#ethiopia #ኢትዮጵያ

" ኢትዮጵያ ከቀይ ባህር ጋር ያላት የጠበቀ ቁርኝት ዛሬም የቀጠለ ነው። የቅርብ ድንበሯ ከባህር ዳርቻው ከ48 ኪ/ሜ (30 ማይል) በማይበልጥ ርቀት ላይ ይገኛል ! " - ኢትዮጵያ

👉 " ለናይል ወንዝ አጠቃላይ የውኃ መጠን 85 በመቶ አስተዋጽኦ የሚያደርገው አባይ ወንዝ ነው ! "

ግብፅ የኢትዮጵያ ጎረቤት ሀገራትን ሱዳን፣ ኤርትራ ፣ ሶማሊያን ሰብስባ " የጋራ ነው " ያለችውን መግለጫ ካወጣች በኋላ የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር መግለጫ አውጥቷል።

ምን አለ ?

የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር " ኢትዮጵያ የዓባይ ወንዝ መነሻ ስትሆን ከሞላ ጎደል አብዛኛው የብሉ ናይል ውሃ የሚመነጨው ከኢትዮጵያ ከፍተኛ ቦታዎች ነው " ብሏል።

አባይ ወንዝ ለናይል ወንዝ አጠቃላይ የውኃ መጠን 85 በመቶውን አስተዋጽኦ እንደሚያደርግ ገልጿል።

በመሆኑም በዓባይ ወንዝ አጠቃቀም እንዲሁም አስተዳደር ዙሪያ የሚደረጉ ማናቸውም ውይይቶች እነዚህን መሠረታዊ እውነታዎች ያገናዘቡ መሆን አለባቸው ብሏል።

በተመሳሳይ ቀይ ባሕር ኢትዮጵያ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ ትስስር ያላት የውኃ አካል መሆኑን አስረግጦ ተናግሯልን

በጊዜ ሂደት የፖለቲካ ድንበሮች ቢቀያየሩም ኢትዮጵያ ከቀይ ባሕር ጋር ያላት የጠበቀ ቁርኝት ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ መሆኑን አስገንዝቧል፡፡

የኢትዮጵያ ቅርብ የተባለው ድንበር ከባሕር ዳርቻው 48 ኪ.ሜ  ብቻ ርቀት ላይ እንደሚገኝም አሳውቋል።

በመሆኑም በቀጣናዊ የባሕር ላይ ጉዳዮች እና የደኅንነት መዋቅር ላይ የሚደረግ ማንኛውም ውይይት የኢትዮጵያን ሕጋዊ ጥቅሞች እና ከቀይ ባሕር ጋር ያላትን ዘላቂ ትስስር ከግምት ውስጥ ያስገባ እንዳለበት አሳስቧል።

" እነዚህ መልክዓ ምድራዊ እና ታሪካዊ እውነታዎች በፖለቲካዊ ዲስኩር፣ በአስገዳጅ እርምጃዎች ወይም ሀገርን በማተራመስ ድርጊቶች ሊቀየሩ አይችሉም " ብሏል።

" በተላላኪዎች አማካይኝት የሚወሰዱ እርምጃዎች ወይም የጥቃት ድርጊቶች መሬት ላይ ያለውን እውነታ እንደማይቀይሩት ሁሉ ኢትዮጵያ በቀጣናው ያላትን ሕጋዊ ጥቅም፣ ሚና እና ኃላፊነት ሊያሳንሱት አይችሉም " ሲል አፅንኦት ሰጥቷል።

ኢትዮጵያ ሰላማዊ ግንኙነትን፣ የጋራ መከባበርን እና ቀጣናዊ ትብብርን ማጠናከር እንደምትቀጥል አረጋግጦ ፤ ሉዓላዊነቷን፣ የግዛት አንድነቷን እና ዋነኛ ብሔራዊ ጥቅሞቿን ለመጠበቅ ምንጊዜም ዝግጁ መሆኗን አሳውቋል።

ሁሉም የቀጣናው ተዋናዮች የጋራ ፈተናዎችን ከግጭት እና አንዱ ተጠቃሚ ሌላው ተጎጂ ከሚሆንበት (ዜሮ-ድምር) አካሄድ ይልቅ፣ ገንቢ በሆነ ውይይት፣ በአጋርነት እና በመልካም ጉርብትና መርሆች ላይ ተመሥርተው እንዲፈቱ መክሯል።

መስከረም 25 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia #egypt በግብፅ ፕሬዚዳንት አብዱልፈታህ አል-ሲሲ ጥሪ በግብፅ ኒው ኤል-አለሚን ከተማ የግብፅ እንዲሁም የኢትዮጵያ ጎረቤታች የሆኑት የሱዳን ፣ የኤርትራ እና የሶማሊያ የመሪዎች ስብሰባ ተካሂዶ ነበር። ስብሰባው ላይ የነበሩት ፦ - የግብጹ ፕሬዚዳንት አብዱል ፈታህ አልሲሲ - የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ (በግብፅ አውሮፕላን ተልኮላቸው ወደ ግብፅ የሄዱ) - የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ…

የአራቱ ሀገራት መሪዎች በቀይ ባህር ጉዳይ ከቀጣናው ሀገራት ውጭ ማንም አይመለከታቸውም አሉ፤ በዓባይ ወንዝ ላይ ደግሞ የግብፅን አቋም አንፀባረቁ!

ግብፅ፣ ኤርትራ እና ሱዳን በሰሜን ኢትዮጵያ ባለው ጦርነት እጃቸው አለበት በሚል ክስ ከቀረበባቸው በኋላ ሱዳንን ጨምረው ባካሄዱት ስብሰባ፤ የቀይ ባህር ጉዳይ የሚመለከተው ተዋሳኝ ሀገራትን እንጂ ሌሎችን አይደለም ሲሉ አቋም ያዙ፡፡ በስም አይጥቅሱ እንጂ ኢትዮጵያ የባህር በር ጥያቄን ከ2015 ዓ.ም ክረምት አንስቶ እያንጸባረቀች መሆኑ ይታወቃል፡፡

በግብጹ ፕሬዝዳንት አብዱል ፋታህ አል-ሲሲ አስተናጋጅነት፤ የኤርትራው ፕሬዝዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ የሶማሊያው ፕሬዝዳንት ሐሰን ሼኽ ሞሃሙድ እና የሱዳን ሉዓላዊ የሽግግር ምክር ቤት ሊቀመንበር ጄነራል አብዱል ፋታህ አል-ቡርሃን የተሳተፉበት አራትዮሽ የምክክር ጉባኤ ትናንትና መስከረም 24 ቀን 2019 ዓ.ም  በግብጿ አዲስ ከተማ ኤል አላሜይን ከተማ ተካሂዶ የጋራ አቋማቸውን ይፋ አድርገዋል።

መሪዎቹ በጋራ ያወጡት መግለጫ፤ የኤል-አላሜይን ስምምነት  በቀጣናዊና ወቅታዊ ጉዳዮች፣ በፖለቲካዊ፣ በንግድ እና በኢኮኖሚ ትብብር እንዲሁም በአካባቢያዊ መረጋጋት ዙሪያ ላይ ያተኮረ መሆኑን ያመላክታል።

መሪዎቹ ኢትዮጵያ በተደጋጋሚ በምታነሳው የቀይ ባህር ጉዳይ ላይ ሰፊ ወይይት አድርገዋል።

በቀይ ባህር ላይ የካርጎና መርከቦች የነፃ ዝውውር መብት መከበር እንዳለበት መሪዎቹ ያረጋገጡ ሲሆን፣ የቀይ ባህር አስተዳደር እና ቁጥጥር ብቸኛ ኃላፊነትና መብት ቀይ ባህር ዳርቻ ላይ ያሉ ሀገራት ብቻ እንደሆነ ገልጸዋል።

የዓባይ ወንዝን ጨምሮ ድንበር ተሻጋሪ ወንዞችን የሚገዙ ዓለም አቀፍ ህጎች መከበር እንዳለባቸው የጠቀሰው የመሪዎቹ መግለጫ፣ ጉዳት የሚመጣ መሆን እንደለሌበት ጠቅሰው በቅድሚያ  ማስታወ፣ በምክክርና በስምምነት መስራት አስፈላጊ ነው ሲሉ አሳስበዋል።

አክለውም፤ የታችኛውን የዓባይ ተፋሰስ ሀገራት የውሃ ጥቅም የሚጎዱ ማንኛቸውንም በአንድ ወገን ብቻ የሚወሰዱ እርምጃዎች  በጽኑ እንደሚቃወሙ አስታውቀዋል። ግብፅ፤ ኢትዮጵያን የተናጠል እርምጃ እየወሰደች መሆኗን ስትገልጽ መቆየቷ የሚታወስ ሲሆን ይህ የጋራ መግለጫቸውም የተለመደውን የግብፅን አቋም ያንፀባረቀ ነው።

በሌላ በኩል ደግም የሶማሊያ የግዛት አንድነትና ሉዓላዊነት ሙሉ በሙሉ እንደሚደግፉ የገለፁት መሪዎቹ፣ የሶማሊያን ግዛታዊ አንድነት የሚሸረሽሩ ማንኛቸውንም ጣልቃ ገብነቶች፣ በተለይም ለሶማሊላንድ የሉዓላዊ ሀገርነት እውቅና የመስጠት ጥረቶችን ውድቅ ማድረጋቸውን አስታውቀዋል። በተጨማሪም ሶማሊያ ሽብርተኝነትን ለመዋጋት የምታደርገውን ጥረት በመደገፍ ለአፍሪካ ህብረት የማረጋጋት ተልእኮ (አውሶም) ዘላቂ በጀት እንዲመደብ ጥሪ አቅርበዋል።

በተጨማሪም ለሱዳን ሉዓላዊነት፣ አንድነት እና ህጋዊ ብሔራዊ ተቋማት አለን ያሉትን ድጋፍ እናረጋግጣለን ያሉ ሲሆን ከህጋዊ ተቋማት ውጪ ትይዩ አካላትን ማቋቋምም ሆነ የውጭ ቅጥረኛ ተዋጊዎችን ማሳተፍ ተቀባይነት እንደሌለው አሳስበዋል።አራቱ ሀገራት የጉባኤውን ውሳኔዎችና ስምምነቶች አፈጻጸም የሚከታተል እና በየጊዜው እየተሰበሰበ ቅንጅታቸውን የሚያጠናክር በጋራ የሚከታተል ቡድን ለማቋቋም ተስማምተዋል።

[Addis Maleda]
@YeneTube FikerAssefa

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፅ፣ የኤርትራ፣ የሶማሊያ እና የሱዳን መሪዎች በግብፇ ኤል-አላሜይን ከተማ ያልተጠበቀ የአራትዮሽ ጉባኤ አካሂደዋል። መሪዎቹ በቀጠናው እየተባባሰ ለመጣው ግጭት፣ በተለይም በሱዳን እና በሰሜን ኢትዮጵያ ለሚያገረሸው ጦርነት ሰላማዊ መፍትሄ እንዲፈለግ ጥሪ ቢያቀርቡም፤ ከስብሰባው በኋላ ያወጡት የጋራ መግለጫ ግን በቀጥታ የኢትዮጵያን ብሔራዊ የውጭ ፖሊሲዎች የሚሞግት ሆኖ ተገኝቷል።

የጋራ መግለጫው "የቀይ ባህር አስተዳደር የባህር ዳርቻ ሀገራት ብቻ መብት ነው" በማለት የኢትዮጵያን የባህር በር ፍላጎት በግልፅ ሲቃወም፤ በናይል ወንዝ ላይ "የአንድ-ወገን እርምጃ የታችኛውን ተፋሰስ ሀገራት ይጎዳል" በማለት የታላቁን ህዳሴ ግድብን አጀንዳ በድጋሚ ኮንኗል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ በሰሜን ኢትዮጵያ ጦርነቱ ዳግም አገርሽቶ የፌደራል መንግስት ኃይሎች የትግራይ ክልል ዋና ከተማ የሆነችውን መቀሌን ዳግም መቆጣጠራቸው ተዘግቧል። አዲስ አበባ ጎረቤቶቿን (ግብፅ፣ ሱዳን እና ኤርትራን) አማፂያንን በመደገፍ ብትከስምም፣ ሶስቱም ሀገራት ክሱን አስተባብለዋል። ይባስ ብሎ የኤርትራው የማስታወቂያ ሚኒስትር፣ "ኢትዮጵያ ኤርትራን ለማጥቃት የውሸት ሰበብ እየፈለገች ነው" ሲሉ በማህበራዊ ትስስር ገፃቸው ከባድ ክስ ሰንዝረዋል።

የፖለቲካ ተንታኞች ይህንን ክስተት ሲያብራሩ፣ ግብፅ የኢትዮጵያን ታሪካዊ ጎረቤቶች በአንድ በማሰባሰብ ጠንካራ የዲፕሎማሲያዊ እና የደህንነት ከበባ እየፈጠረች መሆኑን ያሳያል ይላሉ። ኢትዮጵያ በአንድ ጊዜ ከምስራቅ በሶማሊያ፣ ከምዕራብ በሱዳን፣ እና ከሰሜን በኤርትራ በኩል በከፍተኛ ጫና ውስጥ ወድቃለች። አዲስ አበባ የውስጥ ጦርነቷን በአጭሩ ቋጭታ ይህንን የተናበበ የውጭ ጥምረት መቋቋም ካልቻለች፣ የቀንድ አፍሪካ ጂኦ-ፖለቲካ ወደ ባሰ የደህንነት ስጋት ሊያመራ እንደሚችል ተገምቷል።
_____
🗣️ ውድ የዘ-ሐበሻ ቤተሰቦች... እናንተስ ምን ታስባላችሁ?
ይህ አዲሱ በግብፅ አቀናባሪነት የተመሰረተው የአራቱ ሀገራት ጥምረት በኢትዮጵያ ላይ ምን ዓይነት ተፅዕኖ ያመጣል? የውስጥ አንድነታችንንስ ለማስጠበቅ ምን መደረግ አለበት? ሀሳባችሁን ኮመንት ላይ አጋሩን!





