጥብ የጣለ" መሆኑን አምኗል። በመሆኑም፦

* በሕገ-ወጥ የልመና ኔትወርኮች ላይ የተጠናከረ ክትትል ለማድረግ፣

* በቪዛ ደላሎች ላይ ጠንካራ እርምጃ ለመውሰድ ቃል ገብቷል።

ይህ መጠነ ሰፊ የማባረር እርምጃ የባህረ ሰላጤው አገራት በተደራጁ ሕገ-ወጥ ተግባራት ላይ ያላቸውን ጽኑ አቋም የሚያሳይ መሆኑ ተገልጿል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ሳውዲአረቢያ #ፓኪስታን #ኤሚሬቶች #ልመና #ሕገወጥዝውውር #ባህረሰላጤ #ዓለምአቀፍዜና #saudiarabia #pakistan #uae

የኢራን "አስቸኳይ" የሞት ቅጣት ትዕዛዝ
#ethiopia | በኢራን የቀጠለውን ሕዝባዊ ተቃውሞ ተከትሎ፣ የሀገሪቱ የፍትህ አካል ኃላፊ ጎላም ሆሴን ሞህሴኒ-ኢዠኢ በተቃውሞው ተሳታፊ የሆኑና "ጥፋተኛ" የተባሉ ግለሰቦች ላይ የሞት ቅጣት በአስቸኳይ እንዲፈጸም ትዕዛዝ አስተላለፉ።

🕒 "ቅጣቱ ካልፈጠነ ውጤት የለውም"

የፍትህ አካል ኃላፊው ሰልፈኞች የታሰሩበትን እስር ቤት በጎበኙበት ወቅት እንደገለጹት፣ የፍርድ ሂደት መዘግየት የቅጣቱን የማስጠንቀቂያ ኃይል ያዳክመዋል። "አንድ ሰው እሳት የለኮሰ ወይም አንገት የቆረጠ ከሆነ ሥራችንን በፍጥነት ማከናወን አለብን" ያሉት ኃላፊው፣ ቅጣቱ ከሁለትና ሦስት ወር በኋላ የሚመጣ ከሆነ የሚፈለገውን ውጤት እንደማያመጣ ገልጸዋል። በመሆኑም ችሎቱ ለሕዝብ ግልጽ በሆነ መልኩ እንዲከናወንና "ጠላትን" የሚረዱ አካላት ላይ ምንም ዓይነት ምህረት እንዳይደረግ አሳስበዋል።

⚠️ የአሜሪካ እና የዓለም አቀፍ ድርጅቶች ምላሽ

ይህንን የኢራን መንግስት ውሳኔ ተከትሎ የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ጠንካራ ማስጠንቀቂያ ሰጥተዋል። በተለይም ወጣቱ ኤርፋን ሶልታኒ በስቅላት ሊገደል ይችላል የሚለውን መረጃ ተከትሎ፣ ትራምፕ "እንዲህ ዓይነት እርምጃ የሚወስዱ ከሆነ በጣም ጠንካራ ምላሽ እንሰጣለን" ሲሉ ዝተዋል።

ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብት ድርጅቶችም የኢራን መንግስት የሞት ቅጣትን እንደ ማስፈራሪያ መጠቀሙን በጽኑ እየኮነኑት ይገኛሉ።

🔍 ቁልፍ ነጥቦች፦

* የኢራን አቋም፦ ቅጣቱ ፈጣንና የማያዳግም መሆን አለበት።

* የተከሳሾች ሁኔታ፦ ችሎቱ በይፋ እንዲከናወን ታዟል።

* የአሜሪካ ማስጠንቀቂያ፦ የሞት ቅጣት ከተፈጸመ "ጠንካራ ምላሽ" እንደሚሰጥ ተገልጿል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #የሞትቅጣት #ፍትህ #ዶናልድትራምፕ #ሰብዓዊመብት #ዓለምአቀፍዜና #ኤርፋንሶልታኒ #iranprotests

🌍 የኢራን ቀውስና የኃያላኑ ፍጥጫ፦
#ethiopia | ዘለንስኪ የቴህራንን አገዛዝ ነቀፉ የዩክሬኑ ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ በኢራን እየተካሄደ ያለውን ሕዝባዊ አመጽ በተመለከተ የአሜሪካን አቋም እንደሚደግፉ በይፋ አስታወቁ። ፕሬዝዳንቱ የቴህራን አገዛዝ በገዛ ዜጎቹ ላይ እየወሰደ ያለው እርምጃ "ሊቀጥል አይገባም" በማለት ጠንካራ ዲፕሎማሲያዊ ሂስ ሰንዝረዋል።

⚖️ የዘለንስኪ አቋም እና የአውሮፓ ተቃውሞ

ዘለንስኪ በኢራን ውስጥ መሰረታዊ ለውጦች እንዲደረጉ የጠየቁት፣ በርካታ የአውሮፓ ሀገራት የኢራን አምባሳደሮችን እየጠሩ ተቃውሞ ባሰሙበት ወቅት ነው። ፕሬዝዳንቱ የኢራን መንግስት በሰላማዊ ሰልፈኞች ላይ የሚወስደው ደም አፋሳሽ እርምጃ በዓለም አቀፍ ደረጃ ተቀባይነት እንደሌለው አሳስበዋል።

⚔️ የሞስኮ እና የቴህራን ጥምረት

በተቃራኒው የዩክሬን የጦር ጠላት የሆነችው ሩሲያ፣ የኢራን አገዛዝ ጎን በመቆም በቴህራን የውስጥ ጉዳይ የሚደረገውን ጣልቃ ገብነት አውግዛለች። ሞስኮ በኢራን የሚታየው እንቅስቃሴ "አፍራሽ የውጭ ጣልቃ ገብነት" ነው ስትል መግለጿ፣ ጉዳዩ በምዕራባውያንና በሩሲያ መካከል አዲስ የውጥረት ግንባር መክፈቱን ያሳያል።

