የሜትር ታክሲ ድርጅቶች "የቴክኖሎጂ አውታር ወይንስ የገንዘብ መሰብሰቢያ?" ከአሽከርካሪዎች የቀረበ ከባድ ወቀሳ
በፋስት መረጃ ሪፖርተር #fastmereja I በኢትዮጵያ የትራንስፖርት ዘርፍ ውስጥ አብዮት የፈጠሩት የሜትር ታክሲ ድርጅቶች፣ በአሁኑ ወቅት በአሽከርካሪዎችና በባለንብረቶች ዘንድ "ቸልተኞች" የሚል ስያሜ እየተሰጣቸው ነው። ድርጅቶቹ ከእያንዳንዱ ጉዞ ኮሚሽን ከመሰብሰብ ባለፈ፣ አሽከርካሪው በየመንገዱ ለሚገጥሙት መዋቅራዊ ችግሮች ድምጽ ለመሆን ፍቃደኛ አይደሉም የሚሉ ቅሬታዎች በዝርዝር እየቀረቡ ነው።
📍የመቆሚያና የመጫኛ ቦታ እጥረት
አሽከርካሪዎች ከሚያነሱት ዋነኛ ችግር አንዱ ተሳፋሪ ለመጫንና ለማውረድ፣ እንዲሁም ትዕዛዝ እስኪመጣ ቆመው የሚጠብቁበት ቦታ አለመኖሩ ነው።
ድርጅቶቹ በሺዎች የሚቆጠሩ መኪኖችን ወደ ስራ ቢያሰማሩም፣ እነዚህ መኪኖች የት ቆመው ትዕዛዝ እንደሚጠብቁ ከአስተዳደሩ ጋር ተነጋግረው መፍትሄ አላመጡም።
ተሳፋሪ ለመጫን ለአፍታ የቆመ አሽከርካሪ በትራፊክ ፖሊሶች "ህገ-ወጥ ማቆም" ተብሎ ለከፍተኛ ቅጣት ይዳረጋል። ድርጅቶቹ ግን ይህንን የአሰራር ችግር ለመፍታት ከመንግስት ጋር ድርድር ሲያደርጉ አይታዩም።
📍የበዙ ቅጣቶችና የአሽከርካሪው መከላከል አቅም ማጣት
በአሁኑ ወቅት የትራፊክ ቅጣቶች ከመጠን በላይ መጨመራቸው ይታወቃል። አሽከርካሪዎች እንደሚሉት፦
"ተሳፋሪው በፈለገበት ቦታ ቁም ይላል፤ እምቢ ካልን መጥፎ ደረጃ (Rating) ይሰጡናል። ከቆምን ደግሞ ፖሊስ ይቀጣናል።"
ድርጅቶቹ አሽከርካሪዎቻቸው በስራ ላይ እያሉ ለሚገጥማቸው አድሏዊ ቅጣት የህግ ከለላ ወይም ድምጽ የመሆን ዝንባሌ የላቸውም።
📍"የሚቆጥረው አይቆጥርም" የቴክኖሎጂ ስህተቶችና የታሪፍ ኢ-ፍትሃዊነት
ሌላው አሳሳቢ ቅሬታ በድርጅቶቹ መተግበሪያ (App) ላይ የሚታየው የርቀትና የዋጋ ስሌት አለመጣጣም ነው።
መተግበሪያዎቹ ብዙ ጊዜ የሚሰላው በኪሎሜትር እንጂ በትራፊክ መጨናነቅ ውስጥ ለሚባክነው ጊዜ እና ርቀት ተገቢውን ክፍያ አያካትቱም።
"አፕሊኬሽኑ የሚቆጥረው ርቀትና መኪናው በትክክል የሄደበት ርቀት አይጣጣምም፤ በዚህም የተነሳ አሽከርካሪው የሚገባውን ክፍያ አያገኝም" ሲሉ ቅሬታቸውን ይገልጻሉ።
📍የታክስ ጫና እና የኮሚሽን ግትርነት
የነዳጅ ዋጋ በየጊዜው ቢጨምርም፣ ድርጅቶቹ የሚወስዱት የኮሚሽን መቶኛ ግን ዝቅ እንዲል አይደረግም።
ባለንብረቶች እንደሚሉት ድርጅቶቹ ከመንግስት ጋር ተነጋግረው ለአሽከርካሪዎች የነዳጅ ድጎማ ወይም የቀለለ የታክስ ስርዓት እንዲዘረጋ ግፊት ማድረግ ሲገባቸው፣ ትኩረታቸው ኮሚሽን መሰብሰብ ላይ ብቻ ሆኗል።
📍ማጠቃለያ
አሽከርካሪዎችና ባለንብረቶች ድርጅቶቹን "ፕላትፎርሙን ብቻ ዘርግቶ ገንዘብ መሰብሰብ እንጂ ለአሽከርካሪው መብትና ለስራው ምቹ ሁኔታ መፈጠር ግድ የማይላቸው ከሆነ፣ ዘርፉ ወደ ቀውስ ሊያመራ ይችላል" ሲሉ የዘርፉ ተዋንያን ያስጠነቅቃሉ።