(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፅ፣ የኤርትራ፣ የሶማሊያ እና የሱዳን መሪዎች በግብፇ ኤል-አላሜይን ከተማ ያልተጠበቀ የአራትዮሽ ጉባኤ አካሂደዋል። መሪዎቹ በቀጠናው እየተባባሰ ለመጣው ግጭት፣ በተለይም በሱዳን እና በሰሜን ኢትዮጵያ ለሚያገረሸው ጦርነት ሰላማዊ መፍትሄ እንዲፈለግ ጥሪ ቢያቀርቡም፤ ከስብሰባው በኋላ ያወጡት የጋራ መግለጫ ግን በቀጥታ የኢትዮጵያን ብሔራዊ የውጭ ፖሊሲዎች የሚሞግት ሆኖ ተገኝቷል።

የጋራ መግለጫው "የቀይ ባህር አስተዳደር የባህር ዳርቻ ሀገራት ብቻ መብት ነው" በማለት የኢትዮጵያን የባህር በር ፍላጎት በግልፅ ሲቃወም፤ በናይል ወንዝ ላይ "የአንድ-ወገን እርምጃ የታችኛውን ተፋሰስ ሀገራት ይጎዳል" በማለት የታላቁን ህዳሴ ግድብን አጀንዳ በድጋሚ ኮንኗል።
ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ በሰሜን ኢትዮጵያ ጦርነቱ ዳግም አገርሽቶ የፌደራል መንግስት ኃይሎች የትግራይ ክልል ዋና ከተማ የሆነችውን መቀሌን ዳግም መቆጣጠራቸው ተዘግቧል። አዲስ አበባ ጎረቤቶቿን (ግብፅ፣ ሱዳን እና ኤርትራን) አማፂያንን በመደገፍ ብትከስምም፣ ሶስቱም ሀገራት ክሱን አስተባብለዋል። ይባስ ብሎ የኤርትራው የማስታወቂያ ሚኒስትር፣ "ኢትዮጵያ ኤርትራን ለማጥቃት የውሸት ሰበብ እየፈለገች ነው" ሲሉ በማህበራዊ ትስስር ገፃቸው ከባድ ክስ ሰንዝረዋል።

የፖለቲካ ተንታኞች ይህንን ክስተት ሲያብራሩ፣ ግብፅ የኢትዮጵያን ታሪካዊ ጎረቤቶች በአንድ በማሰባሰብ ጠንካራ የዲፕሎማሲያዊ እና የደህንነት ከበባ እየፈጠረች መሆኑን ያሳያል ይላሉ። ኢትዮጵያ በአንድ ጊዜ ከምስራቅ በሶማሊያ፣ ከምዕራብ በሱዳን፣ እና ከሰሜን በኤርትራ በኩል በከፍተኛ ጫና ውስጥ ወድቃለች። አዲስ አበባ የውስጥ ጦርነቷን በአጭሩ ቋጭታ ይህንን የተናበበ የውጭ ጥምረት መቋቋም ካልቻለች፣ የቀንድ አፍሪካ ጂኦ-ፖለቲካ ወደ ባሰ የደህንነት ስጋት ሊያመራ እንደሚችል ተገምቷል።
_____
🗣️ ውድ የዘ-ሐበሻ ቤተሰቦች... እናንተስ ምን ታስባላችሁ?
ይህ አዲሱ በግብፅ አቀናባሪነት የተመሰረተው የአራቱ ሀገራት ጥምረት በኢትዮጵያ ላይ ምን ዓይነት ተፅዕኖ ያመጣል? የውስጥ አንድነታችንንስ ለማስጠበቅ ምን መደረግ አለበት? ሀሳባችሁን ኮመንት ላይ አጋሩን!

የግብፅ፣ ኤርትራ፣ ሶማሊያ እና ሱዳን መሪዎች በኢትዮጵያ ግጭትና በክልሉ ወቅታዊ ሁኔታ ላይ የጋራ መግለጫ አወጡ

ግብፅ፣ ኤርትራ፣ ሶማሊያ እና ሱዳን በክልሉ እየተባባሰ የመጣውን ግጭት ለመፍታት ፖለቲካዊ እና ሰላማዊ መፍትሄዎች እንዲኖሩ ጥሪ አቀረቡ።

የአራቱ ሀገራት መሪዎች ማለትም የግብፁ ፕሬዚዳንት አብዱልፈታህ ኤል ሲሲ፣ የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ የሶማሊያው ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ ሞሀሙድ እና የሱዳን ጦር አዛዥ አብዱልፈታህ አል ቡርሀን በግብፅ ኒው አላሜይን ከተማ ባደረጉት ስብሰባ የጋራ መግለጫ አውጥተዋል።

መግለጫው የኢትዮጵያን በርካታ ፖሊሲዎች የሚቃወም ሲሆን፣ አዲስ አበባን ከጎረቤት ሀገራት ጋር ያላቸውን ልዩነት የሚያሰፋ ነው።

የኢትዮጵያ ፌዴራል መንግሥት ኤርትራን ጨምሮ ግብፅ እና ሱዳን በመንግሥቱ ላይ የሚዋጉትን የታጣቂዎች ጥምረት ይደግፋሉ ሲል ሲከስ, ባለስልጣናቱ ግን ተሳትፎውን አስተባብለዋል።

የኤርትራ የመረጃ ሚኒስትር የማነ ገብረመስቀል በበኩላቸው አዲስ አበባ በኤርትራ ላይ ጥቃት ለመሰንዘር ምክንያት እየፈለገች ነው ሲሉ ምላሽ ሰጥተዋል። እንዲሁም መሪዎቹ የቀይ ባህር ቁጥጥር በባህር ዳርቻ ሀገራት እጅ ብቻ መሆን እንዳለበት የገለጹ ሲሆን፣ ይህም የባህር በር ፍላጎት ላላት ኢትዮጵያ የተሰጠ ምላሽ ተደርጎ ታይቷል።

ግብፅና ሱዳንም የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን በተመለከተ በታችኛዋ ሀገራት ላይ ጉዳት የሚያደርሱ «የአንድ ወገን የተናጥል እርምጃዎችን» አስመልክቶ ስጋታቸውን አንስተዋል።

የታሪካዊ ጠላቶችን ሴራ ያከሸፈው የኢትዮጵያ ፅናት
**************

የታላቁ የኢትዮጵያ ህዳሴ ግድብ ግንባታ ከተጀመረበት ጊዜ አንስቶ ፕሮጀክቱ በአለም አቀፍና በቀጣናዊ መድረኮች በርካታ ዲፕሎማሲያዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ጂኦፖለቲካዊ ጫናዎች ሲያጋጥሙት ቆይተዋል።

የኢትዮጵያን ሉዓላዊነትና የልማት መብት ለመገደብ የተደረጉ ሴራዎችም ብዙ ርቀት የተጓዙ ቢሆንም ኢትዮጵያ እነዚህን የውስጥና የውጭ ፈተናዎች በፅናት በመቋቋም የግድቡን ግንባታ በተሳካ ሁኔታ አጠናቃ ለውጤት አብቅታለች።

ዛሬ ላይ የህዳሴ ግድብ መጠናቀቅ የሀገራችን የኢኮኖሚ፣ የዲፕሎማሲና የፖለቲካ ከፍታ ማሳያ ከመሆኑም በላይ ከረጅም ዘመናት የባህር በር ማጣት ጋር ተያይዞ ለተነሳው የፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ ትልቅ አቅም የሚፈጥር ቁልፍ የታሪክ ምእራፍ ሆኗል።

ግብፅ የቅኝ ግዛት ዘመን ስምምነቶችን መሰረት በማድረግ የኢትዮጵያን ፍትሃዊ የውሃ አጠቃቀም ለመቀልበስ ከፍተኛ ጥረት ስታደርግ ቆይታለች። ጉዳዩን የአረብ ብሄራዊ ደህንነት ስጋት በማስመሰል የአረብ ሊግ አባላት በኢትዮጵያ ላይ ወጥ አቋም እንዲይዙና ዲፕሎማሲያዊ ማእቀብ እንዲጥሉ ከመጎተቷም ባሻገር የግድቡ መሰራት በታችኞቹ የተፋሰስ ሀገራት ላይ ከባድ የውሃ እጥረት እንደሚፈጥር በማስመሰል መጠነ ሰፊ የስም ማጥፋት ዘመቻዎችን አካሂዳለች።

ከአስመራ እስከ ካይሮ ባሉት ሀይሎች የሚመራውና የሚደገፈው ይህ የጥፋት መረብ በኢትዮጵያ ሰላም እንዳይሰፍንና በምጣኔ ሀብት እንዳትለማ ለማደናቀፍ እንዲሁም አልፎ አልፎ የሚነሱ የፖለቲካ አለመግባባቶችን በመጠቀም የሀገራችንን የድርድር አቅም ለማዳከም ጥረት አድርጓል።

ሆኖም ኢትዮጵያ በህዝቧ ሁለንተናዊ ድጋፍና በፅናት ፍትሃዊ እና ተመጣጣኝ የውሃ አጠቃቀም የሚለውን መርህ አፀንታ በመያዝ የናይል ተፋሰስ ሀገራትን የትብብር ማእቀፍ ስምምነት አፅድቃለች።

ይህ በዓባይ ላይ የተመዘገበው ታሪካዊ ድልና እያደገ የመጣው የኢኮኖሚ አቅም ኢትዮጵያ በቀይ ባህር የሚገባትን ስፍራ ለማግኘት የምታደርገውን የመደራደር አቅምን በማሳደግ በከፍተኛ ሁኔታ ይደግፋል።

ኢትዮጵያ ከጥንቱ የአክሱም ስልጣኔ እስከ አዱሊስ ወደብ ድረስ የባህር በር ባለቤት የነበረች ሲሆን ዛሬም ከ130 ሚሊዮን በላይ ህዝብና ፈጣን የኢኮኖሚ እድገት ያላት ሀገር በመሆኗ የባህር በር ማግኘት የህልውናና የልማት ጥያቄ እንጂ ሌላን ሀገር ለመውረር የሚደረግ ጉዞ አይደለም።

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) በተለያዩ አጋጣሚዎች እንደገለፁት ኢትዮጵያ በታሪክም ሆነ በዓለም ህግ መሰረት በሰላማዊ መንገድ የባህር በር የማግኘት መብት ስላላት የጂኦግራፊ እስረኛ ሆና አትኖርም።

ኢትዮጵያ የሕዳሴውን ግድብ በራሷ አንጡራ ሀብትና አቅም ገነብታ የቀጠናው የልማትና የእድገት ማእከል እንዳደረገችው ሁሉ የቀይ ባህር መዳረሻ ፍላጎቷንም ቢሆን ሌሎችን ባገለለ መልኩ ሳይሆን በሰላም፣ በህግ፣ በዲፕሎማሲና በህዝቦቿ የተባበረ ብርታት በጋራ ተጠቃሚነት መርህ ላይ ተመስርታ እውን ታደርጋለች።

በብሌን ደምበሎ
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ
#ethiopiandiplomacy #sovereignty #ethiopianpanafricanism #geopolitics #hornofafrica

የኢትዮጵያ ጥንካሬና የግብፅ ዋጋ ቢስ የተንኮል ካርዶች

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ግብፅ የኢትዮጵያን ልማት እና ሰላም አጥብቀው ከማይሹ ሀገራት ግንባር ቀደሟ ናት፡፡ ግብፅ የኢትዮጵያ ታሪካዊ ጠላት የሚያስብላት በርካታ ምክንያቶች አሉ።

በታሪክ ወደ ኋላ መለስ ብለን ብንመረምር ኢትዮጵያ ላይ የተነሱ የህልውና ፈተናዎች ሁሉም በሚባል ደረጃ የግብፅ የስውርና ግልፅ እጆች አሉባቸው፡፡

በአሳፋሪ ሽንፈት የተጠናቀቀው የጉንደት እና ጉራዕ የቀቢጸ ተስፋ ወረራ እስከ የሀገር ውስጥ ገንጣይ አስገንጣይ ቡድኖች ወታደራዊ፣ ዲፕሎማሲያዊና የፕሮፓጋንዳ ድጋፍ መስጠት የግብፅ ለዘመናት የዘለቁ ፀረ-ኢትዮጵያ ተግባራት ናቸው፡፡ አሁንም በአባይ ወንዝ እና ተፋሰስ ላይ ልማት እንዳታከናውን በሚል ኋላቀር አስተሳሰብ በኢትዮጵያ ውስጥ ነፍጥ ያነሱ ባንዳዎችን ደግፋ ሰላሟን ለማናጋትና ልማቷን ለማደናቀፍ አበክራ እየሠራች ትገኛለች፡፡

ለልማት ዋነኛ ቅድመ ሁኔታ ሰላም፣ መረጋጋትና አንድነት መሆኑ ይታወቃል፡፡ ኢትዮጵያዊያን በትብብር በመሥራትና ኢኮኖሚያቸውን ለማሳደግና ሰላማቸውን ለማፅናት የሚያደርጉትን ጥረት ለማደናቀፍ ግብፅ ያልቆፈረችው ጉድጓድ የለም፡፡

ግብፅ በቀጣናው ያላትን ቁጥር አንድ ተሰሚ የመሆን ፍላጎቷን ለማሳካት ራሷን አንዳንዴ እንደ አረብ፣ ሌላ ጊዜ ደግሞ እንደ አፍሪካዊ ሀገር መልኳን እየለዋወጠች በሁለት እግር ሁለት ዛፍ ላይ ለመውጣት ትፍጨረጨራለች፡፡

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀም ላይ ያላትን የጋራ ተጠቃሚነትና አብሮ የማደግ መርህ በመቃወም "ሁሉ የኔ" የሚል የራስ ወዳድነት አካሄድ የግብፅ መለያ ባህሪዋ ከሆነ ዘመናትን ተሻግሯል፡፡

ኢትዮጵያ አባይን ለመገደብ የፋይናንስ ድጋፍ እንዳታገኝ ከማስተጓጎል ጀምሮ አሳማኝነት የሌለው የስጋት ጥያቄ በማንሳት ኢትዮጵያ በሌሎች ሀገራት ዘንድ እንደ ክፉ የተፋሰስሱ ሀገር እንድትታይና በቀጣናው ያላት ተሰሚነት እንዲቀንስ በርካታ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጣናዊ ጥረቶችን ስታደርግ ቆይታለች ፡፡ ሁሉም የካይሮ መፍጨርጨሮችና ጥረቶች በኢትዮጵያ ብልሃት የተሞላበት ዲፕሎማሲያዊ አካሄድ እና በልጆቿ አንድነት ከሽፈዋል፡፡

ኢትዮጵያ የባሕር በር ያጣችበት ታሪካዊ ኢፍትሐዊ ክስተት በቀጥታ እና በተዘዋዋሪ መንገድ የግብፅ ሚና ከፍተኛ እንደነበር ሀገር ያወቀው ፀሐይ የሞቀው ሀቅ ነው፡፡