🔍 የፖለቲካ ትንታኔ

የዩክሬን ጠንካራ አቋም የመነጨው ኢራን ለሩሲያ የድሮንና የጦር መሣሪያ ድጋፍ ታደርጋለች ከሚለው ጥርጣሬ ጋር የተያያዘ እንደሆነ ይገመታል። ይህም በኢራን ያለው አመጽ ከሰብአዊ መብት ጥያቄ ባለፈ ወደ ታላላቅ ኃይሎች የጂኦ-ፖለቲካ ፍጥጫነት ተቀይሯል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #ዩክሬን #ዘለንስኪ #ሩሲያ #ዲፕሎማሲ #ዓለምአቀፍዜና #ነፃነት #ቴህራን #zelenskyy #iranprotests

ማቻዶ የኖቤል ሽልማቴ ለዶናልድ ትራምፕ ይሰጥልኝ አሉ

⚖️ የኖርዌይ የኖቤል ተቋም ለማቻዶ ጥያቄ ምላሽ ሰጥቷል
#ethiopia | የ2025 የኖቤል የሰላም ሽልማት አሸናፊዋ የቬንዙዌላ ተቃዋሚ መሪ ማሪያ ኮሪና ማቻዶ፣ ሽልማቷን ለአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ አሳልፋ ለመስጠት ያቀረበችው ጥያቄ ውድቅ ተደረገ። የኖርዌይ የኖቤል ተቋም በጉዳዩ ላይ በሰጠው ይፋዊ ምላሽ ሽልማቱን ለሌላ አካል ማስተላለፍ በሕግ እንደማይቻል አስታውቋል።

🚫 የተቋሙ ጥብቅ መመሪያ

የኖቤል ተቋም ባወጣው መግለጫ "የኖቤል ሽልማት አንዴ ከታወቀ በኋላ ሊሻር፣ ሊጋራ ወይም ለሌላ ሰው ሊተላለፍ አይችልም" ብሏል። ውሳኔው የመጨረሻና የማይለወጥ መሆኑን የጠቀሰው ተቋሙ፣ ሽልማቱ ለማቻዶ የተሰጠው በቬንዙዌላ ዲሞክራሲን ለማስፈንና ሰላማዊ ሽግግር እንዲኖር ላደረጉት ጥረት መሆኑን አሳስቧል።

🌍 የምስጋና ስጦታው ዳራ

ማቻዶ ሽልማቱን ለትራምፕ ለመስጠት የፈለገችው ዋሽንግተን በቬንዙዌላ ላይ ለወሰደችው ወታደራዊ እርምጃ የምስጋና መግለጫ እንዲሆንላት በማሰብ እንደሆነ ለፎክስ ኒውስ ገልጻለች። አሜሪካ ባለፈው ጥር 3 ቀን ፕሬዝዳንት ኒኮላስ ማዱሮንና ባለቤታቸውን በቁጥጥር ስር ለማዋል ወታደራዊ ዘመቻ ማድረጓ ይታወሳል።

💬 የትራምፕ ምላሽ

ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በበኩላቸው የማቻዶን ፍላጎት አስመልክቶ ለቀረበላቸው ጥያቄ "ይህን ማድረግ እንደምትፈልግ ሰምቻለሁ፤ ያ ትልቅ ክብር ነው" በማለት ሽልማቱን ለመቀበል ፍቃደኛ መሆናቸውን ገልጸው ነበር። ሆኖም የተቋሙ ሕግ ይህንን ዲፕሎማሲያዊ "ስጦታ" ከወዲሁ ገድቦታል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኖቤል #ሰላም #ማቻዶ #ትራምፕ #ቬንዙዌላ #አሜሪካ #ዓለምአቀፍዜና #nobelpeaceprize #machado #trump #venezuela

ፒዮንግያንግ "ለበቀል ተዘጋጅቻለሁ" አለች
#ethiopia | በሁለቱ ኮሪያዎች መካከል ያለው የቆየ ጠላትነት አሁን ደግሞ በ"ድሮን ቅኝት" ክስ ሳቢያ ወደ ከፋ ምዕራፍ ተሸጋግሯል። ሰሜን ኮሪያ የደቡብ ኮሪያ ሰው አልባ አውሮፕላኖች (ድሮኖች) በግዛቷ ላይ የቅኝት ስራ እያከናወኑ መሆኑን በመግለጽ የጦርነት ያህል የሚቆጠር ማስጠንቀቂያ አስተላልፋለች።

🛡️ የፒዮንግያንግ ክስ እና ማስጠንቀቂያ

እንደ ፒዮንግያንግ መግለጫ ከሆነ፣ ሲኡል ካለፈው መስከረም ወር ጀምሮ በሰሜን ኮሪያ የአየር ክልል ላይ ተደጋጋሚ የድሮን ማንዣበብ እያደረገች ትገኛለች። ፒዮንግያንግ ይህንን ድርጊት እንዲህ ስትል ገልጻዋለች፦

* "ከባድ ዋጋ ያስከፍላል"፦ የሲኡል የጠብ ጫሪነት ባህሪ ለበቀል የሚጋብዝ መሆኑን ገልጻለች።

* "ተመጣጣኝ ምላሽ"፦ ለተፈጸመው "የአየር ክልል ወረራ" ተመጣጣኝና ጠንካራ ወታደራዊ ምላሽ እንደምትሰጥ አስታውቃለች።

* ውድቅ የተደረገ ማስተባበያ፦ ደቡብ ኮሪያ የሰጠችውን ማስተባበያ "የሀሰት መግለጫ" ስትል አጣጥላዋለች።

🚫 ሲኡል ምላሽ

የደቡብ ኮሪያ መከላከያ ሚኒስቴር በበኩሉ የቀረበበትን ክስ "መሰረተ ቢስ" ሲል ውድቅ አድርጎታል። ሚኒስቴሩ ስለተባለው የድሮን ጥቃትም ሆነ ቅኝት ምንም ዓይነት እውቅና እንደሌለው ገልጿል።