በፋስት መረጃ ሪፖርተር #fastmereja I በኢትዮጵያ የትራንስፖርት ዘርፍ ውስጥ አብዮት የፈጠሩት የሜትር ታክሲ ድርጅቶች፣ በአሁኑ ወቅት በአሽከርካሪዎችና በባለንብረቶች ዘንድ "ቸልተኞች" የሚል ስያሜ እየተሰጣቸው ነው። ድርጅቶቹ ከእያንዳንዱ ጉዞ ኮሚሽን ከመሰብሰብ ባለፈ፣ አሽከርካሪው በየመንገዱ ለሚገጥሙት መዋቅራዊ ችግሮች ድምጽ ለመሆን ፍቃደኛ አይደሉም የሚሉ ቅሬታዎች በዝርዝር እየቀረቡ ነው።
📍የመቆሚያና የመጫኛ ቦታ እጥረት
አሽከርካሪዎች ከሚያነሱት ዋነኛ ችግር አንዱ ተሳፋሪ ለመጫንና ለማውረድ፣ እንዲሁም ትዕዛዝ እስኪመጣ ቆመው የሚጠብቁበት ቦታ አለመኖሩ ነው።
ድርጅቶቹ በሺዎች የሚቆጠሩ መኪኖችን ወደ ስራ ቢያሰማሩም፣ እነዚህ መኪኖች የት ቆመው ትዕዛዝ እንደሚጠብቁ ከአስተዳደሩ ጋር ተነጋግረው መፍትሄ አላመጡም።
ተሳፋሪ ለመጫን ለአፍታ የቆመ አሽከርካሪ በትራፊክ ፖሊሶች "ህገ-ወጥ ማቆም" ተብሎ ለከፍተኛ ቅጣት ይዳረጋል። ድርጅቶቹ ግን ይህንን የአሰራር ችግር ለመፍታት ከመንግስት ጋር ድርድር ሲያደርጉ አይታዩም።
📍የበዙ ቅጣቶችና የአሽከርካሪው መከላከል አቅም ማጣት
በአሁኑ ወቅት የትራፊክ ቅጣቶች ከመጠን በላይ መጨመራቸው ይታወቃል። አሽከርካሪዎች እንደሚሉት፦
"ተሳፋሪው በፈለገበት ቦታ ቁም ይላል፤ እምቢ ካልን መጥፎ ደረጃ (Rating) ይሰጡናል። ከቆምን ደግሞ ፖሊስ ይቀጣናል።"
ድርጅቶቹ አሽከርካሪዎቻቸው በስራ ላይ እያሉ ለሚገጥማቸው አድሏዊ ቅጣት የህግ ከለላ ወይም ድምጽ የመሆን ዝንባሌ የላቸውም።
📍"የሚቆጥረው አይቆጥርም" የቴክኖሎጂ ስህተቶችና የታሪፍ ኢ-ፍትሃዊነት
ሌላው አሳሳቢ ቅሬታ በድርጅቶቹ መተግበሪያ (App) ላይ የሚታየው የርቀትና የዋጋ ስሌት አለመጣጣም ነው።
መተግበሪያዎቹ ብዙ ጊዜ የሚሰላው በኪሎሜትር እንጂ በትራፊክ መጨናነቅ ውስጥ ለሚባክነው ጊዜ እና ርቀት ተገቢውን ክፍያ አያካትቱም።
"አፕሊኬሽኑ የሚቆጥረው ርቀትና መኪናው በትክክል የሄደበት ርቀት አይጣጣምም፤ በዚህም የተነሳ አሽከርካሪው የሚገባውን ክፍያ አያገኝም" ሲሉ ቅሬታቸውን ይገልጻሉ።
📍የታክስ ጫና እና የኮሚሽን ግትርነት
የነዳጅ ዋጋ በየጊዜው ቢጨምርም፣ ድርጅቶቹ የሚወስዱት የኮሚሽን መቶኛ ግን ዝቅ እንዲል አይደረግም።
ባለንብረቶች እንደሚሉት ድርጅቶቹ ከመንግስት ጋር ተነጋግረው ለአሽከርካሪዎች የነዳጅ ድጎማ ወይም የቀለለ የታክስ ስርዓት እንዲዘረጋ ግፊት ማድረግ ሲገባቸው፣ ትኩረታቸው ኮሚሽን መሰብሰብ ላይ ብቻ ሆኗል።
📍ማጠቃለያ
አሽከርካሪዎችና ባለንብረቶች ድርጅቶቹን "ፕላትፎርሙን ብቻ ዘርግቶ ገንዘብ መሰብሰብ እንጂ ለአሽከርካሪው መብትና ለስራው ምቹ ሁኔታ መፈጠር ግድ የማይላቸው ከሆነ፣ ዘርፉ ወደ ቀውስ ሊያመራ ይችላል" ሲሉ የዘርፉ ተዋንያን ያስጠነቅቃሉ።
3 months ago