የግብፅ የሁል ጊዜም ጥረት ኢትዮጵያ በቀጣናው ጠንካራ እና በልማት የተራመደች ሀገር ሆና እንዳትታይ ማድረግ ነው፡፡ ይህን ለማሳካት ታዲያ የውስጥ ባንዳዎችን በመጠቀም ግጭቶችን በመጥመቅ እና ልማቷ እንዲደናቀፍ የማድረግ ቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ ነው፡፡

ኢትዮጵያ የግብፅን በርካታ ሴራዎች ተቋቁማ በራሷ አቅም አባይን ከመገደቧ ባሻገር የባሕር በር ባለቤትነት ጥያቄዋን ማንሳቷ ሙሉ ጊዜዋን የኢትዮጵያን ልማት ማስተጓጎል ላይ ለምታውለው ግብፅ ትልቅ ጭንቀት ፈጥሮባታል።

ግብፅና አጋሮቿ የሚያደርጉት ፀረ-ልማትና ፀረ-ሰላም እንቅስቃሴ ከኢትዮጵያ ባለፈ የቀጣናውን ሰላም የሚረብሽ፣ በጋራ የመሥራትን መርህ የሚጥስና የመተማመንን መንፈስ የሚሸረሽር በመሆኑ ኢትዮጵያዊያን፣ የቀጣናው ሀገራትና ዓለም አቀፍ ማኅበረሰብ ሊያወግዘው ይገባል፡፡

ይህ የግብፅ የቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ኢትዮጵያን ከልማት ጉዞዋ እንደማያስቆማት ሊታወቅ ይገባል፡፡ ኢትዮጵያ እንደሁል ጊዜው በጀግኖች ልጆቿ የተባበረ ክንድ ሉዓላዊነቷን እና ብሔራዊ ጥቅሟን ታስከብራለች፡፡

በቤተልሔም ግርማ




የኢትዮጵያ ጥንካሬና የግብፅ ዋጋ ቢስ የተንኮል ካርዶች

አዲስ አበባ፣ መስከረም 24፣ 2019 (ኤፍ ኤም ሲ) ግብፅ የኢትዮጵያን ልማት እና ሰላም አጥብቀው ከማይሹ ሀገራት ግንባር ቀደሟ ናት፡፡ ግብፅ የኢትዮጵያ ታሪካዊ ጠላት የሚያስብላት በርካታ ምክንያቶች አሉ።

በታሪክ ወደ ኋላ መለስ ብለን ብንመረምር ኢትዮጵያ ላይ የተነሱ የህልውና ፈተናዎች ሁሉም በሚባል ደረጃ የግብፅ የስውርና ግልፅ እጆች አሉባቸው፡፡

በአሳፋሪ ሽንፈት የተጠናቀቀው የጉንደት እና ጉራዕ የቀቢጸ ተስፋ ወረራ እስከ የሀገር ውስጥ ገንጣይ አስገንጣይ ቡድኖች ወታደራዊ፣ ዲፕሎማሲያዊና የፕሮፓጋንዳ ድጋፍ መስጠት የግብፅ ለዘመናት የዘለቁ ፀረ-ኢትዮጵያ ተግባራት ናቸው፡፡ አሁንም በአባይ ወንዝ እና ተፋሰስ ላይ ልማት እንዳታከናውን በሚል ኋላቀር አስተሳሰብ በኢትዮጵያ ውስጥ ነፍጥ ያነሱ ባንዳዎችን ደግፋ ሰላሟን ለማናጋትና ልማቷን ለማደናቀፍ አበክራ እየሠራች ትገኛለች፡፡

ለልማት ዋነኛ ቅድመ ሁኔታ ሰላም፣ መረጋጋትና አንድነት መሆኑ ይታወቃል፡፡ ኢትዮጵያዊያን በትብብር በመሥራትና ኢኮኖሚያቸውን ለማሳደግና ሰላማቸውን ለማፅናት የሚያደርጉትን ጥረት ለማደናቀፍ ግብፅ ያልቆፈረችው ጉድጓድ የለም፡፡

ግብፅ በቀጣናው ያላትን ቁጥር አንድ ተሰሚ የመሆን ፍላጎቷን ለማሳካት ራሷን አንዳንዴ እንደ አረብ፣ ሌላ ጊዜ ደግሞ እንደ አፍሪካዊ ሀገር መልኳን እየለዋወጠች በሁለት እግር ሁለት ዛፍ ላይ ለመውጣት ትፍጨረጨራለች፡፡

ኢትዮጵያ በተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀም ላይ ያላትን የጋራ ተጠቃሚነትና አብሮ የማደግ መርህ በመቃወም "ሁሉ የኔ" የሚል የራስ ወዳድነት አካሄድ የግብፅ መለያ ባህሪዋ ከሆነ ዘመናትን ተሻግሯል፡፡

ኢትዮጵያ አባይን ለመገደብ የፋይናንስ ድጋፍ እንዳታገኝ ከማስተጓጎል ጀምሮ አሳማኝነት የሌለው የስጋት ጥያቄ በማንሳት ኢትዮጵያ በሌሎች ሀገራት ዘንድ እንደ ክፉ የተፋሰስሱ ሀገር እንድትታይና በቀጣናው ያላት ተሰሚነት እንዲቀንስ በርካታ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጣናዊ ጥረቶችን ስታደርግ ቆይታለች ፡፡ ሁሉም የካይሮ መፍጨርጨሮችና ጥረቶች በኢትዮጵያ ብልሃት የተሞላበት ዲፕሎማሲያዊ አካሄድ እና በልጆቿ አንድነት ከሽፈዋል፡፡

ኢትዮጵያ የባሕር በር ያጣችበት ታሪካዊ ኢፍትሐዊ ክስተት በቀጥታ እና በተዘዋዋሪ መንገድ የግብፅ ሚና ከፍተኛ እንደነበር ሀገር ያወቀው ፀሐይ የሞቀው ሀቅ ነው፡፡

የግብፅ የሁል ጊዜም ጥረት ኢትዮጵያ በቀጣናው ጠንካራ እና በልማት የተራመደች ሀገር ሆና እንዳትታይ ማድረግ ነው፡፡ ይህን ለማሳካት ታዲያ የውስጥ ባንዳዎችን በመጠቀም ግጭቶችን በመጥመቅ እና ልማቷ እንዲደናቀፍ የማድረግ ቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ዛሬም ድረስ እንደቀጠለ ነው፡፡

ኢትዮጵያ የግብፅን በርካታ ሴራዎች ተቋቁማ በራሷ አቅም አባይን ከመገደቧ ባሻገር የባሕር በር ባለቤትነት ጥያቄዋን ማንሳቷ ሙሉ ጊዜዋን የኢትዮጵያን ልማት ማስተጓጎል ላይ ለምታውለው ግብፅ ትልቅ ጭንቀት ፈጥሮባታል።

ግብፅና አጋሮቿ የሚያደርጉት ፀረ-ልማትና ፀረ-ሰላም እንቅስቃሴ ከኢትዮጵያ ባለፈ የቀጣናውን ሰላም የሚረብሽ፣ በጋራ የመሥራትን መርህ የሚጥስና የመተማመንን መንፈስ የሚሸረሽር በመሆኑ ኢትዮጵያዊያን፣ የቀጣናው ሀገራትና ዓለም አቀፍ ማኅበረሰብ ሊያወግዘው ይገባል፡፡

ይህ የግብፅ የቀቢጸ ተስፋ ሙከራ ኢትዮጵያን ከልማት ጉዞዋ እንደማያስቆማት ሊታወቅ ይገባል፡፡ ኢትዮጵያ እንደሁል ጊዜው በጀግኖች ልጆቿ የተባበረ ክንድ ሉዓላዊነቷን እና ብሔራዊ ጥቅሟን ታስከብራለች፡፡

በቤተልሔም ግርማ

የግብፅ ፕሬዚዳንት አብድልፈታህ አልሲሲ ፣ የኤርትራዉ ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ ፣ የሶማሊያ ፕሬዚዳንት ሀሰን ሼክ መሀሙድ እና የሱዳኑ የጦር ሀይል መሪ አል ቡርሃን በአንድ መድረክ በዛሬው እለት እንደሚገናኙ ተዘግቧል።

#ዳጉ_ጆርናል

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የፌደራል መንግስት መቀሌን መቆጣጠሩን ተከትሎ የትግራይ ኃይሎች ወደ ኤርትራ ድንበር እያፈገፈጉ መሆናቸውንና ይህም ጦርነቱን ወደ አዲስ እና አደገኛ የቀጥታ የኢትዮ-ኤርትራ ግጭት ሊያሸጋግረው እንደሚችል አቶ ጃዋር መሐመድ ባወጡት አዲስ የፖለቲካ ትንታኔ አስጠነቀቁ።

አቶ ጃዋር ባወጡት ሰፊ ትንታኔ እንዳብራሩት የህወሓት አመራሮች እና የዕዝ ሰንሰለቱ ከመደበኛ የከተማ ውጊያ ወደ ተንቀሳቃሽ (ደፈጣ) ውጊያ ለመሸጋገር በማሰብ ወደ ኤርትራ ድንበር አካባቢ ማፈግፈጋቸውን ጠቁመዋል። ይህ የህወሓት እንቅስቃሴ በአዲስ አበባ እና በአስመራ መካከል ያለው ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት ሙሉ በሙሉ በተቋረጠበት በአሁኑ ወቅት የሁለቱን አገራት መሪዎች ከባድ የፖለቲካ እና ወታደራዊ ፈተና ውስጥ እንደከተታቸው ትንታኔው ያብራራል።

በጥናቱ መሰረት የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ ሁለት የተጣረሱ ምርጫዎች ተደቅነውባቸዋል። አንደኛው የህወሓት ኃይሎች ወደ ግዛታቸው ገብተው እንዲደራጁ መፍቀድ ሲሆን፣ ይህ እርምጃ በኢትዮጵያ መንግስት ላይ የሚፈልጉትን የተኪ ጦርነት (Proxy war) ግፊት ለማስቀጠል ይረዳቸዋል። ይሁን እንጂ ይህን ማድረጋቸው፣ ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድ ድንበር ጥሰው ወደ ኤርትራ እንዲገቡ ህጋዊ እና የደህንነት ሽፋን ሊሰጣቸው ስለሚችል አስመራን በቀጥታ ወደ ጦርነት ያስገባታል።

በተመሳሳይ የኢትዮጵያ መንግስትም ከባድ የውሳኔ ማዕበል ውስጥ እንደሚገኝ አቶ ጃዋር ጠቁመዋል። የፌደራል መንግስቱ የህወሓት ኃይሎች ጊዜ አግኝተው ዳግም እንዳይደራጁ ድንበር ጥሶ ፈጣን እርምጃ መውሰድን ከመረጠ፣ ከኤርትራ መደበኛ ጦር ጋር በቀጥታ ጦርነት ውስጥ ከመግባቱም በላይ ዓለም አቀፉን ማህበረሰብ ሊያስቆጣ ይችላል።

በአንፃሩ እርምጃ ሳይወስድ መጠበቁ፣ ህወሓት ጊዜ አግኝቶ ከውጭ አጋሮቹ (በተለይም በድንበር እና በጂኦ-ፖለቲካ ውዝግብ ውስጥ ካሉት ሱዳን እና ግብፅ) ጋር በመቀናጀት ይበልጥ አደገኛ ሀይል ሆኖ እንዲወጣ እድል ሊሰጠው እንደሚችል ተንትነዋል።

ሲያጠቃልልም አቶ ጃዋር የኢትዮጵያ መከላከያ ሰራዊት ተጨማሪ ክፍለ ጦሮችን እና ተንቀሳቃሽ ድልድዮችን ወደ ሰሜን ዕዝ እያንቀሳቀሰ መሆኑን ጠቁመው፤ አስቸኳይ ዲፕሎማሲያዊ መፍትሄ ተፈልጎ ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ እና ፕሬዚዳንት ኢሳያስ ወደ ድርድር ጠረጴዛ ካልመጡ በቀር፣ ግጭቱ የትግራይን ድንበር አልፎ ወደ ኤርትራ ግዛት የሚሸጋገርበት እጅግ አደገኛ ምዕራፍ ላይ መድረሱን አጽንኦት ሰጥተዋል።







(ዘ-ሐበሻ ዜና) የፌደራል መንግስት መቀሌን መቆጣጠሩን ተከትሎ የትግራይ ኃይሎች ወደ ኤርትራ ድንበር እያፈገፈጉ መሆናቸውንና ይህም ጦርነቱን ወደ አዲስ እና አደገኛ የቀጥታ የኢትዮ-ኤርትራ ግጭት ሊያሸጋግረው እንደሚችል አቶ ጃዋር መሐመድ ባወጡት አዲስ የፖለቲካ ትንታኔ አስጠነቀቁ።

አቶ ጃዋር ባወጡት ሰፊ ትንታኔ እንዳብራሩት የህወሓት አመራሮች እና የዕዝ ሰንሰለቱ ከመደበኛ የከተማ ውጊያ ወደ ተንቀሳቃሽ (ደፈጣ) ውጊያ ለመሸጋገር በማሰብ ወደ ኤርትራ ድንበር አካባቢ ማፈግፈጋቸውን ጠቁመዋል። ይህ የህወሓት እንቅስቃሴ በአዲስ አበባ እና በአስመራ መካከል ያለው ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት ሙሉ በሙሉ በተቋረጠበት በአሁኑ ወቅት የሁለቱን አገራት መሪዎች ከባድ የፖለቲካ እና ወታደራዊ ፈተና ውስጥ እንደከተታቸው ትንታኔው ያብራራል።

በጥናቱ መሰረት የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ ሁለት የተጣረሱ ምርጫዎች ተደቅነውባቸዋል። አንደኛው የህወሓት ኃይሎች ወደ ግዛታቸው ገብተው እንዲደራጁ መፍቀድ ሲሆን፣ ይህ እርምጃ በኢትዮጵያ መንግስት ላይ የሚፈልጉትን የተኪ ጦርነት (Proxy war) ግፊት ለማስቀጠል ይረዳቸዋል። ይሁን እንጂ ይህን ማድረጋቸው፣ ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ አህመድ ድንበር ጥሰው ወደ ኤርትራ እንዲገቡ ህጋዊ እና የደህንነት ሽፋን ሊሰጣቸው ስለሚችል አስመራን በቀጥታ ወደ ጦርነት ያስገባታል።