🌍 የጂኦ-ፖለቲካ ተንታኞች ስጋት

የሁለቱ ኮሪያዎች የረዥም ጊዜ ጠላትነት በኮሪያ ልሳነ ምድር ላይ ያለው ውጥረት በማንኛውም ሰዓት ወደ ግጭት ሊያመራ እንደሚችል ተንታኞች ያስረዳሉ። አሁን የተከሰተው የድሮን ውዝግብም በቀጣናው ላይ የነበረውን ስጋት ይበልጥ እንዲባባስ አድርጎታል።

ሰሜን ኮሪያ በቃል አቀባይዋ በኩል ባስተላለፈችው መልዕክት፣ "ጠላት ያልተገባ ትንኮሳ እየፈጸመ ነው፤ እርምጃ ከመውሰድ አንመለስም" በማለት ጉዳዩ ወታደራዊ መልክ ሊይዝ እንደሚችል ፍንጭ ሰጥታለች።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ሰሜንኮሪያ #ደቡብኮሪያ #የኮሪያልሳነምድር #ድሮን #ወታደራዊውጥረት #ዓለምአቀፍዜና #ፒዮንግያንግ #ሲኡል #የጦርነትስጋት

🌎 ትራምፕ ግሪንላንድን ለመውረር ወታደራዊ እቅድ እንዲወጣ አዘዙ

ይህ ውሳኔ በምዕራባውያን ወታደራዊ ቃል ኪዳን ድርጅት (ኔቶ) ውስጥ ትልቅ ድንጋጤን ፈጥሯል።

🔍 ለምን ግሪንላንድ?

ፕሬዝዳንቱ ግሪንላንድን ለመውረር የፈለጉት በሁለት ዋና ዋና ምክንያቶች እንደሆነ ተገልጿል፦

* የስትራቴጂክ ስጋት፦ የሩሲያን እና የቻይናን በአርክቲክ ቀጠና የሚያደርጉትን እንቅስቃሴ ለመግታት።

* የደህንነት ዋስትና፦ አሜሪካ ቀጠናውን ቀድማ በመያዝ የደህንነት የበላይነቷን ለማረጋገጥ።

🛡️ የጄነራሎች ተቃውሞ እና "የአማራጭ" ጥቃት

የአሜሪካ የጦር ኃይሎች የጋራ ኤታማዦር ሹሞች ትዕዛዙን ተቃውመዋል። እርምጃው "ህገ-ወጥ" እና የኮንግረስ ድጋፍ የሌለው መሆኑን በመግለጽ፣ ፕሬዝዳንቱን ከዚህ ሀሳብ ለማስቀየር "በኢራን ላይ ጥቃት መሰንዘር"ን እንደ አነስተኛ አማራጭ እያቀረቡላቸው እንደሆነ ተነግሯል።

⚠️ "ኔቶ ከውስጥ ይፈራርሳል''

ዲፕሎማቶች እንደሚያስጠነቅቁት አሜሪካ ግሪንላንድን ከወረረች አውሮፓውያን ከኔቶ እንዲወጡ ሊያደርግ ይችላል። አንዳንዶች ይህ እርምጃ ኔቶን ለማፍረስ በ "MAGA" ደጋፊዎች የታቀደ ሴራ ሊሆን እንደሚችል ይጠረጥራሉ።
* የአውሮፓ ምላሽ፦ የአውሮፓ የኔቶ አባላት የግሪንላንድን ሉዓላዊነት ለመጠበቅ ወታደሮችን እና መርከቦችን ወደ አካባቢው ለመላክ እየተወያዩ መሆኑ ተሰምቷል።

📉 የፖለቲካ አንድምታ

የእንግሊዝ ዲፕሎማቶች እንደሚሉት፣ ትራምፕ ይህንን አነጋጋሪ አጀንዳ ያመጡት በመጪው የሽግግር ምርጫ (Mid-term elections) ወቅት የአሜሪካን የኢኮኖሚ ችግሮች ለመሸፈን እና የመራጮችን ትኩረት ለማስቀየር ነው።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ትራምፕ #ግሪንላንድ #ኔቶ #አሜሪካ #ዴንማርክ #አርክቲክ #ዓለምአቀፍዜና #ወታደራዊውጥረት #trump #greenland #nato #globalnews

🚨 የ24 ዓመቱ ወጣት የገዛ ቤተሰቡን ጨምሮ 6 ሰዎችን ገደለ
#ethiopia | በአሜሪካ ሚሲሲፒ ግዛት አንድ የ24 ዓመት ወጣት የገዛ አባቱን፣ ወንድሙንና የሰባት ዓመት ህፃን ዘመዱን ጨምሮ በጠቅላላው ስድስት ሰዎችን በአሰቃቂ ሁኔታ በመግደሉ በቁጥጥር ስር ውሏል።

🔫 የጥቃቱ ዝርዝር

ዳሪካ ኤም ሙር የተባለው ተጠርጣሪ ባለፈው አርብ ምሽት በሦስት የተለያዩ ስፍራዎች ተዘዋውሮ ተኩስ ከፍቷል። በዚህም፦

* የገዛ አባቱን፣ ወንድሙን እና አጎቱን፤
* የ7 ዓመት የቅርብ ዘመዱን፤
* እንዲሁም አንድ ፓስተር እና ወንድማቸውን መግደሉ ተረጋግጧል።

⚖️ የፍትህ ሂደትና የሚጠበቀው ቅጣት

ተጠርጣሪው በፖሊስ ክትትል ከተያዘ በኋላ በአሁኑ ወቅት በክሌይ ካውንቲ እስር ቤት ያለ ዋስ ተይዞ ይገኛል። የአካባቢው አቃቤ ህግ እንደገለጹት፣ ወንጀሉ "ከባድ ግድያ" (Aggravated Murder) በመሆኑ በወጣቱ ላይ የሞት ቅጣት እንዲፈረድበት ለፍርድ ቤት ጥያቄ ለማቅረብ ተዘጋጅተዋል። ተጠርጣሪው ነገ ሰኞ ፍርድ ቤት ይቀርባል።

🔍 ያልተመለሰው ጥያቄ፦ መንስኤው ምንድን ነው?

