(ዘ-ሐበሻ ዜና) በ 'JAMA Network Open' ጆርናል ላይ የታተመ አዲስ ጥናት እንዳመለከተው፣ ከህዳር 2020 እስከ ህዳር 2022 የነበረው የትግራይ ጦርነት በመቀሌ ከተማ በሚሰጠው የኤችአይቪ ምርመራ እና ህክምና ላይ ከፍተኛ መስተጓጎል ፈጥሯል። በመቀሌ በሚገኙ ሰባት የጤና ተቋማት ውስጥ የ20 ዓመታት መረጃን እና 13 ሺህ 478 የኤችአይቪ ምርመራዎችን በመጠቀም የተሰራው ይህ ጥናት አሳሳቢ ግኝቶችን አሳይቷል።

በጥናቱ መሰረት በጦርነቱ ወቅት አዳዲስ የኤችአይቪ ምርመራዎች፣ ታካሚዎችን ከህክምና ጋር የማገናኘት እና የፀረ-ኤችአይቪ ህክምና አጀማመር ከ29 እስከ 32 በመቶ የሚደርስ ቅናሽ አሳይተዋል። በዚህ የህክምና አገልግሎት መቋረጥ ምክንያት በከፍተኛ ሁኔታ የተጎዱት ሴቶች እንዲሁም ከ0 እስከ 24 ዓመት የዕድሜ ክልል ውስጥ የሚገኙ ወጣቶች እና ህፃናት መሆናቸው ተመላክቷል።

በተጨማሪም ከመንግስት ተቋማት ይልቅ መንግስታዊ ባልሆኑ ድርጅቶች በሚተዳደሩ የጤና ተቋማት ታካሚ የሆኑ ዜጎች ከፍተኛውን የአገልግሎት መቋረጥ አስተናግደዋል።

ከጦርነቱ ማብቃት በኋላ በአማካይ የህክምና አገልግሎቱ ወደ ቀድሞው የጦርነት ቅድመ-ሁኔታ የመመለስ አዝማሚያ ቢያሳይም፣ በጦርነቱ ወቅት የተፈጠረውን ከፍተኛ ክፍተት ግን ከሁለት ዓመታት በኋላም ማካካስ አልተቻለም። በጥናቱ ማጠቃለያ እንደተጠቆመው፣ በግጭት ወቅት እና ከዚያም በኋላ የሚዘረጉ የኤችአይቪ የህክምና ፕሮግራሞች በተለይም ለሴቶች፣ ለወጣቶች እና መንግስታዊ ባልሆኑ ድርጅቶች ለሚደገፉ ተቋማት ልዩ ትኩረት ሊሰጡ ይገባል።