በተመሳሳይ የኢትዮጵያ መንግስትም ከባድ የውሳኔ ማዕበል ውስጥ እንደሚገኝ አቶ ጃዋር ጠቁመዋል። የፌደራል መንግስቱ የህወሓት ኃይሎች ጊዜ አግኝተው ዳግም እንዳይደራጁ ድንበር ጥሶ ፈጣን እርምጃ መውሰድን ከመረጠ፣ ከኤርትራ መደበኛ ጦር ጋር በቀጥታ ጦርነት ውስጥ ከመግባቱም በላይ ዓለም አቀፉን ማህበረሰብ ሊያስቆጣ ይችላል።

በአንፃሩ እርምጃ ሳይወስድ መጠበቁ፣ ህወሓት ጊዜ አግኝቶ ከውጭ አጋሮቹ (በተለይም በድንበር እና በጂኦ-ፖለቲካ ውዝግብ ውስጥ ካሉት ሱዳን እና ግብፅ) ጋር በመቀናጀት ይበልጥ አደገኛ ሀይል ሆኖ እንዲወጣ እድል ሊሰጠው እንደሚችል ተንትነዋል።

ሲያጠቃልልም አቶ ጃዋር የኢትዮጵያ መከላከያ ሰራዊት ተጨማሪ ክፍለ ጦሮችን እና ተንቀሳቃሽ ድልድዮችን ወደ ሰሜን ዕዝ እያንቀሳቀሰ መሆኑን ጠቁመው፤ አስቸኳይ ዲፕሎማሲያዊ መፍትሄ ተፈልጎ ጠቅላይ ሚኒስትር አብይ እና ፕሬዚዳንት ኢሳያስ ወደ ድርድር ጠረጴዛ ካልመጡ በቀር፣ ግጭቱ የትግራይን ድንበር አልፎ ወደ ኤርትራ ግዛት የሚሸጋገርበት እጅግ አደገኛ ምዕራፍ ላይ መድረሱን አጽንኦት ሰጥተዋል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) ግብፅ የአፍሪካ ህብረትን መግለጫ ‹‹እኛን ወደኢትዮጵያ ቀውስ ውስጥ ለመክተት የተደረገ ሙከራ ነው›› በማለት አጣጣለች፡፡ የአፍሪካ ህብረት ኮሚሽን ከ2 ቀናት በፊት ባወጣው መግለጫ በኢትዮጵያ፣ በግብፅና በኤርትራ መካከል እየተባባሰ የመጣውን ውጥረት በከፍተኛ ስጋት በቅርበት እየተከታተለው መሆኑን ማስታወቁ ይታወሳል፡፡

በመግለጫው 3ቱም የህብረቱ አባል አገራት ውጥረቱን ሊያባብሱ ከሚችሉ ድርጊቶች ወይንም መግለጫዎች እንዲቆጠቡ ጥሪ አቅርቦ የዲፕሎማሲ መስመሮችን ክፍት እንዲያደርጉና ችግሮቻቸውን በሰላማዊ ውይይት እንዲፈቱም አሳስቦ ነበር፡፡ መና የተሰኘው የግብፅ መንግስታዊው የዜና አገልግሎት አንድ ከፍተኛ የግብፅ መንግስት ምንጭን ዋቢ አድርጎ ባቀረበው ዘገባ ‹‹በአፍሪካ ህብረት መግለጫ ተደንቀናል›› ማለታቸውን አስታውቋል፡፡ ምንጩ ጨምረውም ‹‹በአፍሪካዊ ማንነቷ የምትኮራውና የአፍሪካ ህብረት መስራች የሆነችውን ግብፅ ወደኢትዮጵያ ውስጣዊ ጉዳይ ጎትቶ ለመክተት የተደረገ ያልተገባ ጥረት ነው›› በማለት መግለጫውን እንዳጣጣሉት ገልፆ፣ የአገሪቱ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ በአለም አቀፍ ህግ፣ እንዲሁም በተመድና በአፍሪካ ህብረት ቻርተሮች መርሆዎችና አላማዎች ላይ የተመሰረተና በሉአላዊ አገራት ውስጣዊ ጉዳይ ጣልቃ አለመግባት መሆኑን መናገራቸውን ዘግቧል፡፡

እኚህ የመንግስት ምንጭ አክለውም ‹‹በኢትዮጵያ ውስጥ ያለው ወቅታዊ ቀውስ ውስጣዊ ጉዳይ እንጂ ከግብፅ ጋር ምንም ግንኙነት የለውም፡፡ በውስጥ ያሉ ችግሮችን መንስኤ ትኩረት ለማስቀየር የሚደረጉ ሙከራዎች መቅረት ይገባቸዋል›› ማለታቸውንም መና አስታውቋል፡፡







(ዘ-ሐበሻ ዜና) ግብፅ የአፍሪካ ህብረትን መግለጫ ‹‹እኛን ወደኢትዮጵያ ቀውስ ውስጥ ለመክተት የተደረገ ሙከራ ነው›› በማለት አጣጣለች፡፡ የአፍሪካ ህብረት ኮሚሽን ከ2 ቀናት በፊት ባወጣው መግለጫ በኢትዮጵያ፣ በግብፅና በኤርትራ መካከል እየተባባሰ የመጣውን ውጥረት በከፍተኛ ስጋት በቅርበት እየተከታተለው መሆኑን ማስታወቁ ይታወሳል፡፡

በመግለጫው 3ቱም የህብረቱ አባል አገራት ውጥረቱን ሊያባብሱ ከሚችሉ ድርጊቶች ወይንም መግለጫዎች እንዲቆጠቡ ጥሪ አቅርቦ የዲፕሎማሲ መስመሮችን ክፍት እንዲያደርጉና ችግሮቻቸውን በሰላማዊ ውይይት እንዲፈቱም አሳስቦ ነበር፡፡ መና የተሰኘው የግብፅ መንግስታዊው የዜና አገልግሎት አንድ ከፍተኛ የግብፅ መንግስት ምንጭን ዋቢ አድርጎ ባቀረበው ዘገባ ‹‹በአፍሪካ ህብረት መግለጫ ተደንቀናል›› ማለታቸውን አስታውቋል፡፡ ምንጩ ጨምረውም ‹‹በአፍሪካዊ ማንነቷ የምትኮራውና የአፍሪካ ህብረት መስራች የሆነችውን ግብፅ ወደኢትዮጵያ ውስጣዊ ጉዳይ ጎትቶ ለመክተት የተደረገ ያልተገባ ጥረት ነው›› በማለት መግለጫውን እንዳጣጣሉት ገልፆ፣ የአገሪቱ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ በአለም አቀፍ ህግ፣ እንዲሁም በተመድና በአፍሪካ ህብረት ቻርተሮች መርሆዎችና አላማዎች ላይ የተመሰረተና በሉአላዊ አገራት ውስጣዊ ጉዳይ ጣልቃ አለመግባት መሆኑን መናገራቸውን ዘግቧል፡፡

እኚህ የመንግስት ምንጭ አክለውም ‹‹በኢትዮጵያ ውስጥ ያለው ወቅታዊ ቀውስ ውስጣዊ ጉዳይ እንጂ ከግብፅ ጋር ምንም ግንኙነት የለውም፡፡ በውስጥ ያሉ ችግሮችን መንስኤ ትኩረት ለማስቀየር የሚደረጉ ሙከራዎች መቅረት ይገባቸዋል›› ማለታቸውንም መና አስታውቋል፡፡

የአስዋን ግድብ ያለ ተፋሰስ ሀገራት ስምምነት የተገነባና በርካቶችን ለጉዳት የዳረገ ፕሮጀክት መሆኑ ተገለጸ
#ethiopia | የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትሩ ዶክተር ሃብታሙ ኢተፋ እንደተናገሩት፣ ግብፅ በዓባይ ወንዝ ላይ የገነባችው የአስዋን ግድብ ከማንኛውም ቅድመ ውይይትና የጋራ ስምምነት ውጭ በራሷ ውሳኔ ብቻ የተከናወነና የጥፋት አሻራ ያረፈበት ስራ ነው።

ካይሮ የዓባይ ውሃ ዋነኛ ምንጭ የሆነችውን ኢትዮጵያን ሳታማክርና ፈቃድ ሳታገኝ ግድቡን በመገንባቷ፣ ሌሎች ሀገራት ከወንዙ ፍትሃዊ ጥቅም እንዳያገኙ እንቅፋት ሆና ቆይታለች ብለዋል።

ግንባታው በተካሄደበት ወቅት ከ100 ሺህ በላይ የሚሆኑ የኑቢያ ማህበረሰብ አባላት ከቀያቸውና ከተወለዱበት መኖሪያቸው እንዲፈናቀሉ መደረጉን ታሪካዊ መረጃዎች ያረጋግጣሉ።

ይህም በዜጎች ላይ ከፍተኛ የማህበራዊና የኢኮኖሚ ቀውስ አስከትሏል።

በተቃራኒው ኢትዮጵያ የገነባችው የታላቁ ህዳሴ ግድብ እ.ኤ.አ በ2015 በተፈረመው የመርሆች መግለጫ መሠረት በግልጽ ውይይት የተከናወነ ነው።

በመሆኑም ግብፅ በኢትዮጵያ ላይ የምታቀርበው ትችት ምንም ዓይነት የሞራልም ሆነ የምክንያታዊነት መሠረት የለውም።

በመጨረሻም ሚኒስትሩ አክለው እንደተናገሩት፣ ግብፅ የሌሎችን ፍትሃዊ የልማት ጥያቄ ከመኮነኗ በፊት፣ የአስዋን ግድብን ያለ ተፋሰሱ ሀገራት ፈቃድ ለምን እንደገነባችና ንጹሃን ኑቢያውያንን ለምን ለስደትና ለእንግልት እንዳዳረገች ግልጽ ምላሽ መስጠት አለባት።
#ህዳሴግድብ #አባይ #የአስዋን_ግድብ #ኢትዮጵያ #ግብፅ #gerd #nile #aswandam #ethiopia #egypt #getutemesgen #getu #ጌጡ #ጌጡተመስገን #addisababa

የሁለተኛው ትውልድ የአርበኝነት ጥሪ፣ የኢትዮጵያ የታሪክ አደራ፣ የባሕር በር ተፈጥሯዊ መብት እና የጠላቶች ሴራ ማምከኛ አንድነት
*****************

ኢትዮጵያ ከ130 ሚሊዮን በላይ ሕዝብ ያላት፣ በሕዝብ ብዛት ከአፍሪካ ሁለተኛ እንዲሁም በዓለም ላይ ካሉ የባሕር በር የሌላቸው ሀገራት መካከል ደግሞ ቀዳሚዋ ናት።

የሀገር ዕድገትና የሕዝብ ቁጥር መስፋፋት ከተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀምና ከንግድ መስመሮች ጋር ቀጥተኛ ቁርኝት ያለው ሲሆን፣ ኢትዮጵያ ከቀይ ባሕርና ከኤደን ባሕረ ሰላጤ ጋር ያላት ቁርኝት ትናንት የተጀመረ ሳይሆን የረጅም ዘመናት የታሪክ እውነት ነው።

በአክሱም ሥልጣኔ ወቅት አዱሊስ በመባል ይታወቅ የነበረው የቀይ ባሕር ወደብ ለአክሱም ንግድ፣ የባሕር ኃይልና ከሩቅ ምስራቅ እስከ ሜዲትራኒያን ከነበሩት ዓለም አቀፍ ማህበረሰቦች ጋር ለመገናኘት ዋና በር ነበር።

ሆኖም በተለያዩ ታሪካዊ አጋጣሚዎች፣ ጂኦፖለቲካዊ ለውጦችና በ1980ዎቹ መጨረሻ በታዩ ፖለቲካዊ ክስተቶች ምክንያት ኢትዮጵያ የባሕር በሯን እንድታጣ ሆነች። ይህ የባሕር በር ማጣት የሀገራችንን የታሪክ ጉዞ፣ የንግድ መስመርና የደኅንነት መዋቅር በእጅጉ የጎዳ የታሪክ ጠባሳ መሆኑ የብዙዎች ስምምነት ነው።

በአሁኑ ወቅት የቀይ ባሕርና የኤደን ባሕረ ሰላጤ ቀጣና በዓለም አቀፍ የንግድና የደኅንነት መዋቅር ውስጥ እጅግ ወሳኝ ስትራቴጂካዊ ቦታ አላቸው።

የአሜሪካ፣ የቻይና፣ የአውሮፓ ሀገራትና የባሕረ ሰላጤው ሀገራት በዚህ ቀጣና ያላቸው የጦር ሰፈርና ወታደራዊ እንቅስቃሴ የቀጣናውን ከፍተኛ አስፈላጊነት ያሳያል።

በምስራቅ አፍሪካ ትልቋና የኃይል ማዕከል የሆነች ሀገራችን ኢትዮጵያ፣ በዚህ ወሳኝ የውኃ አካል ላይ ቀጥተኛ መግቢያና ተጽዕኖ እንዳይኖራት መደረጉ የቀጣናውን የኃይል ሚዛንና ዘላቂ ሰላም የሚፈታተን ነው።

የባሕር በር አለመኖር ለኢትዮጵያ በቀላሉ የሚታይ ሳይሆን በየቀኑ የሚከፈል ከፍተኛ የኢኮኖሚ ዋጋ ነው። ሀገራችን በየዓመቱ በቢሊዮን የሚቆጠሩ ዶላሮችን ወደብ ኪራይ ክፍያ ታወጣለች።

በዚህም የትራንስፖርትና የሎጂስቲክስ ወጪ ከፍተኛ በመሆኑ የኢትዮጵያ ምርቶች በዓለም አቀፍ ገበያ ተወዳዳሪ እንዳይሆኑ ያደርጋል፤ የጥሬ ዕቃዎች በፍጥነት አለመድረስና የወደብ መጨናነቅ የኢንዱስትሪ ፓርኮችንና የአምራች ዘርፉን ምርታማነት ይገድባል።

የባሕር በር ተፈጥሯዊ መብታችንን ለማረጋገጥ የምናደርገው ጉዞ እና የግብፅና የሻዕቢያን እኩይ ሴራ ማምከን፣ የዚህ ትውልድ የሁለተኛው ትውልድ አርበኝነት ዋነኛ አጀንዳ ነው።