የካውንቲው ሸሪፍ ኤዲ ስኮት ድርጊቱን "እጅግ የሚያሳዝን እና ልብ የሚሰብር" ሲሉ ገልጸውታል። ፖሊስ ምርመራውን ቢቀጥልም፣ ወጣቱ በገዛ ደሙና በቅርብ ዘመዶቹ ላይ እንዲህ ያለ የጭካኔ እርምጃ እንዲወስድ ያነሳሳው ምክንያት እስካሁን አልታወቀም።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#አሜሪካ #ሚሲሲፒ #አሰቃቂግድያ #ወንጀል #የሞትቅጣት #ዓለምአቀፍዜና #ዜና #mississippishooting #crimenews

💰 ኢራን በከባድ ማዕቀብና አመጽ መሃል ግዙፍ የወርቅ ክምችት ማግኘቷን አስታወቀች
#ethiopia | ኢራን በሀገሪቱ ከሚገኙ ታላላቅ የማዕድን ማውጫዎች በአንዱ ላይ እጅግ ከፍተኛ መጠን ያለው አዲስ የወርቅ ክምችት ማግኘቷን የሀገሪቱ መገናኛ ብዙኃን ዘግበዋል። "ሻዳን" ተብሎ በሚጠራውና በግል ይዞታነት በሚተዳደረው ማዕድን ማውጫ ውስጥ የተገኘው ይህ ሀብት፣ በኢንዱስትሪና ማዕድን ሚኒስቴር በይፋ መረጋገጡ ተገልጿል።

📊 የማዕድኑ ይዘትና ስልታዊ ፋይዳው

እንደ ዘገባው ከሆነ፣ የተገኘው ክምችት የሚከተሉትን ይዟል፦

* 7.95 ሚሊዮን ቶን ኦክሳይድ ወርቅ (ለማውጣት ቀላልና ርካሽ የሆነ)።

* 53.1 ሚሊዮን ቶን ሰልፋይድ ወርቅ።
ኢራን ባሳለፍነው ዓመት በዓለም አምስት ከፍተኛ ወርቅ ገዢ ማዕከላዊ ባንኮች ተርታ መሰለፏ የሚታወስ ሲሆን፣ አሁን የተገኘው ክምችት ማዕቀብ ያደከመውን ኢኮኖሚዋን ለመደገፍ እንደ ትልቅ ዋስትና ተቆጥሯል።

⚠️ በውጥረት የተከበበው የኢራን ኢኮኖሚ
ይህ የምስራች የተሰማው ኢራን በከፍተኛ ፈተና ውስጥ ባለችበት ወቅት ነው፦

* ወታደራዊ ጥቃት፦ ከእስራኤል ጋር ለ12 ቀናት የዘለቀ ጦርነት ማድረጓና የአሜሪካና እስራኤል ጥምረት የኑክሌር ተቋማቷን መምታታቸው የኢኮኖሚ ውጥረቱን አባብሶታል።

* የገንዘብ ግሽበት፦ የሀገሪቱ ገንዘብ "ሪያል" ዋጋው ክፉኛ አሽቆልቁሏል። በአሁኑ ወቅት 1 ዶላር በጥቁር ገበያ እስከ 1.17 ሚሊዮን ሪያል እየተመነዘረ ይገኛል።

* ሕዝባዊ ተቃውሞ፦ ሀገሪቱ በአሁኑ ወቅት በአያቶላህ ላይ ያነጣጠረ ከባድ ሕዝባዊ ተቃውሞ እያስተናገደች ትገኛለች።

🛡️ ወርቅ እንደ "መጠለያ"

ለብዙ ኢራናውያን የሀገሪቱ ገንዘብ ዋጋ ማጣት ስጋት ስለፈጠረባቸው፣ ወርቅን እንደ አስተማማኝ ንብረት በመያዝ ላይ ይገኛሉ። ይህ አዲስ የተገኘው ክምችት መንግስት የውጭ ምንዛሬ እጥረቱን ለማቃለልና የኢኮኖሚ መረጋጋት ለመፍጠር የሚያስችለው አቅም እንደሚሆን ተስፋ ተጥሎበታል።

​Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #ወርቅ #ኢኮኖሚ #ማዕቀብ #ዓለምአቀፍዜና #እስራኤል #የዋጋግሽበት #irangold #middleeastpolitics #economynews

🎮 ከቪዲዮ ጌም ወደ ጦር ሜዳ፦ የደቡብ አፍሪካ ወጣቶች የሩሲያ "ኦንላይን" ምልመላ ሰለባ ሆኑ
#ethiopia | በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል እየተካሄደ ባለው ጦርነት፣ ሩሲያ የደቡብ አፍሪካ ወጣቶችን በቪዲዮ ጌሞች አማካኝነት ለጦርነት እየመለመለች መሆኑ ተሰማ።

🛡️ ምልመላው እንዴት ተካሄደ?

ሁለቱ በ20ዎቹ የዕድሜ ክልል የሚገኙ የደቡብ አፍሪካ ወጣቶች "Arma 3" የተባለውን ወታደራዊ የቪዲዮ ጌም በሚጫወቱበት ወቅት ነበር አደገኛው ግንኙነት የተጀመረው። ወጣቶቹ "Discord" የተሰኘውን የመገናኛ መተግበሪያ በመጠቀም ከሌላ ተጫዋች ጋር መረጃ ከተለዋወጡ በኋላ፣ በኬፕታውን ከሚገኝ የሩሲያ ዲፕሎማት ጋር እንዲገናኙ ተደረገ።