ታሪካዊ ጠላቶቻችን ኢትዮጵያን ለማዳከም፣ በኢኮኖሚ አረንቋ ውስጥ ለማስቀረት እና የቀጣናው ሀይል ሆና እንዳትወጣ ሌሊትና ቀን በሴራ ሲደክሙ ይኖራሉ።

ይህንን የተደቀነብንን አደጋ ለማክሸፍ መላው የኢትዮጵያ ህዝብ ውስጣዊ ልዩነቶቹን ወደ ጎን በመተው እንደ አንድ ልብ መካሪ፣ እንደ አንድ ቃል ተናጋሪ ሆኖ ከሀገሩ ጎን ሊቆም ይገባል።

የኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ ከጎረቤት ሀገራት ጋር የሚደረግ የጉልበት ወይም የኃይል አማራጭ ሳይሆን፣ በሕጋዊና ሰላማዊ መንገድ የጋራ እድገትን ማዕከል ያደረገ ነው።

ኢትዮጵያ ያላትን ሰፊ የሕዝብ ቁጥር፣ የታዳሽ ኃይል፣ የግብርና ምርቶችና የትራንስፖርት መሠረተ ልማት ከጎረቤት ሀገራት የወደብ ሀብት ጋር በማጣመር የጋራ ብልጽግናን መፍጠር ይቻላል።

በምስራቅ አፍሪካ በነፃ የንግድ ቀጣና እና በቀጣናዊ ትስስር በኩል የኢኮኖሚ ድንበሮችን በማጥበብ የወደብ አጠቃቀምን ማቃለል ይቻላል።

ለኢትዮጵያ የታሪክ አደራና የወደፊት ግዴታዋን ለማሳካት በሚደረገው ጉዞ ውስጥ የባሕር በር ማግኘት የሕልውና እና የልማት ጥያቄ ነው።

ይህ ጥያቄ በሰላማዊ ድርድር፣ በዲፕሎማሲያዊ ጥረት፣ በሕጋዊ መንገድና በጋራ እድገት መርህ ላይ ተመስርቶ የሚመለስ ሲሆን፣ በቀጣናው ያሉ ሀገራትም የኢትዮጵያን የባሕር በር ፍላጎት እንደ ስጋት ሳይሆን ለጋራ ልማትና ሰላም እንደታደለ ትልቅ ዕድል በመቁጠር በውይይት ላይ የተመሠረተ ዘላቂ መፍትሔ ማምጣት ይጠበቅባቸዋል።

እስከዚያው ግን ኢትዮጵያውያን የጠላቶቻቸውን ሴራ በማንቃት፣ በብሔራዊ ዓላማችን ዙሪያ በመሰለፍ የሁለተኛው ትውልድ አርበኝነት ግዴታችንን እንወጣለን።
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ

በአድማሱ አራጋው
#redseaaccess #ethiopiaseagate #redseageopolitics #hornofafrica #ethiopianunity
የሁለተኛው ትውልድ የአርበኝነት ጥሪ፣ የኢትዮጵያ የታሪክ አደራ፣ የባሕር በር ተፈጥሯዊ መብት እና የጠላቶች ሴራ ማምከኛ አንድነት
*****************

ኢትዮጵያ ከ130 ሚሊዮን በላይ ሕዝብ ያላት፣ በሕዝብ ብዛት ከአፍሪካ ሁለተኛ እንዲሁም በዓለም ላይ ካሉ የባሕር በር የሌላቸው ሀገራት መካከል ደግሞ ቀዳሚዋ ናት።

የሀገር ዕድገትና የሕዝብ ቁጥር መስፋፋት ከተፈጥሮ ሀብት አጠቃቀምና ከንግድ መስመሮች ጋር ቀጥተኛ ቁርኝት ያለው ሲሆን፣ ኢትዮጵያ ከቀይ ባሕርና ከኤደን ባሕረ ሰላጤ ጋር ያላት ቁርኝት ትናንት የተጀመረ ሳይሆን የረጅም ዘመናት የታሪክ እውነት ነው።

በአክሱም ሥልጣኔ ወቅት አዱሊስ በመባል ይታወቅ የነበረው የቀይ ባሕር ወደብ ለአክሱም ንግድ፣ የባሕር ኃይልና ከሩቅ ምስራቅ እስከ ሜዲትራኒያን ከነበሩት ዓለም አቀፍ ማህበረሰቦች ጋር ለመገናኘት ዋና በር ነበር።

ሆኖም በተለያዩ ታሪካዊ አጋጣሚዎች፣ ጂኦፖለቲካዊ ለውጦችና በ1980ዎቹ መጨረሻ በታዩ ፖለቲካዊ ክስተቶች ምክንያት ኢትዮጵያ የባሕር በሯን እንድታጣ ሆነች። ይህ የባሕር በር ማጣት የሀገራችንን የታሪክ ጉዞ፣ የንግድ መስመርና የደኅንነት መዋቅር በእጅጉ የጎዳ የታሪክ ጠባሳ መሆኑ የብዙዎች ስምምነት ነው።

በአሁኑ ወቅት የቀይ ባሕርና የኤደን ባሕረ ሰላጤ ቀጣና በዓለም አቀፍ የንግድና የደኅንነት መዋቅር ውስጥ እጅግ ወሳኝ ስትራቴጂካዊ ቦታ አላቸው።

የአሜሪካ፣ የቻይና፣ የአውሮፓ ሀገራትና የባሕረ ሰላጤው ሀገራት በዚህ ቀጣና ያላቸው የጦር ሰፈርና ወታደራዊ እንቅስቃሴ የቀጣናውን ከፍተኛ አስፈላጊነት ያሳያል።

በምስራቅ አፍሪካ ትልቋና የኃይል ማዕከል የሆነች ሀገራችን ኢትዮጵያ፣ በዚህ ወሳኝ የውኃ አካል ላይ ቀጥተኛ መግቢያና ተጽዕኖ እንዳይኖራት መደረጉ የቀጣናውን የኃይል ሚዛንና ዘላቂ ሰላም የሚፈታተን ነው።

የባሕር በር አለመኖር ለኢትዮጵያ በቀላሉ የሚታይ ሳይሆን በየቀኑ የሚከፈል ከፍተኛ የኢኮኖሚ ዋጋ ነው። ሀገራችን በየዓመቱ በቢሊዮን የሚቆጠሩ ዶላሮችን ወደብ ኪራይ ክፍያ ታወጣለች።

በዚህም የትራንስፖርትና የሎጂስቲክስ ወጪ ከፍተኛ በመሆኑ የኢትዮጵያ ምርቶች በዓለም አቀፍ ገበያ ተወዳዳሪ እንዳይሆኑ ያደርጋል፤ የጥሬ ዕቃዎች በፍጥነት አለመድረስና የወደብ መጨናነቅ የኢንዱስትሪ ፓርኮችንና የአምራች ዘርፉን ምርታማነት ይገድባል።

የባሕር በር ተፈጥሯዊ መብታችንን ለማረጋገጥ የምናደርገው ጉዞ እና የግብፅና የሻዕቢያን እኩይ ሴራ ማምከን፣ የዚህ ትውልድ የሁለተኛው ትውልድ አርበኝነት ዋነኛ አጀንዳ ነው።

ታሪካዊ ጠላቶቻችን ኢትዮጵያን ለማዳከም፣ በኢኮኖሚ አረንቋ ውስጥ ለማስቀረት እና የቀጣናው ሀይል ሆና እንዳትወጣ ሌሊትና ቀን በሴራ ሲደክሙ ይኖራሉ።

ይህንን የተደቀነብንን አደጋ ለማክሸፍ መላው የኢትዮጵያ ህዝብ ውስጣዊ ልዩነቶቹን ወደ ጎን በመተው እንደ አንድ ልብ መካሪ፣ እንደ አንድ ቃል ተናጋሪ ሆኖ ከሀገሩ ጎን ሊቆም ይገባል።

የኢትዮጵያ የባሕር በር ጥያቄ ከጎረቤት ሀገራት ጋር የሚደረግ የጉልበት ወይም የኃይል አማራጭ ሳይሆን፣ በሕጋዊና ሰላማዊ መንገድ የጋራ እድገትን ማዕከል ያደረገ ነው።

ኢትዮጵያ ያላትን ሰፊ የሕዝብ ቁጥር፣ የታዳሽ ኃይል፣ የግብርና ምርቶችና የትራንስፖርት መሠረተ ልማት ከጎረቤት ሀገራት የወደብ ሀብት ጋር በማጣመር የጋራ ብልጽግናን መፍጠር ይቻላል።

በምስራቅ አፍሪካ በነፃ የንግድ ቀጣና እና በቀጣናዊ ትስስር በኩል የኢኮኖሚ ድንበሮችን በማጥበብ የወደብ አጠቃቀምን ማቃለል ይቻላል።

ለኢትዮጵያ የታሪክ አደራና የወደፊት ግዴታዋን ለማሳካት በሚደረገው ጉዞ ውስጥ የባሕር በር ማግኘት የሕልውና እና የልማት ጥያቄ ነው።

ይህ ጥያቄ በሰላማዊ ድርድር፣ በዲፕሎማሲያዊ ጥረት፣ በሕጋዊ መንገድና በጋራ እድገት መርህ ላይ ተመስርቶ የሚመለስ ሲሆን፣ በቀጣናው ያሉ ሀገራትም የኢትዮጵያን የባሕር በር ፍላጎት እንደ ስጋት ሳይሆን ለጋራ ልማትና ሰላም እንደታደለ ትልቅ ዕድል በመቁጠር በውይይት ላይ የተመሠረተ ዘላቂ መፍትሔ ማምጣት ይጠበቅባቸዋል።

እስከዚያው ግን ኢትዮጵያውያን የጠላቶቻቸውን ሴራ በማንቃት፣ በብሔራዊ ዓላማችን ዙሪያ በመሰለፍ የሁለተኛው ትውልድ አርበኝነት ግዴታችንን እንወጣለን።
#ትልቅ_ሀገር #ትልቅ_ሕዝብ #ታላቅ_ርዕይ

በአድማሱ አራጋው
#redseaaccess #ethiopiaseagate #redseageopolitics #hornofafrica #ethiopianunity

ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ ግብፅ ገቡ

የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የግብፅ አቻቸው አብደል ፈታህ አልሲሲ ባቀረቡላቸው ጥሪ መሠረት ለይፋዊ የሥራ ጉብኝት ዛሬ ማለዳ ካይሮ ገብተዋል።

#ዳጉ_ጆርናል

ኢትዮጵያ በኤርትራ እና ግብፅ ዲፕሎማቶች ላይ የወሰደችው እርምጃ ለሀገራዊ ሉዓላዊነት መከበር ወሳኝ መሆኑን ፖለቲከኞች ተናገሩ

ኢትዮጵያ በኤርትራ እና በግብፅ ዲፕሎማቶች ላይ የወሰደችው እርምጃ እንዲሁም በአስመራ የሚገኘውን ኤምባሲዋን ለመዝጋት ማድረጓ ሀገራዊ ሉዓላዊነትን የሚያስከብር መሆኑን አሐዱ ሬድዮ ያነጋገራቸው ፖለቲከኞች ገልጸዋል።

ፖለቲከኛና መምህር ዶክተር ጌትዬ ትርፌ ማንኛውም ሀገር ከዓለም አቀፍ ሕግ እና ሕገ-መንግስታዊ ድንጋጌ በመነሳት ሀገራዊ ሉዓላዊነቱን የማስከበር ሙሉ መብት እንዳለው ተናግረዋል።

ማንኛውም ተቀባይ ሀገር ሀገራዊ ደህንነቱና ሕገ-መንግስታዊ ስርዓቱ አደጋ ላይ ሲወድቅ ዲፕሎማቶችን ከሀገር እንዲወጡ የማድረግ ሕጋዊ መብት እንዳለው ደግሞ የጂኦ ፖለቲካና ዓለም አቀፍ ጉዳዮች ተንታኝ ዶክተር ተሻለ ሰብሮ ገልጸዋል።

ዲፕሎማቶቹ ከተሰጣቸው ተልዕኮ ውጭ ከታጣቂ ቡድኖች ጋር በመገናኘት በውስጥ ጉዳይ ጣልቃ የመግባት እንቅስቃሴ ማድረጋቸውን የሚያሳይ በቂ መረጃ መገኘቱን ዶክተር ተሻለ ጠቁመዋል።

ግብፅ እና ኤርትራ የቀጣናውን ሰላም የሚያደፈርስና ሀገሪቱን የማዳከም ተግባር ላይ መሰማራታቸውንም አክለዋል።

በአጠቃላይ ኢትዮጵያ የወሰደችው እርምጃ በቀጣናው አላስፈላጊ ግጭቶች እንዳይፈጠሩ ለመከላከልና ህጋዊ ጥቅሞቿን ለማስከበር ያለመ ራስን የማዳን እርምጃ መሆኑን ተንታኞቹ አፅንኦት ሰጥተውበታል።

በደረጄ መንግስቱ

#አሐዱ_ሬዲዮ_94 .3
#አሐዱ_የኢትዮጵያውያን_ድምጽ

የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የግብፅ አቻቸው አብደል ፈታህ አልሲሲ ባቀረቡላቸው ጥሪ መሠረት ለይፋዊ የሥራ ጉብኝት ዛሬ ማለዳ ካይሮ ገብተዋል።

Seledadotio
Seledadotio

ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ ግብፅ ገቡ

የኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የግብፅ አቻቸው አብደል ፈታህ አልሲሲ ባቀረቡላቸው ጥሪ መሠረት ለይፋዊ የሥራ ጉብኝት ዛሬ ማለዳ ካይሮ ገብተዋል።

በኤርትራና ግብፅ ላይ የተወሰደው እርምጃ ምስጢር...በአፍሪካ ቀንድ ማን አሸነፈ? የካይሮ ወይስ የአዲስ አበባ ፖሊሲ | የሀገርጉዳይ

" በ48 ሰዓት ኢትዮጵያን ለቀህ ውጣ "

የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር፣ የግብጽ ዲፕሎማት የሆኑት አህመድ መሀረም አህመድ ሶሊማን በኢትዮጵያ ተቀባይነት የሌለው ሰው በመሆኑ በ48 ሰዓታት ውስጥ ከሃገር እንዲወጣ መወሰኑን አሳውቋል።

ኢትዮጵያ በአዲስ አበባ የሚገኘው የግብፅ አረብ ሪፐብሊክ ኤምባሲ የዲፕሎማሲ ሰራተኛ የሆነው አህመድ መሀረም አህመድ ሶሊማን ተቀባይነት የሌለው ሰው ነው ብላ ወስናለች።