📜 ቃል የተገቡ ጥቅማጥቅሞች

ወጣቶቹ ወደ ጦርነቱ እንዲገቡ ለማሳመን የሚከተሉት ተስፋዎች ተሰጥተዋቸው ነበር፦

* የሩሲያ ዜግነት ማግኘት
* የከፍተኛ ትምህርት ዕድል (Scholarship)
* በሴይንት ፒተርስበርግ የሚፈረም

የወታደራዊ የሥራ ኮንትራት

💔 አሳዛኙ ፍጻሜ

ሁለቱ ወጣቶች በተባበሩት አረብ ኤምሬቶች በኩል አድርገው በሐምሌ ወር 2024 ወደ ሩሲያ አቅንተዋል። ሆኖም ኮንትራቱን ፈርመው ወደ ውጊያ ከገቡ ጥቂት ሳምንታት በኋላ፣ አንደኛው ወጣት በጦር ሜዳ ሕይወቱ ማለፉ ተረጋግጧል።

ይህ ክስተት ወጣቶች በኢንተርኔት በሚያደርጓቸው ግንኙነቶች ላይ ከፍተኛ ጥንቃቄ ማድረግ እንዳለባቸውና በቪዲዮ ጌሞች ስም የሚካሄዱ የተራቀቁ የምልመላ ስልቶች መኖራቸውን ትልቅ ማሳያ ሆኗል።

​ Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ሩሲያ #ደቡብአፍሪካ #ዩክሬን #ጦርነት #ቪዲዮጌም #ምልመላ #arma3 #discord #ወጣቶች #ዓለምአቀፍዜና

ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሊዮ 14ኛ፦ "ጦርነት እንደ ፋሽን ተመልሷል"
#ethiopia | የካቶሊክ ቤተክርስቲያን መሪ ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ሊዮ 14ኛ፣ በዓለም አቀፍ ደረጃ እየታየ ያለው የጥቃት እና የግጭት ዝንባሌ እጅግ አሳሳቢ ደረጃ ላይ መድረሱን በከፍተኛ ሀዘን ገለጹ። ጳጳሱ በቫቲካን ለሚገኙ የዓለም ዲፕሎማቶች ባደረጉት ንግግር፣ ዓለማችን ሰላምን እንደ ተፈላጊ ስጦታ ማየቷን ትታ ወደ ጥፋት እያመራች መሆኑን አስጠንቅቀዋል።

⚠️ የጳጳሱ ዋና ዋና የጭንቀት ነጥቦች

* የጦርነት ስሜት መስፋፋት፦ "ጦርነት እንደ ፋሽን ተመልሷል" ያሉት ሊዮ 14ኛ፣ የሰው ልጅ ግጭትን እንደ አማራጭ መውሰዱ የዓለምን ህልውና አደጋ ላይ እንደሚጥል ገልጸዋል።

* የጉልበት ዲፕሎማሲ መንገስ፦ በሀገራት መካከል የሚደረጉ የጋራ ውይይቶችና ዲፕሎማሲያዊ ስምምነቶች መዳከማቸውን ጠቁመው፣ በምትኩ በኃያላን ሀገራት የሚመራ "የጉልበት ዲፕሎማሲ" እየነገሰ መሆኑን ተችተዋል።

* የድንበር መጣስ፦ ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት በኋላ ተከብሮ የቆየው "የሌላን ሀገር ሉዓላዊነትና ድንበር ያለመድፈር" መርህ አሁን ላይ እየተጣሰ መሆኑን በጽኑ ወቅሰዋል።

ልዩ ክስተት፦ የእንግሊዝኛ ንግግር እና አዲሱ ጳጳስ
ይህ ንግግር በታሪክ ልዩ የሚያደርገው ሁለት ዋና ዋና ምክንያቶች አሉ፦
* ለመጀመሪያ ጊዜ ከአሜሪካ የተመረጡት ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት መሆናቸው።
* በተለምዶ በቫቲካን እንደሚደረገው በጣሊያንኛ ወይም በፈረንሳይኛ ፈንታ፣ ንግግራቸውን በእንግሊዝኛ ቋንቋ ማቅረባቸው ለዓለም አቀፉ ማህበረሰብ ቀጥተኛ መልዕክት ለማስተላለፍ ያላቸውን ፍላጎት ያሳያል።
ርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ በመጨረሻም የዓለም መሪዎች ወደ ጠረጴዛ ዙሪያ ውይይት እንዲመለሱና የሰው ልጅን ሰላም እንዲያስቀድሙ ጥሪያቸውን አስተላልፈዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ቫቲካን #ርዕሰሊቃነጳጳሳት #ሊዮ14ኛ #ሰላም #ዲፕሎማሲ #ዓለምአቀፍዜና #ጦርነት #vatican #popeleoxiv #peace

ዘለንስኪ አሜሪካ የቺቺንያውን ሰውዬ አንጠልጥላ ትውሰድልኝ አሉ
#ethiopia | የዩክሬኑ ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ አሜሪካ የቼቼኑን መሪ ራምዛን ካዲሮቭን አፍና እንድትወስድላቸው መጠየቃቸውን አፍሪካ ኒውስ ዘግቧል። ፕሬዝዳንቱ ይህንን ጥሪ ያቀረቡት አሜሪካ በቬንዙዌላው መሪ ኒኮላስ ማዱሮ ላይ የወሰደችውን እርምጃ እንደ አርአያ በመጥቀስ ነው።

📍 የዘለንስኪ ስትራቴጂያዊ ጥሪ

ዘለንስኪ በንግግራቸው ፕሬዝዳንት ትራምፕ በማዱሮ ላይ የወሰዱት እርምጃ "ፈጣን እና ቆራጥ" እንደነበር ገልጸው አድናቆታቸውን ችረዋል። አሁንም አሜሪካ ተመሳሳይ እርምጃ በካዲሮቭ ላይ መውሰድ እንዳለባት ሲያሳስቡ የሚከተለውን ምክንያት ሰጥተዋል፦
"ካዲሮቭ ታፍኖ ከተወሰደ ፑቲን ይመለከታል፤ እናም ቆም ብሎ ሊያስብ ይችላል።"
>