ለግብፅ ኤምባሲ በተላከ ይፋዊ ዲፕሎማሲ መልዕክት ፤ በግለሰቡ ላይ ውሳኔው የተላለፈው በዲፕሎማሲያዊ ግንኙነቶች የቪየና ስምምነት መሰረት ነው።

ዲፕሎማቱ በ48 ሰዓታት ውስጥ የኢትዮጵያን ግዛት ለቆ እንዲወጣ ታዟል።

መስከረም 21 ቀን 2019 ዓ/ም

@tikvahethiopia Photo

በካይሮ በሚገኝ መናፈሻ ውስጥ አህያ ወደ ዜብራነት ተቀይሮ መቅረቡ አከራከረ

​በግብፅ ካይሮ የሚገኘው 'ኢንተርናሽናል ጋርደን' የተሰኘው ማዘጋጃ ቤት መናፈሻ በአህያ ላይ ጥቁርና ነጭ ቀለም በመቀባት የዜብራ (የሜዳ አህያ) ማስመስያ አድርጎ ለጎብኚዎች አቅርቧል በሚል ከፍተኛ ክስ ቀረበበት። ድርጊቱ ይፋ የሆነው አንድ የመናፈሻው ጎብኚ የእንስሳውን ፎቶግራፍ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ በማጋራት፣ በእንስሳው አካል ላይ ያሉት መስመሮች በቀለም የተቀቡ መሆናቸውን በመጠቆሙ ነው::

​ጉዳዩ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ መነጋገሪያ ከሆነ በኋላ የመናፈሻው አስተዳደር ክሱን በቅድሚያ አስተባብሎ የነበረ ሲሆን፣ እንስሳው ትክክለኛ የሜዳ አህያ (ዜብራ) ነው ሲል ተከራክሯል። ሆኖም የእንስሳት ሳይንስ ባለሙያዎች ምስሉን ከተመለከቱ በኋላ፣ የእንስሳው ረጅም ጆሮ እና የፊት ቅርጽ ከሜዳ አህያ ይልቅ ከአህያ ባህሪ ጋር እንደሚመሳሰል በመጥቀስ አስተዳደሩ የሰጠውን ማብራሪያ ውድቅ አድርገውታል።

​አከራካሪው ክስተት ሌላ አቅጣጫ የያዘው የመናፈሻው አንድ ከፍተኛ ሀላፊ እንስሳው ቀለም የተቀባ አህያ መሆኑን ከተቀበሉ በኋላ ነው። ሆኖም ሀላፊው አክለው እንደገለጹት፤ ለተፈጠረው ስህተት መናፈሻው ቀጥተኛ ተጠያቂነት እንደሌለበት እና ጥፋቱ እንስሳቱን አቅርቦ ከነበረው አከፋፋይ ድርጅት በኩል የተፈጠረ መሆኑን አስታውቀዋል።

ኢትዮጵያ አንድ የግብፅ ዲፕሎማት በ48 ሰዓታት ውስጥ ከሃገር እንዲወጡ አሳሰበች

የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በአዲስ አበባ በሚገኘው የግብፅ ኤምባሲ ውስጥ የሚያገለግሉ አንድ ከፍተኛ ዲፕሎማት በአስቸኳይ የኢትዮጵያን ግዛት ለቀው እንዲወጡ ማዘዙ ታወቀ።

ከሚኒስቴር መሥሪያ ቤቱ ለግብፅ ኤምባሲ የተላከውን ይፋዊ የዲፕሎማሲያዊ ማስታወሻ (Diplomatic Note) መሠረት በማድረግ የተገኙ መረጃዎች እንደሚያመለክቱት፣ በአዲስ አበባ የግብፅ ኤምባሲ የዲፕሎማቲክ አካል የሆኑት አህመድ ሞሀረም አህመድ ሱሊማን (Ahmed Moharam Ahmed Soliman) በኢትዮጵያ መንግሥት ዘንድ ‘ፐርሶና ነን ግራታ’ (Persona Non Grata) ወይም “ተቀባይነት የሌላቸው ግለሰብ” ተብለው ተፈርጀዋል።

ኢትዮጵያ ይህንን ውሳኔ ያሳለፈችው እ.ኤ.አ. በ1961 በፀደቀው የቪየና የዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት ድንጋጌ (Vienna Convention on Diplomatic Relations) የተሰጣትን መብት መሠረት በማድረግ እንደሆነ ተጠቅሷል።

በዚሁ መሠረት ዲፕሎማቱ ማስታወቂያው ከደረሳቸው ጊዜ ጀምሮ ባሉት 48 ሰዓታት ውስጥ ከኢትዮጵያ ምድር ለቀው እንዲወጡ ጥብቅ ማሳሰቢያ ተሰጥቷቸዋል።

Via የኢትዮጵያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር

ግብፅ ለኤርትራ የቴክኒክና የሥልጠና ድጋፍ ለማድረግ ዝግጁ መሆኗን ገለጸች

ግብፅ ለኤርትራ በሚያስፈልጓት የተለያዩ ዘርፎች የቴክኒክ ድጋፍና የክህሎት ማሳደጊያ ሥልጠና ለመስጠት ዝግጁ መሆኗን ይፋ አደረገች። የግብፅ ውጭ ጉዳይ፣ ዓለም አቀፍ ትብብርና የዲያስፖራ ጉዳዮች ሚኒስትር ባድር አብደላቲ ከኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የኢኮኖሚ አማካሪ ሀጎስ ገብረሕይወት ጋር በካይሮ ባደረጉት ውይይት ነው ይህን ያስታወቁት።

ኢትዮጵያ ዛሬ የግብጽ እና የኤርትራ ዲፕሎማቶችን ከአዲስ አበባ ለቀው እንዲወጡ አዛለች።

ሰበር ዜና ‼️

ኢትዮጵያ አንድ የግብፅ ዲፕሎማት በ48 ሰዓት ውስጥ ከሀገር እንዲወጣ አሳወቀች

የኢትዮጵያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር በአዲስ አበባ የግብፅ ኤምባሲ የዲፕሎማቲክ ሰራተኛ የሆኑትን አህመድ ሞሃራም አህመድ ሶሊማን “Persona Non Grata” በማለት ተቀባይነት የሌላቸው ዲፕሎማት መሆናቸውን በሰነዱ አሳውቋል።

በሰነዱ መሠረት፣ ውሳኔው በቪየና የዲፕሎማቲክ ግንኙነት ስምምነት መሠረት የተላለፈ ሲሆን፣ ዲፕሎማቱ ማሳወቂያው ከተሰጠበት ጊዜ ጀምሮ በ48 ሰዓታት ውስጥ ኢትዮጵያን ለቀው እንዲወጡ ተጠይቋል

Seledadotio
Seledadotio

ቀይ መስመር የጣሱ የግብፅ ነጠላ ዜማ ዳንኪረኞች...ቀይ ባሕር የእኛ ነው | ቀይ መስመር |

ኢትዮጵያ በግብፅ ምክንያት የተስተጓጎሉ የዓባይ ተፋሰስ ፕሮጀክቶችን ኪሳራ የሚያጠና የካሳ ኮሚቴ አቋቋመች።

ኢትዮጵያ በግብፅ ጣልቃ ገብነት የተስተጓጎሉ የውሃና የልማት ፕሮጀክቶች ያደረሱባትን ኢኮኖሚያዊ ኪሳራዎች እና ያመለጡ የልማት ዕድሎች የሚገመግም አገራዊ የዓባይ የካሳ ኮሚቴ ማቋቋሟን የውሃና ኢነርጂ ሚኒስቴር አስታወቀ።

የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትር ኢንጂነር ሀብታሙ ኢተፋ ለኢትዮጵያ ዜና አገልግሎት እንደገለጹት፣ የታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን ጨምሮ በግብፅ ተፅዕኖ ሳቢያ የተስተጓጎሉ ከ22 በላይ የልማት ፕሮጀክቶች በኮሚቴው ተለይተው ጥናቱ ተጀምሯል።

አዲስ የተቋቋመው ኮሚቴ ባለሙያዎችን፣ የቀድሞ ሚኒስትሮችን፣ አማካሪዎችን እና የሕግ ባለሙያዎችን ያካተተ ሲሆን፣ የኪሳራውን መጠን በመተመንና የሕግ መሠረቶችን በመመርመር የካሳ ጥያቄዎችን ለማዘጋጀት የሚያስችሉ መረጃዎችን እያጠናቀረ ይገኛል።

ኮሚቴው የተስተጓጎሉ ፕሮጀክቶችን ብቻ ሳይሆን ኢትዮጵያ በተከናወኑ ዘላቂ የውሃ አስተዳደርና የአካባቢ ጥበቃ ሥራዎች የታችኞቹ ተፋሰስ አገራት ያገኙትን ጥቅም ጭምር የሚያስላ ይሆናል።

በዚሁ መሠረት በአረንጓዴ ዐሻራ መርሃ ግብር በአባይ፣ ባሮ እና ተከዜ ተፋሰሶች በተካሄዱ ጥረቶች የተተከሉ ከ50 ቢሊዮን በላይ ዛፎች እንዲሁም የታላቁ ሕዳሴ ግድብ የውሃ ፍሰትን በመቆጣጠር ሱዳንና ግብፅን ከጎርፍና ከድርቅ አደጋ በመታደግ ረገድ ያላቸው አወንታዊ ተፅዕኖ በግምገማው ውስጥ ይካተታል።

ሚኒስትሩ አክለውም ኢትዮጵያ ለደረሰባት ታሪካዊ ኢኮኖሚያዊ ኪሳራና ላጣችው የልማት እድል ማካካሻ ለማግኘት የምትከተለው ዋነኛ መንገድ ድርድርና የጋራ መግባባትን እንደሆነ ገልጸው፣ በዓባይ ተፋሰስ የልማት አለመመጣጠን ዙሪያ እያደገ የመጣው የዓለም አቀፍ ምሁራን ድጋፍ የአገሪቱን የካሳ ጥያቄ ያጠናክረዋል ብለዋል።

መስከረም 21 ቀን 2019 ዓ.ም

@TikvahethMagazine

ኢትዮጵያ በግብፅ የተስተጓጎሉ ፕሮጀክቶችን የሚገመግም የዓባይ የካሳ ኮሚቴ አቋቋመች
#ethiopia | ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን ጨምሮ፣ በግብፅ ጫና የተስተጓጎሉ ከ22 በላይ የልማት ፕሮጀክቶችን ለመለየትና የደረሰውን ኪሳራ ለመገምገም ኮሚቴ መቋቋሙን የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትሩ ሀብታሙ ኢተፋ (ዶ/ር) ገለጹ።

ሚኒስትሩ እንደገለጹት፣ ኮሚቴው በኢትዮጵያ የተተገበሩ ወይም ሊተገበሩ ያልቻሉ የልማት ፕሮጀክቶችን በመለየት፣ በፕሮጀክቶቹ ላይ ያሉ መረጃዎችን በማጠናቀር እና ኢትዮጵያ የምታቀርበውን የካሳ ጥያቄ መሠረት በመመርመር ላይ ይገኛል።

ኮሚቴው የኪሳራውን መጠን ከመገምገም ባለፈ፣ ተፈጥረዋል ተብለው የሚጠቀሱ ችግሮችን ለመፍታት ሊወሰዱ የሚችሉ አቀራረቦችንም እየመረመረ መሆኑ ተገልጿል።

በግምገማው ሥራ ባለሙያዎች፣ የቀድሞ ሚኒስትሮች፣ አማካሪዎችና የሕግ ባለሙያዎች እንደሚሳተፉም ሚኒስትሩ አመልክተዋል።

ከፕሮጀክቶች ባለፈ የተፋሰስ ጥበቃ ሥራዎችም በግምገማው ይካተታሉ

የኮሚቴው ሥራ ተግባራዊ እንዳይሆኑ የተደረጉ ፕሮጀክቶችን ብቻ የሚመለከት እንዳልሆነ ዶ/ር ሀብታሙ ገልጸዋል።

በተጨማሪም ኢትዮጵያ በዓባይ ተፋሰስ ያከናወነቻቸው የአካባቢ ጥበቃ፣ የውሃ አስተዳደርና የተፋሰስ ልማት ሥራዎች ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ያላቸው ጥቅምም እንደሚጤን ጠቁመዋል።

በአረንጓዴ ዐሻራ መርሃ ግብር ከ50 ቢሊዮን በላይ ችግኞች መተከላቸውን ያስታወሱት ሚኒስትሩ፣ ባሮ፣ ዓባይና ተከዜን ጨምሮ በአብዛኛዎቹ ዋና ዋና ወንዞች ተፋሰስ ተኮር ሥራዎች መከናወናቸውን ገልጸዋል።

የሕዳሴ ግድብ ለታችኛው ተፋሰስ ያለው ጥቅም

የሕዳሴ ግድብ አሠራር በተለይ በጎርፍ አደጋ ቅነሳና በዝናብ አጠር ወቅቶች የውሃ ፍሰትን በተሻለ ሁኔታ ለማስተዳደር ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ጥቅም ሊኖረው እንደሚችል ሚኒስትሩ ገልጸዋል።

ከኤልኒኖ ጋር ተያይዞ የሚስተዋሉ የዝናብ ሁኔታዎች የተቀናጀ የውሃ አስተዳደር አስፈላጊነትን የሚያሳዩ መሆናቸውን በመጥቀስ፣ የውሃ ፍሰትን በተገቢው ሁኔታ መቆጣጠር ሱዳንንና ግብፅን ጨምሮ ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ጥቅም ሊያስገኝ እንደሚችል አመልክተዋል።

ድርድር እና የጋራ መግባባት ቅድሚያ አላቸው

የኢትዮጵያ አቋም ግልጽ የሆኑ ምዕራፎች እንዳሉት የገለጹት ዶ/ር ሀብታሙ፣ ድርድርና የጋራ መግባባት ቀዳሚ አማራጮች መሆናቸውን ጠቁመዋል።