🦁 የካዲሮቭ "ሰው ሁን" ባይ ምላሽ

የሩሲያ ታማኝ የሆኑት የቼቼኑ መሪ ራምዛን ካዲሮቭ ለዘለንስኪ ንግግር የሰጡት ምላሽ ፈጣንና ጠንካራ ነበር። ካዲሮቭ በማህበራዊ ሚዲያ ገጻቸው ባስተላለፉት መልዕክት፦

* "በአሜሪካ ትከሻ አትደበቅ"፦ ዘለንስኪ የሰላም ድርድሩን ከማቀላጠፍ ይልቅ ትንኮሳ ላይ መጠመዳቸውን ገልጸዋል።

* "ፈሪ ነው"፦ "እሱ ራሱ እንደሚያደርገው እንኳ በመግለጽ አላስፈራራኝም፤ ይልቁንም አሜሪካን እየተማጸነ ነው" ሲሉ ዘብተዋል።

* "ሰው ሁን"፦ ዘለንስኪ ከሌላ ኃይል ጀርባ ከመደበቅ ይልቅ ፊት ለፊት መጋፈጥ እንዳለበት መልዕክት አስተላልፈዋል።

🔍 የፖለቲካ ትንታኔ

ይህ ንግግር በዩክሬን እና በሩሲያ መካከል ያለውን ውጥረት ይበልጥ እንደሚያባብሰው ይታመናል። ዘለንስኪ የአሜሪካን "ጡንቻ" በመጠቀም የሩሲያን የጦር አጋሮች ለማዳከም ያላቸውን ፍላጎት ሲያሳዩ፣ ካዲሮቭ በበኩላቸው ይህንን እንደ ድክመትና እንደ ፕሮፓጋንዳ እየተጠቀሙበት ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ዘለንስኪ #ካዲሮቭ #ዩክሬን #ሩሲያ #አሜሪካ #ትራምፕ #ዓለምአቀፍዜና #የጦርነትዜና #zelensky #kadyrov

⛽ የዓለም የነዳጅ ዋጋ ቀነሰ
#ethiopia | የቬንዙዌላ ነዳጅ ወደ አሜሪካ መግባቱ ቻይናን አስቆጥቷል የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ ቬንዙዌላ ከ30 እስከ 50 ሚሊዮን በርሜል የሚደርስ ድፍድፍ ነዳጅ ለአሜሪካ ለማቅረብ መስማማቷን ይፋ ካደረጉ በኋላ፣ በዓለም አቀፍ ደረጃ የነዳጅ ዋጋ ፈጣን ቅናሽ ማሳየቱን ዘ ጋርዲያን ዘግቧል።

📉 የገበያው ምላሽ፦ የዋጋ መውረድ
በትራምፕ መግለጫ ማግስት የነዳጅ ገበያው ከአንድ በመቶ በላይ ቅናሽ አሳይቷል፦

* የብሬንት ድፍድፍ ነዳጅ፦ ከአንድ በርሜል 60 ዶላር በታች ወርዷል።

* የአሜሪካ ድፍድፍ ነዳጅ፦ በ1.4 በመቶ ቀንሶ 56.44 ዶላር ሆኖ ተመዝግቧል።

የቻይና ስጋት እና የቤጂንግ ቁጣ

ይህ ስምምነት ቬንዙዌላ 80 በመቶ የሚሆነውን የነዳጅ ምርቷን ወደምትልክላት ቻይና የምታደርገውን ኤክስፖርት ሊያስተጓጉል ይችላል የሚል ስጋት ፈጥሯል። የቻይና የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ባወጣው መግለጫ፦

"የአሜሪካ ጥያቄ ዓለም አቀፍ ሕግን
የሚጥስ እና የቬንዙዌላን ሉዓላዊነት የሚጋፋ ነው፤ ቬንዙዌላ በሀብቷ ላይ ሙሉ ስልጣን አላት" ሲል ድርጊቱን ኮንኗል።''

📱 ትራምፕ ምን አሉ?

ፕሬዝዳንት ትራምፕ በራሳቸው የማህበራዊ ትስስር ገጽ "ትሩዝ ሶሻል" (Truth Social) ላይ ባሰፈሩት ጽሑፍ፣ የነዳጁ ሽያጭ የሚገኘው ገንዘብ ለሁለቱ ሀገራት ሕዝቦች ጥቅም እንዲውል እንደሚቆጣጠሩት ገልጸዋል። "ይህ ነዳጅ በመርከብ ተጭኖ በቀጥታ በአሜሪካ ወደሚገኙ ወደቦች ይመጣል" ሲሉ የአሜሪካን ቀጥተኛ ተሳትፎ አረጋግጠዋል።

ይህ እርምጃ በዋሽንግተን እና በቤጂንግ መካከል ያለውን የንግድ እና የፖለቲካ ውጥረት ወደ አዲስ ምዕራፍ ሊያሸጋግረው እንደሚችል ተንታኞች እየገለጹ ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ትራምፕ #ነዳጅ #ቬንዙዌላ #ቻይና #ኢኮኖሚ #ዓለምአቀፍዜና #አሜሪካ #የነዳጅዋጋ #trump #oilprice #venezuela

አሜሪካና ሩሲያ ባህር ላይ ተፋጠዋል

📌የነዳጅ ታንከር በቁጥጥር ስር ዋለች

ዋሽንግተን "ሕገ-ወጥ ዝውውር ነው" ስትል፣ ሞስኮ ደግሞ "ወታደራዊ ትንኮሳ ነው" በማለት ወንጅላለች
#ethiopia | በሰሜን አትላንቲክ ውቅያኖስ ላይ አዲስ ውጥረት ነግሷል። የአሜሪካ የባህር ዳርቻ ጥበቃ፣ የሩሲያ ሰንደቅ ዓላማ የጫነችን አንዲት የነዳጅ ታንከር መርከብ በቁጥጥር ስር ማዋሉን በይፋ አስታውቋል።

🔍 የአሜሪካ ምክንያት፦ "የማዕቀብ ጥሰት"