ነገር ግን ሌሎች ሁኔታዎች ካስፈለጉ፣ ኢትዮጵያ ተጨማሪ ርምጃዎችን ልትወስድ እንደምትችል ሚኒስትሩ መግለጻቸውን ኢዜአ ዘግቧል።








ኢትዮጵያ በግብፅ የተስተጓጎሉ ፕሮጀክቶችን የሚገመግም የዓባይ የካሳ ኮሚቴ አቋቋመች
#ethiopia | ታላቁ የኢትዮጵያ ሕዳሴ ግድብን ጨምሮ፣ በግብፅ ጫና የተስተጓጎሉ ከ22 በላይ የልማት ፕሮጀክቶችን ለመለየትና የደረሰውን ኪሳራ ለመገምገም ኮሚቴ መቋቋሙን የውሃና ኢነርጂ ሚኒስትሩ ሀብታሙ ኢተፋ (ዶ/ር) ገለጹ።

ሚኒስትሩ እንደገለጹት፣ ኮሚቴው በኢትዮጵያ የተተገበሩ ወይም ሊተገበሩ ያልቻሉ የልማት ፕሮጀክቶችን በመለየት፣ በፕሮጀክቶቹ ላይ ያሉ መረጃዎችን በማጠናቀር እና ኢትዮጵያ የምታቀርበውን የካሳ ጥያቄ መሠረት በመመርመር ላይ ይገኛል።

ኮሚቴው የኪሳራውን መጠን ከመገምገም ባለፈ፣ ተፈጥረዋል ተብለው የሚጠቀሱ ችግሮችን ለመፍታት ሊወሰዱ የሚችሉ አቀራረቦችንም እየመረመረ መሆኑ ተገልጿል።

በግምገማው ሥራ ባለሙያዎች፣ የቀድሞ ሚኒስትሮች፣ አማካሪዎችና የሕግ ባለሙያዎች እንደሚሳተፉም ሚኒስትሩ አመልክተዋል።

ከፕሮጀክቶች ባለፈ የተፋሰስ ጥበቃ ሥራዎችም በግምገማው ይካተታሉ

የኮሚቴው ሥራ ተግባራዊ እንዳይሆኑ የተደረጉ ፕሮጀክቶችን ብቻ የሚመለከት እንዳልሆነ ዶ/ር ሀብታሙ ገልጸዋል።

በተጨማሪም ኢትዮጵያ በዓባይ ተፋሰስ ያከናወነቻቸው የአካባቢ ጥበቃ፣ የውሃ አስተዳደርና የተፋሰስ ልማት ሥራዎች ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ያላቸው ጥቅምም እንደሚጤን ጠቁመዋል።

በአረንጓዴ ዐሻራ መርሃ ግብር ከ50 ቢሊዮን በላይ ችግኞች መተከላቸውን ያስታወሱት ሚኒስትሩ፣ ባሮ፣ ዓባይና ተከዜን ጨምሮ በአብዛኛዎቹ ዋና ዋና ወንዞች ተፋሰስ ተኮር ሥራዎች መከናወናቸውን ገልጸዋል።

የሕዳሴ ግድብ ለታችኛው ተፋሰስ ያለው ጥቅም

የሕዳሴ ግድብ አሠራር በተለይ በጎርፍ አደጋ ቅነሳና በዝናብ አጠር ወቅቶች የውሃ ፍሰትን በተሻለ ሁኔታ ለማስተዳደር ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ጥቅም ሊኖረው እንደሚችል ሚኒስትሩ ገልጸዋል።

ከኤልኒኖ ጋር ተያይዞ የሚስተዋሉ የዝናብ ሁኔታዎች የተቀናጀ የውሃ አስተዳደር አስፈላጊነትን የሚያሳዩ መሆናቸውን በመጥቀስ፣ የውሃ ፍሰትን በተገቢው ሁኔታ መቆጣጠር ሱዳንንና ግብፅን ጨምሮ ለታችኛው ተፋሰስ ሀገራት ጥቅም ሊያስገኝ እንደሚችል አመልክተዋል።

ድርድር እና የጋራ መግባባት ቅድሚያ አላቸው

የኢትዮጵያ አቋም ግልጽ የሆኑ ምዕራፎች እንዳሉት የገለጹት ዶ/ር ሀብታሙ፣ ድርድርና የጋራ መግባባት ቀዳሚ አማራጮች መሆናቸውን ጠቁመዋል።

ነገር ግን ሌሎች ሁኔታዎች ካስፈለጉ፣ ኢትዮጵያ ተጨማሪ ርምጃዎችን ልትወስድ እንደምትችል ሚኒስትሩ መግለጻቸውን ኢዜአ ዘግቧል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፁ ፕሬዚዳንት አብደል ፋታህ አል-ሲሲ ሀገራቸው በኢትዮጵያው ታላቁ የህዳሴ ግድብ ዙሪያ ለዲፕሎማሲያዊ እና ሰላማዊ መፍትሄዎች ቅድሚያ መስጠቷን እንደምትቀጥል ገልጸው ነገር ግን ይህ አካሄድ "የግብፅን ህልውና እና የህዝቧን ደህንነት አደጋ ላይ በሚጥል መልኩ አይሆንም" ሲሉ አጥብቀው አሳሰቡ።

ፕሬዚዳንቱ ይህንን የተናገሩት በአዲሲቷ የግብፅ መዲና በሚገኘው የስትራቴጂክ ዕዝ ጠቅላይ መምሪያ ውስጥ ከጠቅላይ ሚኒስትር ሙስጠፋ ማድቡሊ፣ ከካቢኔ ሚኒስትሮች፣ ከከፍተኛ የጦርና የፖሊስ መኮንኖች እንዲሁም ከልዩ ልዩ የዘርፉ ባለሙያዎች ጋር ባደረጉት ሰፊ ስብሰባ ላይ ነው። በዚሁ ወቅት ግብፅ የውሃ ሀብቷን ለማሳደግ እና አማራጮችን ለማስፋት የባህር ውሃን የማጣራት እንዲሁም ውሃን መልሶ የመጠቀም ( ግዙፍ ፕሮጀክቶችን እያከናወነች እንደምትገኝ አስታውቀዋል። በተያያዘም የግብፅ መንግስት በዚህ ሳምንት በተካሄደው የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባኤ ላይ፣ የውሃ ደህንነት ለሀገሪቱ የህልውና ጉዳይ መሆኑን እና በዓለም አቀፍ ህግ መሰረት መብቷን የማስጠበቅ ህጋዊ ስልጣን እንዳላት በድጋሚ አንጸባርቋል።

አል-ሲሲ በንግግራቸው የኢትዮጵያ የህዳሴ ግድብ ግንባታ የተጀመረው ግብፅ ከ2011 እስከ 2013 (እ.ኤ.አ) ባስተናገደችው የውስጥ የፖለቲካ ቀውስ ወቅት መሆኑን አስታውሰው፣ ያ ጊዜ በሀገሪቱ ላይ ከባድ ዋጋ ማስከፈሉን ገልጸዋል። ይህንን ታሪካዊ ስህተት ላለመድገም የመንግስት ተቋማትን መጠበቅና ሀገራዊ መረጋጋትን ማረጋገጥ እጅግ ወሳኝ መሆኑን አብራርተዋል። አክለውም ሀገሪቱ ያላትን ሰፊ ሀብት በአግባቡ እና በብቃት መጠቀም ከተቻለ የተሻለ ውጤት ማምጣት እንደሚቻል በመጠቆም፣ ህዝቡ ማህበራዊ አንድነቱን እንዲያጠናክር እና የጋራ ግንዛቤውን እንዲያዳብር ጥሪ አቅርበዋል።










(ዘ-ሐበሻ ዜና) የግብፁ ፕሬዚዳንት አብደል ፋታህ አል-ሲሲ ሀገራቸው በኢትዮጵያው ታላቁ የህዳሴ ግድብ ዙሪያ ለዲፕሎማሲያዊ እና ሰላማዊ መፍትሄዎች ቅድሚያ መስጠቷን እንደምትቀጥል ገልጸው ነገር ግን ይህ አካሄድ "የግብፅን ህልውና እና የህዝቧን ደህንነት አደጋ ላይ በሚጥል መልኩ አይሆንም" ሲሉ አጥብቀው አሳሰቡ።

ፕሬዚዳንቱ ይህንን የተናገሩት በአዲሲቷ የግብፅ መዲና በሚገኘው የስትራቴጂክ ዕዝ ጠቅላይ መምሪያ ውስጥ ከጠቅላይ ሚኒስትር ሙስጠፋ ማድቡሊ፣ ከካቢኔ ሚኒስትሮች፣ ከከፍተኛ የጦርና የፖሊስ መኮንኖች እንዲሁም ከልዩ ልዩ የዘርፉ ባለሙያዎች ጋር ባደረጉት ሰፊ ስብሰባ ላይ ነው። በዚሁ ወቅት ግብፅ የውሃ ሀብቷን ለማሳደግ እና አማራጮችን ለማስፋት የባህር ውሃን የማጣራት እንዲሁም ውሃን መልሶ የመጠቀም ( ግዙፍ ፕሮጀክቶችን እያከናወነች እንደምትገኝ አስታውቀዋል። በተያያዘም የግብፅ መንግስት በዚህ ሳምንት በተካሄደው የተባበሩት መንግስታት ድርጅት ጠቅላላ ጉባኤ ላይ፣ የውሃ ደህንነት ለሀገሪቱ የህልውና ጉዳይ መሆኑን እና በዓለም አቀፍ ህግ መሰረት መብቷን የማስጠበቅ ህጋዊ ስልጣን እንዳላት በድጋሚ አንጸባርቋል።

አል-ሲሲ በንግግራቸው የኢትዮጵያ የህዳሴ ግድብ ግንባታ የተጀመረው ግብፅ ከ2011 እስከ 2013 (እ.ኤ.አ) ባስተናገደችው የውስጥ የፖለቲካ ቀውስ ወቅት መሆኑን አስታውሰው፣ ያ ጊዜ በሀገሪቱ ላይ ከባድ ዋጋ ማስከፈሉን ገልጸዋል። ይህንን ታሪካዊ ስህተት ላለመድገም የመንግስት ተቋማትን መጠበቅና ሀገራዊ መረጋጋትን ማረጋገጥ እጅግ ወሳኝ መሆኑን አብራርተዋል። አክለውም ሀገሪቱ ያላትን ሰፊ ሀብት በአግባቡ እና በብቃት መጠቀም ከተቻለ የተሻለ ውጤት ማምጣት እንደሚቻል በመጠቆም፣ ህዝቡ ማህበራዊ አንድነቱን እንዲያጠናክር እና የጋራ ግንዛቤውን እንዲያዳብር ጥሪ አቅርበዋል።

ሀገራቸው ትናንት በግብፅ አምስት ለምንም ከተሸነፉ በኋላ የደቡብ ሱዳን ታዳጊ ተጨዋቾች ከማርሙሽ እና ከባርሳው ኮከብ ሀምዛ ጋር ፎቶ ለመነሳት !

@Bisrat_Sport_433et
@Bisrat_Sport_433et

ባህር ዳር ምን ታሳይን ይሆን?

ጁን 9 2022 ከአራት ቀናት በፊት ማላዊ ድረስ ሄዶ የ2 ለ 1 ሽንፈት አስተናግዶ የነበረው ብሔራዊ ቡድናችን በጉዳት ምክንያት እነ ሞሃመድ ሳላህን ከስብስብ ውጪ ካደረገችው ግብፅ ጋር ጨዋታውን አደረገ። ልክ እንደ ዛሬው የሴኔጋል ጨዋታ ሁሉ—ባለፈው በሱዳን እንደተሸነፈችው—በወቅቱም ኢትዮጵያውያንን ጨምሮ አብዛኛው ዓለም "ኢትዮጵያ የለመደችውን ሽንፈት ትቀምሳለች፤ ግብፅ ግብፅ ናት" ብለው ነበር የጠበቁት። ለአፍሪካ ዋንጫ ማጣሪያ በምድቡ ሁለተኛ ጨዋታ ግብፅ ከኢትዮጵያ ሲገናኙ ማንም ያልጠበቃት ሀገራችን የመጀመሪያ ግቧን በአንበሳው ዳዋ ሆቴሳ አማካኝነት ገና ጨዋታው እንደጀመረ በ20ኛው ደቂቃ ላይ አገኘች።

ደቂቃዎች ነጎዱ ዓለም ገና ከአሁኑ "ኢትዮጵያ ካገባች መስራውያን ውጤቱን ለመቀልበስ ይሰራሉ አለ። እነ ኡመር ማርሙሽ፣ ዚዞ እና ሞሃመድ ሙስጠፋን የመሳሰሉ ግብፃውያንን ስም እያነሱ "ኢትዮጵያ ተስፋ ቁረጪ፣ አንድ ጎል አያስተማምንም" እያሉ የሚሳለቁ አልጠፉም ነበር። ነገሩ ግን ፍጹም ሌላ ሆነ! ዓለም "ግብፅ ከመቼ ጀምሮ ቢጫ እና አረንጓዴ መለያ ማድረግ ጀመረች?" እያሉ እስኪገረሙ ድረስ ዋልያዎቹ ግብፅን በሜዳ ላይ መጫን ቀጠሉ።

ዓለም የቱ ግብፅ የቱስ ኢትዮጵያ እንደሆነ ግራ ተጋብቶ እያየ 30 ደቂቃዎችን ተሻገርን፤ አምበሉ ሽመልስ በቀለ ኢትዮጵያን በሁለት ግብ ልዩነት እንድትመራ አደረጋት። አሁንም የዓለም እግር ኳስ አፍቃሪ በነገሩ ተገርሟል በዕለቱ ዕድለኛ ያልነበረው ብሔራዊ ቡድናችን ጨዋታውን በሁለት ጎሎች ብቻ አጠናቀቀ አቡበከር ናስር ያለቀላቸውን ኳሶች ባያመክን እንዲሁም ሌላ ግብ በኦፍሳይድ ምክንያት ባይሻር ኖሮ ሀገራችን ግብፅን ታሪካዊ ውርደት አከናንባት ነበር።

ታዲያ ያ ታሪክ ዛሬስ ይደገም ይሆን? ዛሬ ማክሰኞ በባህር ዳር ስታዲየም ከሴኔጋል ጋር በምናደርገው ፍልሚያ ምን እናይ ይሆን?

ዋልያዎቹ የ2022ቱን ተአምር ደግመው አፍሪካን የሚያስደምሙበት ምሽት እንዲሆን ምኞታችን ነው።

ግብፅን በምድብ ሁለተኛ ጨዋታ ስንገጥም ኮከባቸው ሳላህ አልነበረም!