የአሜሪካ የፍትህ ሚኒስቴር እንዳስታወቀው፣ መርከቧ በቁጥጥር ስር የዋለችው ዋሽንግተን ማዕቀብ የጣለችባቸውን የኢራን እና የቬንዙዌላ ነዳጅ ጭና በማጓጓዝ ላይ ስላገኘች ነው። አሜሪካ ድርጊቱን "ሕገ-ወጥ የነዳጅ ዝውውር" ስትል የገለጸች ሲሆን፣ መርከቧንም ለዚሁ ምርመራ በቁጥጥር ስር ማዋሏን አረጋግጣለች።

የሩሲያ ምላሽ፦ "ትንኮሳ"

በሌላ በኩል፣ የሩሲያ መንግሥታዊ መገናኛ ብዙኃን የአሜሪካ የባህር ዳርቻ ጥበቃ መርከብ የሩሲያን ታንከር በቅርብ ርቀት ሲከታተል የሚያሳይ ተንቀሳቃሽ ምስል ይፋ አድርገዋል። ሩሲያ ድርጊቱን "በዓለም አቀፍ የባህር ላይ ጉዞ ላይ የሚደረግ ትንኮሳ" በማለት የፈረጀች ሲሆን፣ አሜሪካ በማዕቀብ ስም የሌሎች አገራትን የንግድ መርከቦች በኃይል መያዟን በጽኑ እንደምታወግዝ ተገልጿል።

⚠️ ቀጣይ ስጋቶች

ይህ ክስተት ቀድሞውኑ በሻከረው የሁለቱ ኃያላን አገራት ግንኙነት ላይ "ነዳጅ የሚጨምር" መሆኑ ተሰግቷል።

በአሁኑ ወቅት
* መርከቧ ወዴት አቅጣጫ እየተመራች እንደሆነ አልታወቀም።

* በመርከቧ ላይ ያሉ ሰራተኞች ደህንነት እና ቁጥር ዝርዝር መረጃ እስካሁን አልወጣም።
ሁኔታው በዲፕሎማሲያዊ መንገድ ካልተፈታ፣ በባህር ላይ በሚደረግ የንግድ እንቅስቃሴ ላይ የከፋ የጸጥታ ስጋት ሊፈጥር እንደሚችል ተንታኞች እየገለጹ ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#አሜሪካ #ሩሲያ #የባህርላይፍጥጫ #ነዳጅ #ማዕቀብ #ዓለምአቀፍዜና #ፖለቲካ #usa #russia #oiltanker #globalnews

በኢራን የተጫረው እሳት አልጠፋ አለ

🔴 የኢራን ውጥረት የሟቾች ቁጥር 36 ደረሰ
#ethioopia | በኢራን በተከሰተው የኢኮኖሚ ቀውስ ሳቢያ የተቀሰቀሰው ህዝባዊ ተቃውሞ ወደ አስከፊ ግጭት ማምራቱ ተገለጠ። ላለፉት 10 ቀናት በዘለቀው በዚህ ተቃውሞ ቢያንስ 36 ሰዎች መገደላቸውን መቀመጫውን በውጭ ያደረገው "ሀራና" የተሰኘው የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅት አስታውቋል።

📊 የጉዳቱ ዝርዝር በአኃዝ

እንደ ተሟጋች ድርጅቱ ዘገባ ከሆነ፦

* ሟቾች፦ 34 ተቃዋሚዎች እና 2 ከጸጥታ ሃይሎች ጋር ግንኙነት ያላቸው ሰዎች።
* እስራት፦ በአጠቃላይ 2,076 ሰዎች በቁጥጥር ስር ውለዋል።
* ጉዳት፦ ከ60 በላይ ተቃዋሚዎች ላይ የመቁሰል አደጋ ደርሷል።
* ስርጭት፦ ተቃውሞው ከአገሪቱ 31 አውራጃዎች ውስጥ ወደ 27ቱ ተስፋፍቷል።

🏥 የሆስፒታሎች ወረራ እና ዓለም አቀፍ ውግዘት

አምነስቲ ኢንተርናሽናል ባወጣው መግለጫ፣ የኢራን አብዮታዊ ጥበቃ እና የፖሊስ ልዩ ሃይሎች በሆስፒታሎች ላይ ጥቃት መፈጸማቸውን ገልጿል። የጸጥታ ሃይሎቹ ወደ ሆስፒታል ግቢ ውስጥ አስለቃሽ ጭስ በመተኮስ፣ የመስታወት በሮችን በመሰባበር እና የህክምና ሰራተኞችን ጨምሮ በውስጥ ያሉትን ሰዎች በመደብደብ "ዓለም አቀፍ ህግን የጣሰ" እርምጃ መውሰዳቸውን ድርጅቱ አጋልጧል።

የዩናይትድ ስቴትስ ግዛት ዲፓርትመንት በበኩሉ በሆስፒታሉ ላይ የተፈጸመውን ወረራ “በሰብአዊነት ላይ የተፈጸመ ግልጽ ወንጀል” ሲል አውግዞታል።

⚖️ የመንግስት ምላሽ

የኢራን ባለስልጣናት እስካሁን አጠቃላይ የሟቾችን ቁጥር ይፋ ባያደርጉም፣ ሶስት የጸጥታ አባላት መገደላቸውን አረጋግጠዋል። ከፊል መንግስታዊ ሚዲያዎች በበኩላቸው፣ የጸጥታ ሃይሎች "ሁከት ፈጣሪዎች" ባሏቸው ወገኖች ላይ እርምጃ መውሰዳቸውን እየዘገቡ ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #ህዝባዊተቃውሞ #ሰብአዊመብት #አምነስቲ #ኢኮኖሚቀውስ #ዓለምአቀፍዜና #iranprotests #humanrights

ሳዑዲ ዓረቢያ በ2025 በታሪኳ ከፍተኛውን የሞት ቅጣት መፈጸሟ ተገለጸ፤ 356 ሰዎችን ቀጥታለች
#ethiopia | ሳዑዲ ዓረቢያ በተጠናቀቀው የ2025 የፈረንጆቹ ዓመት 356 ሰዎችን በሞት መቅጣቷ ተነገረ። ይህም ሀገሪቱ በአንድ ዓመት ውስጥ የፈጸመችው ከፍተኛው የሞት ቅጣት ቁጥር ሆኖ መመዝገቡ ተገልጿል።

ከእፅ ዝውውር ጋር የተያያዘው የቅጣት ጭማሪ
ለተመዘገበው ከፍተኛ ቁጥር ዋነኛው ምክንያት ከእፅ ዝውውር ጋር የተያያዙ ወንጀሎች መሆናቸው ታውቋል። ከጠቅላላው የሞት ቅጣት ሰለባዎች መካከል 243ቱ (ወይም 68 በመቶ ያህሉ) ከእፅ ዝውውር ጋር በተያያዘ የተከሰሱ መሆናቸው ተመልክቷል።

የፖሊሲ ለውጥ🔎

ሳዑዲ ዓረቢያ በ2022 እ.ኤ.አ ከእፅ ጋር በተያያዙ ወንጀሎች ሰዎችን በሞት መቅጣት አቁማ የነበረ ቢሆንም፣ በ2025 ግን ይህንን አሠራር ዳግም አስጀምራለች። ይህ የቅጣት እርምጃ በአንድ ዓመት ውስጥ በዚህ መጠን ሲፈጸም በሀገሪቱ ታሪክ የመጀመሪያው መሆኑን መረጃዎች ያመለክታሉ።

ዓለም አቀፍ ስጋት 🎲

ይህ በከፍተኛ ሁኔታ የጨመረው የሞት ቅጣት አፈጻጸም በዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብት ተሟጋች ድርጅቶች ዘንድ ከፍተኛ ስጋትን ፈጥሯል። በተለይም ሀገሪቱ ቀደም ሲል የጀመረችውን የማሻሻያ እርምጃዎች ወደኋላ የሚመልስ ነው በሚል ትችቶች እየቀረቡባት ይገኛሉ።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ሳዑዲዓረቢያ #የሞትቅጣት #እፅዝውውር #ሰብዓዊመብት #ዓለምአቀፍዜና #ሪያድ #saudiarabia #deathpenalty #drugtrafficking #humanrights #news

ዶናልድ ትራምፕ ቴህራንን አስጠነቀቁ
#ethiopia | የዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ የኢራን መንግሥት ሰላማዊ ተቃዋሚዎችን በኃይል ለመጨፍለቅ የሚሞክር ከሆነ ዋሽንግተን አስፈላጊውን ምላሽ ለመስጠት መዘጋጀቷን አስጠነቀቁ።

ፕሬዝዳንቱ የግል ማህበራዊ ሚዲያ ገጻቸው በሆነው "ትሩዝ ሶሻል" ላይ ባሰፈሩት መልዕክት፣ "ኢራን ሰላማዊ ተቃዋሚዎችን በጥይት የምትገድል ከሆነ አሜሪካ ተቃዋሚዎቹን ልትታደግ ተዘጋጅታለች" ሲሉ ገልጸዋል።

በግጭቱ የሰው ሕይወት መጥፋቱ ተነገረ
የፕሬዝዳንቱ ማስጠንቀቂያ የመጣው በኢራን የተለያዩ ከተሞች በተቀሰቀሰው ተቃውሞ የሰው ሕይወት መጥፋቱ በተሰማበት ወቅት ነው። እንደ ፋርስ የዜና አገልግሎት እና ሄንጋው የሰብዓዊ መብት ድርጅት ዘገባዎች ከሆነ፦

* በደቡብ ምዕራብ ኢራን ሎርድጋን ከተማ ሁለት ሰዎች ተገድለዋል።

* በአዝና እና ኩዳሽት ከተሞች ደግሞ ሌሎች ሦስት ሰዎች መሞታቸው ታውቋል።

የሀገሪቱ ባለስልጣናት እንደገለጹት፣ በሎርድጋን አካባቢ ፀረ-መንግሥት መፈክሮችን በማሰማት በሕዝብ ሕንፃዎች ላይ ድንጋይ ይወረወር ነበር።

በጸጥታ ኃይሎች እና በተቃዋሚዎች መካከል በተፈጠረ የተኩስ ልውውጥ በርካታ የፖሊስ አባላት መቁሰላቸውንም የመንግሥት መገናኛ ብዙኃን ዘግበዋል።

🧨የተቃውሞው መነሻ

ባለፈው ታህሳስ 28 በቴህራን ግራንድ ባዛር የጀመረው ይህ ተቃውሞ፣ በአጭር ጊዜ ውስጥ ወደ ሌሎች ከተሞች የተስፋፋ ሲሆን፣

ዋና መነሻውም፦
* የኢራን ገንዘብ (ሪያል) የመግዛት አቅም በከፍተኛ ሁኔታ ማሽቆልቆል።
* የኑሮ ውድነት እና የኢኮኖሚ ቀውስ መባባስ እንደሆነ ተገልጿል።

⚡️የመንግሥት ምላሽ

የኢራኑ ፕሬዝዳንት ማሱድ ፔዜሽኪያን በሕዝቡ ዘንድ ያለውን ቅሬታ አምነው ተቀብለዋል።

ፕሬዝዳንቱ መንግሥታቸው ለተፈጠረው የኢኮኖሚ ችግር ኃላፊነት እንደሚወስድ የገለጹ ሲሆን፣ ባለሥልጣናት እንደ አሜሪካ ያሉ የውጭ ኃይሎችን ከመውቀስ ይልቅ ለችግሩ መፍትሔ እንዲፈልጉ አሳስበዋል።

Getu Temesgen - (ጌጡ ተመስገን)
#ኢራን #አሜሪካ #ዶናልድትራምፕ #የኢኮኖሚቀውስ #የተቃውሞሰልፍ #ዓለምአቀፍዜና #ቴህራን #ሰብዓዊመብት