ሴኔጋልን ዛሬ በምድብ ሁለተኛ ጨዋታ ስናገኛት ኮከቦቻቸው ማኔና ሳር የሉም!👀

@Bisrat_sport_433et
@Bisrat_sport_433et

ሱዳን ኢትዮጵያ ያቀረበችባትን “ታጣቂዎችን ትደግፋለች” የሚል ክስ አስተባበለች

​ሱዳን በሰሜን ኢትዮጵያ በትግራይ ክልል ከመንግሥት ኃይሎች ጋር የሚዋጉ የታጠቁ ቡድኖችን ትደግፋለች በማለት የኢትዮጵያ መንግሥት ያቀረበባትን ክስ ውድቅ አድርጋለች። ኢትዮጵያ ከሱዳን በተጨማሪ ግብፅ እና ኤርትራ የትግራይ ሕዝብ ነፃነት ግንባርን (ህወሓት) ጨምሮ የተቃዋሚ ኃይሎችን ይደግፋሉ ስትል ወቅሳለች። ሆኖም ሱዳን የቀረበባት ክስ ምንም ዓይነት መሠረት የሌለው ነው ስትል አስተብላለች።

​ከዚሁ ጋር ተያይዞ የግብፅ ወገንም ካይሮ በጉዳዩ ላይ እጇ የለበትም ሲል ተሳትፎውን ያደባበሰ ሲሆን፣ ኤርትራም በበኩሏ ለኢትዮጵያ ተቃዋሚ ኃይሎች ድጋፍ ታደርጋለች መባሉን አስተብላለች። እነዚህ የተቃውሞና የክስ መግለጫዎች የተሰሙት በትግራይ ክልል ዳግም ውጥረት ባነሰበት ወቅት ሲሆን፣ ይህም ክልሉን ወደ ሌላ አጠቃላይ ግጭት ሊከተው ይችላል የሚል ሥጋት አሳድሯል።

​እንደ አፍሪካ ኅብረት ግምት ከሆነ እ.ኤ.አ ከ2020 እስከ 2022 በክልሉ ተካሂዶ በነበረው የርስበርስ ጦርነት ከ600 ሺህ በላይ ሰዎች ሕይወታቸውን አጥተዋል። አሁን እያንዣበበ ያለው አዲስ ውጥረት ተጨማሪ የጎረቤት ሀገራትን ወደ ሰፊ ቀጠናዊ ግጭት ሊስብ ይችላል የሚሉ ሥጋቶች እየተደመጡ ይገኛሉ ሲል ዶይቸ ቬለ (DW) ዘግቧል።

(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት እና መንግስትን የሚደግፉ ታጣቂ ኃይሎች፣ በትግራይ ክልል ደቡባዊ ክፍል የምትገኘውን እና ስትራቴጂካዊ ጠቀሜታ ያላትን አላማጣ ከተማን ከህወሓት ኃይሎች ማስለቀቃቸውን አስታወቁ። ይህ የጦርነቱን ሚዛን የቀየረ ክስተት የተፈጠረው፣ ህወሓት ባለፈው ሳምንት የከፈተውን ማጥቃት ተከትሎ መንግስት በወሰደው ፈጣን የመልስ ምት ነው።

የመንግስት ደጋፊ የሆነው 'የትግራይ ሰላም ኃይል' ተሰኘው ታጣቂ ቡድን ወታደሮች የኢትዮጵያን ባንዲራ እያውለበለቡ በአላማጣ ከተማ ሲጓዙ የሚያሳይ ቪዲዮ በፌስቡክ ገጹ አጋርቷል። የዲፕሎማቲክ ምንጮች ከተማዋ በመንግስት ኃይሎች እጅ መግባቷን ሲያረጋግጡ፣ ከተቃዋሚዎች ወገን ያሉ ምንጮች በበኩላቸው ኃይሎቻቸው ከአላማጣ ማፈግፈጋቸውን እና ከተማዋ በፌደራል ጦር ቁጥጥር ስር መዋሏን አምነዋል።

ከመቀሌ 120 ኪ.ሜ ርቀት ላይ የምትገኘው አላማጣ ቁልፍ የሎጂስቲክስ፣ የምግብ እና የነዳጅ ማስተላለፊያ ማዕከል በመሆኗ፣ መያዟ ለፌደራል ጦሩ ትልቅ ወታደራዊ ስኬት ነው ተብሏል። አራት ዓመት ያስቆጠረውን የፕሪቶሪያውን የሰላም ስምምነት ያፈረሰው ይህ ዳግም ያገረሸው ጦርነት በትግራይ፣ አፋር እና አማራ ክልሎች አዋሳኝ ድንበሮች ላይ እየተካሄደ ይገኛል። ህወሓት ይህንን ማጥቃት ከመክፈቱ ከሶስት ቀናት በፊት የፌደራል መንግስቱን ከስልጣን ለማስወገድ ከስድስት ሌሎች ታጣቂ ቡድኖች ጋር ጥምረት መፍጠሩን ማሳወቁ ይታወሳል።

ከቀጣናዊ ፖለቲካ አንጻር፣ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት ጠቅላይ ኤታማዦር ሹም ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ፣ ኤርትራ፣ ሱዳን እና ግብፅ እነዚህን ተቃዋሚ ኃይሎች እየደገፉ ነው ሲሉ በድጋሚ የከሰሱ ሲሆን፣ የኤርትራ እና የሱዳን መንግስታት በበኩላቸው ክሱን አጥብቀው አስተባብለዋል።

ግጭቱን ተከትሎ ዓለም አቀፉ ቀይ መስቀል ኮሚቴ (ICRC) የአፍሪካ ህብረት ታዛቢዎችን፣ የፌደራል ፖሊስ አባላትን፣ የኢትዮጵያ አየር መንገድ እና የቀይ መስቀል ሰራተኞችን ጨምሮ 161 ሰዎችን ከመቀሌ ወደ አፋር ክልል ሰመራ ማውጣቱን አስታውቋል።

በሌላ በኩል በትግራይ ክልል የስልክ እና የኢንተርኔት አገልግሎት ላለፉት አራት ቀናት ሙሉ በሙሉ የተቋረጠ ሲሆን፣ ይህንም ሆን ብሎ ያቋረጠው ራሱ ህወሓት መሆኑን ምንጮች ጠቁመዋል። አሁንም 750 ሺህ ተፈናቃዮች ባሉበትና የኤልኒኖ የድርቅ አደጋ በተጋረጠበት ክልል ውስጥ የኮሙኒኬሽን መቋረጡ እና የረድኤት ድርጅቶች ከስፍራው መልቀቃቸው፣ የ2013ቱን አውዳሚ የሰብዓዊ ቀውስ ዳግም እንዳይመልሰው ከፍተኛ ስጋት ተፈጥሯል።

የአላማጣ ከተማ በፌደራል መንግስት ቁጥጥር ስር መዋል የጦርነቱን የኃይል ሚዛንበከፍተኛ ሁኔታ የሚቀይር ወታደራዊ እርምጃ ነው። አላማጣ የትግራይ እና የአማራ ክልሎች ቁልፍ መገናኛ በመሆኗ፣ የፌደራል ጦሩ ወደ መቀሌ ለሚያደርገው ግስጋሴ ትልቅ መደላድል ይፈጥርለታል። በሌላ በኩል የቴሌኮም አገልግሎት መቋረጡ እና የዓለም አቀፍ ተቋማት ሰራተኞች ከመቀሌ መልቀቃቸው የሚያስተላልፈው ጥብቅ መልዕክት አለ... ጦርነቱ ወደ ከፋ ደረጃ እየተሸጋገረ መሆኑን እና ቀጣዮቹ ቀናት እጅግ ወሳኝ ወታደራዊ ፍልሚያዎች የሚስተናገዱባቸው እንደሚሆኑ ቁልጭ አድርጎ ያሳያል።









(ዘ-ሐበሻ ዜና) የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት እና መንግስትን የሚደግፉ ታጣቂ ኃይሎች፣ በትግራይ ክልል ደቡባዊ ክፍል የምትገኘውን እና ስትራቴጂካዊ ጠቀሜታ ያላትን አላማጣ ከተማን ከህወሓት ኃይሎች ማስለቀቃቸውን አስታወቁ። ይህ የጦርነቱን ሚዛን የቀየረ ክስተት የተፈጠረው፣ ህወሓት ባለፈው ሳምንት የከፈተውን ማጥቃት ተከትሎ መንግስት በወሰደው ፈጣን የመልስ ምት ነው።

የመንግስት ደጋፊ የሆነው 'የትግራይ ሰላም ኃይል' ተሰኘው ታጣቂ ቡድን ወታደሮች የኢትዮጵያን ባንዲራ እያውለበለቡ በአላማጣ ከተማ ሲጓዙ የሚያሳይ ቪዲዮ በፌስቡክ ገጹ አጋርቷል። የዲፕሎማቲክ ምንጮች ከተማዋ በመንግስት ኃይሎች እጅ መግባቷን ሲያረጋግጡ፣ ከተቃዋሚዎች ወገን ያሉ ምንጮች በበኩላቸው ኃይሎቻቸው ከአላማጣ ማፈግፈጋቸውን እና ከተማዋ በፌደራል ጦር ቁጥጥር ስር መዋሏን አምነዋል።

ከመቀሌ 120 ኪ.ሜ ርቀት ላይ የምትገኘው አላማጣ ቁልፍ የሎጂስቲክስ፣ የምግብ እና የነዳጅ ማስተላለፊያ ማዕከል በመሆኗ፣ መያዟ ለፌደራል ጦሩ ትልቅ ወታደራዊ ስኬት ነው ተብሏል። አራት ዓመት ያስቆጠረውን የፕሪቶሪያውን የሰላም ስምምነት ያፈረሰው ይህ ዳግም ያገረሸው ጦርነት በትግራይ፣ አፋር እና አማራ ክልሎች አዋሳኝ ድንበሮች ላይ እየተካሄደ ይገኛል። ህወሓት ይህንን ማጥቃት ከመክፈቱ ከሶስት ቀናት በፊት የፌደራል መንግስቱን ከስልጣን ለማስወገድ ከስድስት ሌሎች ታጣቂ ቡድኖች ጋር ጥምረት መፍጠሩን ማሳወቁ ይታወሳል።

ከቀጣናዊ ፖለቲካ አንጻር፣ የኢትዮጵያ መከላከያ ሠራዊት ጠቅላይ ኤታማዦር ሹም ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ፣ ኤርትራ፣ ሱዳን እና ግብፅ እነዚህን ተቃዋሚ ኃይሎች እየደገፉ ነው ሲሉ በድጋሚ የከሰሱ ሲሆን፣ የኤርትራ እና የሱዳን መንግስታት በበኩላቸው ክሱን አጥብቀው አስተባብለዋል።

ግጭቱን ተከትሎ ዓለም አቀፉ ቀይ መስቀል ኮሚቴ (ICRC) የአፍሪካ ህብረት ታዛቢዎችን፣ የፌደራል ፖሊስ አባላትን፣ የኢትዮጵያ አየር መንገድ እና የቀይ መስቀል ሰራተኞችን ጨምሮ 161 ሰዎችን ከመቀሌ ወደ አፋር ክልል ሰመራ ማውጣቱን አስታውቋል።

በሌላ በኩል በትግራይ ክልል የስልክ እና የኢንተርኔት አገልግሎት ላለፉት አራት ቀናት ሙሉ በሙሉ የተቋረጠ ሲሆን፣ ይህንም ሆን ብሎ ያቋረጠው ራሱ ህወሓት መሆኑን ምንጮች ጠቁመዋል። አሁንም 750 ሺህ ተፈናቃዮች ባሉበትና የኤልኒኖ የድርቅ አደጋ በተጋረጠበት ክልል ውስጥ የኮሙኒኬሽን መቋረጡ እና የረድኤት ድርጅቶች ከስፍራው መልቀቃቸው፣ የ2013ቱን አውዳሚ የሰብዓዊ ቀውስ ዳግም እንዳይመልሰው ከፍተኛ ስጋት ተፈጥሯል።

የአላማጣ ከተማ በፌደራል መንግስት ቁጥጥር ስር መዋል የጦርነቱን የኃይል ሚዛንበከፍተኛ ሁኔታ የሚቀይር ወታደራዊ እርምጃ ነው። አላማጣ የትግራይ እና የአማራ ክልሎች ቁልፍ መገናኛ በመሆኗ፣ የፌደራል ጦሩ ወደ መቀሌ ለሚያደርገው ግስጋሴ ትልቅ መደላድል ይፈጥርለታል። በሌላ በኩል የቴሌኮም አገልግሎት መቋረጡ እና የዓለም አቀፍ ተቋማት ሰራተኞች ከመቀሌ መልቀቃቸው የሚያስተላልፈው ጥብቅ መልዕክት አለ... ጦርነቱ ወደ ከፋ ደረጃ እየተሸጋገረ መሆኑን እና ቀጣዮቹ ቀናት እጅግ ወሳኝ ወታደራዊ ፍልሚያዎች የሚስተናገዱባቸው እንደሚሆኑ ቁልጭ አድርጎ ያሳያል።

«ውጊያው በድንበር ብቻ አይወሰንም» — ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ

​የኢፌዴሪ ሠራዊት ጠቅላይ ኤታማዦር ሹም ፊልድ ማርሻል ብርሃኑ ጁላ፤ የጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድን መንግሥት ለመጣል የተቋቋመውና «የህልውና ወዳጅነት» የሚባለው አዲስ ጥምረት ከቶ እንደማይሳካ አስታወቁ።

​ስለ ኤርትራ የተሰነዘረ ከሰሳ፦ ኤርትራ የሕወሓትን ቡድን እንደ ተኪ ኃይል (Proxy Force) በመጠቀም የሀብትና ቁሳቁስ ድጋፍ እያደረገች መሆኑን ፊልድ ማርሻሉ ተናግረዋል።

​የውጭ ኃይሎች ድጋፍ፦ ግብፅ፣ ሱዳን እና ኤርትራ ለሕወሓት ቡድን ድጋፍ እየሰጡ እንደሚገኙም አክለው ገልጸዋል።

​የሠራዊቱ አቅም እና የማስጠንቀቂያ መልእክት፦ የኢትዮጵያ ሠራዊት ማንኛውንም ጥቃት የመመከት ሙሉ አቅም እንዳለው የገለጹት ፊልድ ማርሻሉ፤ የጀመረው ውጊያ በድንበር አካባቢ ብቻ ተወስኖ እንደማይቀር አስጠንቅቀዋል።

Seledadotio
Seledadotio